THE EFFECT OF EMPLOYEES’ PERCEPTIONS OF WORKPLACE OSTRACISM ON QUIET QUITTING TENDENCIES AND FEELINGS OF PSYCHOLOGICAL ENTRAPMENT IN THE TOURISM INDUSTRY: THE CASE OF ACCOMMODATION ENTERPRISES

Öz

This study aims to examine the effects of hospitality employees’ perceptions of workplace ostracism on their quiet quitting tendencies and feelings of psychological entrapment. Considering the labor-intensive, interaction-based, and emotionally demanding nature of the tourism industry, workplace ostracism is regarded as a critical variable in terms of employee psychology and organizational functioning. The research was designed using a quantitative method, and the data were collected through an online survey. A total of 416 employees working in hospitality enterprises across Türkiye were reached through convenience sampling. The obtained data were analyzed using SPSS 25.0; normality tests, Cronbach’s alpha reliability analysis, exploratory factor analysis, simple linear regression, independent samples t-test, and one-way ANOVA were applied. The findings indicate that perceived workplace ostracism has significant and positive effects on both quiet quitting tendencies and feelings of psychological entrapment. In addition, it was determined that perceptions of ostracism differed significantly by gender, whereas they did not vary significantly by generational groups, education level, or income level. As a result, organizational ostracism is an important managerial issue that leads to employees’ behavioral withdrawal and psychological strain and, therefore, produces adverse effects on service quality, employee commitment, and competitiveness. Therefore, supporting psychological safety, transparent communication, and fair management practices is considered critical.

Anahtar Kelimeler

• Organizational Exclusion
• Quiet Quitting
• Psychological Entrapment
• Tourism
• Accommodation Enterprises

Destekleyen Kurum

o financial support was received from any institution or individual for the conduct of this research. The study was carried out without any external funding

Etik Beyan

Ethical approval for this study was obtained from the Ethics Committee of Doğuş University (Protocol No: E-42435178-050.04-88149; Approval Date: 18 September 2025). The research was conducted in full compliance with institutional ethical standards and all requirements regarding participant confidentiality.

Teşekkür

I would like to express my sincere gratitude to the Ethics Committee of Doğuş University for their methodological guidance and valuable contributions to the development of the research content during the ethical approval process. I also extend my appreciation in advance to the editorial team and reviewers of the Doğuş University Journal for their time, effort, and scholarly contributions during the evaluation process.

TURİZM ENDÜSTRİSİNDE ÇALIŞANLARIN ÖRGÜTSEL DIŞLANMA ALGILARININ SESSİZ İSTİFA EĞİLİMLERİ VE PSİKOLOJİK SIKIŞMIŞLIK HİSLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: KONAKLAMA İŞLETMELERİ ÖRNEĞİ

Öz

Bu çalışma, konaklama işletmelerinde çalışanların örgütsel dışlanma algılarının sessiz istifa eğilimleri ve psikolojik sıkışmışlık hisleri üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Turizm endüstrisinin emek yoğun, etkileşim temelli ve duygusal talepleri yüksek yapısı dikkate alındığında, örgütsel dışlanma çalışan psikolojisi ve örgütsel işleyiş açısından kritik bir değişken olarak değerlendirilmektedir. Araştırma nicel yöntemle tasarlanmış, veriler çevrim içi anket aracılığıyla toplanmıştır. Türkiye genelindeki konaklama işletmelerinde görev yapan 416 çalışana kolayda örnekleme yöntemiyle ulaşılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25.0 programında analiz edilmiş; normallik testleri, Cronbach Alfa güvenirlik analizi, açıklayıcı faktör analizi, basit doğrusal regresyon, bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü ANOVA uygulanmıştır. Bulgular, algılanan örgütsel dışlanmanın hem sessiz istifa eğilimi hem de psikolojik sıkışmışlık üzerinde anlamlı ve pozitif etkiler meydana getirdiğini göstermektedir. Ayrıca dışlanma algısının cinsiyete göre anlamlı farklılık gösterdiği, buna karşın kuşak grupları, eğitim düzeyi ve gelir seviyesi bakımından anlamlı biçimde değişmediği belirlenmiştir. Sonuç olarak örgütsel dışlanma, çalışanların davranışsal geri çekilmesine ve psikolojik zorlanmasına yol açan, dolayısıyla hizmet kalitesi, çalışan bağlılığı ve rekabet gücü üzerinde olumsuz etkiler doğuran önemli bir yönetsel sorundur. Bu nedenle psikolojik güvenliğin desteklenmesi, şeffaf iletişim ve adil yönetim uygulamaları kritik görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Örgütsel Dışlanma
• Sessiz istifa
• Psikolojik Sıkışmışlık
• Turizm
• Konaklama İşletmeleri

Destekleyen Kurum

Araştırmanın yürütülmesi için herhangi bir kurum ya da kişiden mali destek alınmamıştır. Çalışma tamamen dış fon kaynağı olmaksızın gerçekleştirilmiştir.

Etik Beyan

Bu çalışma için etik onay Doğuş Üniversitesi Etik Kurulu’ndan alınmıştır (Protokol No: E-42435178-050.04-88149, Onay Tarihi: 18.09.2025). Araştırma, kurumun etik standartlarına ve katılımcı gizliliğine ilişkin tüm gerekliliklere uygun biçimde gerçekleştirilmiştir.

Teşekkür

Bu çalışmanın etik kurul sürecinde sağlanan yöntemsel yönlendirmeler ve içerik geliştirme sürecine sundukları katkılar dolayısıyla Doğuş Üniversitesi Etik Kurulu’na teşekkür ederim. Ayrıca, değerlendirme sürecinde gösterecekleri emek ve katkılar için Doğuş Üniversitesi Dergisi’nin editöryel ekibine ve hakemlerine şimdiden teşekkür ederim.

Kaynakça

1. Adams, J. S. (1965). Inequity in social exchange. Advances in Experimental Social Psychology, 2, 267–299
2. Aquino, K. & Bradfield, M. (2000). Perceived victimization in the workplace: The role of situational factors and victim characteristics. Organization Science, 11(5), 525–537.
3. Araslar, A. (2021). İş yükü ile iş-yaşam dengesinin işten ayrılma niyeti üzerine etkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi, Bursa.
4. Avcı, N. (2023). Örgütsel sinizm, örgütsel sessizlik, işte sözde var olma ve sessiz istifa arasındaki ilişkiler: İstanbul Maltepe Belediyesi örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(39), 968–989.
5. Bakker, A. B., Demerouti, E. & Verbeke, W. (2004). Using the job demands–resources model to predict burnout and performance. Human Resource Management, 43(1), 83–104.
6. Balkeran, A. (2020). Hustle culture and the implications for our workforce (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). The City University of New York, New York.
7. Berdahl, J. L. & Moore, C. (2006). Workplace harassment: Double jeopardy for minority women. Journal of Applied Psychology, 91(2), 426–436.
8. Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. New York: Wiley.

9. Bowling, N. A. & Beehr, T. A. (2006). Workplace harassment from the victim’s perspective: A theoretical model and meta-analysis. Journal of Applied Psychology, 91(5), 998–1012.
10. Bowling, N. A., Beehr, T. A., Bennett, M. M. & Watson, C. P. (2010). Target personality and workplace victimization: A prospective analysis. Work & Stress, 24(2), 140–158.
11. Büyüköztürk, Ş. (2013). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem Akademi.
12. Carter-Sowell, A. R., Chen, Z. & Williams, K. D. (2008). Ostracism increases social susceptibility. Social Influence, 3(3), 143–153.
13. Cortina, L. M., Kabat-Farr, D., Leskinen, E. A., Huerta, M. & Magley, V. J. (2013). Selective incivility as modern discrimination in organizations: Evidence and impact. Journal of Management, 39(6), 1579–1605.
14. Coyne, I., Seigne, E. & Randall, P. J. (2000). Predicting workplace victim status from personality. European Journal of Work and Organizational Psychology, 9(3), 335–349.
15. Çalışkan, A., & Pekkan, N. Ü. (2020). Örgütsel dışlanma: Bir ölçek uyarlama çalışması. Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 6(1), 51–60.
16. Cropanzano, R., Byrne, Z. S., Bobocel, D. R. & Rupp, D. E. (2001). Moral virtues, fairness heuristics, social entities, and other denizens of organizational justice. Journal of Vocational Behavior, 58(2), 164–209.
17. Çalışkan, K. (2023). Sessiz istifa: Sonun başlangıcı mı yeniden diriliş mi? Journal of Organizational Behavior Review, 5(2), 190–204.
18. Çimen, A. İ. & Yılmaz, T. (2023). Sessiz istifa ne kadar sessiz? Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, 5(1), 27–33.
19. Demirkaya, H., Yıldız, B., Özalçın, S. E. & Öztürk, H. (2023). İnsan kaynaklarında sessizliğin yankıları: Örgütlerde sessiz istifa fenomeninin anatomisi. Süleyman Demirel Üniversitesi İnsan Kaynakları Yönetimi Dergisi, 2(2), 69–88.
20. Duclos, R., Wan, E. W. & Jiang, Y. (2013). Show me the honey! Effects of social exclusion on financial risk-taking. Journal of Consumer Research, 40(1), 122–135.
21. Duran, C., Deniz, A., Boz, D. & Karayaman, S. (2023). Sessiz istifa. C. Duran (Ed.) içinde, Sessiz istifa (1. bs., Cilt 1). Konya: Eğitim Yayınevi.
22. Edmondson, A. C. (1999). Psychological safety and learning behaviour in work teams. Administrative Science Quarterly, 44(2), 350–383.
23. Eisenberger, N. I., Lieberman, M. D. & Williams, K. D. (2003). Does rejection hurt? An fMRI study of social exclusion. Science, 302(5643), 290–292.
24. Erçetin, M. (2024). Örgütsel dışlanma ve örgütsel yalnızlık ilişkisinde toksik liderin aracı rolü: Bir araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Trakya Üniversitesi, Edirne.
25. Faulkner, S. J., Williams, K. D., Sherman, B. & Williams, E. (1997). The “silent treatment”: Its incidence and impact. Presented at 69th annual meeting of the Midwestern Psychological Association, Chicago, IL
26. Ferris, D. L., Brown, D. J., Berry, J. W. & Lian, H. (2008). The development and validation of the Workplace Ostracism Scale. Journal of Applied Psychology, 93(6), 1348–1366.
27. Forkmann, T., Teismann, T., Stenzel, J. S., Glaesmer, H. & De Beurs, D. (2018). Defeat and entrapment: More than meets the eye? Applying network analysis to estimate dimensions of highly correlated constructs. BMC Medical Research Methodology, 18(1), 16.
28. Güler, M. (2023). Çalışma kültüründe yeni bir kavram: Sessiz istifa. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 32(1), 247–261.
29. Gürer, A., Solmaztürk, A. B. & Gökçe, F. (2024). Sessiz istifa: Literatür incelemesi. Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi, 13, 1–41.
30. Hales, A. H., Kassner, M. P., Williams, K. D. & Graziano, W. G. (2016). Disagreeableness as a cause and consequence of ostracism. Personality and Social Psychology Bulletin, 42(6), 782–797.
31. Howard, M. C., Cogswell, J. E. & Smith, M. B. (2020). The antecedents and outcomes of workplace ostracism: A meta-analysis. Journal of Applied Psychology, 105(6), 577-596.
32. Jones, E. E. & Kelly, J. R. (2010). “Why am I out of the loop?” Attributions influence responses to information exclusion. Personality and Social Psychology Bulletin, 36(3), 315–328.
33. Karayaman, S. (2023). Sessiz istifanın kişi-örgüt uyumundaki etkisi: İmalat işletmesi çalışanlarına yönelik bir araştırma. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 85, 515–526.
34. Keser, A. & Kümbül Güler, B. (2016). Çalışma psikolojisi. İstanbul: Umuttepe Yayınları.
35. Klotz, A. C. & Bolino, M. C. (2022, September 15). When quiet quitting is worse than the real thing. Harvard Business Review. https://hbr.org/2022/09/when-quiet-quitting-is-worse-than-the-real-thing
36. Kobak, Ö. (2022). Sessiz istifa kavramına ilişkin bir model önerisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi, İstanbul.
37. Konak, S. (2024). Sessiz istifa ölçeğini Türkçe’ye uyarlama: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 8(2), 169–176.
38. Kouchaki, M. & Wareham, J. (2015). Excluded and behaving unethically: Social exclusion, physiological responses, and unethical behavior. Journal of Applied Psychology, 100(2), 547-556.
39. Leary, M. R., Kowalski, R. M., Smith, L. & Phillips, S. (2003). Teasing, rejection, and violence: Case studies of the school shootings. Aggressive Behavior, 29(3), 202–214.
40. Leung, A. M., Wu, L. Z., Chen, Y. Y. & Young, M. N. (2011). The impact of workplace ostracism in service organizations. International Journal of Hospitality Management, 30(4), 836–844.
41. Liu, M., Liu, X., Muskat, B., Leung, X. Y. & Liu, S. (2024). Employees’ self-esteem in psychological contract: Workplace ostracism and counterproductive behavior. Tourism Review, 79(1), 152-166.
42. Maner, J. K., DeWall, C. N., Baumeister, R. F. & Schaller, M. (2007). Does social exclusion motivate interpersonal reconnection? Resolving the ‘porcupine problem’. Journal of Personality and Social Psychology, 92(1), 42–55.
43. Mao, Y., Liu, Y., Jiang, C. & Zhang, I. D. (2018). Why am I ostracized and how would I react? A review of workplace ostracism research. Asia Pacific Journal of Management, 35, 745–767.
44. Milam, A. C., Spitzmueller, C. & Penney, L. M. (2009). Investigating individual differences among targets of workplace incivility. Journal of Occupational Health Psychology, 14(1), 58–69.
45. Morrison-Beedy, D. (2022). Are we addressing “quiet quitting” in faculty, staff, and students in academic settings? Building Healthy Academic Communities Journal, 6(2), 7–8.
46. Ng, T. W. H., Wang, M., Hsu, D. Y. & Su, C. (2020). Voice quality and ostracism. Journal of Management, 48(2), 281–318.
47. Nunnally, J. C. (1978). Psychometric theory (2nd ed.). McGraw-Hill.
48. Özcan, E. (2023). Sağlıkta sessiz istifa eğiliminin nedenleri ve çözüm yolları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sivas.
49. Pelit, O. (2018). Örgütsel dışlanmanın işten ayrılma niyeti üzerinde etkisi: Afyonkarahisar’daki beş yıldızlı otel işletmelerinde bir araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar.
50. Penhaligon, N. L., Louis, W. R. & Restubog, S. L. D. (2009). Emotional anguish at work: The mediating role of perceived rejection on workgroup mistreatment and affective outcomes. Journal of Occupational Health Psychology, 14(1), 34-45.
51. Rabiul, M. K., Alam, M. M. & Karim, R. A. (2024). Workplace ostracism and service oriented behaviour: Employees' workload and emotional energy. Management Decision, 62(4), 1323–1340.
52. Robinson, S. L., O’Reilly, J. & Wang, W. (2013). Invisible at work: An integrated model of workplace ostracism. Journal of Management, 39(1), 203–231.
53. Romero-Canyas, R., Downey, G., Reddy, K. S., Rodriguez, S., Cavanaugh, T. J. & Pelayo, R. (2010). Paying to belong: When does rejection trigger ingratiation? Journal of Personality and Social Psychology, 99(5), 802–823.
54. Sahoo, B. C., Sia, S. K., Mishra, L. K. & Wilson, M. A. (2023). Workplace ostracism and organizational change cynicism: Moderating role of emotional intelligence. Journal of Asia Business Studies, 17(3), 524–538.
55. Satıl, C. (2022). Pandemi sonrasında çalışan halleri: Sesli ve sessiz istifalar. Doğruluk Payı. https://www.dogrulukpayi.com/bulten/pandemi-sonrasinda-calisan-halleri-sesli-ve-sessiz-istifalar
56. Savaş, B. Ç. & Turan, M. (2023). Sessiz istifa ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. The Online Journal of Recreation and Sports, 12(3), 442–453.
57. Schaufeli, W. B. & Bakker, A. B. (2004). Job demands, job resources, and their relationship with burnout and engagement: A multi-sample study. Journal of Organizational Behavior, 25(3), 293–315.
58. Scott, K. L., Restubog, S. L. D. & Zagenczyk, T. J. (2013). A social exchange-based model of the antecedents of workplace exclusion. Journal of Applied Psychology, 98(1), 37–48.
59. Seçer, B. (2009). İçsel işten ayrılma: Nedenleri, ölçülmesi ve önlenmesi. İçinde A. Keser, G. Yılmaz, & S. Yürür (Ed.), Çalışma yaşamında davranış: Güncel yaklaşımlar (ss. 259–290). Umuttepe Yayınları.
60. Seligman, M. E. P. (1975). Helplessness: On depression, development, and death. W. H. Freeman.
61. Selvi, A. (2019). Türkiye'de özel sektörde fazla mesai yapmayı belirleyen faktörlerin Tobit-Heckman yöntemi ile analizi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
62. Sönmez, M. (2014). İşletmelerde çalışan bağlılığının artırılmasına yönelik uygulamalar ve bu uygulamaların işten ayrılma üzerine etkileri (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Maltepe Üniversitesi, İstanbul.
63. Srivastava, S., Khan, M., Kumari, A. & Jain, A. K. (2024). Does workplace ostracism lead to workplace withdrawal? Testing the moderating-mediating effects of rumination and mindfulness in Indian hospitality industry. Journal of Organizational Effectiveness: People and Performance, 11(4), 873–891.
64. Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
65. Taylor, P. J., Gooding, P., Wood, A. M. & Tarrier, N. (2011). The role of defeat and entrapment in depression, anxiety, and suicide. Psychological Bulletin, 137(3), 391-420.
66. Trachsel, M., Krieger, T., Gilbert, P. & Grosse Holtforth, M. (2010). Testing a German adaption of the entrapment scale and assessing the relation to depression. Depression Research and Treatment, 2010(1), 501782.
67. Twenge, J. M., Catanese, K. R. & Baumeister, R. F. (2003). Social exclusion and the deconstructed state: Time perception, meaninglessness, lethargy, lack of emotion, and self-awareness. Journal of Personality and Social Psychology, 85(3), 409.
68. Uskul, A. K. & Over, H. (2017). Culture, social interdependence, and ostracism. Current Directions in Psychological Science, 26(4), 371–376.
69. Warburton, W. A., Williams, K. D. & Cairns, D. R. (2006). When ostracism leads to aggression: The moderating effects of control deprivation. Journal of Experimental Social Psychology, 42(2), 213–220.
70. Williams, K. D. (2001). Ostracism: The power of silence. Guilford Press.
71. Wu, C., Liu, J., Kwan, H. K. & Lee, C. (2016). Why and when workplace ostracism inhibits organizational citizenship behaviors: An organizational identification perspective. Journal of Applied Psychology, 101(3), 362–378.
72. Wu, L., Yim, F. H., Kwan, H. K. & Zhang, X. (2012). Coping with workplace ostracism: The roles of ingratiation and political skill in employee psychological distress. Journal of Management Studies, 49(1), 178–199.
73. Yarmacı, N. (2018). İşgörenlerin örgütsel dışlanma algılarının örgütsel sessizlik ve olumsuz durumları bildirme eğilimlerine etkisi: Otel işletmeleri örneği (Yayımlanmamış doktora tezi). Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.
74. Yıldız, S. & Özmenekşe, Y. O. (2022). Kaçınılmaz son: Sessiz istifa. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 7(4), 14–24.
75. Yılmaz, B. & Sağlam, M. (2021). COVID-19 algılanan stres ve tehdidinin, çalışanların iş yaşam dengesi ve motivasyonu üzerindeki etkisi. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 13(25) 518–538.
76. Yu, A., Matta, F. K. & Cornfield, B. (2018). Is leader-member exchange differentiation beneficial or detrimental for group effectiveness? A meta-analytic investigation and theoretical integration. Academy of Management Journal, 61(3), 1158–1188.
77. Yuan, C. Y., Chen, C. Y., Fei, Y. M. & Yan, C. H. (2022). Workplace ostracism and prosocial service behaviours: The role of work engagement. Current Issues in Tourism, 25(16), 2665–2678.
78. Zadro, L., Boland, C. & Richardson, R. (2006). How long does it last? The persistence of the effects of ostracism in the socially anxious. Journal of Experimental Social Psychology, 42(5), 692–697.
79. Zhao, H. & Xia, Q. (2017). An examination of the curvilinear relationship between workplace ostracism and knowledge hoarding. Management Decision, 55(2), 331–346.
80. Türk, N., Yasdıman, M. B., & Kaya, A. (2024). Defeat, entrapment and suicidal ideation in a Turkish community sample of young adults: An examination of the integrated motivational-volitional (IMV) model of suicidal behaviour. International Review of Psychiatry, 36(4–5), 326–339.