ETİK İLKELER & DERGİ POLİTİKASI
I. ETİK İLKELER
Yayın Etiği
Yayın etiği yönleri derginin web sitesinde sunulmaktadır:
- Yayıncılar ve editörler, araştırma suistimalinin meydana geldiği makalelerin yayınlanmasını tespit etmek ve önlemek için makul adımları atacaktır.
- Hiçbir durumda bir yayıncı veya editörler bu tür suistimalleri teşvik etmeyecek veya bilerek bu tür suistimallerin gerçekleşmesine izin vermeyecektir.
- Bir derginin yayıncısı veya editörlerinin herhangi bir araştırma görevi kötüye kullanma iddiasından haberdar edilmesi durumunda, yayıncı veya editör iddiaları uygun şekilde ele alacaktır.
- Dergi, gerektiğinde makaleleri geri çekmek veya düzeltmek için yönergelere sahip olmalıdır.
- Yayıncılar ve editörler, gerektiğinde düzeltmeler, açıklamalar, geri çekmeler ve özürler yayınlamaya her zaman istekli olmalıdır.
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi muhasebe ve vergi alanlarındaki akademik çalışmaları yayımlamak amacıyla aşağıda belirtilen etik ilkeler ve kurallara bağlı olarak yayınlanan hakemli akademik bir dergidir. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’ne gönderilen çalışmalar çift taraflı kör hakemlik süreciyle değerlendirilmekte ve ücretsiz erişimle elektronik olarak yayımlanmaktadır.
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’nde yayın etiği ile açık erişim politikası da, Yayın Etiği Komitesi’nin (Committee on Publication Ethics, COPE) açık erişimde yayınladığı kılavuzlar ve politikalar doğrultusunda yayın sürecinin tüm bileşenlerinin etik ilkelere uymasını gerektirmektedir.
Çalışmalarda etik ilkelere uyumsuz durumlar tespit edilirse, çalışma yazar(lar)ının çalıştığı kuruma bu durum resmi yollardan bildirilecek ve çalışma reddedilecektir. Dergimiz, çalışma yazar(lar)ından veri ve sonuçlara ilişkin dosyalarını isteme hakkına sahiptir.
Yazar(lar)ın Etik Sorumlulukları
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi'ne çalışma gönderimi yapan yazar(lar)ın etik sorumlulukları:
• Yazar(lar), başka yerde yayımladıkları veya yayımlanmak üzere gönderdikleri bir çalışmasını ya da aynı anda birden fazla çalışmasını Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi'ne göndermemelidir. Ayrıca yükleme esnasında Telif Hakkı Formunu, gerekli ise Etik Kurul Onay belgesini ve proof-reading yapıldığına dair belgeyi sisteme yüklemelidir.
• Yazar(lar), Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi'ne muhasebe ve vergi konularında özgün çalışmalarını göndermelidir.
• Yazar(lar), çalışma yazımı sırasında yararlanılan tüm kaynaklar (yazarlar, çevrimiçi sayfalar, kişisel görüşmeler, vb.) için doğru ve uygun bir şekilde kaynak gösterilmelidir.
• Çalışmaya katkı sağlamayan kişilerin adı, yazar olarak yazılmamalı, yayımlanmak üzere başvurusu yapılan bir çalışmanın yazar sırasını değiştirme, yazar çıkartma, yazar ekleme önerilmemelidir.
• Yayınlanma başvurusu yapılan çalışmayla ilgili çıkar çatışması-çıkar birliği olan kişileri editörlere bildirmelidir.
• Değerlendirme sürecinde yazar(lar)dan çalışmalarına ilişkin bilgi ya da ham veri istenmesi durumunda beklenen bilgileri Editörlere sunmalıdırlar.
• Yazar(lar), çalışmalarında kullandıkları verilerin kullanım haklarına, araştırma-çözümlemelerle ilgili izinlerin ya da üzerinde araştırma yaptıkları katılımcıların onayının alındığını belgelemelidirler.
• Yazar(lar), değerlendirme ve erken görünüm aşamasındaki ya da elektronik ortamda yayımlanmış çalışmasıyla ilgili hatayı fark ettiklerinde bilgi vermek, düzeltmek ya da geri çekmek için editörle iletişime geçmesi gerekir.
• Yazar(lar), etik kurul kararı gerektiren deney, anket, ölçek, görüşme, gözlem, odak grup çalışması gibi nicel ya da nitel yöntemlerle veri toplamayı gerektiren araştırmalar için etik kurul onayı aldığını; etik kurul adı, karar tarihi ve sayısı aday çalışmanın ilk-son sayfasında ve yöntem bölümünde belirtmeli, etik kurul kararını gösteren belgeyi çalışmanın başvurusuyla birlikte sisteme yüklemelidir. Ayrıca olgu sunumlarında aydınlatılmış olur/onam formunun alındığına ilişkin bilgiye çalışmada yer vermelidir.
• Yazar(lar), veri toplama sürecinde etik ilkelere özen gösterdiklerinin kanıtlarını (başkalarının ölçek, anket, fotoğraf gibi belgelerinin kullanılması için kendilerinden izin alınması gibi) çalışma içinde sunmalıdır. Çalışmalarda araştırma ve yayın etiği ile fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğu belirtilmelidir. Araştırma insan ve hayvan denekler üzerinde gerçekleştirilmiş ise araştırmanın uluslararası bildiriler, kılavuzlar vb uygun gerçekleştirildiği bildirilmelidir.
• Yazar(lar)dan derleme çalışmalar için etik kurul onayı istenmez. Bununla birlikte etik kurul kararı gerektirmeyen çalışmalarda da etik kurul kararının gerekmediği, çalışmanın ilk-son sayfasında ve yöntem bölümünde belirtilmelidir.
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’ne gönderilen tüm çalışmalar çift taraflı kör hakemlik süreci ile değerlendirilmektedir. Çift taraflı kör hakemlik, yansız, nesnel ve bağımsız bir değerlendirme sürecinin sağlanabilmesi için yazarların hakemlerden, hakemlerin de yazarlardan gizli tutulması anlamına gelmektedir. Hakemlere çalışmalar değerlendirilmek üzere dergi yönetim sisteminden iletilmektedir. Hakemlerin, değerlendirdikleri çalışmanın Muhasebe ve Vergi alanlarına katkısı ve çalışmanın yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ve bu kararlarına ilişkin gerekçelerini içeren bir form doldurmaları gerekmektedir. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’nin hakemlerinin etik sorumlulukları ve rolleri aşağıda belirtildiği gibidir:
• Hakemlerin yalnızca uzmanlık alanlarına ilişkin çalışmalara hakemlik yapmaları gerekmektedir.
• Hakemlerden çıkar çatışmaları bulunmayan çalışmalara hakemlik yapmayı kabul etmeleri beklenmektedir. Hakemler herhangi bir çıkar çatışması fark ettiklerinde editörü bilgilendirmeli ve ilgili çalışmanın hakemliğini yapmayı reddetmelidirler.
• Hakemler çalışmaları yansız ve nesnel olarak değerlendirmelidirler.
• Hakemlerin değerlendirdikleri çalışmalara ilişkin Hakem Değerlendirme Formu’nu doldurmaları gerekmektedir. Hakemlerin değerlendirdikleri çalışmanın yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ile kararlarına ilişkin gerekçelerini de bu formda belirtmeleri gerekmektedir.
• Hakemlerin önerilerinde kullandıkları üslubun kibar, saygılı ve bilimsel olması gerekmektedir. Hakemler saldırgan, saygısız ve öznel kişisel yorumlardan kaçınmalıdırlar. Hakemlerin bu tür bilimsel olmayan yorumlarda bulundukları tespit edildiğinde yorumlarını yeniden gözden geçirmeleri ve düzeltmeleri için editör ya da editörler kurulu tarafından kendileriyle iletişime geçilebilmektedir.
• Hakemlerin kendilerine verilen süre içerisinde değerlendirmelerini tamamlamaları gerekmekte ve burada belirtilen etik sorumluluklara uymaları beklenmektedir.
Editörün Etik Sorumlulukları
• Cinsiyet, dini veya politik inançlar, yazarların etnik veya coğrafi kökenleri üzerine ayrım yapılmaksızın görevlerini yerine getirirken dengeli, objektif ve adil bir şekilde hareket etmek.
• Dergiye gönderilen çalışmaları içeriğine göre değerlendirmek, hiçbir yazara ayrıcalık göstermemek.
• Olası çıkar çatışmalarını önlemek adına gerekli önlemleri almak ve varsa mevcut beyanları değerlendirmek.
• Sponsorlu çalışmaları veya özel konulardaki çalışmaları diğer çalışmalarla aynı şekilde ele almak,
• Etik ihlali niteliğinde bir şikâyet olması durumunda, derginin politika ve prosedürlerine bağlı kalarak gerekli prosedürleri uygulamak. Yazarlara, gelen şikâyete cevap vermek için bir fırsat vermek, çalışma kime ait olursa olsun gerekli yaptırımları uygulamaktan kaçmamak.
• Derginin amaç ve kapsamına uygun olmaması durumunda gelen çalışmayı reddetmek.
II. DERGİ POLİTİKASI
Açık Erişim Politikası
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, bilimsel çalışmaların ilerletilebilmesi için bilgiye kolay ulaşılabilir olması gerektiğinin bilincinde bir dergi olarak, Budapeşte Açık Erişim Bildirgesinde yer alan, hakemli dergi literatürünün açık erişimli olması girişimini destekler ve yayınlanan tüm yazıları herkesin okuyabileceği ve indirebileceği bir ortamda ücretsiz olarak sunar. Bu bildirgede açık erişim, “bilimsel literatürün İnternet aracılığıyla finansal, yasal ve teknik bariyerler olmaksızın, erişilebilir, okunabilir, kaydedilebilir, kopyalanabilir, yazdırılabilir, taranabilir, tam metne bağlantı verilebilir, dizinlenebilir, yazılıma veri olarak aktarılabilir ve her türlü yasal amaç için kullanılabilir olması” anlamında kullanılmıştır. Bilimin ilerlemesinde bilgi paylaşımının rolü düşünüldüğünde, açık erişim, araştırmacılar ve okuyucular için büyük önem taşımaktadır. Bu sebeple bu dergide yer alan çalışmalar, yazarına ve orijinal kaynağa atıfta bulunulduğu sürece, kullanılabilir. Yazarlardan veya yayıncılardan izin alınması gerekmez. Bu dergideki çalışmalara arama motorları, web siteleri, bloglar ve diğer dijital platformlar arasında ulaşılabilir.
Yayın kurulumuzun da benimsediği bu açık erişim politikalarına http://www.budapestopenaccessinitiative.org/boai-10-translations/turkish-translation adresinden ulaşılabilir.
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’nin yayıncısı olan Ankara Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası elektronik kaynaklara erişim için herhangi bir abonelik bedeli, yayın ücreti ya da benzeri bir ödeme talep etmemektedir.
Değerlendirme, Düzeltme ve Geri Çekme Süreleri
Ön kontrol sürecinden geçen ve değerlendirme aşamasına alınan bir çalışmaya kör hakemlik sistemi ile iki hakem ataması gerçekleştirilmektedir.
Hakemlere, çalışmayı değerlendirip değerlendirmeyeceklerini belirtecekleri 10 günlük süre tanımlanmaktadır. Bu 10 günlük süre içerisinde dönüş alınamayan hakemlere 7 günlük bir süreyi içeren yeni bir hatırlatma yapılmaktadır. İkinci hatırlatmadan da dönüş alınamadığında çalışmaya yeni hakem ataması gerçekleştirilmekte ve süreç aynen işlemektedir.
Hakem çalışmayı değerlendirmeyi kabul ettiğinde kendisine söz konusu değerlendirme için 28 günlük bir süre verilmektedir. Bu süre aşıldığında hakem ile iletişime de geçilerek 7 günlük bir süre uzatımı gerçekleştirilmektedir. İkinci kez süre aşımı olduğunda değerlendirme sürecinin sonlandırılıp sonlandırılmayacağı yayın kurulunca belirlenmektedir.
Yazarlar için verilen düzeltme süreleri en fazla 6 ay olmakla birlikte düzeltmenin kapsamı ve yayın kurulunun kararına göre bu sürede değişikliğe gidilebilmektedir. Özellikle hakemin düzeltmeler sonrasında yeniden değerlendirmek istediği çalışmalarda bu süre mümkün olduğunca kısaltılmalıdır.
Dergipark sisteminin işleyişi gereği yazarlar çalışmalarını ön kontrol aşamasından sonra geri çekememektedirler. Değerlendirme sürecine alınmış olan çalışmalara hakem atamaları ivedilikle gerçekleştirildiğinden verilen zahmetlerden ötürü bu husus yayın kurulumuzca da desteklenmektedir. Ancak özel durumlarda yayın kurulunun kararı ile geri çekme isteği gözden geçirilerek karar verilecektir.
Yazarların Sorumlulukları
- Tüm yazarlar araştırmaya önemli ölçüde katkıda bulunmuştur
- Tüm yazarlar, tespit edilmesi durumunda hataları geri çekmek veya düzeltmekle yükümlüdür.
- Kaynak listesi yazarlar tarafından istenilen formata uygun olarak sağlanmalıdır.
- Mali desteğe ilişkin bilgiler yazarlar tarafından sağlanmalıdır.
- Aynı araştırmayı birden fazla dergide yayınlamak yasaktır.
- Makale süreci ve/veya makale yayınlamak için gerekli olan herhangi bir ücret bulunmamaktadır.
