KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK KAVRAMININ ALANYAZINDA İNCELENMESİ: 50 YILLIK BİBLİYOMETRİK ANALİZ

Öz

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS), işletmelerin ekonomik, çevresel ve sosyal etkilerini yönetme ve bu alanlarda sürdürülebilir katkılar sağlama yükümlülüğünü ifade eder. Son yıllarda, KSS konusundaki akademik ilgi önemli ölçüde artmış ve bu alanda yapılan çalışmaların bibliyometrik analizi, araştırma eğilimlerini, temel yazarları, etkili yayınları ve gelecek araştırma yönelimlerini anlamak açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, KSS alanındaki alan yazındaki yayınların bibliyometrik analizini gerçekleştirerek, alandaki bilimsel üretimin haritasını çıkarmayı amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında veriler Web Of Science veri tabanından “corporate social responsibility” anahtar kelimesi kullanılarak elde edilmiştir. KSS ile ilgili en fazla yayın yapılan yıl 2022 (1029), en çok yayın yapılan indeks türü SSCI (5630), en azla yayın yapan yazar Samuel O. Idowu (33), en fazla atıf alan yazarlar Elisabet Garriga ve Domènec Melé (1963), en fazla atıf alan çalışmaların yayınlandığı ülke ABD (12228 atıf), sayısal olarak en fazla yayının yapıldığı ülke ise Çin (192 yayın), en fazla atıf alan kurum Illinois Üniversitesi (2203 atıf), en fazla yayın yapan kurum ise; Londra Metropolitan Üniversitesi, en sık olarak tekrar eden anahtar sözcük corporate social responsibility, metinler arasında bibliyografik eşleşmesi en fazla olan Garriga (2004), en fazla bibliyografik eşleme olan yazar Adam Lindgreen, en fazla bibliyografik eşleme olan ülke Çin Halk Cumhuriyeti 192 yayın (3353 atıf) olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kurumsal Sosyal Sorumluluk
• Bibliyometrik Analiz
• Halkla İlişkiler

AN EXAMINATION OF THE CONCEPT OF CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY IN THE LITERATURE: A 50-YEAR BIBLIOMETRIC ANALYSIS

Öz

Corporate social responsibility (CSR) refers to the obligation of businesses to manage their economic, environmental, and social impacts and to contribute sustainably in these areas. In recent years, academic interest in CSR has significantly increased, and bibliometric analysis of studies in this field is of great importance for understanding research trends, key authors, influential publications, and future research directions. This study aims to map the scientific production in the field of CSR by conducting a bibliometric analysis of the publications related to CSR in the academic literature. Data for this study were obtained from the Web of Science database using the keyword “corporate social responsibility.” The year with the most publications related to CSR was 2022 (1029 publications), the index with the largest number of publications was SSCI (5630). The most prolific author was Samuel O. Idowu (33 publications), the most cited authors were Elisabet Garriga and Domènec Melé (1963 citations). The United States was identified as the country with the highest number of citations (12,228), whereas China had the largest number of publications (192). The most cited institution was the University of Illinois (2,203 citations), while the London Metropolitan University was the most productive institution in terms of publication volume. The most frequently repeated keyword was “corporate social responsibility.” The publication with the highest bibliographic coupling was Garriga (2004), the author with the most bibliographic connections was Adam Lindgreen, and the country with the highest bibliographic coupling was China, with 192 publications and 3,353 citations.

Anahtar Kelimeler

• Corporate Social Responsibility
• Bibliometric Analysis
• Public Relations

Kaynakça

1. Acar, A. (2023). Kurumsal sosyal sorumluluk, marka değeri ve finansal performans: Turizm işletmelerinde bir uygulama. Eğitim Yayınevi.
2. Acar, S. (2024). Stratejik kurumsal sosyal sorumluluk kavramına yönelik bibliyometrik bir analiz. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 14(3), 1195-1218. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1468620
3. Akman, A. Z., & Erdirençelebi, M. (2023). Kurumsal sosyal sorumluluk kavramının bibliyometrik analizi: 2017-2021 dönemine bir bakış. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(3), 597-614. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1153209
4. Aluchna, M. (2014). The effectiveness of CSR initiatives and their impact upon stakeholders. In S. Idowu & A. Kasum (Eds.), People, planet and profit: Socio-economic perspectives of CSR (1st ed., pp. 199-217). Routledge.
5. Ashrafi, M., Magnan, G., Adams, M., & Walker, T. (2020). Understanding the conceptual evolutionary path and theoretical underpinnings of corporate social responsibility and corporate sustainability. Sustainability, 12(3), 760. https://doi.org/10.3390/su12030760
6. Ateş, A. (2025). A bibliometric analysis on corporate social responsibility in the tourism sector between 2018-2023. Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 8(1), 1-16. https://doi.org/10.59445/ijephss.1550518
7. Bowen, H. R. (1953). Social responsibilities of the businessman. Harper & Row.
8. Byington, E. K., Felps, W., & Baruch, Y. (2019). Mapping the Journal of Vocational Behavior: A 23-year review. Journal of Vocational Behavior, 110, 229-244. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2018.07.007

9. Davis, K. (1973). The case for and against business assumption of social responsibilities. Academy of Management Journal, 16(2), 312-322.
10. Demir, R., & Türkmen, E. (2014). Çalışanların kurumsal sosyal sorumluluk algılarının örgüte bağlılıkları üzerindeki etkisinin incelenmesine yönelik bir araştırma. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(2), 47-59.
11. Donnelly, T., & Wickham, M. (2021). Exploring the antecedent resources and capabilities of strategic corporate social responsibility. Social Responsibility Journal, 17(7), 985-1006.
12. Donthu, N., Lim, W. M., Kumar, S., & Pattnaik, D. (2022). The Journal of Advertising’s production and dissemination of advertising knowledge: A 50th anniversary commemorative review. Journal of Advertising, 51(2), 153-187. https://doi.org/10.1080/00913367.2021.2006100
13. Ellegaard, O., & Wallin, J. A. (2015). The bibliometric analysis of scholarly production: How great is the impact? Scientometrics, 105(3), 1809-1831. https://doi.org/10.1007/s11192-015-1645-z
14. Friedman, M. (1970). The social responsibility of business is to increase its profits. The New York Times Magazine, 122-126.
15. Garriga, E., & Melé, D. (2004). Corporate social responsibility theories: Mapping the territory. Journal of Business Ethics, 53(1-2), 51-71. http://www.jstor.org/stable/25123282
16. Guo, F., Ye, G., Hudders, L., Lv, W., Li, M., & Duffy, V. G. (2019). Product placement in mass media: A review and bibliometric analysis. Journal of Advertising, 48(2), 215-231. https://doi.org/10.1080/00913367.2019.1567409
17. Güven, S. (2016). Kurumsal iletişim bağlamında kurumsal sosyal sorumluluk ve etik ilişkisi. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 26, 133-154. https://doi.org/10.31123/akil.441385
18. Gültekin, M., & Polat, A. F. (2019). Kurumsal sosyal sorumluluk projelerinin sosyal medya yansımaları: Samsung “Duyan Eller” projesi örneği. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 7(2), 816-845.
19. Hahn, T., Figge, F., Aragón-Correa, J. A., & Sharma, S. (2017). Advancing research on corporate sustainability: Off to pastures new or back to the roots? Business & Society, 56(2), 155-185. https://doi.org/10.1177/0007650315576152
20. Himmetoğlu, A. (2023). Kurumsal sürdürülebilirlik ve kurumsal sosyal sorumluluk: Bir bibliyometrik analiz çalışması. Erciyes İletişim Dergisi, 10(2), 891-911. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1268583
21. Idahosa, L. O. (2019). Understanding environmental sustainability, corporate social responsibility and responsible tourism in literature vs practice. GeoJournal of Tourism and Geosites, 26(3), 956-973. https://doi.org/10.30892/gtg.26322-410
22. Krabokoukis, T. (2023). Exploring the state of research on tourism sustainability: A bibliometric analysis in the post-COVID era. Highlights of Sustainability, 2(2), 50-61. https://doi.org/10.54175/hsustain2020005
23. Krabokoukis, T., & Polyzos, S. (2023). A bibliometric analysis of integrating tourism development into urban planning. Sustainability, 15(20), 14886. https://doi.org/10.3390/su152014886
24. Lozano, R. (2015). A holistic perspective on corporate sustainability drivers. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 22(1), 32-44. https://doi.org/10.1002/csr.1325
25. Madzík, P., Falát, L., Copuš, L., & Valeri, M. (2023). Digital transformation in tourism: Bibliometric literature review based on a machine learning approach. European Journal of Innovation Management, 26(7), 177-205. https://doi.org/10.1108/EJIM-09-2022-0531
26. Marzouk, M., Elhakeem, A., & Adel, K. (2024). Artificial neural networks applications in construction and building engineering (1991-2021): Science mapping and visualization. Applied Soft Computing, 152, 111174. https://doi.org/10.1016/j.asoc.2023.111174
27. Mosca, F., & Civera, C. (2017). The evolution of CSR: An integrated approach. Symphonya. Emerging Issues in Management, 1, 16-35. https://doi.org/10.4468/2017.1.03mosca.civera
28. Nicole, S., Lada, S., Ansar, R., Abdul Adis, A. A., Fook, L., & Chekima, B. (2022). Corporate social responsibility and strategic management: A bibliometric analysis. Sustainability, 14(17), 10526. https://doi.org/10.3390/su141710526
29. Say, S. (2023). Bibliometric analysis of studies on corporate social responsibility and profitability. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 30(1), 151-166. https://doi.org/10.18657/yonveek.1037555
30. Seguí-Amortegui, L., Clemente-Almendros, J., Medina, R., & Grueso Gala, M. (2019). Sustainability and competitiveness in the tourism industry and tourist destinations: A bibliometric study. Sustainability, 11(22), 6351. https://doi.org/10.3390/su11226351
31. Seyitoğulları, O., & Bilen, A. (2020). Kurumsal sosyal sorumluluk üzerine bir literatür taraması. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 3(2), 195-205. https://doi.org/10.38004/sobad.785251
32. Soydaş, N., & Çokluk, N. (2023). Kurumsal sosyal sorumluluk projelerinin kurumsal iletişimde rolü: “Shell’de kadın enerjisi” vaka incelemesi. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), 227-258.
33. Şeker, Y., & Atasel, O. Y. (2024). Sürdürülebilir kalkınmada kurumsal sosyal sorumluluk araştırmalarının haritalanması: Sistematik literatür incelemesi ve bibliyometrik analiz. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(2), 166-179.
34. Tekin, E. (2018). Kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetlerinde sosyal medyanın rolü: GSM firmaları örneği. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(1), 31-55.
35. Toaza, B., & Esztergár-Kiss, D. (2023). A review of metaheuristic algorithms for solving TSP-based scheduling optimization problems. Applied Soft Computing, 148, 110908. https://doi.org/10.1016/j.asoc.2023.110908 van Eck, N. J., & Waltman, L. (2010). Software survey: VOSviewer, a computer program for bibliometric mapping. Scientometrics, 84(2), 523-538. https://doi.org/10.1007/s11192-009-0146-3
36. Vermeulen, W. J. V., & Witjes, S. (2016). On addressing the dual and embedded nature of business and the route towards corporate sustainability. Journal of Cleaner Production, 112, 2822-2832. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2015.09.132
37. Web of Science Core Collection. (2025, January 16). Clarivate. https://l24.im/iSM9Glq
38. Weinberg, B. H. (1974). Bibliographic coupling: A review. Information Storage and Retrieval, 10(5-6), 189-196.
39. Yalçın, M. (2023). Kurumsal sosyal sorumluluk ve sosyal medya ilişkisi: Web of Science veri tabanına dayalı bibliyometrik analiz. Türk Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 8(2), 146-160.
40. Yetiş, E. (2024). Kurumsal sosyal sorumluluk literatürünün bibliyometrik analizi: Genel bir değerlendirme. Journal of History School, 17(73), 3557-3577. https://doi.org/10.29228/joh.77281
41. Yılmaz, H. (2025). Muhasebe çerçevesinde kurumsal sosyal sorumluluk: Bibliyometrik bir analiz. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 7(4), 1015-1032. https://doi.org/10.33712/mana.1569292
42. Zainuldin, M., & Lui, T. (2022). A bibliometric analysis of CSR in the banking industry: A decade study based on Scopus scientific mapping. International Journal of Bank Marketing, 40(1), 1-26. https://doi.org/10.1108/IJBM-04-2020-0178
43. Zupic, I., & Čater, T. (2015). Bibliometric methods in management and organization. Organizational Research Methods, 18(3), 429-472. https://doi.org/10.1177/1094428114562629