Araştırma Makalesi

Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi

Cilt: 30 Sayı: 2 31 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışmada, Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un A, D, E, K vitamin içerikleri ile fitosterolleri incelenerek, organik asitleri değerlendirilmiştir. E. cicutarium (L.) L'Hér.’un yağda çözünebilen vitamin profili, retinol (0.20 μg/g), retinol asetat (Vitamin A1 3.76 μg/g), α-tokoferol (2.86 μg/g), δ-tokoferol (0.40 μg/g), Vitamin K1 (11.7 μg/g), Vitamin K2 (5.80 μg/g), Vitamin D2 (1.16 μg/g) ve Vitamin D3 (2.30 μg/g) gibi önemli bileşenleri içermektedir. Ayrıca, bitkide bulunan fitosteroller arasında ergosterol (17.6 μg/g), stigmasterol (10.90 μg/g) ve β-sterol (130.83 μg/g) gibi bileşikler yer almaktadır. Organik asit içeriği bakımından okzalik, sitrik, malik, süksinik, formik, asetik, fumarik ve propiyonik asitler olmak üzere toplamda sekiz farklı asidi içermektedir. Bu asitler arasında en yüksek konsantrasyona sahip olanı asetik asit (19469.54 mg/kg) olup, bunu süksinik asit (55812.37 mg/kg) izlemektedir. Organik asitler arasında en düşük miktarlarda tespit edilenler ise okzalik ve fumarik asitlerdir. Yapılan analizlerden belirlenen bileşenlerin çeşitli farmakolojik aktiviteler göstermesi, Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un yaygın kullanımının önemini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

ADEK, Erodium cicutarium (L.) L, Fitosterol, Organik asit, Vitamin

Kaynakça

  1. Anonim. (2025). Erodium cicutarium. Erişim tarihi: 15.01.2025. https://ibuflora.ibu.edu.tr/tur/erodium-cicutarium
  2. Abdelkebir, R., Alcántara, C., Falcó, I., Sánchez, G., Garcia-Perez, J. V., Neffati, M., Lorenzo, J. M., Barba, F. J., & Collado, M. C. (2018). Effect of ultrasound technology combined with binary mixtures of ethanol and water on antibacterial and antiviral activities of Erodium glaucophyllum extracts. Innovative Food Science & Emerging Technologies, 52, 189-196. https://doi.org/10.1016/j.ifset.2018.12.009
  3. Akçay, B., & Alkan, D. (2021). Yüksek doz A, D, E ve K vitamini uygulamalarının prematüre komplikasyonları üzerine etkisi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 8(1), 134-147. https://doi.org/10.21020/husbfd.768895
  4. Al-Douri, N. A. (2000). A survey of medicinal plants and their traditional uses in Iraq. Pharmaceutical Biology, 38(1), 74-79. https://doi.org/10.1076/1388-0209(200001)3811-BFT074
  5. Bussmann, R. W., & Sharon, D. (2006). Traditional medicinal plant use in Northern Peru: tracking two thousand years of healing culture. Journal of Ethnobiology and Ethnomedicine, 2(1), 47. https://doi.org/10.1186/1746-4269-2-47
  6. Cakilcioglu, U., & Turkoglu, I. (2010). An ethnobotanical survey of medicinal plants in Sivrice (Elazığ-Turkey). Journal of Ethnopharmacology, 132(1), 165-175. https://doi.org/10.1016/j.jep.2010.08.017
  7. Cohen, S., Koltai, H., Selvaraj, G., Mazuz, M., Segoli, M., Bustan, A., & Guy, O. (2020). Assessment of the nutritional and medicinal potential of tubers from hairy stork’s-bill (Erodium crassifolium L’Hér), a wild plant species inhabiting arid Southeast Mediterranean Regions. Plants, 9(9), 1069. https://doi.org/10.3390/plants9091069
  8. Çelikler Özer, Ö., Kekilli, E. B., Kahraman, A., & Orhan, İ. E. (2020). Erodium L’her. (Dönbaba/İğnelik). Türk Farmakope Dergisi, 5(1), 58-80.
  9. Estomba, D., Ladio, A., & Lozada, M. (2006). Medicinal wild plant knowledge and gathering patterns in a Mapuche community from north-western Patagonia. Journal of Ethnopharmacology, 103(1), 109-119. https://doi.org/10.1016/j.jep.2005.07.015
  10. Frontera, M. A., Tomás, M. A., Badajoz, M. A., Tombesi, O. L., & Ponce, M. A. (1999). A chemical study of Erodium malacoides (L.) Willd. Anales des la Asociacion Quimica Argentina, 87(1-2), 55-58.

Kaynak Göster

APA
Uçan Türkmen, F., Gökçe, Z., & Erol, Ü. H. (2025). Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 30(2), 459-467. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1633195
AMA
1.Uçan Türkmen F, Gökçe Z, Erol ÜH. Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi. YYUFBED. 2025;30(2):459-467. doi:10.53433/yyufbed.1633195
Chicago
Uçan Türkmen, Filiz, Zehra Gökçe, ve Ümit Haydar Erol. 2025. “Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 30 (2): 459-67. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1633195.
EndNote
Uçan Türkmen F, Gökçe Z, Erol ÜH (01 Ağustos 2025) Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 30 2 459–467.
IEEE
[1]F. Uçan Türkmen, Z. Gökçe, ve Ü. H. Erol, “Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi”, YYUFBED, c. 30, sy 2, ss. 459–467, Ağu. 2025, doi: 10.53433/yyufbed.1633195.
ISNAD
Uçan Türkmen, Filiz - Gökçe, Zehra - Erol, Ümit Haydar. “Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 30/2 (01 Ağustos 2025): 459-467. https://doi.org/10.53433/yyufbed.1633195.
JAMA
1.Uçan Türkmen F, Gökçe Z, Erol ÜH. Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi. YYUFBED. 2025;30:459–467.
MLA
Uçan Türkmen, Filiz, vd. “Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 30, sy 2, Ağustos 2025, ss. 459-67, doi:10.53433/yyufbed.1633195.
Vancouver
1.Filiz Uçan Türkmen, Zehra Gökçe, Ümit Haydar Erol. Erodium cicutarium (L.) L’Hér.’un Biyoaktif Bileşen Profili: Vitaminler, Fitosteroller ve Organik Asitlerin Değerlendirilmesi. YYUFBED. 01 Ağustos 2025;30(2):459-67. doi:10.53433/yyufbed.1633195