COĞRAFİ İŞARETLİ ÜRÜNLERİN TANITIMINDA DİJİTAL PAZARLAMA İLETİŞİMİNİN KULLANILMASI: BALIKESİR ZEYTİNYAĞLARI ÖRNEĞİ

Öz

Ürünlerin içeriği ve kalitesi açısından güven sağlayan coğrafi işaret tescili, aynı zamanda üreticiler için rekabet avantajı sağlamaktadır. Dijital pazarlama ise rekabet avantajı kazanmayı ve pazar payını genişletmeyi amaçlayan markalar için önemli fırsatlar sunmaktadır. Bu doğrultuda dijital pazarlamanın ivme kazandığı günümüzde araştırmanın amacı coğrafi işaretli Ayvalık, Burhaniye ve Edremit zeytinyağı üreticisi firmaların internet sayfaları aracılığıyla uyguladıkları dijital pazarlama stratejilerinin incelenmesidir. Zeytinyağı sektörünün sahip olduğu ekonomik pay, bölge kalkınmasına etkisi, yarattığı katma değer ve ihracat potansiyeli araştırma evreninin belirlenmesinde etkili olmuştur. Nitel araştırma yöntemi ve örnek olay deseni benimsenen araştırmanın verileri ikincil kaynaklardan elde edilmiştir. Araştırma kapsamında incelenen firmalar ölçüt örneklem yöntemi ile belirlenmiş olup Balıkesir’de coğrafi işaretli zeytinyağı üreten firmalar ele alınmıştır. Firmaların internet sayfaları aracılığıyla gerçekleştirdikleri dijital pazarlama iletişiminde gelişmeye açık yönler bulunduğu tespit edilmiştir. Coğrafi işaretli zeytinyağının tanıtımının etkin bir biçimde gerçekleştirilmesi amacıyla tespit edilen zayıf yönler ve fırsatlar dâhilinde ilgili firmaların dijital pazarlama faaliyetlerini iyileştirmek için önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Coğrafi İşaret
• Dijital Pazarlama
• Destinasyon Pazarlaması
• Balıkesir
• Zeytinyağı.

DIGITAL MARKETING COMMUNICATION IN THE PROMOTION OF GEOGRAPHICALLY INDICATED PRODUCTS: BALIKESIR OLIVE OIL CASE

Öz

Geographical indication, which provides trust in terms of the content and quality of products, also provides a competitive advantage for firms. Digital marketing offers important opportunities for brands aiming to gain competitive advantage and expand market share. In this context, as digital marketing gains momentum today, the aim of the research is to examine the digital marketing strategies implemented by geographical indication registered olive oil producing firms in Ayvalık, Burhaniye, and Edremit through their websites. The market share of the olive oil sector, its impact on regional development, the value it creates, and its export potential have been effective in determining the research population. The data of the research, which adopted the qualitative research method and the case study design, were obtained from secondary sources. The firms examined in the scope of the research were determined by the criterion sampling method; firms producing geographical indication registered olive oil in Balıkesir were included. It has been determined that there are areas for improvement in the digital marketing communication of firms through their websites. In order to effectively promote geographically indicated olive oil, suggestions have been made to improve the digital marketing activities of the relevant firms within the identified weaknesses and opportunities.

Anahtar Kelimeler

• Geographical Indication
• Digital Marketing
• Destination Marketing
• Balıkesir
• Olive Oil.

Kaynakça

1. Arıkan, M. ve Taşcıoğlu, Y. (2019). “Coğrafi İşaretli Ürünlerin Kırsal Alana Olan Etkilerinin Üreticiler Açısından Belirlenmesi: Finike Portakalı Örneği”, Mediterranean Agricultural Sciences, 32/3, 329-334.
2. Baran, D. ve Topçu, Y. (2018). “Coğrafi İşaretli Erzurum Küflü Peyniri’nin Tüketici Tercihlerine Dayalı Pazarlama Taktik ve Stratejileri”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 21/2, 191-202.
3. Bartoli, C. Bonetti, E. ve Mattiacci, A. (2022). “Marketing Geographical İndication Products İn The Digital Age: A Holistic Perspective”, British Food Journal, 124/9, 2857-2876.
4. Başaran, B. (2011). “Zeytin ve Zeytinyağı Üreten Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Sorunları Ve Bu Sorunların Çözümüne Yönelik Alternatif Öneriler” (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
5. Bonetti, E. Mattiacci, A. ve Simoni, M. (2019). “Communication Patterns To Address The Consumption Of Pdo Products”, British Food Journal, 122/2, 390-403.
6. Borsellino, V. Pecoraro, N. ve Schimmenti, E. (2023). “Promoting Dairy Products Through The Web: The Case of Pecorino Siciliano PDO During The Covıd‐19 Pandemic”, International Journal Of Dairy Technology, 76/2, 393-407.
7. Borsellino, V. Zinnanti, C. Migliore, G. Di Franco, C. P. ve Schimmenti, E. (2018). “An Exploratory Analysis of Website Quality in The Agrifood Sector: The Case of Extra Virgin Olive Oil”, Calitatea, 19/165, 132-138.
8. Bozok, D. ve Kahraman, K. (2015). “Kırsal Turizmde Yöresel Yemek Kültürünün Rolü: Balıkesir”, International Journal Of Social And Economic Sciences, 5/1, 85-90.

9. Carlucci, D. De Gennaro, B. Roselli, L. ve Seccia, A. (2014). “E-Commerce Retail of Extra Virgin Olive Oil: An Hedonic Analysis of Italian Smes Supply”, British Food Journal, 116/10, 1600-1617.
10. Cuchani-Graham, P. Diaz-Diestra, V. Torres-Sifuentes, C. Céspedes-Blanco, C. ve Raymundo-Ibañez, C. (2022). “Methodology To Improve Marketing in an Olive Company Through The Use of Scrum and Digital Marketing. 2 nd Laccei International Multiconference on Entrepreneurship, Innovation and Regional Development - Leırd 2022: “Exponential Technologies And Global Challenges: Moving Toward A New Culture Of Entrepreneurship And İnnovation For Sustainable”, Virtual Edition, 12, 5 – 7,
11. Çoban Yaylacı, A. (2022). Zeytinyağı Satın Alma Niyetini Etkileyen Faktörler: Planlı Davranış Teorisi Çerçevesinde Bir Araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
12. Demirel, T. Muhacir, B Güneş, Ş. N. ve Akcan, T. (2021). “Gastronomik Zeytinyağı Rotasının Balıkesir İlinde Uygulanabilirliğine İlişkin Bir Çalışma”, 21.Ulusal – 5. Uluslararası Turizm Kongresi “İç Turizm.” (Balıkesir 15-17 Ekim 2021), (719-727).
13. Diken Çolak, B. ve Şengül, S. (2023). “Gastronomi Turizmi”, Gastrogüncel1, (Ed: Mehmet Sarıışık) Detay Yayıncılık, Ankara.
14. Di-Vita, G. Cavallo, C. Del Giudice, T. Pergamo, R. Cicia, G. ve D’amico, M. (2021). “Expanding The PGI Certification Scheme As a Marketing Tool in The Olive Oil İndustry: A Perspective On Consumer Behavior”, British Food Journal, 123/12, 3841-3856.
15. Doğan, N. ve Adanacıoğlu, H. (2021). “Coğrafi İşaretli Ürünlerin Pazarlama Karması (4p) Analizi: Gümüşhane İli Kürtün Araköy Ekmeği Örneği.  XV. Ibaness İktisat, İşletme Ve Yönetim Bilimleri Kongreler Serisi–Plovdiv/Bulgaristan.
16. Eroğlu Pektaş, G. Ö., Kahraman, C. ve Alkan, G. (2018). “Türkiye’de Coğrafi İşaretler Ve İhracat Pazarlaması Açısından Değerlendirilmesi”, Doğu Coğrafya Dergisi, 23(39), 65-82.
17. Erraach, Y. Sayadi, S. Gomez, A. C. ve Parra-López, C. (2014). “Consumer-Stated Preferences Towards Protected Designation Of Origin (PDO) Labels in A Traditional Olive-Oil-Producing Country: The Case of Spain”, New Medit, 13/4, 11-19.
18. Eryılmaz, B. (2021). “Pazarlama ve Yiyecek İçecek İşletmelerinde E-Pazarlaması”, Yiyecek İçecek Pazarlaması (Ed. Şevki Ulema), Detay Yayıncılık, Ankara.
19. Felicetti, A. M. Volpentesta, A. P. ve Ammirato, S. (2020). “Analyzing App-Based Food Information Services: The Case Of Olive Oil Sector”, Vıne Journal Of Information And Knowledge Management Systems, 50/3, 427-453.
20. Gedik, Y. (2020). “Pazarlamada Yeni Bir Pencere: Dijital Pazarlama”, Journal Of Business İn The Digital Age, 3/1, 63-75.
21. Georgilas, A. ve Andreopoulou, Z. (2024). “Online Sales Promotion of Geographical Indication Products: The Case Of Evia PDO Dried Figs”, In Proceedings, 94/1, 1-20.
22. Gökdeniz, A. Erdem, B. Dinç, Y. ve Uğuz, S. Ç. (2015). “Gastronomi Turizmi: Ayvalık’ta Yerli Turistler Üzerinde Görgül Bir Araştırma”, Journal Of Tourism And Gastronomy Studies, 3/1, 14-29.
23. İnanöz, N. ve Narin, M. (2017). “Yerel İşletmelerin Markalaşma Sürecinde Sosyal Medyanın Rolü: Burhaniye ve Edremit Yerel Zeytin/Zeytinyağı İşletmeleri Örneği”, International Journal Of Social And Economic Sciences, 7/1, 52-56.
24. Kırgız, A. (2017). “Impacts of Integrated Marketing Communication Strategies Applied For Geographical Indications on Purchasing Behavior”, İşletme Bilimi Dergisi, 5/1, 87-100.
25. Kızılaslan, N. ve Hızarcı, Z. (2022). “Coğrafi İşaret Alan Erbaa Narince Bağ Yaprağı’nın Üretim ve Pazarlama Durumu”, Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 11/1, 57-73.
26. Lalelidağ, A. N. (2020). Coğrafi İşaretli Ürünlerde Markalaşma ve Pazarlama Stratejileri Üzerine Bir Çalışma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Sosyal Bilimler Enstitüsü Tobb Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi.
27. Lee, D., Moon, J. ve Ho Ryu, M. (2019), “The Effects Of Extrinsic Cues On Online Sales of Fresh Produce: A Focus on Geographical İndications”, Cahiers Agricultures, 28, 13.
28. Mattas, K. Baourakis, G. Tsakiridou, E. Hedoui, M. A. ve Hosni, H. (2020). “PDO Olive Oil Products: A Powerful Tool For Farmers and Rural Areas”, Journal Of İnternational Food & Agribusiness Marketing, 32/4, 313-336.
29. Menapace, L. Colson, G. Grebitus, C. Facendola, M, (2011). “Consumers‘ Preferences For Geographical Origin Labels: Evidence From The Canadian Olive Oil Market”, European Review Of Agricultural Economics, 38/2, 193-21.
30. Özkan, G. ve Gürbüz, I. B. (2022). “Consumers’ Willingness To Pay For Geographical Origin Labels: Evidence From The Turkish Table Olive”, Progress İn Nutrition, 25/2, 1-13.
31. Parra-López, C. Hinojosa-Rodríguez, A. Sayadi, S. ve Carmona-Torres, C. (2015). “Protected Designation of Origin As A Certified Quality System İn the Andalusian Olive Oil İndustry: Adoption Factors and Management Practices”, Food Control, 51, 321-332.
32. Polat, E. (2017). “Turizm ve Coğrafi İşaretleme: Balıkesir Örneği”, Meriç Uluslararası Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, 1/1, 17-31.
33. Polat, R. ve Satıl, F. (2010). “Burhaniye ve Havran Yörelerinde Zeytin ve Zeytin Ürünlerinin Kullanım Alanları”, Zeytin Bilimi, 1/1, 23-29.
34. Polenzani, B. Riganelli, C. ve Marchini, A. (2023). “Why Do Small Firms Implement Web Sales? The Italian Olive Oil Case”, Journal Of International Food & Agribusiness Marketing, 35/4, 428-458.
35. Ramundo, L. Taisch, M. ve Terzi, S. (2016), “State of The Art of Technology in the Food Sector Value Chain Towards the IOT”, 2016 Ieee 2nd International Forum On Research And Technologies For Society And Industry Leveraging A Better Tomorrow, 1-6
36. Sarıtaş, S. (2023). “Coğrafi İşaretleri Açısından Balıkesir İli Üzerine Bir Değerlendirme”, Kültür Araştırmaları Dergisi, 19, 308-325.
37. Scarpa, R. Philippidis, G. ve Spalatro, F. (2005), “Product-Country Images and Preference Heterogeneity for Mediterranean Food Products: A Discrete Choice Framework”, Agribusiness, 21/3, 329- 349.
38. Sgroi, F. Piraino, F. Garifo, G. Modica, F. ve Ingrassia, M. (2022). “Information Asymmetry in the Agri-Food Sector and Territorial Marks: The Case of The Olive Oil Val Di Mazara PDO”,  Journal Of Agriculture And Food Research, 9, 100337.
39. Şengül, S. ve Türkay, O. (2022), Türkiye’nin Yöresel Mutfakları, 1. Baskı, Detay Yayıncılık, Ankara.
40. Şengül, S. Yılmaz Ö. ve Eryılmaz, B. (2018), Stratejik Boyutlarıyla Destinasyon Pazarlaması, 1. Baskı Değişim Yayınları, İstanbul.
41. Tatlıcıoğlu, Y. O. (2023). “Destinasyon Pazarlamasında Fırsat Gücü Olarak Coğrafi İşaretli Ürünlerin Halkla İlişkiler Metotlarıyla Tanıtımı”, Selçuk Turizm ve Bilişim Araştırmaları Dergisi, 4, 89-103.
42. Torlak, Ö. ve Altunışık, R. (2018). Pazarlama Stratejileri Yönetsel Bir Yaklaşım, Beta Yayınları, İstanbul
43. Tutar, H. (2023). “Nitel Araştırma Deseni Belirleme Ölçütleri ve Gerekçelendirilmesi”, Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25/1, 334-355.
44. Uçan, B. Z. ve Girgin, G. K. (2020). “Destinasyon Pazarlamasında Yerel Mutfaklar: Balıkesir İli Örneği”, Journal Of Tourism & Gastronomy Studies, 8/4, 2730-2744.
45. Uygur, S. M. Sürücü, Ç. ve Sergen, Y. (2018). “Yiyecek İçecek İşletmelerinin Dijital Pazarlama Açısından İncelenmesi: Ankara İli Örneği”, Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2/Ek1, 157-176.
46. Üzümcü, T. P. Alyakut, Ö. ve Akpulat, N. A. (2017). “Coğrafi İşaretleme Kapsamında Kocaeli Gastronomik Ürünlerinin Değerlendirilmesi”, KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 9/28, 132-140.
47. Van Der Lans, I. Van Ittersum, K. De Cicco, A. ve Loseby, M. (2001). “The Role of the Region of Origin and EU Certificates of Origin in Consumer Evaluation of Food Products”, European Review Of Agricultural Economics, 28/4, 433-449.
48. Yalçın, B. (2013). “Yöresel Ürünlerin Pazarlanması Üzerine Değerlendirmeler”, Akdeniz Sanat, 6/11.
49. Yalın, G. (2020). Kaybolmakta Olan Yerel Mutfak Kültürünün Turizme Kazandırılması: Balıkesir İli Edremit Körfezi Örneği. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
50. Yılmazbilen, M. M. (2020). Ulusal Ve Uluslararası Başarılı Örnekler Işığında Coğrafi İşaretlerin Etkin Yönetimi (Uzmanlık Tezi). Türk Patent Ve Marka Kurumu Coğrafi İşaretler Dairesi Başkanlığı.
51. Zuluğ, A. (2010). Coğrafi İşaretli Gıdalara İlişkin Tüketici Tercihleri Üzerine Bir Araştırma, Örneği. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
52. Burhaniye Ticaret Odası (2020). Burhaniye Zeytinyağı Coğrafi İşaret Tescil Belgesi (08.04.2024)
53. https://burhaniyeto.org.tr/Uploads/TESC%C4%B0L%20BELGES%C4%B0.pdf?t=%2013:12:01.3070249
54. Türk Dil Kurumu (2024). Destinasyon Tanımı (05.04.2024) https://sozluk.gov.tr/
55. Türk Patent Enstitüsü (2024). Coğrafi İşaret Tanımı (05.04.2024) https://ci.turkpatent.gov.tr/sayfa/co%c4%9frafi-i%c5%9faret-nedir.
56. Balıkesir Valiliği. (2024). Sofradaki Balıkesir (07.04.2024) http://www.balikesir.gov.tr/sofradaki-balikesir.
57. Burhaniye Ticaret Odası (2024). Burhaniye Zeytinyağı (07.04.2024) https://www.burhaniyeto.org.tr/pages/burhaniye-zeytinyagi
58. Türk Patent Enstitüsü (2025). Coğrafi İşaret Portalı (03.09.2025) https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/liste?il=10&tur=&urungrubu=&adi=