Year 2020, Volume 6 , Issue 2, Pages 516 - 530 2020-07-21

Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması

Ezgi Pelin YILDIZ [1] , Metin ÇENGEL [2] , Ayşe ALKAN [3]


Günümüzde gelişen ve sürekli değişime uğrayan bilgi ve iletişim teknolojileri bazı bağımlılıkların hayatımıza girmesine zemin hazırlamıştır. Bu bağımlılıklardan biri de nomofobi’dir. Connecticut Üniversitesi’nde bir araştırmacı; David Greenfield bu bağımlılığı İngilizce de NOMOBILEPHONE kelimelerinin birleşmesinden meydana gelen Nomophobia (Nomofobi) kelimesi ile tanımlamıştır. Nomofobi terim olarak, akıllı telefon kullanımı ile ilgili problemli kullanım, davranış ve/veya semptomların bir koleksiyonunu ortaya koymaktır. Ülkemizde akıllı telefonların kullanımı dikkate alındığında bireylerin problemli akıllı telefon kullanımına yönelik davranışsal tepkilerinin neler olduğunun belirlenmesi önem arz etmektedir. Özellikle bu kaygının, bireylerin günlük işlere odaklanmasını etkiler nitelikte olduğu açıktır. Bu çalışmada, bireylerin problemli akıllı telefon kullanımları ve ön psikometrik özelliklerinin belirlenmesi adına Merlo, Stone ve Bibbey (2013) tarafından geliştirilen ilgili ölçeğin Türkçeye uyarlama çalışması yapılmıştır. Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları, kamu ve özel eğitim kurumlarında çalışan 290 öğretmenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin kapsam ve görünüş geçerliği için 1 dil uzmanına, 3 alan uzmanına, 1 psikolojik danışmana, 1 ölçme değerlendirme uzmanına başvurulmuştur. Yapı geçerliğine hizmet etmek için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA)’dan yararlanılmıştır. Çalışma sonunda toplam varyansın %54.76’sınıaçıklayan 20 maddeden oluşan 3boyutlu bir ölçek elde edilmiştir. Ölçeğin Cronbach Alpha ile hesaplanan iç tutarlık katsayısı .91’ dir.Doğrulayıcı faktör analizine ilişkin 3 boyut bağlamında nihai uyum indekslerinin istenilen sınırlarda olduğu tespit edilmiştir. 

problemli akıllı telefon kullanımı, nomofobi, geçerlik, güvenirlik
  • Anshari, M., Alas, Y., Hardaker, G., Jaidin, J. H., Smith, M., & Ahad, A. D. (2016). Smartphone habit and behavior in Brunei: Personalization, gender, and generation gap. Computers in Human Behavior, 64, 719–727.
  • Büyüköztürk, Ş., Kılıç, Ç. E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri (2.Basım). Ankara: Pegem Akademi.
  • Dağlı, E. S., Hamutoğlu, N. B. & Gezgin, D.M. (2017). “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Nomofobi Düzeyleri İle Akıllı Telefon ve Sosyal Ağ Servisleri Kullanma Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, 11.Uluslararası BÖTE Sempozyumu. İnönü Üniversitesi, Malatya.
  • Gorsuch, R.L. (1990) Common Factor-Analysis versus Component Analysis: Some Well and Little Known Facts. Multivariate Behavioral Research, 25, 33-39. http://dx.doi.org/10.1207/s15327906mbr2501_3
  • Hutcheson, G. and Sofroniou, N. (1999) The Multivariate Social Scientist. Sage, London.
  • Kaplan-Akıllı, G. &Gezgin, D. M. (2016). Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri ile farklı davranış örüntülerinin arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (40), 51-69.
  • King, A. L. S., Valença, A. M., Silva, A. C. O., Baczynski, T., Carvalho, M. R., & Nardi, A. E. (2013). Nomophobia: Dependency on virtual environments or social phobia?. Computers in Human Behavior, 29(1), 140-144.
  • Merlo, L. J., Stone, A. & Bibbey, A. (2013). Measuring Problematic Mobile Phone Use: Development andPreliminary Psychometric Properties of the PUMP Scale. Hindawi Publishing Corporation Journal of Addiction Volume, Article ID, pageshttp://dx.doi.org/.
  • Monette, D.R., Sullivan, T.J. and De Jong, C.R. (2005) Applied social research: A tool for the human services. Thomson Brooks/Cole, London.
  • Yildirim, C., & Correia, A. P. (2015). Exploring the dimensions of nomophobia: Development andvalidation of a self-reported questionnaire. Computers in Human Behavior, 49, 130-137.
  • Tavolacci, M. P., Meyrignac, G., Richard, L., Dechelotte, P., & Ladner, J. (2015). Problematic use of mobile phone and nomophobia among French college students. The European Journal of Public Health, 25(suppl 3), ckv172-088.
  • Thomée, S., Harenstam A. &Hagberg, M. (2011). Mobile Phone Use and Stress, Sleep Disturbances and Symptoms of Depression Among Young Adults: A Prospective Cohort Study. BMC Public Health, 66, 1-11.
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0002-9987-9857
Author: Ezgi Pelin YILDIZ (Primary Author)
Institution: KAFKAS ÜNİVERSİTESİ
Country: Turkey


Orcid: 0000-0002-5681-3612
Author: Metin ÇENGEL
Institution: SAKARYA ÜNİVERSİTESİ
Country: Turkey


Orcid: 0000-0002-9125-1408
Author: Ayşe ALKAN
Institution: T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Country: Turkey


Dates

Publication Date : July 21, 2020

Bibtex @research article { aeusbed621424, journal = {Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {}, eissn = {2149-0767}, address = {}, publisher = {Ahi Evran University}, year = {2020}, volume = {6}, pages = {516 - 530}, doi = {10.31592/aeusbed.621424}, title = {Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması}, key = {cite}, author = {Yıldız, Ezgi Pelin and Çengel, Metin and Alkan, Ayşe} }
APA Yıldız, E , Çengel, M , Alkan, A . (2020). Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması . Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 6 (2) , 516-530 . DOI: 10.31592/aeusbed.621424
MLA Yıldız, E , Çengel, M , Alkan, A . "Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması" . Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (2020 ): 516-530 <https://dergipark.org.tr/en/pub/aeusbed/issue/56121/621424>
Chicago Yıldız, E , Çengel, M , Alkan, A . "Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması". Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (2020 ): 516-530
RIS TY - JOUR T1 - Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması AU - Ezgi Pelin Yıldız , Metin Çengel , Ayşe Alkan Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.31592/aeusbed.621424 DO - 10.31592/aeusbed.621424 T2 - Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 516 EP - 530 VL - 6 IS - 2 SN - -2149-0767 M3 - doi: 10.31592/aeusbed.621424 UR - https://doi.org/10.31592/aeusbed.621424 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması %A Ezgi Pelin Yıldız , Metin Çengel , Ayşe Alkan %T Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması %D 2020 %J Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P -2149-0767 %V 6 %N 2 %R doi: 10.31592/aeusbed.621424 %U 10.31592/aeusbed.621424
ISNAD Yıldız, Ezgi Pelin , Çengel, Metin , Alkan, Ayşe . "Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması". Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 / 2 (July 2020): 516-530 . https://doi.org/10.31592/aeusbed.621424
AMA Yıldız E , Çengel M , Alkan A . Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020; 6(2): 516-530.
Vancouver Yıldız E , Çengel M , Alkan A . Problemli Akıllı Telefon Kullanımı ve Ön Psikometrik Özellikleri Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020; 6(2): 516-530.