Öz
Bu çalışma, Osmanlı modernleşmesinin yükseköğretimdeki en önemli mirası olan Darülfünûn’un, Cumhuriyet’in ulus-devlet inşası sürecinde karşılaştığı meşruiyet krizini, maruz kaldığı eleştirileri ve 1933 Üniversite Reformu ile sonuçlanan tasfiye sürecini çok boyutlu bir perspektifle incelemeyi amaçlamaktadır. Tarihsel ve betimleyici bir analiz yönteminin benimsendiği araştırmada dönemin siyasi aktörlerinin söylemleri, Kadro dergisi çevresinin ideolojik eleştirileri, 1932’de gerçekleştirilen Birinci Türk Tarih Kongresi’ndeki tartışmalar ve Prof. Albert Malche’ın raporu mercek altına alınmıştır. Çalışmada, Darülfünûn’un Cumhuriyet devrimlerine, özellikle Türk Tarih Tezi ve devletçilik politikalarına, beklenen akademik ve ideolojik desteği vermemesinin kurumun kapatılmasına neden olduğu tespit edilmiştir. Özellikle resmî tarih tezine getirilen bilimsel itirazlar, bir kırılma noktası olmuştur. Ayrıca, Ahmet Ağaoğlu gibi liberal görüşlü ve Serbest Cumhuriyet Fırkası ile iltisaklı hocaların hedef alınması, sürecin sadece bilimsel değil, aynı zamanda siyasi bir hesaplaşma boyutunu taşıdığını ortaya koymaktadır. Çalışma, İsviçreli uzman Albert Malche’ın hazırladığı rapordaki yapısal ve metodolojik yetersizlik tespitlerinin, hükûmet tarafından radikal bir kadro temizliği için bilimsel bir meşruiyet aracı olarak kullanıldığını vurgulamaktadır. Yapılan çalışma, 1933 Reformu’nun salt akademik kaliteyi artırma hamlesi olmaktan öte eski kadroların büyük oranda tasfiye edilerek rejimin ideolojik ilkelerine sadık, milli ve inkılapçı kimliğe sahip İstanbul Üniversitesi’nin inşa edildiği politik bir yeniden yapılanma projesi olduğunu ortaya koyması bakımından önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Darülfünûn İstanbul Üniversitesi Yükseköğretim Tarihi Tarih Kongrsi Malche Raporu
Etik Beyan
Bu makale Araştırma ve Yayın Etiğine uygundur. Beyan edilecek herhangi bir çıkar çatışması yoktur. Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır. Makale yazım ve intihal/benzerlik açısından kontrol edilmiştir. Makale, “en az iki dış hakem” ve “çift taraflı körleme” yöntemi ile değerlendirilmiştir. Yazar(lar), dergiye imzalı “Telif Devir Formu” belgesi göndermişlerdir. Mevcut çalışma için mevzuat gereği etik izni alınmaya ihtiyaç yoktur. Bu konuda yazarlar tarafından dergiye “Etik İznine Gerek Olmadığına Dair Beyan Formu” gönderilmiştir. Yazar, çalışmanın tüm bölümlerine ve aşamalarına tek başına katkıda bulunmuştur.
Destekleyen Kurum
Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır.
Kaynakça
- AKINCI, Abdulvahap (2023), "Darülfünûndan İstanbul Üniversitesine Resmî İdeolojinin Yükseköğretime Etkisi", Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, S.18(1), ss.66-86, https://doi.org/10.17153/oguiibf.1145678
- AKYÜZ, Yahya (2020), Türk Eğitim Tarihi, Alfa Yayınları, İstanbul.
- ARSLAN, Ali (1995), Darülfünûn’dan Üniversiteye, Kitabevi Yayınları, İstanbul.
- ARSLAN, Ali (1999), "İstanbul Darülfünûn’unda Öğretim Üyelerinin Siyasetle Uğraşmaları", İstanbul Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılapTarihi Enstitü Yıllığı, C.10, ss.56-70.
- ARSLAN, Ali (2007), "Darülfünûn İlahiyat Fakültesi, Fakülte Meclisi’nin Kurulması ve İlk Meclis Zabıtları (1911-1912)", Değerler Eğitimi Dergisi, S.5(13), ss.9-36, https://izlik.org/JA92MK89BT
- ASAF, Burhan (1932), "Ankara’da Kalan Darülfünûn", Kadro, S.8, ss.47-48.
- ASAF, Burhan (1933), "Üniversitenin Manası", Kadro, S.20, ss.24-28.
- ASAF, Burhan (1934), "Words, Words and Words!", Kadro, S.28, ss.3-5.
- BARAN, Aylin Görgün (2022), "Osmanlıda Darülfünûn ve Türkiye’de 1923 - 1950 Döneminde Üniversiteler", Düşünce Dünyasında Türkiz, S.3(16), ss.7-27, https://izlik.org/JA92LE94ZW
- BASKAN, Gülsün Atanur (2001), "Türkiye de Yükseköğretimin Gelişimi", Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, S.21(1), ss.21-32, https://izlik.org/JA42FR46ED
- BAYKARA, Tuncer (1989), Zeki Velidi Togan, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
- BERİŞ, Hamit Emrah (2023), "Müslüman Dünyada Çağdaş Düşünce: Cilt 1 Türk Düşüncesi", Türkiye’de Liberalizm: Kesişmeyen Yollar, Birleşmeyen Parçalar, Türk Düşüncesi (Ed. Lütfi Sunar), Yurtdışı Türkler Başkanlığı Yayınları, Ankara, ss.411-443.
- BİLSEL, Cemil (1943), İstanbul Üniversitesi Tarihi, İstanbul Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- CEM, Eflatun (1934), "İnkılâp Edebiyatı", Kadro, S.18, ss.67-70.
- CHF (1931), CHF Nizamnamesi ve Programı, TBMM Matbaası, Ankara.
- ÇELİK, Halil İbrahim (2024), "Yükseköğretimde Modernleşme Projesi Olarak Dârülfünûn", 18. Uluslararası Güncel Araştırmalarla Sosyal Bilimler Kongresi Tam Metinleri (Ed. Hatem Fahd Hno, Sami Baskın), 8-11 Ekim 2024 – Ankara, Recent Academic Studies Yayınları, Ankara, ss.779-793.
- ÇELİK, Halil İbrahim (2025), "Türkiye’de Üniversite Reformları ve Günümüze Yansımaları", Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, S.16(Özel Sayı), ss.141-164, https://izlik.org/JA47GR96ET
- DANIŞMAN, Zuhuri (1966), Osmanlı İmparatorluğu Tarihi, Cilt XI, Yeni Matbaa, İstanbul,
- DEMİRTAŞ, Aydın (2018), "Darülfünûndan Üniversiteye Öğretim Üyelerinin Toplumsal Profilleri (1900-1946)", Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
- DERVİŞOĞLU, Fatih Mehmet (2015), "Resmi Tarih Tezine Türk Tarih Tezine Farklı Çığırlar ve Bir Tarih Âlimi Zeki Velidi Togan", Turkish Studies, S.10(3), ss.343-352, https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.8053
- DÖLEN, Emre (2009), Osmanlı Döneminde Darülfünûn 1863-1922 Türkiye Üniversite Tarihi 1, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayını, İstanbul.
- DÖLEN, Emre (2010), Türkiye Üniversite Tarihi 3, Darülfünûn’dan Üniversiteye Geçiş, Tasfiye ve Yeni Kadrolar, Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- DÜSTUR (1933), 3. Tertip, Cilt 14, ss.1229-1231, Ankara.
- ERDEM, Cavit (2025), "Dârülfünun’un Toplumsal, Kültürel ve Din Eğitimi Açısından Etkileri", Darulfunun İlahiyat, S.36(Dârülfünun İlahiyat), ss.141-173, https://doi.org/10.26650/di.2025.36.1.675462
- ESMEN, Can Tankut (2022), "Cumhuriyet Döneminde Eski Türk Tarihçiliği", Milliyetçilik Araştırmaları Dergisi, S.4(1), ss.113-141, https://doi.org/10.53425/madergisi.1086552
- ETEM, Muhlis (1933), "Bizde Kürsü İktisatçıları ve İktisat İlmi", Kadro, S.23, ss.45-51.
- FAZIL, Ahmet (1933), "Milli Talim ve Terbiye 4- Reşit Galip Beyefendiye", Milliyet Gazetesi, 01 Mayıs 1933, ss.1-2.
- HÂKİMİYETİ MİLLİYE (1932), Hakimiyeti Milliye, 21 Temmuz 1932, s.1.
- HATİBOĞLU, İbrahim (2006), "Transmission of Western Hadīth Critique to Turkey: On the Past and the Future of Academic Hadīth Studies", Hadis Tetkikleri Dergisi, S.4(2), ss.37-53.
- HIRSCH, Ernst (1950), Dünya Üniversiteleri ve Türkiye’de Üniversitelerin Gelişmesi, Cilt 1, Ankara Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- İHSANOĞLU, Ekmeleddin (1990), "Dârulfünûn Tarihçesine Giriş", Belleten, S.54(210), ss.699-738, https://doi.org/10.37879/belleten.1990.699
- İHSANOĞLU, Ekmeleddin (1993), "Dârülfünun", Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, TDV Yayınları, Ankara, ss.521-525.
- İNALCIK, Halil (2002), "Türkiye’de Osmanlı Araştırmaları", 13. Türk Tarih Kongresi, TT Yayını, Ankara,
- İSHAKOĞLU, Sevtap (1995), "1900-1946 Yılları Arasında, Darülfünûn ve İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesinde Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi", Osmanlı Bilimi Araştırmaları, S.1, ss.227-283. https://izlik.org/JA95UL96YF
- İSMAİL, Hüsrev (1933), "Milli Kurtuluş Devletçiliği", Kadro, S.18, ss.25-36.
- KABAPINAR, Yücel (1992), "Başlangıcından Günümüze Türk Tarih Tezi ve Lise Tarih Kitaplarına Etkisi", Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, S.1(2), ss.143-177, https://izlik.org/JA84SN86XL
- KADRİ, Yakup (1933), "Fikirde İstiklâl", Kadro, S.22, ss.28-32.
- KAFADAR, Osman (2002), "Cumhuriyet Dönemi Eğitim Tartışmaları", Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce (Ed. Tanıl Bora, Murat Gültekingil), İletişim Yayınları, İstanbul, Cilt.3, ss.351-381.
- KARAL, Enver Ziya (2007), Osmanlı Tarihi: Birinci Meşrutiyet ve İstibdat Devirleri (1876-1907), Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, Cilt.VIII.
- KÂZIM, Nami (1933), "Yeni Türk Üniversitesinin Eşiğinde", Cumhuriyet Gazetesi, 30 Temmuz 1933, ss.1.
- KOCATÜRK, Utkan (1984), "Atatürk’s Notes on University Reform", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, S.1(1), ss.3-95, https://izlik.org/JA95PS23YA
- KOÇ, Elif (2025), "Reform ve Yenileşme Sürecinde Darülfünûn’dan İstanbul Üniversitesine: Malche Raporu ve Alman Akademisyenler", Tarih Tetkikleri Dergisi, S.3(5), ss.77-102, https://doi.org/10.5281/zenodo.15760902
- KORKMAZ, Tuğrul (2023), "Cumhuriyetin Kuruluş Dönemi’nde Resmî İdeoloji ve Türk Tarih Tezi’ne Alternatif Bir Yaklaşım: Atsız Mecmua", Akademik Hassasiyetler, S.10(Cumhuriyet Özel Sayısı), ss.642-669, https://doi.org/10.58884/akademik-hassasiyetler.1349235
- LÖK, Atilla ve ERTEN, Bağış (2007), "1933 Reformu ve Yabancı Öğretim Üyeleri", Modernleşme ve Batıcılık (Ed. Ed. Tanıl Bora, Murat Gültekingil), İletişim Yayınları, İstanbul, Cilt.3, ss.537-544.
- MALCHE, Albert (1939), İstanbul Üniversitesi Hakkında Rapor, Devlet Basımevi, İstanbul.
- MEB YÜKSEKÖĞRETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ (1998), Cumhuriyetin 75. Yılında Yükseköğretim, Milli Eğitim Basımevi, Ankara.
- MİLLİYET GAZETESİ (1933), "Türkiye’nin İlim İnkılabı Bugün Başladı", Milliyet Gazetesi, 1 Ağustos 1933, ss.1-5.
- NEDİM, Vedat (1933), "Devletin Yapıcılık ve İdarecilik Kudretine İnanmak Gerekir", Kadro, S.15, ss.13-19.
- ÖNGÜNER, Emir (2018), "Zeki Velidi Togan Türkiye'yi Neden Terk Etti? I. Türk Tarih Kongresi'nde Yaşanan Tartışmalar Üzerine Kısa Bir Tetkik", Bağımsız Doküman, (yayın bilgisi yok), https://www.academia.edu/37003463/ (Erişim Tarihi: 10.11.2025).
- ÖZDEN, Âkil Muhtar (1340), Dârülfünunumuz Hakkında Bazı Mulahazât, Matbaa-i Ahmed İhsan ve Şürekâsı, İstanbul.
- SCHWARTZ, Philipp (2003), Kader Birliği, 1933 Sonrası Türkiye’ye Göç Eden Alman Bilim Adamları (Çev. Nagehan Alçı), Belge Yayınları, İstanbul.
- SİLER, Abdurrahman (1995), "Dârülfünûn’un, Kurtuluş Savaşı ve İnkılâplara Bakışı", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, S.XI(31), ss.177-186, https://izlik.org/JA47UT32CT
- SON POSTA (1933), "Üniversitemiz Ne Olacak", Son Posta Gazetesi, 1 Ağustos 1933, s.6.
- SÜREYYA, Şevket (1933a), "Darülfünûn - İnkılâp Hassasiyeti ve Cavit Bey İktisatçılığı", Kadro, S.14, ss.5-11.
- SÜREYYA, Şevket (1933b), "Bir Münakaşanın Manası", Kadro, S.17, ss.5-8.
- SÜREYYA, Şevket (1933c), "Don Kişot'un Yeldeğirmenlerile Muharebesine, Kürsü Politikacılığına ve Cavit Bey İktisatçılığına Dair...", Kadro, S.17, ss.9-15.
- SÜREYYA, Şevket (1934), "İnkılabın Kürsülerinde İnkılap İlmileşmelidir", Kadro, S.28, ss.5-18.
- SÜSLÜ, Rıdvan (2024), "Dârulfünûn’dan 1933 Üniversite Reformuna: Alman Bilim Adamlarının Göçü ve Uluslararası Akademik Etkileşim", Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, S.11(4), ss.2535-2559, https://izlik.org/JA43YT23DJ
- TEZCAN, Ayşe Mahinur (2025), "Osmanlı’dan Erken Cumhuriyet’e Darülfünûn: Eğitim ve Toplumsal Yapıdaki Değişimler", Darulfunun İlahiyat, S.36(Darülfünûn İlahiyat Özel Sayısı), ss.117-139, https://doi.org/10.26650/di.2025.36.2.1667921
- TOGAN, Zeki Velidi (1981), Tarihte Usul, Enderun Kitabevi, İstanbul.
- TUNÇAY, Mete ve ÖZEN, Haldun (1984), "1933 Tasfiyesi veya Bir Tek Parti Politikacısının Önlenemez Yükselişi ve Düşüşü", Tarih ve Toplum Dergisi, S.10, ss.6-20.
- TÜRKOĞLU, Özgür (2023), "Darülfünûn’dan İstanbul Üniversitesine Osmanlı’da İlk Üniversitenin Tarihçesi", İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, S.12(3), ss.1745-1767, https://doi.org/10.15869/itobiad.1317183
- WIDMANN, Horst (2000), Atatürk ve Üniversite Reformu (Çev. Serpil Bozkurt, Aykut Kazancıgil), Kabalcı Yayınevi, İstanbul.
- YAZAR, Taha ve AVERBEK, Emel (2018), "1933 Üniversite Reformundan Günümüze Türkiye’de Üniversitelerin Tarihsel Gelişimi", Journal of Turkish Studies. S.13(4), ss.1341-1360.
- YÜCEBAŞ, Mesut (2014), "1933 Darülfünûn’un İlgası ve Yeni Üniversitenin Ruhu: Basında Üniversitenin Anlamı", Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, S.13(2), ss.259-283, https://doi.org/10.21547/jss.256828
- ZÜRCHER, Erik Jan (2007), Modernleşen Türkiye’nin Tarihi (Çev. Yasemin Saner Gönen), İletişim Yayınları, İstanbul.
- Resmî Gazete (6 Haziran 1933 tarih ve 2420 Sayı).
- TBMM Zabıt Ceridesi (31 Mayıs 1933 tarih Devre: 4, C: 15, İçtima: 2) ss.465-467.
Öz
This study aims to examine, from a multidimensional perspective, the legitimacy crisis faced by Darülfünûn—the most significant legacy of Ottoman modernization in higher education — the Republic’s nation-building process, the criticisms it endured, and the liquidation process that culminated in the 1933 University Reform. Adopting historical and descriptive analysis methods, the study examines the political actors of the period, the ideological criticisms of the Kadro magazine circle, the debates at the First Turkish History Congress of 1932, and the report of Prof. Albert Malche. The study concludes that the university's failure to provide the expected academic and ideological support to the Republican reforms, particularly the Turkish History Thesis and statist policies, was the reason for its closure. In particular, scientific challenges to the official historical narrative marked a turning point. Furthermore, the targeting of liberal-minded professors such as Ahmet Ağaoğlu, who were affiliated with the Free Republican Party, reveals that the process was not only scientific but also carried a dimension of political reckoning. The study emphasizes that the structural and methodological shortcomings identified in the report prepared by the Swiss expert Albert Malche were used by the government as a scientific justification for a radical purge of personnel. The study is significant because it reveals the 1933 Reform was not merely an attempt to improve academic quality, but rather a political restructuring project that involved the large-scale purge of the old staff and the establishment of Istanbul University with a national and revolutionary identity loyal to the ideological principles of the regime.
Anahtar Kelimeler
University İstanbul University History of Higher Education History Congress Malche Report
Etik Beyan
This paper complies with Research and Publication Ethics, has no conflict of interest to declare, and has received no financial support. The article has been checked for spelling and plagiarism/similarity. The article was evaluated by "at least two external referees" and "double blinding" method. The author(s) sent a signed "Copyright Transfer Form" to the journal. / There is no need to obtain ethical permission for the current study as per the legislation. The "Declaration Form Regarding No Ethics Permission Required" was sent to the journal by the authors on this subject. The author contributed to all sections and stages of the study alone.
Destekleyen Kurum
No financial support was received for the conduct of this research.
Kaynakça
- AKINCI, Abdulvahap (2023), "Darülfünûndan İstanbul Üniversitesine Resmî İdeolojinin Yükseköğretime Etkisi", Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, S.18(1), ss.66-86, https://doi.org/10.17153/oguiibf.1145678
- AKYÜZ, Yahya (2020), Türk Eğitim Tarihi, Alfa Yayınları, İstanbul.
- ARSLAN, Ali (1995), Darülfünûn’dan Üniversiteye, Kitabevi Yayınları, İstanbul.
- ARSLAN, Ali (1999), "İstanbul Darülfünûn’unda Öğretim Üyelerinin Siyasetle Uğraşmaları", İstanbul Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılapTarihi Enstitü Yıllığı, C.10, ss.56-70.
- ARSLAN, Ali (2007), "Darülfünûn İlahiyat Fakültesi, Fakülte Meclisi’nin Kurulması ve İlk Meclis Zabıtları (1911-1912)", Değerler Eğitimi Dergisi, S.5(13), ss.9-36, https://izlik.org/JA92MK89BT
- ASAF, Burhan (1932), "Ankara’da Kalan Darülfünûn", Kadro, S.8, ss.47-48.
- ASAF, Burhan (1933), "Üniversitenin Manası", Kadro, S.20, ss.24-28.
- ASAF, Burhan (1934), "Words, Words and Words!", Kadro, S.28, ss.3-5.
- BARAN, Aylin Görgün (2022), "Osmanlıda Darülfünûn ve Türkiye’de 1923 - 1950 Döneminde Üniversiteler", Düşünce Dünyasında Türkiz, S.3(16), ss.7-27, https://izlik.org/JA92LE94ZW
- BASKAN, Gülsün Atanur (2001), "Türkiye de Yükseköğretimin Gelişimi", Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, S.21(1), ss.21-32, https://izlik.org/JA42FR46ED
- BAYKARA, Tuncer (1989), Zeki Velidi Togan, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
- BERİŞ, Hamit Emrah (2023), "Müslüman Dünyada Çağdaş Düşünce: Cilt 1 Türk Düşüncesi", Türkiye’de Liberalizm: Kesişmeyen Yollar, Birleşmeyen Parçalar, Türk Düşüncesi (Ed. Lütfi Sunar), Yurtdışı Türkler Başkanlığı Yayınları, Ankara, ss.411-443.
- BİLSEL, Cemil (1943), İstanbul Üniversitesi Tarihi, İstanbul Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- CEM, Eflatun (1934), "İnkılâp Edebiyatı", Kadro, S.18, ss.67-70.
- CHF (1931), CHF Nizamnamesi ve Programı, TBMM Matbaası, Ankara.
- ÇELİK, Halil İbrahim (2024), "Yükseköğretimde Modernleşme Projesi Olarak Dârülfünûn", 18. Uluslararası Güncel Araştırmalarla Sosyal Bilimler Kongresi Tam Metinleri (Ed. Hatem Fahd Hno, Sami Baskın), 8-11 Ekim 2024 – Ankara, Recent Academic Studies Yayınları, Ankara, ss.779-793.
- ÇELİK, Halil İbrahim (2025), "Türkiye’de Üniversite Reformları ve Günümüze Yansımaları", Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, S.16(Özel Sayı), ss.141-164, https://izlik.org/JA47GR96ET
- DANIŞMAN, Zuhuri (1966), Osmanlı İmparatorluğu Tarihi, Cilt XI, Yeni Matbaa, İstanbul,
- DEMİRTAŞ, Aydın (2018), "Darülfünûndan Üniversiteye Öğretim Üyelerinin Toplumsal Profilleri (1900-1946)", Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
- DERVİŞOĞLU, Fatih Mehmet (2015), "Resmi Tarih Tezine Türk Tarih Tezine Farklı Çığırlar ve Bir Tarih Âlimi Zeki Velidi Togan", Turkish Studies, S.10(3), ss.343-352, https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.8053
- DÖLEN, Emre (2009), Osmanlı Döneminde Darülfünûn 1863-1922 Türkiye Üniversite Tarihi 1, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayını, İstanbul.
- DÖLEN, Emre (2010), Türkiye Üniversite Tarihi 3, Darülfünûn’dan Üniversiteye Geçiş, Tasfiye ve Yeni Kadrolar, Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- DÜSTUR (1933), 3. Tertip, Cilt 14, ss.1229-1231, Ankara.
- ERDEM, Cavit (2025), "Dârülfünun’un Toplumsal, Kültürel ve Din Eğitimi Açısından Etkileri", Darulfunun İlahiyat, S.36(Dârülfünun İlahiyat), ss.141-173, https://doi.org/10.26650/di.2025.36.1.675462
- ESMEN, Can Tankut (2022), "Cumhuriyet Döneminde Eski Türk Tarihçiliği", Milliyetçilik Araştırmaları Dergisi, S.4(1), ss.113-141, https://doi.org/10.53425/madergisi.1086552
- ETEM, Muhlis (1933), "Bizde Kürsü İktisatçıları ve İktisat İlmi", Kadro, S.23, ss.45-51.
- FAZIL, Ahmet (1933), "Milli Talim ve Terbiye 4- Reşit Galip Beyefendiye", Milliyet Gazetesi, 01 Mayıs 1933, ss.1-2.
- HÂKİMİYETİ MİLLİYE (1932), Hakimiyeti Milliye, 21 Temmuz 1932, s.1.
- HATİBOĞLU, İbrahim (2006), "Transmission of Western Hadīth Critique to Turkey: On the Past and the Future of Academic Hadīth Studies", Hadis Tetkikleri Dergisi, S.4(2), ss.37-53.
- HIRSCH, Ernst (1950), Dünya Üniversiteleri ve Türkiye’de Üniversitelerin Gelişmesi, Cilt 1, Ankara Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- İHSANOĞLU, Ekmeleddin (1990), "Dârulfünûn Tarihçesine Giriş", Belleten, S.54(210), ss.699-738, https://doi.org/10.37879/belleten.1990.699
- İHSANOĞLU, Ekmeleddin (1993), "Dârülfünun", Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, TDV Yayınları, Ankara, ss.521-525.
- İNALCIK, Halil (2002), "Türkiye’de Osmanlı Araştırmaları", 13. Türk Tarih Kongresi, TT Yayını, Ankara,
- İSHAKOĞLU, Sevtap (1995), "1900-1946 Yılları Arasında, Darülfünûn ve İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesinde Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi", Osmanlı Bilimi Araştırmaları, S.1, ss.227-283. https://izlik.org/JA95UL96YF
- İSMAİL, Hüsrev (1933), "Milli Kurtuluş Devletçiliği", Kadro, S.18, ss.25-36.
- KABAPINAR, Yücel (1992), "Başlangıcından Günümüze Türk Tarih Tezi ve Lise Tarih Kitaplarına Etkisi", Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, S.1(2), ss.143-177, https://izlik.org/JA84SN86XL
- KADRİ, Yakup (1933), "Fikirde İstiklâl", Kadro, S.22, ss.28-32.
- KAFADAR, Osman (2002), "Cumhuriyet Dönemi Eğitim Tartışmaları", Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce (Ed. Tanıl Bora, Murat Gültekingil), İletişim Yayınları, İstanbul, Cilt.3, ss.351-381.
- KARAL, Enver Ziya (2007), Osmanlı Tarihi: Birinci Meşrutiyet ve İstibdat Devirleri (1876-1907), Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, Cilt.VIII.
- KÂZIM, Nami (1933), "Yeni Türk Üniversitesinin Eşiğinde", Cumhuriyet Gazetesi, 30 Temmuz 1933, ss.1.
- KOCATÜRK, Utkan (1984), "Atatürk’s Notes on University Reform", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, S.1(1), ss.3-95, https://izlik.org/JA95PS23YA
- KOÇ, Elif (2025), "Reform ve Yenileşme Sürecinde Darülfünûn’dan İstanbul Üniversitesine: Malche Raporu ve Alman Akademisyenler", Tarih Tetkikleri Dergisi, S.3(5), ss.77-102, https://doi.org/10.5281/zenodo.15760902
- KORKMAZ, Tuğrul (2023), "Cumhuriyetin Kuruluş Dönemi’nde Resmî İdeoloji ve Türk Tarih Tezi’ne Alternatif Bir Yaklaşım: Atsız Mecmua", Akademik Hassasiyetler, S.10(Cumhuriyet Özel Sayısı), ss.642-669, https://doi.org/10.58884/akademik-hassasiyetler.1349235
- LÖK, Atilla ve ERTEN, Bağış (2007), "1933 Reformu ve Yabancı Öğretim Üyeleri", Modernleşme ve Batıcılık (Ed. Ed. Tanıl Bora, Murat Gültekingil), İletişim Yayınları, İstanbul, Cilt.3, ss.537-544.
- MALCHE, Albert (1939), İstanbul Üniversitesi Hakkında Rapor, Devlet Basımevi, İstanbul.
- MEB YÜKSEKÖĞRETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ (1998), Cumhuriyetin 75. Yılında Yükseköğretim, Milli Eğitim Basımevi, Ankara.
- MİLLİYET GAZETESİ (1933), "Türkiye’nin İlim İnkılabı Bugün Başladı", Milliyet Gazetesi, 1 Ağustos 1933, ss.1-5.
- NEDİM, Vedat (1933), "Devletin Yapıcılık ve İdarecilik Kudretine İnanmak Gerekir", Kadro, S.15, ss.13-19.
- ÖNGÜNER, Emir (2018), "Zeki Velidi Togan Türkiye'yi Neden Terk Etti? I. Türk Tarih Kongresi'nde Yaşanan Tartışmalar Üzerine Kısa Bir Tetkik", Bağımsız Doküman, (yayın bilgisi yok), https://www.academia.edu/37003463/ (Erişim Tarihi: 10.11.2025).
- ÖZDEN, Âkil Muhtar (1340), Dârülfünunumuz Hakkında Bazı Mulahazât, Matbaa-i Ahmed İhsan ve Şürekâsı, İstanbul.
- SCHWARTZ, Philipp (2003), Kader Birliği, 1933 Sonrası Türkiye’ye Göç Eden Alman Bilim Adamları (Çev. Nagehan Alçı), Belge Yayınları, İstanbul.
- SİLER, Abdurrahman (1995), "Dârülfünûn’un, Kurtuluş Savaşı ve İnkılâplara Bakışı", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, S.XI(31), ss.177-186, https://izlik.org/JA47UT32CT
- SON POSTA (1933), "Üniversitemiz Ne Olacak", Son Posta Gazetesi, 1 Ağustos 1933, s.6.
- SÜREYYA, Şevket (1933a), "Darülfünûn - İnkılâp Hassasiyeti ve Cavit Bey İktisatçılığı", Kadro, S.14, ss.5-11.
- SÜREYYA, Şevket (1933b), "Bir Münakaşanın Manası", Kadro, S.17, ss.5-8.
- SÜREYYA, Şevket (1933c), "Don Kişot'un Yeldeğirmenlerile Muharebesine, Kürsü Politikacılığına ve Cavit Bey İktisatçılığına Dair...", Kadro, S.17, ss.9-15.
- SÜREYYA, Şevket (1934), "İnkılabın Kürsülerinde İnkılap İlmileşmelidir", Kadro, S.28, ss.5-18.
- SÜSLÜ, Rıdvan (2024), "Dârulfünûn’dan 1933 Üniversite Reformuna: Alman Bilim Adamlarının Göçü ve Uluslararası Akademik Etkileşim", Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, S.11(4), ss.2535-2559, https://izlik.org/JA43YT23DJ
- TEZCAN, Ayşe Mahinur (2025), "Osmanlı’dan Erken Cumhuriyet’e Darülfünûn: Eğitim ve Toplumsal Yapıdaki Değişimler", Darulfunun İlahiyat, S.36(Darülfünûn İlahiyat Özel Sayısı), ss.117-139, https://doi.org/10.26650/di.2025.36.2.1667921
- TOGAN, Zeki Velidi (1981), Tarihte Usul, Enderun Kitabevi, İstanbul.
- TUNÇAY, Mete ve ÖZEN, Haldun (1984), "1933 Tasfiyesi veya Bir Tek Parti Politikacısının Önlenemez Yükselişi ve Düşüşü", Tarih ve Toplum Dergisi, S.10, ss.6-20.
- TÜRKOĞLU, Özgür (2023), "Darülfünûn’dan İstanbul Üniversitesine Osmanlı’da İlk Üniversitenin Tarihçesi", İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, S.12(3), ss.1745-1767, https://doi.org/10.15869/itobiad.1317183
- WIDMANN, Horst (2000), Atatürk ve Üniversite Reformu (Çev. Serpil Bozkurt, Aykut Kazancıgil), Kabalcı Yayınevi, İstanbul.
- YAZAR, Taha ve AVERBEK, Emel (2018), "1933 Üniversite Reformundan Günümüze Türkiye’de Üniversitelerin Tarihsel Gelişimi", Journal of Turkish Studies. S.13(4), ss.1341-1360.
- YÜCEBAŞ, Mesut (2014), "1933 Darülfünûn’un İlgası ve Yeni Üniversitenin Ruhu: Basında Üniversitenin Anlamı", Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, S.13(2), ss.259-283, https://doi.org/10.21547/jss.256828
- ZÜRCHER, Erik Jan (2007), Modernleşen Türkiye’nin Tarihi (Çev. Yasemin Saner Gönen), İletişim Yayınları, İstanbul.
- Resmî Gazete (6 Haziran 1933 tarih ve 2420 Sayı).
- TBMM Zabıt Ceridesi (31 Mayıs 1933 tarih Devre: 4, C: 15, İçtima: 2) ss.465-467.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Türk Siyasal Hayatı |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 26 Ocak 2026 |
| Kabul Tarihi | 20 Mart 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 22 Mart 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.33712/mana.1872439 |
| IZ | https://izlik.org/JA98CP99HK |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 1 |
Amaç ve Kapsam
Yönetim Akademisi Dergisi, başta kamu yönetimi ve işletme yönetimi olmak üzere "yönetim" ile ilgili teorik ve uygulamalı bilimsel/özgün makaleleri kabul etmektedir. Yönetim Akademisi, yönetim ile ilgili hazırlanan ulusal ve uluslararası düzeydeki akademik çalışmaları yayınlayan multi-disipliner ve hakemli bir dergidir. Dergi ile multidisipliner bir çalışma alanı tesis edilerek literatüre ve uygulamaya katkı sağlanılması hedeflenmektedir.
Türkçe ve İngilizce dillerinde 2023 yılı itibariyle yılda dört sayı (Mart - Haziran - Eylül - Aralık) olarak yayınlanmaktadır. Dergi, 2018-2022 yıllarında yılda üç sayı olarak yayınlanmıştır. Makalelerin başvuru aşamasından yayın aşamasına kadar olan tüm süreçleri "Dergi Park" sistemi üzerinden gerçekleştirilmektedir. Makalelerin ortalama değerlendirme süresi 2 aydır. Değerlendirme sürecinde "çift kör hakem" uygulaması vardır. Yayınlanan makalelerin idari, hukuki, etik vb. sorumlulukları yazar(lar)a aittir. Tüm çalışmalar "Turnitin" intihal programı ile ön kontrol sürecinden geçirilmektedir. 2018 yılında kurulan dergi, 30 civarı ulusal ve uluslararası indeks tarafından dizinlenmektedir. Sınırsız açık erişimli olan dergi, makale yazarlarından ve okuyuculardan herhangi bir ücret talep etmemektedir.
Yazım Kuralları
1. Dergide yayınlanmak üzere gönderilen makalelerin başka bir yerde yayınlanmamış ya da yayınlanmak üzere gönderilmemiş olması gerekmektedir.
2. YAZI ALANI: Makalelerin Microsoft Word programında yazılması gerekmektedir. Kağıt türü olarak A4 seçilmelidir. Bölümlere ait sayfa düzeni (boşlukları); "üst: 2 cm", "alt: 2 cm", "sağ: 1,5 cm", "sol: 2 cm", "girinti sol: 0 cm", "girinti sağ: 0 cm", "özel: yok" olarak ayarlanmalıdır. Özet, Giriş, Şekiller, Tablolar, Kaynakça ve Notlar toplamda 35 sayfayı geçmemelidir.
3. YAZIM KARAKTERLERİ: Yazı karakteri "Times New Roman" olarak; yazı büyüklüğü ise "11 punto" olarak ayarlanmalıdır. Satır aralığı olarak "tek satır aralığı" kullanılmalıdır. Paragraflar arasında (önce-sonra) "6 nk (inç)" boşluklar bırakılmalıdır. Söz konusu boşluklar haricinde paragraflar arasında ilave boş satır bırakılmamalıdır.
4. Yazımda, virgül ve noktalardan (noktalama işaretlerinden) sonra bir karakter aralık(boşluk) bırakılmalıdır. Yazılar paragraflar şeklinde ve “her iki yana yaslı” olarak yazılmalıdır.
5. ANA BAŞLIK: Makale genel başlığının koyu renkte, sola yaslı ve 15 punto olarak yazılması gerekmektedir. Kullanılan kelimelerin ilk harfleri büyük, diğer harfler ise küçük olarak yazılmalıdır. Türkçe başlığın altına İngilizce başlık yazılmalıdır. Türkçe ve İngilizce başlıklar arasına satır boşluğu bırakılmadan, önce ve sonrası için "6 nk" boşluk bırakılmalıdır. İngilizce başlıkta yer alan kelimelerin ilk harfi büyük ve diğer harfleri küçük olarak yazılacaktır. İngilizce başlık italik, normal renkte (koyu değil), sola yaslı ve 12 punto olarak yazılmalıdır.
6. YAZAR BİLGİLERİ: İngilizce başlıktan sonra (alt satırda), satır boşluğu bırakmadan, yazarın Ad ve SOYADI sola dayalı bir şekilde, koyu renkte, Times New Roman yazı türü ve 10 punto olarak yazılmalıdır. Yazarın sırasıyla akademik unvanı, görev yaptığı kurum ve e-posta adresi bir alt satıra, sola dayalı olarak, normal renkte (koyu değil), İtalik ve 10 punto olarak tam ve açık bir şekilde yazılması gerekmektedir. Birden fazla yazar olması halinde diğer yazarlar da aynı şekilde alt alta eklenmelidir. Yazar bilgileri ek olarakdipnot ile gösterilmemelidir.
7. ANA BÖLÜMLER: Makale metni "ÖZET", "ABSTRACT", "GİRİŞ", Metin, "SONUÇ" ve "KAYNAKÇA" bölümlerine ayrılmış olmalıdır. Ana bölümler 11 punto, koyu (kalın), büyük harflerle ve sola dayalı olarak yazılmalıdır. "SONUÇ" ve "KAYNAKÇA" hariç tüm ana başlıklar 1'den başlayarak sırasıyla numaralandırılmalıdır.
8. TÜRKÇE ÖZET VE ABSTRACT: Özet kısmı "Türkçe" 120 - 250 kelime arasında olmalıdır. Özet sonunda içeriğe uygun en az 3 ve en çok 5 adet "anahtar kelime" yer almalıdır. Özetin Abstract kısmı Türkçe özet metnin ve anahtar kelimelerin "İngilizce" çevirisi olarak hazırlanmalıdır. Bu kısımların başlıkları olan "ÖZET" ve "ABSTRACT" kelimeleri büyük harflerle, koyu renkle, önce ve sonrasında "6 nk" paragraf boşlukları olacak şekilde yazılmalıdır. Türkçe ve İngilizce özet bölümleri başlıklarıyla birlikte 3,5 paragraf girintisi ile, iki yana yaslı olarak, 9 punto ile hazırlanmalıdır.
9. METİN: Makale yazımında kullanılan dilin açık, anlaşılır ve akıcı olması gerekir. Metin Türk Dil Kurumu yazım ve imla kurallarına uygun olmalıdır. Uygulama esaslı çalışmalarda "metin" kısmı içerisinde "Araştırmanın Konusu, Amacı, Önemi", "Araştırmanın Metodolojisi (evreni, örneklemi, ölçekleri, veri toplama yöntemi ve aracı, kısıtları, kullanılan veri analiz teknikleri)" "Literatür İncelemesi" ile "Bulgular" alt kısımları yer almalıdır.
10. DİĞER BAŞLIKLAR (BÖLÜM BAŞLIKLARI): Başlık numaralarında, sayılar Girişten itibaren verilmelidir. Başlık ve alt başlıklar numaralanmalıdır. Bölüm başlıklarının tümü ilk satır ayarlamasında ve şu şekilde olmalıdır.
1. BAŞLIK (Harflerin tümü büyük ve tümü kalın - 11 punto)
1.1. Başlık (Kelimeler iki yana yaslı, kalın (koyu) ve sadece ilk harfleri büyük - 11 punto)
1.1.1. Başlık (Kelimeler iki yana yaslı, kalın (koyu) ve sadece ilk harfleri büyük - 11 punto)
11. TABLO VE ŞEKİLLER: Çalışma bölümleri içindeki tüm tablo, şekil ve grafikler metnin uygun yerlerinde ardışık olarak numaralandırılmış bir şekilde sayfaya ortalı olarak gösterilmelidir. Her tablo, şekil veya grafiğe bir başlık verilmelidir. Başlık; tablo, şekil veya grafiğin üstünde, sayfaya ve tabloya ortalı, yalnızca kelimelerin baş harfleri büyük olacak şekilde ve 10 punto olarak yer almalıdır. Tablo, şekil ve grafik içindeki metin 8-11 punto aralığında olmalıdır. Tablo, şekil veya grafikler kolaylıkla okunacak biçimde olmalı ve yukarıda verilen sayfa yapısına (sayfa marjlarını aşmayacak şekilde) uygun şekilde sayfaya yerleştirilmelidir. Şekil ve Tabloların hemen altına kaynakçası eklenmelidir.
12. ATIF GÖSTERME: Çalışmada yapılan alıntılarda kaynak gösterme ilkelerine (bilimsel atıf kurallarına) uyulması zorunludur. Bu konudaki her türlü sorumluluk yazara/yazarlara aittir. Atıflar APA standartlarına uygun olarak metin içinde parantez açılarak, tarih ve sayfa numarası verilerek yapılmalıdır. Ek açıklamalar ise dipnot yöntemi kullanılarak sayfa altlarında gösterilmelidir.
Örnekler :
Tek yazar : xxx (Keleş, 2006:289).
İki yazar : xxx (Mecek ve Doğan, 2015:214).
Üç ve daha fazla yazar : xxx (Giritli vd., 2012:325).
13. KAYNAKÇA: Çalışmada atıf yapılan her türlü kaynak kaynakça bölümünde yer almalıdır. Kullanılan kaynaklar nitelik (tez, kitap, makale, rapor vb.) ayrımı yapılmaksızın bir arada ve yazar soyadına göre alfabetik olarak sıraya konulmalıdır. Aynı yazarın eserleri “en eski tarihli” olandan başlanarak kaynakçaya yerleştirilmelidir. Mevzuat ve resmi gazeteler kaynakçanın alt kısmında aynı kurallara tabi olarak gruplandırılarak ayrı olarak verilmelidir.
Örnekler;
TEBLİĞ:
NOT: Yazım konusunda belirtilmeyen durumlarda bilimsel yazımlarda benimsenen genel hususlar dikkate alınmalıdır.
14. ÇALIŞMANIN GÖNDERİLMESİ: Çalışmalar word belgesi olarak DergiPark web sitesi içerisinde bulunan Yönetim Akademisi Dergisi (https://dergipark.org.tr/mana) Makale Gönder" kısmına yüklenmelidir. Süreçler sistem üzerinden takip edilmektedir.
Dergmize olan ilgi, katkı ve destekleriniz için teşekkür ederiz..
YÖNETİM AKADEMİSİ DERGİSİ YAYIN KURULU
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Hakemli makaleler, bilimsel yöntemin uygulanmasını, yansızlığı sağlayan çalışmalardır. Bilimsel üretimin gerçekleştirilmesinde yayın sürecinin tüm bileşenlerinin; yayıncı, editörler, yazarlar, hakemler ve okuyucuların etik ilkelere uymaları gerekir. Bu kapsamda Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi'nin yayın etiği ile açık erişim politikası da, Yayın Etiği Komitesi’nin (Committee on Publication Ethics, COPE) açık erişimde yayınladığı kılavuzlar ve politikalar doğrultusunda (Örneğin “Yayın Etiği Komitesi (COPE) Davranış Kuralları ve Dergi Editörleri İçin En İyi Uygulama Kılavuzları; “Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors” ve “COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors”) yayın sürecinin tüm bileşenlerinin etik ilkelere uymasını gerektirmektedir.
Makalelerde kullanılan verilerin manipüle edilmesi, çarpıtılması ve uydurma verilerin kullanılması gibi durumlar tespit edilirse, makale yazarının çalıştığı kuruma bu durum resmi yollardan bildirilecek ve makale red edilecektir. Dergimiz, editörya ve/veya hakemler tarafından verilen dönütlere göre yazarlardan analiz sonuçlarına ilişkin çıktı dosyalarını isteme hakkına sahiptir.
Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi’nde, yayımlanan tüm eserler Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmaktadır. Bu lisans, diğer yazarların, ticari olmayan amaçla ve eserinize atıfta bulunmak şartıyla, eserinizi kendi eserlerinde kullanmasına izin verir.
Açık erişim, disiplinler arası gelişimi pekiştiren ve farklı disiplinler arasında işbirliğini teşvik eden bir yaklaşımdır. Bu nedenle Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi makalelerine daha fazla erişim ve daha şeffaf bir inceleme süreci sunarak kendi alanına katkıda bulunmaktadır. Bilimsel bir çalışma ortaya koyan tüm paydaşların (yazar, editör, hakem, yayıncı ve okuyucu), bilimin doğru bir şekilde ilerlemesine katkı sağlaması hedeflenir. Bu hedef gereğince hazırlanan bilimsel çalışmalarda bilimsel etik ilkelere uygunluk önemlidir.
Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, nitelikli bilimsel makaleleri yayımlamak amacıyla aşağıda belirtilen etik ilkeler ve kurallara bağlı olarak yayınlanan hakemli bir dergidir.
Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi’ne gönderilen makaleler çift taraflı kör hakemlik süreciyle değerlendirilmekte ve ücretsiz erişimle elektronik olarak yayımlanmaktadır. Aşağıda yazarların, dergi editörünün, hakemlerin ve yayıncının etik sorumlulukları, rolleri ve görevleri yer almaktadır. Aşağıda yer alan etik ilkeler ve kurallar Yayın Etiği Komitesi’nin (Committe on Publication Ethics - COPE (https://publicationethics.org/) yönergesine göre hazırlanmıştır.
• Yayıncı, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi’nde makale yayımlama sürecinde karar merciinin ve hakemlik sürecinin editörün sorumluluğu olduğunu kabul eder.
• Yayıncı, derginin web sayfasında derginin açık, elektronik ve ücretsiz erişimini sağlar.
• Yazar(lar), başka yerde yayımladıkları ya da yayımlanmak üzere gönderdikleri bir makalesini, aynı anda birden fazla makalesini Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi'ne göndermemelidir.
• Yazar(lar), Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi’ne özgün makale göndermelidir.
• Yazar(lar), makale yazımı sırasında yararlandıkları kaynaklara etik ilkeler doğrultusunda doğru biçimde yollama (atıf) yapmalıdır.
• Makaleye katkı sağlamayan kişilerin adı, yazar olarak yazılmamalı, yayımlanmak üzere başvurusu yapılan bir makalenin yazar sırasını değiştirme, yazar çıkartma, yazar ekleme önerilmemelidir.
• Yayınlanma başvurusu yapılan makaleyle ilgili çıkar çatışması-çıkar birliği olan kişileri editörlere bildirmelidir.
• Değerlendirme sürecinde yazar(lar)dan makalelerine ilişkin bilgi ya da ham veri istenmesi durumunda beklenen bilgileri Editörlere sunmalıdırlar.
• Yazar(lar), makalelerinde kullandıkları verilerin kullanım haklarına, araştırma-çözümlemelerle ilgili izinlerin ya da üzerinde araştırma yaptıkları katılımcıların onayının alındığını belgelemelidirler.
• Yazar(lar), değerlendirme ve erken görünüm aşamasındaki ya da elektronik ortamda yayımlanmış makalesiyle ilgili hatayı fark ettiklerinde bilgi vermek, düzeltmek ya da geri çekmek için editörle iletişime geçmesi gerekir.
• Yazar(lar), etik kurul kararı gerektiren deney, anket, ölçek, görüşme, gözlem, odak grup çalışması gibi nicel ya da nitel yöntemlerle veri toplamayı gerektiren araştırmalar için etik kurul onayı aldığını; etik kurul adı, karar tarihi ve sayısı aday makalenin ilk-son sayfasında ve yöntem bölümünde belirtmeli, etik kurul kararını gösteren belgeyi makalenin başvurusuyla birlikte sisteme yüklemelidir. Ayrıca olgu sunumlarında aydınlatılmış olur/onam formunun alındığına ilişkin bilgiye makalede yer vermelidir.
• Yazar(lar), veri toplama sürecinde etik ilkelere özen gösterdiklerinin kanıtlarını (başkalarının ölçek, anket, fotoğraf gibi belgelerinin kullanılması için kendilerinden izin alınması gibi) makale içinde sunmalıdır. Makalelerde araştırma ve yayın etiği ile fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğu belirtilmelidir. Araştırma insan ve hayvan denekler üzerinde gerçekleştirilmiş ise araştırmanın uluslararası bildiriler, kılavuzlar vb uygun gerçekleştirildiği bildirilmelidir.
• Yazar(lar)dan derleme makaleler için etik kurul onayı istenmez. Bununla birlikte etik kurul kararı gerektirmeyen makalelerde de, etik kurul kararının gerekmediği, makalenin ilk-son sayfasında ve yöntem bölümünde belirtilmelidir.
• Makalelerde yararlanılan tüm kaynaklar (yazarlar, çevrimiçi sayfalar, kişisel görüşmeler vb.) için doğru ve uygun bir şekilde kaynak gösterilmelidir.
• Dergiye gönderilen makalelerin başka bir dergiye gönderilmediği belirtilmeli ve Telif Hakkı Devir Formu (https://dergipark.org.tr/tr/pub/mana/page/11241) doldurulmalıdır.
• Makaleye fikren katkıda bulunmayan kişiler yazar olarak belirtilmemelidir.
• Gönderilen makaleye ilişkin çıkar çatışmaları belirtilmeli ve nedeni açıklanmalıdır.
• Yazarların, hakem sürecindeyken çalışmalarına ilişkin ham verileri editörler kuruluna iletmesi istenebilir, bu durumda yazarların ham verilerini editörler kuruluyla paylaşmaları beklenmektedir. Yazarlar, yayımlanan bir makaleye ilişkin verileri 5 yıl süreyle saklamakla yükümlüdürler.
• Yazarlar çalışmalarında bir hata tespit ettiklerinde editörü ve editörler kurulunu bilgilendirmeli, düzeltme ya da geri çekme süreci için işbirliği kurmalıdırlar.
• Hakemlerin yalnızca uzmanlık alanlarına ilişkin makalelere hakemlik yapmaları gerekmektedir.
• Hakemlerden çıkar çatışmaları bulunmayan makalelere hakemlik yapmayı kabul etmeleri beklenmektedir. Hakemler herhangi bir çıkar çatışması fark ettiklerinde editörü bilgilendirmeli ve ilgili makalenin hakemliğini yapmayı reddetmelidirler.
• Hakemler makaleleri yansız ve nesnel olarak değerlendirmelidirler.
• Hakemlerin değerlendirdikleri makalelere ilişkin Hakem Değerlendirme Formu’nu doldurmaları gerekmekte, çift taraflı kör hakemlik sürecine zarar vermemek için formlarda isimlerini belirtmemeleri beklenmektedir. Hakemlerin değerlendirdikleri makalenin yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ile kararlarına ilişkin gerekçelerini de bu formda belirtmeleri gerekmektedir.
• Hakemlerin önerilerinde kullandıkları üslubun kibar, saygılı ve bilimsel olması gerekmektedir. Hakemler saldırgan, saygısız ve öznel kişisel yorumlardan kaçınmalıdırlar. Hakemlerin bu tür bilimsel olmayan yorumlarda bulundukları tespit edildiğinde yorumlarını yeniden gözden geçirmeleri ve düzeltmeleri için editör ya da editörler kurulu tarafından kendileriyle iletişime geçilebilmektedir.
• Hakemlerin kendilerine verilen süre içerisinde değerlendirmelerini tamamlamaları gerekmekte ve burada belirtilen etik sorumluluklara uymaları beklenmektedir.
• Hakemler, değerlendirmeyi yansızlık ve gizlilik içinde yapmalıdır. Bu ilke gereğince inceledikleri makaleleri değerlendirme sürecinden sonra yok etmeli, ancak yayınlandıktan sonra kullanmalıdırlar. Uyruk, cinsiyet, dinsel inanç, siyasal inanç ve ticari kaygılar, değerlendirmenin yansızlığını bozmamalıdır.
• Hakemler değerlendirmesini kabul ettikleri makaleyi süresi içinde değerlendirmelidirler.
Editör dergide basılan tüm makalelerden sorumludur. Editörün etik görevleri ve sorumlulukları aşağıdaki gibidir;
• Editörler, hakemlerin, yazar(lar)ın, araştırmacı, uygulayıcı ve okuyucuların bilgi gereksinimlerini karşılamaya gerektiğinde dönüt vermeye, yayın sürecinde düzeltme, açıklama gerektiren konularda açıklık ilkelerine göre davranmaya çaba gösterirler.
• Editörler, makalelerin yayımlanmasına karar verirken, makalelerin özgün olmasına, bilimsel alanyazına, okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılara katkı sağlamasına özen gösterirler.
• Editörler, makalelerle ilgili olumlu ya da olumsuz karar verirken, makalelerin özgün değeri, alana katkısı, araştırma yönteminin geçerli ve güvenirliği, anlatımın açıklığı ile derginin amaç ve kapsamını göz önünde tutarlar.
• Editörler, başvurusu yapılan makalelerin önemli sorunu olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına alır, olumlu hakem önerilerini göz önünde bulundurur, ciddi sorun olmadıkça önceki editör(ler)ce verilen kararları değiştirmezler.
• Editörler, derginin yayın politikaları arasında bulunan kör hakemlik ve değerlendirme süreci politikalarını uygular, hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutar, her makalenin yansız ve süresi içinde değerlendirilmesini sağlarlar.
• Editörler, makaleleri alan editörleri ve hakemlerin uzmanlık alanlarını dikkate alarak gönderir, değerlendirmelerin yansız ve bağımsız yapılmasını desteklerler.
• Editörler, makalenin yansız değerlendirilmesi için editörler, hakemler ve yazar(lar) arasındaki çıkar çatışması-çıkar birliği olup olmamasını göz önüne alırlar.
• Editörler, hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması ve sürekli güncellenmesi için arayış içinde olurlar.
• Editörler, akademik görgü kurallarına uymayan ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellerler.
• Editörler, dergi yayın süreçlerini yayın politikaları ve kılavuzlara uygun işletilmesini sağlar, süreçte görev alanları yayın politikaları konusundaki gelişmelerden bilgilendirir, gerektiğinde eğitim programı hazırlarlar.
• Editörler, yayın sürecinde görev alanlar herkesle etkili bir iletişim içinde olur, belirli aralıklarla toplantılar düzenlerler.
• Editörler, değerlendirilen makalelerdeki kişisel verilerin korunmasını sağlarlar; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korurlar.
• Editörler; makalelerde insan ve hayvan haklarının korunmasına özen gösterirler, makalenin katılımcılarının açık onayının belgelendirilmesini önemserler, makalenin katılımcılarına ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalarda izinleri olmadığında makaleyi reddederler.
• Editörler; görevi kötüye kullanmaya karşı önlem alırlar. Görevi kötüye kullanmaya yönelik yakınmalar olduğunda, nesnel bir soruşturma yaparak, konuyla ilgili bulguları paylaşır.
• Editörler, makalelerdeki hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirmelerin düzeltilmesini sağlarlar.
• Editörler, yayınlanan makalelerin fikri mülkiyet hakkını korur, ihlal olması durumunda derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunurlar. Ayrıca yayımlanan makalelerin içeriğinin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi konusunda gerekli önlemleri alırlar; özgünlük-benzerlik denetimini yaparlar.
• Editörler, Dergide yayımlanan makalelere yönelik tutarlı eleştirileri dikkate alırlar, eleştirilen makalelerin yazar(lar)ına yanıt hakkı tanırlar.
• Editörler olumsuz sonuçları içeren çalışmaları da göz önünde bulundururlar.
• Editörler, Dergiye iletilen yakınmaları inceler ve gerekli açıklamaları yaparlar.
Aşağıda etik dışı bazı davranışlar listelenmiştir;
• Çalışmaya fikren katkıda bulunmayan kişilerin yazar olarak belirtilmesi.
• Çalışmaya fikren katkıda bulunan kişilerin yazar olarak belirtilmemesi.
• Makale yazarın yüksek lisans/doktora tezinden ya da bir projeden üretilmişse bunun belirtilmemesi.
• Dilimleme yapılması yani, tek bir çalışmadan birden fazla makale yayımlanması.
• Gönderilen makalelere ilişkin çıkar çatışmalarının bildirilmemesi.
• Çift taraflı kör hakemlik sürecinin deşifre edilmesi.
• Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemesi.
• Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaların, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanılması.
• İnsan ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uyulmaması.
• Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânların ve cihazların amaç dışı kullanılması.
• Akademik atama ve yükseltmelerde bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunulması.
• İntihal Yapmak: Başkalarının özgün fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermek,
• Sahtecilik: Bilimsel araştırmalarda gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak,
• Çarpıtmak: Araştırma kayıtları veya elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan cihaz veya materyalleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
• Tekrar Yayımlamak: Mükerrer yayınlarını akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
• Dilimleme Yapmak: Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırıp birden fazla sayıda yayımlayarak bu yayınları akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
• Haksız Yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek veya olan kişileri dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini sonraki baskılarda eserden çıkartmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek.
İletişim: meceklife@gmail.com
Web Site: https://dergipark.org.tr/tr/pub
Ücret Politikası
Dergimiz kâr amacı gütmeyen bilimsel ve hakemli bir dergidir. Bununla birlikte 15 Mayıs 2025 tarihi itibariyle dergi kapak tasarımı, dizgi işlemleri, makale süreç yönetimleri, indeks başvuru/takip işlemleri, indeksler için dosya yüklemeler, tanıtım vd. işlemler için Yönetimpark Eğitim Danışmanlık Ltd. Şti. ile süreli bir hizmet anlaşması yapılmıştır. Yapılan anlaşma gereği ilgili hizmetler için makale başına 4.000 TL ücret alacaktır. İlgili ücretler makale yükleme esnasında ilgili şirket hesabına yatırılacaktır. Dergimize gönderilen makaleler için başvuru/gönderim, süreç yönetimi, işlem/yayın, vb. adlar altında yayıncıya vd. hiçkimseye ayrıca bir ücret ödenmeyecektir.
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Baş Editör
Alan Editörleri
Bilim ve Danışma Kurulu
Yayın Kurulu
