Kömür Madenlerinde Alınan İş Güvenliği Önlemlerinin Değerlendirmesi

Öz

Madencilik sektörü, çalışma şartlarının ağır olduğu tehlikeli bir meslek olmasıyla diğer meslek kollarından ayrılmaktadır. Çalışan yükü ile tehlikelerin paralel olarak fazla olması sebebiyle tehlikelerin önceden belirlenerek risk analizlerinin oluşturulması bu sektörde oldukça önemlidir. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği sağlanarak maden kazalarının önlenmesi için risklerin belirlenerek risk analizi ve değerlendirmesiyle alınması gereken önlemler belirlenmelidir. Bu çalışmada iki kömür madeninde maden kazaları göz önüne alınarak iş güvenliğini sağlamak için alınan önlemler ile patlama ve grizu kazalarının önlenmesi için alınan önlemler maden işçilerine anket uygulanarak değerlendirilmiştir. Bu çalışma sonucunda maden işyerlerinde iş güvenliğinin sağlanmasında bazı eksikler olduğu, bazı çalışanların yaptıkları iş konusunda yeterli bilgi ve eğitime sahip olmadıkları, maden sahalarında grizu ölçüm ve sonuçlarının iş güvenliği mevzuatlarına uygun olmayan durumlar taşıdığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• İş Sağlığı ve Güvenliği
• İş Kazası
• Madenlerde İş Güvenliği
• Maden Kazaları

Evaluation of Received Occupational Safety Measures in Coal Mines

Öz

The mining industry is distinguished from other professions by being a dangerous profession with heavy working conditions. Due to the fact that the employee load and the hazards are high in parallel, it is very important in this sector to determine the hazards in advance and to create risk analyzes. In order to prevent mining accidents by ensuring the occupational health and safety of the employees, the risks should be determined and the precautions to be taken by risk analysis and assessment should be determined. In this study, taking into account the mine accidents in two coal mines, the measures taken to ensure occupational safety and the precautions taken to prevent explosion and firepit accidents were evaluated by applying a survey to the mine workers. When the survey results are evaluated, it has been determined that there is not sufficient occupational safety in the mining workplaces, that the employees do not have sufficient knowledge and training about the work they do, that the measurement and results of the firedamp in the mine sites are not in accordance with the occupational safety regulations.

Anahtar Kelimeler

• Occupational Health and Safety
• Occupational Accident
• Occupational Safety in Mines
• Mining Accidents

Kaynakça

1. L. Derin, N. Varol ve S. Uymaz, “Türkiye’deki kömür madeni kazalarına ilişkin değerlendirme,” Dirençlilik Dergisi , vol. 1, no. 1, pp. 47-53, 2017.
2. O. Doğan, Ö. M. Keskin ve S. Ersoy, “Metalik bir yeraltı maden işletmesinde; cevher çıkarma, üretim ve nakliyat aşamalarında risk değerlendirmesi,” Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, vol. 9, no. 2, pp. 84-98, 2020.
3. B. Bayraktar, H. Uyguçgil ve A. Konuk, “Türkiye madencilik sektöründe iş kazalarının istatistiksel analizi,” Madencilik, Özel Sayı, 85-90, 2018.
4. İ. Erol ve A. Ürünveren, “Yeraltı kömür madenlerinde meydana gelen büyük maden kazaları,” Karaelmas İş Sağlığı Ve Güvenliği Dergisi, vol. 5, no. 3, pp.193-207, 2021.
5. S. Uğur ve Ö. Topkaya, “Kömür madenciliği sektörü ve Uluslararası Çalışma Örgütü’nün 176 sayılı sözleşmesi ile bu sektöre yönelik yürürlüğe konan iş sağlığı ve güvenliği düzenlemeleri,” Siyaset Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, vol. 3, no. 1, pp. 241-256, 2015.
6. Bilim N. , Dündar S., Bilim A., Ülkemizdeki maden sektöründe meydana gelen iş kazası ve meslek hastalıklarının analizi,” Beü Fen Bilimleri Dergisi Beu Journal Of Science, vol. 7, no. 2, pp. 423-432, 2018
7. M. S. Yelek, “Madencilik sektöründe özelleştirme ve iş kazaları üzerindeki etkileri,” Social Sciences Studies Journal (Sssjournal), vol. 3, no. 6, pp. 1099-1108, 2017
8. Ö. V. Çilengiroğlu, “Orantılı hazard varsayımının maden kazalarında istatiksel olarak incelenmesi,” Karaelmas İş Sağlığı Ve Güvenliği Dergisi, vol. 3, no. 1, pp. 33-52, 2019.

9. Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği, https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/09/20130919-3.htm (Erişim tarihi: 10 Ocak 2021), 2013.
10. Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği, https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/09/20130911-6.htm (Erişim tarihi: 20 Ocak 2021), 2013.
11. I. C. Yavuz ve S. Erdoğan, “İşyerinde kimyasallar,” TTB Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergisi, vol. 1, no. 2, pp. 33-39, 2001.
12. Maden İşyerlerinde İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılması Hakkında Yönetmelik, https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/03/20150310.html (Erişim tarihi: 10 Ocak 2021), 2015.
13. Ö. Kalelioğlu ve E. Köse, “Çimento fabrikasında gürültü düzeylerinin belirlenmesi,” European Journal of Science and Technology, no. 25, pp. 43-49, 2021.
14. İ. Çınar ve C. Şensöğüt, “Yeraltı maden ocaklarında aydınlatma koşullarının belirlenmesi,” Ç. Ü. Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, vol. 32, no. 2, pp. 77-83, 2017.
15. E. Kahraman ve M. A. Kılıç, “Madenlerde delme patlatma işlemlerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemleri,” Ç. Ü. Uluslararası Akdeniz Bilim ve Mühendislik Kongresi, Adana,26-28 Ocak, 2016
16. Patlayıcı Madde Ateşleyici Yeterlilik Belgesinin Verilmesi Hakkındaki Yönetmelik, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18335&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 (Erişim tarihi: 20 Mart 2021), 2013.
17. Patlayıcı Madde Ateşleyici Yeterlilik Belgesinin Verilmesi Hakkındaki Yönetmelik, https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2002/07/20020711.htm (Erişim tarihi: 15 Ocak 2021), 2002
18. Z. Ergin, “Kömür ocaklarındaki patlamalar,” Bilimsel Madencilik Dergisi, vol. 17, no. 2, pp. 22-37, 1977.
19. ÇSGB, İş Teftiş Kurulu Başkanlığı, Yeraltı ve yerüstü maden işletmelerinde iş sağlığı ve güvenliği rehberi, 2011.
20. M. Mutlu, “Açık işletme kömür madenciliğinde lojistik regresyon analizi ile iş kazalarının değerlendirilmesi,” Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eskişehir, 2013.
21. G. Aydın ve İ. Karakurt, “Yeraltı maden işletmeciliğinde sağlık ve güvenlik sorunları,” Teknik Bilimleri Dergisi, vol. 11, no. 1, pp. 1-12, 2021.