İLETİŞİM BİLİMLERİ ve HALKLA İLİŞKİLER ÇERÇEVESİNDEN WEB OF SCIENCE VERİTABANINDA KAYITLI YAPAY ZEKÂ ÇALIŞMALARI ÜZERİNE BULGULAR

Öz

Yapay zekâ teknolojilerinin gelişimi birçok sektörü etkilediği gibi iletişim bilimleri ve halkla ilişkiler disiplinini de derin ve hızlı bir şekilde etkilemiştir. Bu çalışmada literatürde yapay zekâ ve halkla ilişkiler konulu çalışmalar özelinde sosyal bilimler çerçevesinden yapay zekâ çalışmalarına genel bir bakış getirilmek istenmiştir. Bunun için Web of Science veri tabanında yapay zekâ ve halkla ilişkiler anahtar kelimelerinin beraber geçtiği 1017 akademik çalışmadan iletişim bilimleri çerçevesinde konuyu ele alan 39 makale içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. 39 makalenin seçimi aşamasında WoS veri tabanındaki citation topics meso filtresi kullanılmıştır. İlk taramada çıkan 1017 yapay zekâ konulu makale citation topics meso filtresinde iletişim anahtar kelimesi filtrelenerek iletişim bilimleri ile alakalı çalışmalara ulaşılmıştır. Yapılan çalışma sonucunda yapay zekâ ve halkla ilişkiler konulu çalışmalarda atıf yapılan eserlerin özellikle 2015 yılından sonra sayısal olarak hızla arttığı tespit edilmiştir. Analiz sonucunda yapay zekâ ve halkla ilişkiler konulu akademik çalışmaların daha çok yapay zekânın etik boyutu, riskleri, dezenformasyon ve algı yönetiminde bir araç olarak kullanımı konularının işlendiği tespit edilmiştir.. Bazı çalışmalarda halkla ilişkiler profesyonellerinin yapay zekâ teknolojileri konusunda iki ana rol üstlenecekleri, hem bu teknolojilerin yaygınlaşmasına katkıda bulunacakları hem de etik kullanımları için yetkili kurumlar üzerinde baskı kuracaklarına vurgu yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda yapay zekâ teknolojilerinin riskli ve zorlayıcı boyutlarının özellikle tartışıldığı görülmüştür. Yapay zekâ araçlarının birçok faydasının yanında manipülasyon ve dezenformasyon içeriklerini artırma ve yayılımını kolaylaştırma ve kişisel verilerin korunması ve mahremiyetin ihlâli gibi sorunlar doğurabileceğine ilişkin sosyal bilimler alanında çalışanların endişe duyduğu görülmüştür. En genel sonuç olarak sosyal bilimler çerçevesinden yapay zekâ konulu çalışmaların yapay zekânın riskleri, tehlikeleri gibi konuları daha çok öne çıkardığı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Yapay zekâ
• halkla ilişkiler
• iletişim
• içerik analizi
• sosyal bilimler

Destekleyen Kurum

Yok

Teşekkür

Gerek akademik gerek sosyal hayatımda her zaman örneklik teşkil eden rahmetli babam akademisyen İbrahim Özgür'e sonsuz teşekkürlerimi bir borç bilirim.

FINDINGS ON ARTIFICIAL INTELLIGENCE STUDIES INDEXED IN THE WEB OF SCIENCE DATABASE FROM THE PERSPECTIVES OF COMMUNICATION SCIENCES AND PUBLIC RELATIONS

Öz

The development of artificial intelligence (AI) technologies has profoundly and rapidly affected many sectors, including communication sciences and the discipline of public relations. This study aims to provide a general overview of AI-related studies within the framework of social sciences, focusing on studies on artificial intelligence and public relations in the literature. To this end, 39 articles addressing the subject within the framework of communication sciences were analyzed using content analysis techniques from 1,017 academic studies containing the keywords “artificial intelligence” and “public relations” indexed in the Web of Science database. The citation topics meso filter in the WoS database was used in the selection of the 39 articles. In the initial search, 1,017 articles on artificial intelligence were filtered using the citation topics meso filter to identify studies related to communication sciences. The study found that the number of works cited in studies on artificial intelligence and public relations increased rapidly after 2015. The analysis revealed that academic studies on artificial intelligence and public relations mostly addressed the ethical dimension of artificial intelligence, its risks, and its use as a tool in disinformation and perception management. Some studies emphasize that public relations professionals will play two main roles in artificial intelligence technologies: they will contribute to the spread of these technologies and exert pressure on the relevant institutions for their ethical use. As a result of the study, it was observed that the risky and challenging dimensions of artificial intelligence technologies were particularly discussed. It has been observed that social scientists are concerned that AI tools, despite their many benefits, may increase and facilitate the spread of manipulation and disinformation content, and may cause problems such as the protection of personal data and privacy violations. In general, it can be concluded that studies on artificial intelligence within the social sciences framework have highlighted issues such as the risks and dangers of artificial intelligence.

Anahtar Kelimeler

• Artificial intelligence
• public relations
• communication
• content analysis
• social sciences

Kaynakça

1. Adanur, B. (2022). Yapay zekâ ve yeni nesil medya manipülasyonu (Yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi.
2. Agudo, U., Liberal, K. G., Arrese, M., & Matute, H. (2024). The impact of AI errors in a human-in-the-loop process. Cognitive Research: Principles and Implications, 9(1), 1–16. https://doi.org/10.1186/s41235-023-00529-3
3. Ağan, M. (2024). Yapay zekânın halkla ilişkiler uygulamaları, etiği ve uzmanlarının rollerine etkisi (Doktora tezi). Erciyes Üniversitesi.
4. Aka, L. B. (2024). Halkla ilişkiler alanının değişimi ve dönüşümü: Dijital halkla ilişkiler ve yapay zekâ. Tarih ve Gelecek Dergisi, 10(3), 293–304. https://doi.org/10.21551/jhf.1533486
5. Akkılıç, S. (2019). Yapay zekânın medya temsiliyeti: ABD, Birleşik Krallık, Çin ve Türkiye vakaları (Doktora tezi). İstanbul Bilgi Üniversitesi.
6. Aktaş, A. (2021). Dijital platformlarda kullanılan yapay zekâ teknolojilerinin kullanıcı motivasyonları üzerinden incelenmesi: Netflix örneği (Doktora tezi). İstanbul Üniversitesi.
7. Altunışık, R., Boz, H., Gegez, A. E., Koç, E., Sığrı, Ü., Yıldız, E., & Yüksel, A. (2023). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Yeni perspektifler (2. baskı). Seçkin Yayınevi.
8. Anani-Bossman, A., Nutsugah, N., & Abudulai, J. I. (2024). Artificial intelligence in public relations and communication management: Perspectives of Ghanaian professionals. Communicare: Journal for Communication Studies in Africa, 43(1), 1–11. https://doi.org/10.36615/jcsa.v43i1.2506

9. Angin, T. G. P., & Mukhlisiana, L. (2024). The use of AI in digital transformation ethics and public relations strategies. Jurnal Indonesia Sosial Teknologi, 5(11), 4948–4962. https://doi.org/10.59141/jist.v5i11.7044
10. Arf, C. (1959). Makine düşünebilir mi ve nasıl düşünebilir? Atatürk Üniversitesi Üniversite Çalışmalarını Muhite Yayma ve Halk Eğitimi Yayınları Konferanslar Serisi, (1), 91–103.
11. Baniyassen, S. (2024). Public relations in the age of artificial intelligence: Public relations meets artificial intelligence: Opportunities, challenges, and the future. Journal of Ecohumanism, 3(8), 11311–11319. https://doi.org/10.1080/1062726X.2024.2400622
12. Başfırıncı, Ç., & Koç, N. (2023). İletişim alanındaki mesleklerde yapay zekâ uygulamaları: Mevcut durum analizi ve alan yazın taraması. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, 13(1), 121–148. https://doi.org/10.53495/e-kiad.1265999
13. Bengtsson, M. (2016). How to plan and perform a qualitative study using content analysis. NursingPlus Open, 2, 8–14. https://doi.org/10.1016/j.npls.2016.01.001
14. Benson, R. (2008). Journalism: Normative theories. In W. Donsbach (Ed.), The international encyclopedia of communication (Vol. 6, pp. 2591–2597). Wiley-Blackwell.
15. Berg, B. L., & Lune, H. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (H. Aydın, Çev.; 8. baskı). Eğitim Yayınevi.
16. Berry, M. (2019). Neoliberalism and media. In Media and society (p. 384). Bloomsbury Publishing.
17. Biswal, S. K. (2020). The space of artificial intelligence in public relations: The way forward. İçinde A. J. Kulkarni & S. C. Satapathy (Ed.), Optimization in machine learning and applications (ss. 169–176). Springer. https://doi.org/10.1007/978-981-15-0994-0_11
18. Bourland, P. G. (1993). The nature of conflict in firm-client relations: A content analysis of Public Relations Review, 1980–1989. Public Relations Review, 19(4), 385–398. https://doi.org/10.1016/0363-8111(93)90059-L
19. Bourne, C. (2019). AI cheerleaders: Public relations, neoliberalism and artificial intelligence. Public Relations Inquiry, 8(2), 109–125. https://doi.org/10.1177/2046147X19835250
20. Bourne, C. D., & Jackson, M. (2024). AI ethics are not enough: Public relations, social justice and artificial intelligence. İçinde L. Edwards, C. Bourne, J. V. Cabanes, & G. Castro (Ed.), The SAGE handbook of promotional culture and society (ss. 59–74). SAGE Publications.
21. Bowen, S. A. (2018). An issues management approach to artificial intelligence (AI) and ethics: A crisis with the rising machines? 25th International Public Relations Symposium, Slovenia.
22. Bowen, S. A. (2024a). AI, warfare, and media. İçinde Artificial intelligence, media and international security: The weaponization of AI use in media and international security. Springer.
23. Bowen, S. A. (2024b). “If it can be done, it will be done:” AI ethical standards and a dual role for public relations. Public Relations Review, 50(5), 1–13. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2024.102513
24. Bowen, S. A., & Coombs, W. T. (2020). Ethics in crisis communication. İçinde Crisis communication (ss. 539–557). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110554236
25. Buhmann, A., & White, C. L. (2022). Artificial intelligence in public relations: Role and implications. İçinde The Emerald handbook of computer-mediated communication and social media (ss. 625–638). Emerald Publishing Limited. https://doi.org/10.1108/978-1-80071-597-420221036
26. Can, Ö., & Sezgin, M. (2024). Yapay zekâ teknolojilerinin kurumsal iletişimdeki rolünün değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademik Araştırmalar Dergisi, 8(1), 103–114. https://doi.org/10.58201/utsobilder.1497333
27. Canöz, K., İrez, B., & Kaya, K. K. (2023). Halkla ilişkiler, yapay zekâ ve hegemonya: Eleştirel bir değerlendirme. Karatay Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11, 335–352. https://doi.org/10.54557/karataysad.1312694
28. Carstensen, T., & Ganz, K. (2023). Gendered AI: German news media discourse on the future of work. AI & Society, 1–13. https://doi.org/10.1007/s00146-023-01747-5
29. Cheng, Y., & Jiang, H. (2022). Customer–brand relationship in the era of artificial intelligence: Understanding the role of chatbot marketing efforts. Journal of Product & Brand Management, 31(2), 252–264. https://doi.org/10.1108/JPBM-05-2020-2907
30. Cheng, Y., Lee, J., & Qiao, J. (2024). Crisis communication in the age of AI: Navigating opportunities, challenges, and future horizons. İçinde Media and crisis communication (ss. 172–194). Routledge.
31. Christians, C. G. (2009). Normative theories of the media: Journalism in democratic societies. University of Illinois Press.
32. Cupples, J., & Glynn, K. (2016). Neoliberalism, surveillance and media convergence. İçinde Handbook of neoliberalism. Routledge.
33. Cusnir, C., & Nicola, A. (2024). Using generative artificial intelligence tools in public relations: Ethical concerns and the impact on the profession in the Romanian context. Communication & Society, 309–323. https://doi.org/10.15581/003.37.4.309-323
34. Çataldaş, İ. (2024). Veri odaklı halkla ilişkilerde insan-yapay zekâ iş birliği: ChatGPT üzerine bir inceleme. Karaelmas Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 196–208. https://doi.org/10.70819/kares.1532768
35. Çataldaş, İ., & Özgen, E. (2023). Dijital halkla ilişkilerde yapay zekâ: Bir Delphi çalışması. Etkileşim Dergisi, 12, 85–102.
36. Çeber, B. (2022). Yapay zekâ uygulamalarının halkla ilişkiler aracı olarak kullanımı (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi.
37. Çeber, B., & Karayel Bilbil, E. (2024). Yapay zekâ uygulamalarının halkla ilişkilerde ideal kullanımına yönelik bir analiz. Etkileşim, 13, 110–141. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2024.7.13.243
38. Çerçi, Ü. Ö. (2024). An innovative communication paradigm for the future of public relations: Artificial intelligence. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, Cumhuriyetin 100. Yılında Geleceğin İletişimi Özel Sayısı, 128–147. https://doi.org/10.17829/turcom.1360264
39. Çerçi, Ü. Ö. (2024). Yapay zekânın halkla ilişkiler alanıyla ilişkisinin ve araştırma eğilimlerinin haritalandırılması: Bibliyometrik ağ analizi. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 59(4), 2684–2698. https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.24.11.2513
40. Dalaylı, F. (2021). Dijital iletişim çağında iletişimin gerçekliği: Influencer, yapay zekâ ve kanaat önderliği (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi.
41. Darmastuti, R., Winarso, S., Christianto, E., Klangrit, S., & Mayopu, R. G. (2024). The meta analysis in public relations theory in the era 1.0, 2.0, 3.0, 4.0, and artificial intelligence. Komunikator, 16(2), 128–145. https://doi.org/10.18196/jkm.24396
42. David, G. (2024). Artificial intelligence: Opportunities and challenges for public administration. Canadian Public Administration, 67, 388–406. https://doi.org/10.1111/capa.12580
43. Demirkaya, S. (2022). Halkla ilişkiler perspektifinden yapay zekânın popüler kültüre etkisi (Yüksek lisans tezi). İstanbul Kültür Üniversitesi.
44. Dinçer, S. (2018). Content analysis in scientific research: Meta-analysis, meta-synthesis, and descriptive content analysis. Bartın University Journal of Faculty of Education, 7(1), 176–190. https://doi.org/10.14686/buefad.363159
45. Drisko, J. W., & Maschi, T. (2016). Content analysis. Oxford University Press.
46. Efe, A., & Özdemir, G. (2021). Yapay zekâ ortamında kamu yönetiminin geleceği üzerinde bir değerlendirme. Kamu Yönetimi ve Teknoloji Dergisi, 3(1), 34–60. https://izlik.org/JA67LP22GG
47. Elo, S., & Kyngäs, H. (2008). The qualitative content analysis process. Journal of Advanced Nursing, 62(1), 107–115. https://doi.org/10.1111/j.1365-2648.2007.04569.x
48. Eltimur, D. (2022). İnsan haklarının korunması bağlamında yapay zekâ uygulamaları. Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 12(2), 559–594. https://doi.org/10.54704/akdhfd.1155778
49. Ermiş, A. (2024). Halkla ilişkilerde dijitalleşme ve yapay zekâ: G. Senem Gençtürk Hızal ile güncel perspektifler. Yeni Medya, 17, 386–391. https://izlik.org/JA23WA85FX
50. European Commission. (2019). Ethics guidelines for trustworthy AI. https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/ethics-guidelines-trustworthy-ai
51. European Commission. (2020). White paper on artificial intelligence: A European approach to excellence and trust. https://commission.europa.eu/publications/white-paper-artificial-intelligence-european-approach-excellence-and-trust_en
52. Feitosa, K. L. T., Brasileiro, F. S., & da Silva, L. C. (2024). The integration of generative artificial intelligence in public relations practices: A systematic review. Revista Internacional de Relaciones Públicas, 14(28), 149–168. https://doi.org/10.5783/revrrpp.v14i28.863
53. Fenton, N. (2011). Deregulation or democracy? New media, news, neoliberalism and the public interest. Continuum: Journal of Media & Cultural Studies, 25(1), 63–72. https://doi.org/10.1080/10304312.2011.539159
54. Fourie, P. J. (2017). Normative media theory in the digital media landscape: From media ethics to ethical communication. Communicatio, 43(2), 109–127. https://doi.org/10.1080/02500167.2017.1331927
55. Galloway, C., & Swiatek, L. (2018). Public relations and artificial intelligence: It’s not (just) about robots. Public Relations Review, 44(5), 734–740. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2018.10.008
56. Gheyle, N., & Jacobs, T. (2017). Content analysis: A short overview.
57. Google Gemini. (2025). Sana bir müzik eseri dinletsem estetik açıdan bunu değerlendirir misin? [Yazılım]. Google.
58. Gülen, K. (2024). Marka dili ve içerik yönetimi bağlamında üretken yapay zekâ destekli duygu analizi (Yüksek lisans tezi). Galatasaray Üniversitesi.
59. Güneş, S. (2024). Yapay zekânın pazarlama iletişiminde kullanımı (Yüksek lisans tezi). Kocaeli Üniversitesi.
60. Güven, Ş., & Kurt, S. (2023). Halkla ilişkiler çerçevesinde yapay zekâ kullanımı. Akdeniz 10th International Conference on Social Sciences, 133–141.
61. Hallin, D. C. (2008). Neoliberalism, social movements and change in media systems in the late twentieth century. İçinde The media and social theory. Routledge.
62. House of Commons Science and Technology Committee. (2015). Current and future uses of biometric data and technologies: Sixth report of session 2014–15 (HC 455, s. 13). House of Commons. https://committees.parliament.uk/work/4523/current-and-future-uses-of-biometric-data-and-technologies/publications/
63. House of Commons Science and Technology Committee. (2018). Biometric strategy and forensic services: Fifth report of session 2017–19 (HC 800, s. 31). House of Commons.
64. House of Commons Science and Technology Select Committee. (2023). The governance of artificial intelligence: Interim report (HC 1769, s. 50). House of Commons.
65. Jeong, J., & Park, N. (2023). Examining the influence of artificial intelligence on public relations: Insights from the organization-situation-public-communication (OSPC) model. Asia-Pacific Journal of Convergent Research Interchange, 9(7), 485–495. https://doi.org/10.47116/apjcri.2023.07.38
66. Jiang, H., Cheng, Y., Yang, J., & Gao, S. (2022). AI-powered chatbot communication with customers: Dialogic interactions, satisfaction, engagement, and customer behavior. Computers in Human Behavior, 134, 1–14. https://doi.org/10.1016/j.chb.2022.107329
67. Karlsson, M., Ferrer Conill, R., & Örnebring, H. (2023). Recoding journalism: Establishing normative dimensions for a twenty-first century news media. Journalism Studies, 24(5), 553–572. https://doi.org/10.1080/1461670X.2022.2161929
68. Kavut, S. (2024). Artificial intelligence usage in communication field: An analysis on communication journals. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 46, 94–114. https://doi.org/10.31123/akil.1541248
69. Kaya, S. (2023). Online itibar yönetiminde bir yapay zekâ modeli önerisi (Yüksek lisans tezi). İstanbul Ticaret Üniversitesi.
70. Kayım, N. (2021). Yapay zekânın halkla ilişkiler uygulamalarındaki yeri (Doktora tezi). İstanbul Üniversitesi.
71. Kostka, G. (2019). China’s social credit systems and public opinion: Explaining high levels of approval. New Media & Society, 21(7), 1565–1593. https://doi.org/10.1177/1461444819826402
72. Kostka, G., & Habich-Sobiegalla, S. (2024). In times of crisis: Public perceptions toward COVID-19 contact tracing apps in China, Germany, and the United States. New Media & Society, 26(4), 2256–2294. https://doi.org/10.1177/14614448221083285
73. Kostka, G., Steinacker, L., & Meckel, M. (2023). Under big brother’s watchful eye: Cross-country attitudes toward facial recognition technology. Government Information Quarterly, 40(1), 101761. https://doi.org/10.1016/j.giq.2022.101761
74. Kreiss, D., & Brennen, J. S. (2016). Normative models of digital journalism. İçinde The SAGE handbook of digital journalism (ss. 299–314).
75. Krijnen, T. (2017). Feminist theory and the media. https://repub.eur.nl/pub/103301
76. Krippendorff, K. (1989). Content analysis. İçinde International encyclopedia of communication, 1(1), 403–407.
77. Kurt, A. (2023). Yapay zekânın pazarlama iletişimi ve marka tutundurmada kullanımı ve yapay zekânın reklam iletişiminde kullanımı üzerine bir araştırma (Yüksek lisans tezi). Bahçeşehir Üniversitesi.
78. Laskin, A. V., & Freberg, K. (2024). Public relations and strategic communication in 2050. Taylor & Francis.
79. Lee, T. H. (2017). The status of corporate social responsibility research in public relations: A content analysis of published articles in eleven scholarly journals from 1980 to 2015. Public Relations Review, 43, 211–218. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2016.10.001
80. Liew, F. E. E. (2021). Artificial intelligence disruption in public relations: A blessing or a challenge? Journal of Digital Marketing and Communication, 1(1), 24–28. https://doi.org/10.53623/jdmc.v1i1.45
81. McCarthy, J., Minsky, M. L., Rochester, N., & Shannon, C. E. (2006). A proposal for the Dartmouth summer research project on artificial intelligence. AI Magazine, 27(4), 12–12. https://doi.org/10.1609/aimag.v27i4.1904
82. McChesney, R. W. (2001). Global media, neoliberalism, and imperialism. Monthly Review, 52(10), 1–19.
83. Miązek, A., & Światowiec-Szczepańska, J. (2020). The application of content analysis as a research method in management sciences. İçinde Contemporary organisation and management: Challenges and trends (ss. 159–172).
84. Mohamed, K., & Bayraktar, Ü. A. (2022). Artificial intelligence in public relations and association rule mining as a decision support tool. SSRG International Journal of Humanities and Social Science, 9(3), 23–32. https://doi.org/10.14445/23942703/IJHSS-VXXXX
85. Molleda, J., Ahern, C. C., & Quinn, C. (2007). Cross-national conflict shifting: Expanding a theory of global public relations management through quantitative content analysis. Journalism Studies, 6(1), 87–102. https://doi.org/10.1080/1461670052000328230
86. Nazarkul Kyzy Soldan, T. (2022). Halkla ilişkilerde yapay zekâ kullanımı üzerine nitel bir araştırma. The Journal of International Scientific Researches, 7(2), 191–206. https://doi.org/10.23834/isrjournal.1113438
87. Öngel, A. (2023). Yapay zekâ teknolojisinin medya örgütlerinde kullanımı: Enformasyon üretim sürecinin otomatikleşmesi ve robot gazetecilik (Doktora tezi). İstanbul Ticaret Üniversitesi.
88. Özdemir, E. K. (2024). Qualitative evaluation of the academic reflections of artificial intelligence applications in the fields of communication and public relations. Mevzu – Sosyal Bilimler Dergisi, 12, 381–409. https://doi.org/10.56720/mevzu.1486625
89. Özgen, E., & Tiryaki, E. Y. (2024). Halkla ilişkiler alanında kullanılabilecek yapay zekâ destekli araçlar üzerine bir inceleme. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 12(1), 88–122. https://doi.org/10.19145/e-gifder.1406398
90. Panda, G., Upadhyay, A. K., & Khandelwal, K. (2019). Artificial intelligence: A strategic disruption in public relations. Journal of Creative Communications, 14(3), 196–213. https://doi.org/10.1177/0973258619866585
91. Phelan, S. (2018). Neoliberalism and media. https://www.torrossa.com/gs/resourceProxy?an=5018764&publisher=FZ7200#page=574
92. European Commission. (2017). Proposal for a regulation of the European Parliament and of the Council concerning the respect for private life and the protection of personal data in electronic communications and repealing Directive 2002/58/EC (Regulation on privacy and electronic communications). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:52017PC0010
93. Qian, S., Hu, J., Fang, Q., & Xu, C. (2021). Knowledge-aware multi-modal adaptive graph convolutional networks for fake news detection. ACM Transactions on Multimedia Computing, Communications, and Applications, 17(3), 1–23. https://doi.org/10.1145/3451215
94. Razmetaeva, Y., Barabash, Y., & Lukianov, D. (2022). The concept of human rights in the digital era: Changes and consequences for judicial practice. Access to Justice in Eastern Europe, 3(15), 41–56. https://doi.org/10.33327/AJEE-18-5.3-a000327
95. Santa Soriano, A., & Valdes, R. M. T. (2021a). Engaging universe 4.0: The case for forming a public relations–strategic intelligence hybrid. Public Relations Review, 47(2), 102035. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2021.102035
96. Santo, P. E., & Costa, B. (2016). Party newspapers perspectives and choices. SAGE Open, 6, 1–15. https://doi.org/10.1177/2158244016640859
97. Sarıoğlu, B., & Develi, E. İ. (2022). Pazarlamada kampanya yönetimi ve yapay zekâ kullanımı. Uluslararası Halkla İlişkiler ve Reklam Çalışmaları Dergisi, 5(2), 91–124. https://izlik.org/JA38ZM92BT
98. Saura, J. R., Ribeiro-Soriano, D., & Palacios-Marqués, D. (2022). Assessing behavioral data science privacy issues in government artificial intelligence deployment. Government Information Quarterly, 39(4), 1–17. https://doi.org/10.1016/j.giq.2022.101679
99. Seidenglanz, R., & Baier, M. (2023). The impact of artificial intelligence on the professional field of public relations/communications management: Ethical issues, challenges and an attempt at a forecast. İçinde Artificial intelligence in public relations and communications: Cases, reflections, and predictions (ss. 124–136).
100. Septiana, G. L. (2025). A systematic literature review of artificial intelligence and public relations: How AI bring the new paradigm of public relations. Societo Communication Journal, 2(2), 49–65.
101. Singil, N. (2022). Yapay zekâ ve insan hakları. Public and Private International Law Bulletin, 42(1), 121–158. https://doi.org/10.26650/ppil.2022.42.1.970856
102. Sisco, H. F., Collins, E. L., & Zoch, L. M. (2011). Breadth or depth? A content analysis of the use of public relations theory. Public Relations Review, 37(2), 145–150. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2010.10.006
103. Sözcü Gazetesi. (2023, 29 Mart). Elon Musk’tan açık mektup: Yapay zekâ geliştirmeyi durdurun. Sözcü. https://www.sozcu.com.tr/elon-musktan-acik-mektup-yapay-zeka-gelistirmeyi-durdurun-wp7636808
104. Steeves, H. L. (1987). Feminist theories and media studies. Critical Studies in Mass Communication, 4(2), 95–135. https://doi.org/10.1080/15295038709360121
105. Summak, M. E. (2024). Halkla ilişkilerde yapay zekâ kullanımı ve geleceğin iletişim stratejilerinin şekillendirilmesi. Selçuk Üniversitesi Akşehir Meslek Yüksekokulu Sosyal Bilimler Dergisi, 18, 70–80. https://izlik.org/JA34JB34UU
106. Swiatek, L., & Galloway, C. (2022). Artificial intelligence and public relations: Growing opportunities, questions, and concerns. İçinde The Routledge companion to public relations (ss. 352–362). Routledge.
107. Taşkıran, H. B., & Doğan, B. Ö. (2024). Halkla ilişkiler ve reklamcılık perspektifinden yapay zekâ çalışmaları: Ulusal alan yazının bibliyometrik analizi. Uluslararası Halkla İlişkiler ve Reklam Çalışmaları Dergisi, 7(2), Article 2. https://doi.org/10.61766/hire.1472693
108. Thelen, P. D. (2021). The status of public relations research addressing Latin America: A content analysis of published articles from 1980 to 2020. Public Relations Review, 47(4), 102079. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2021.102079
109. Thornham, S. (1998). Feminist media and film theory. İçinde S. Jackson & J. Jones (Ed.), Contemporary feminist theories (ss. 213–231). Edinburgh University Press. https://doi.org/10.1515/9781474469500-015
110. Tiryaki, E. (2024). Yapay zekâ destekli sosyal dinleme platformlarının dijital halkla ilişkilere katkısı: Bir alan araştırması ve sosyal dinleme örneği (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi.
111. Tolkun, S. (2023). Bir halkla ilişkiler stratejisi olarak yapay zekâ (Doktora tezi). Kocaeli Üniversitesi.
112. Tos, O. (2024). İletişim ve halkla ilişkiler perspektifinde yapay zekâ uygulamalı kurumsal reklamın göstergebilimsel analizi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 48, 796–830. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1542195
113. Tosyalı, H. (2021). Artificial intelligence in communication studies: An investigation on studies between 1982–2021. TRT Akademi, 6(13), 680–699. https://doi.org/10.37679/trta.965966
114. Tufan, B. N. (2024). Yapay zekâ ve suç: Gelecek açısından hukuksal ve etik tehditler. Medeniyet Kültürel Araştırmalar Belleteni, 4(7), 1–17. https://doi.org/10.60051/medbel.1585638
115. Turing, A. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind: A Quarterly Review of Psychology, 59, 433–460.
116. Türksoy, N. (2022). The future of public relations, advertising and journalism: How artificial intelligence may transform the communication profession and why society should care? Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, 40, 394–410. https://doi.org/10.17829/turcom.1050491
117. Vaismoradi, M., Turunen, H., & Bondas, T. (2013). Content analysis and thematic analysis: Implications for conducting a qualitative descriptive study. Nursing & Health Sciences, 15(3), 398–405. https://doi.org/10.1111/nhs.12048
118. Valin, J. (2018). Humans still needed: An analysis of skills and tools in public relations (ss. 1–13) [Teknik rapor]. CIPR Chartered Institute of Public Relations.
119. van der Meer, T. G. L. A. (2016). Automated content analysis and crisis communication research. Public Relations Review, 42(5), 952–961. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2016.09.001
120. Vasile, A. (2023). Formal, non-formal, and informal approaches in prosocial crisis communication while dealing with refugees from conflict areas. BRAIN – Broad Research in Artificial Intelligence and Neuroscience, 14(1), 157–174. https://doi.org/10.18662/brain/14.1/412
121. Vikipedi. (2025). ChatGPT. İçinde Vikipedi. https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=ChatGPT&oldid=35210067
122. Watkins, S. C., & Emerson, R. A. (2000). Feminist media criticism and feminist media practices. The ANNALS of the American Academy of Political and Social Science, 571(1), 151–166. https://doi.org/10.1177/000271620057100111
123. White, C. L., & Boatwright, B. (2020). Social media ethics in the data economy: Issues of social responsibility for using Facebook for public relations. Public Relations Review, 46(5), 1–7. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2020.101980
124. Wiesenberg, M., & Tench, R. (2020). Deep strategic mediatization: Organizational leaders’ knowledge and usage of social bots in an era of disinformation. International Journal of Information Management, 51, 1–12. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2019.102042
125. Xue, K., & Yu, M. (2009). A content analysis of public relations literatures from 1999 to 2008 in China. Public Relations Review, 35(3), 171–180. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2009.04.003
126. Yang, A. (2025). Preparing public relations’ practitioners for the AI era: Advancing pedagogical principles in public relations’ artificial intelligence education. Journalism & Mass Communication Educator, 80(1), 3–24. https://doi.org/10.1177/10776958241277682
127. Yanmaz, Ş. (2025). Halkla ilişkiler profesyonellerinin yapay zekâ uygulamalarını kullanma motivasyonları (Yüksek lisans tezi). Üsküdar Üniversitesi.
128. Yıldırım, B. (Ed.). (2015). İletişim araştırmalarında yöntemler. Literatürk Academia.
129. Yıldız, E. (2021). İletişim alanındaki yapay zekâ konulu tezlerin incelenmesi. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(3), 605–618. https://doi.org/10.17932/IAU.IAUSBD.2021.021/iausbd_v13i3002
130. Yue, C. A., Men, L. R., Davis, D. Z., Mitson, R., Zhou, A., & Al Rawi, A. (2024). Public relations meets artificial intelligence: Assessing utilization and outcomes. Journal of Public Relations Research, 36(6), 513–534. https://doi.org/10.1080/1062726X.2024.2400622
131. Zerfass, A. (2017). ECM 2017—European communication monitor 2017. European Communication Monitor. https://www.communicationmonitor.eu/2017/06/04/ecm-european-communication-monitor-2017-social-bots-visualisation-hypermodernity-benchmarking-strategic-communication/
132. Zerfass, A., Hagelstein, J., & Tench, R. (2020). Artificial intelligence in communication management: A cross-national study on adoption and knowledge, impact, challenges and risks. Journal of Communication Management, 24(4), 377–389. https://doi.org/10.1108/JCOM-10-2019-0137
133. Zerfass, A., & Schramm, D. M. (2014). Social media newsrooms in public relations: A conceptual framework and corporate practices in three countries. Public Relations Review, 40(1), 79–91. https://doi.org/10.1016/j.pubrev.2013.12.003
134. Zhao, X. (2024). A systematic review of public relations research in the context of artificial intelligence. Communications in Humanities Research, 36, 92–101. https://doi.org/10.54254/2753-7064/36/2024BJ1000
135. Zhou, A., Tsai, W.-H. S., & Men, L. R. (2024). Optimizing AI social chatbots for relational outcomes: The effects of profile design, communication strategies, and message framing. International Journal of Business Communication, 1–26. https://doi.org/10.1177/23294884241229223
136. Zhou, Y., & Liao, H.-T. (2020). A bibliometric analysis of communication research on artificial intelligence and big data. Advances in Social Science, Education and Humanities Research, 435, 456–459. https://doi.org/10.2991/assehr.k.200428.097