Fen Bilimleri Öğretmenlerinin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgilerine Yönelik Algıları Üzerine Bir Araştırma

Öz

Araştırmanın amacı, fen bilimleri öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgilerine yönelik algılarının belirlenmesi ve bu algılarının çeşitli değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesidir. Çalışmaya 2013-2014 eğitim öğretim yılında Manisa ilinde görev yapan 332 fen bilimleri öğretmeni katılmıştır. Veri toplama araçları olarak “Kişisel Bilgi Formu”, “Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği” ve “Görüş Formu” kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde; ilişkisiz t-testi, tek faktörlü varyans analizi, Mann Whitney U testi ve Kruskal Wallis H testleri kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda fen bilimleri öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi ölçeğinin tüm bileşenlerine yönelik algılarının “iyi” düzeyde oldukları belirlenmiştir. Ayrıca, fen bilimleri öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgi düzeyleri; cinsiyete, mezun olunan bölüme, çalışılan yerleşim yerine, kıdeme ve günlük ortalama bilgisayar kullanma süresine göre farklılıklar göstermektedir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara bağlı olarak öğretmen yetiştirme süreci ve sonrası ile ilgili bazı önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Fen bilimleri öğretmenleri,Teknolojik pedagojik alan bilgisi

A Research on Science Teachers’ Perceptions of Technological Pedagogical Content Knowledge

Öz

This study aims to determine science teachers’ perceptions of technological pedagogical content knowledge and to examine whether it shows difference or not according to some factors. 332 science teachers working in Manisa contributed to this study in 2013-2014 academic year. "Personal Information Form", "Technological Pedagogical Content Knowledge Scale", and “View Form” were used as data collecting tools. In the analysis of quantitative data; independent t-test, single-factor variance analysis, Mann Whitney U test, and Kruskal Wallis H tests were used. Moreover, content analysis was used to analyze the qualitative data. As a result, it was determined that science teachers' perceptions for all dimensions of technological pedagogical content knowledge scale is good. In addition, there are differences in their technological pedagogical content knowledge level as to gender, graduate program, working place, seniority, and daily average computer usage duration. According to the results of the study, some suggestions are offered for teacher training and after training period.

Anahtar Kelimeler

• Science teachers,Technological pedagogical content knowledge

Kaynakça

1. Akkaya, E. (2009). Matematik öğretmen adaylarının türev kavramına ilişkin teknolojik pedagojik alan bilgilerinin öğrenci zorlukları bağlamında incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
2. Archambault, L., and Crippen, K. (2009). Examining TPACK among k-12 online distance educators in the United states. Contemporary Issues in Technology and Teacher Education, 9(1), 71–88.
3. Bal, M. S. ve Karademir, N. (2013). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi konusunda öz değerlendirme seviyelerinin belirlenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(2), 15-32.
4. Baran, E., ve Canbazoğlu Bilici, S. (2015). Teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) üzerine alanyazın incelemesi: Türkiye örneği. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(1), 15–32.
5. Bilici, S. ve Güler, Ç. (2016). Ortaöğretim öğretmenlerinin TPAB düzeylerinin öğretim teknolojilerini kullanma durumlarına göre incelenmesi. İlköğretim Online, 15(3), 898-921.
6. Böke, K. (2009). Örnekleme. K. Böke, (Ed.), Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri içinde (103-149). İstanbul: Alfa Yayınları.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2014). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (18. baskı). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
8. Canbazoğlu Bilici, S. (2012). Fen bilgisi öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisi ve özyeterlikleri. (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

9. Canbazoğlu Bilici, S. ve Baran, E. (2015). Fen bilimleri öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisine yönelik öz-yeterlik düzeylerinin incelenmesi: boylamsal bir araştırma. Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(2), 285-306.
10. Chai, C. S., Koh, J. H. L., and Tsai, C. C. (2010). Facilitating preservice teachers' development of technological, pedagogical, and content knowledge (TPACK). Educational Technology & Society, 13 (4), 63–73.
11. Graham, C. R., Burgoyne, N., Cantrell, P., Smith, L., St. Clair, L., and Harris, R. (2009). TPACK development in science teaching: measuring the TPACK confidence of inservice science teachers. TechTrends, Special Issue on TPACK, 53(5), 70-79.
12. Guzey, S. S. and Roehrig, G. H. (2009). Teaching science with technology: case studies of science teachers’ development of technology, pedagogy, and content knowledge. Contemporary Issues in Technology and Teacher Education, 9(1), 25-45.
13. Gündoğmuş, N. (2013). Öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgileri ile öğrenme stratejileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
14. Jang, S. J. and Tsai, M. F. (2012). Exploring the TPACK of Taiwanese elementary mathematics and science teachers with respect to use of interactive whiteboards. Computers & Education, 59(2), 327-338.
15. Jordan, K. (2011). Beginning Teacher Knowledge: Results From A Self-Assessed TPACK Survey. Australian Educational Computing, 26(1), 16-26.
16. Kaleli Yılmaz, G. (2015). Türkiye’deki Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Çalışmalarının Analizi: Bir Meta-Sentez Çalışması. Eğitim ve Bilim, 40(178), 103-122.
17. Karakaya, Ç. (2013). Fatih projesi kapsamında pilot okul olarak belirlenen ortaöğretim kurumlarında çalışan kimya öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi yeterlikleri. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
18. Karakaya, D. (2012). Fen bilgisi öğretmen adaylarının küresel boyuttaki çevresel sorunlara ilişkin teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi uygulamalarının araştırılması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Elazığ.
19. Karasar, N. (2002). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel yayıncılık.
20. Karataş, A. (2014). Lise öğretmenlerinin Fatih Projesi’ni uygulamaya yönelik teknolojik pedagojik alan bilgisi yeterliliklerinin incelenmesi: Adıyaman ili örneği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
21. Kaya, Z. (2010). Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının fotosentez ve hücresel solunum konusundaki teknolojik pedagojik alan bilgisinin (TPAB) araştırılması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Fırat Üniversitesi Fen Bilimler Enstitüsü, Elazığ.
22. Kaya, Z., Emre, İ. ve Kaya, O.N. (2010). Sınıf öğretmeni adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) açısından öz güven seviyelerinin belirlenmesi. 9.Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Sempozyumu, Fırat Üniversitesi, Elazığ.
23. Koehler, M. J. and Mishra, P. (2009). What is technological pedagogical content knowledge? Contemporary Issues in Technology and Teacher Education, 9(1), 60-70.
24. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) (2006). İlköğretim fen ve teknoloji dersi (6, 7 ve 8. Sınıflar) öğretim programı, Ankara. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) (2013). İlköğretim fen ve teknoloji dersi (3-8. Sınıflar) öğretim programı, Ankara.
25. Mishra, P. and Koehler, M. (2006). Technological pedagogical content knowledge: A framework for integrating technology in teacher knowledge. Teachers College Record, 108(6), 1017-1054.
26. Mutluoğlu, A. (2012). İlköğretim matematik öğretmenlerinin öğretim stili tercihlerine göre teknolojik pedagojik alan bilgilerinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
27. Niess, M. L. (2005). Preparing teachers to teach science and mathematics with technology: Developing a technology pedagogical content knowledge. Teaching and Teacher Education, 21, 509 -523.
28. Özbek A. (2014). Öğretmenlerin yenilikçilik düzeylerinin TPAB yeterlikleri üzerindeki etkisinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
29. Öztürk, E. and Horzum, M. B., (2011). Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlaması. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 12(3), 255-278.
30. Sancar Tokmak, H., Yavuz Konokman, G. ve Yanpar Yelken, T. (2013). Okul öncesi öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisi öz güven algılarının incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(1), 35–51.
31. Sarıkaya, M., Kaya, V.H., Akdağ, G., Ay, İ. ve Doğan, A. (2012). Öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgilerine ilişkin öz güvenlerinin belirlenmesi. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Niğde Üniversitesi, Niğde.
32. Savaş, M., Öztürk, N., ve Yılmaz Tüzün, Ö. (2010). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen eğitiminde teknoloji kullanımı ile ilgili görüşleri ile ilişkili olan faktörlerin belirlenmesi. IX Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
33. Schmidt, D. A., Baran, E., Thompson, A. D., Mishra, P., Koehler, M. J., and Shin, T. S. (2009). Technological pedagogical content knowledge (TPACK): the development and validation of an assessment instrument for preservice teachers. Journal of Research on Technology in Education, 42(2), 123-149.
34. Shulman, L. (1986). Those who understand: Knowledge growth in teaching. Educational Researcher, 15(2), 4-14.
35. Şahin, İ. (2011). Development of survey of technological pedagogical and content knowledge (TPACK), TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, 10(1), 97-105.
36. Timur, B. (2011). Fen Bilgisi öğretmen adaylarının kuvvet hareket konusundaki teknolojik pedagojik alan bilgilerinin gelişimi. (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
37. Timur, B ve İmer Çetin, N. (2014). Fen ve Teknoloji Öğretmenlerinin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgi Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. 1. Avrasya Eğitim Araştırmaları Kongresi, İstanbul Üniversitesi, İstanbul.
38. Uçar, M. B, Demir, C. ve Hiğde, E. (2013). Exploring the self-confidence of preservice science and physics teachers towards technological pedagogical content knowledge. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 116 (2014), 3381-3384.
39. Yanpar Yelken, T., Sancar Tokmak, H., Özgelen, S. ve İncikabı, L. (Ed.). (2013). Fen ve matematik eğitiminde teknolojik pedagojik alan bilgisi temelli öğretim tasarımları. Ankara: Anı Yayıncılık.