Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı

Harun Reşit Gürçay; Murat Akbalık; Murat Turgut

doi:10.33203/mfy.1667579

TR EN

Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı

Öz

Bu çalışma, ekonomik-politik belirsizliklerin BİST Banka endeksi üzerindeki etkilerini 2002:1-2022:12 dönemini kapsayan aylık veriler kullanarak NARDL yöntemi ve Toda-Yamamoto Granger nedensellik testi ile incelemektedir. Çalışmada, Türkiye Ekonomik Politika Belirsizlik Endeksi, Global Ekonomik Politika Belirsizlik Endeksi, Avrupa Ekonomik Politika Belirsizlik Endeksi, Dolar Enkdeksi ve ABD 10 Yıllık Tahvil Faizi değişkenleri kullanılmıştır. NARDL analizi sonuçları, uzun dönemde TEPU, EUREPU ve GEPU’nun BIST Banka endeksi üzerinde negatif etkiler yarattığını, buna karşın YIELD’in pozitif etkisinin bulunduğunu göstermektedir. Toda-Yamamoto Granger nedensellik testi sonuçları, tüm belirsizlik göstergeleri ile BIST Banka endeksi arasında çift yönlü güçlü ve anlamlı nedensellik ilişkileri olduğunu doğrulamaktadır. Bulgular, ekonomik politika belirsizliğinin bankacılık sektörü performansı üzerinde önemli etkiler yarattığını ve farklı belirsizlik kaynaklarının farklı etkilere sahip olabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Ekonomik Politika Belirsizliği, BIST Banka Endeksi, ARDL Sınır Testi, Toda-Yamamoto Nedensellik.

Etik Beyan

Tüm yazarlar çalışmanın tasarımı, veri toplama, analiz ve makale yazımına katkıda bulunmuştur. Tüm yazarlar makalenin son halini gözden geçirerek onaylamıştır. Yazar(lar), araştırma, yazarlık ve yayınlama süreçlerinde herhangi bir çıkar çatışması bulunmadığını beyan eder. a

Kaynakça

Akgüneş, A. O. (2021). Finansal Risklerin Banka Karlılığı Üzerine Etkisi: BIST BANKA Endeksi Üzerine Bir Uygulama. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 23(3), 556-576. https://doi.org/10.31460/mbdd.833699
Akkuş, Ö. (2017). Ekonomik Politika Belirsizliği ve Politik İstikrarsızlığın Büyüme Üzerindeki Etkisi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(3), 27-42. https://doi.org/10.18037/ausbd.417272
Antonopoulou, H., Mamalougou, V., & Theodorakopoulos, L. (2022). The Role of Economic Policy Uncertainty in Predicting Stock Return Volatility in The Banking Industry: A Big Data Analysis. Emerging Science Journal, 6(3), 569-577 http://dx.doi.org/10.28991/ESJ-2022-06-03-011
Asgharian, H., Christiansen, C., & Hou, A. J. (2023). The Effect Of Uncertainty On Stock Market Volatility and Correlation. Journal of Banking & Finance(154), 1-15 106929. https://doi.org/10.1016/j.jbankfin.2023.106929
Bahmani-Oskooee, M., & Nayeri, M. M. (2020). Policy Uncertainty and The Demand for Money in Japan. Review of Economic Analysis, 12(1), 73-87. https://doi.org/10.15353/rea.v12i1.1692
Baker, S., Bloom, N., & Davis, S. (2016). Measuring Economic Policy Uncertainty. The Quarterly Journal of Economics, 4(131), 1593-1636. https://doi.org/10.1093/qje/qjw024
Baker, S., Bloom, N., & Davis, S. (2015). Measuring Economic Policy Uncertainty: Guide for Human Audit of Newspaper-Based Index of Economic Policy Uncertainty. http://www.policyuncertainty.com
Bartsch, Z. (2019). Economic Policy Uncertainty and Dollar-Pound Exchange Rate Return Volatility. Journal of International Money and Finance, 98, 102067. https://doi.org/10.1016/j.jimonfin.2019.102067
Benlagha, N., & Hemrit, W. (2022). Does economic policy uncertainty matter to explain connectedness within the international sovereign bond yields? Journal of Economics and Finance, 46, 1–21. https://doi.org/10.1007/s12197-021-09554-8
Binder, Carola C. (2017) Measuring Uncertainty Based on Rounding: New Method and Application to Inflation Expectations. Journal of Monetary Economics, 90, 1-12. https://doi.org/10.1016/j.jmoneco.2017.06.001

Borsa İstanbul A.Ş. (2025, 02 10). https://www.borsaistanbul.com/tr/endeks-detay/264/bist-banka adresinden alındı
Caggiano, G., Castelnuovo, E., & Figueres, J. M. (2017). Economic Policy Uncertainty and Unemployment in The United States: A Nonlinear Approach. Economics Letters, 151, 31-34. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2016.12.002
Christou, C., Gupta, R., & Hassapis, C. (2017). Does Economic Policy Uncertainty Forecast Real Housing Returns in A Panel of OECD Countries? A Bayesian approach. The Quarterly Review of Economics and Finance, 65, 50-60. https://doi.org/10.1016/j.qref.2017.01.002
Daştan, M., & Karabulut, K. (2022). Küresel Ekonomik Politika Belirsizliklerinin Makroekonomik Aktivite Üzerindeki Etkileri: Türkiye Örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 36(1), 133-142. https://doi.org/10.54614/TBE.2022.1022564
Gemici, E. (2020). Ekonomi Politikası Belirsizliği ile G7 Ülke Borsaları İlişki Belirsizliği Ülke Borsaları Arasındaki İlişki.". Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(20), 353-372. https://doi.org/10.29029/busbed.732124
Ghani, M., & Ghani, U. (2024). Economic Policy Uncertainty and Emerging Stock Market Volatility." Asia-Pacific Financial Markets, 31(1), 165-181. https://doi.org/10.1007/s10690-023-09410-1
Granger, C. W. (1969). Investigating Causal Relations By Econometric Models and Cross-Spectral Methods. Econometrica: Journal of The Econometric Society, 424-438. https://doi.org/10.2307/1912791
Granger, C. W. (2004). Time series analysis, cointegration, and applications. American Economic Review, 94(3), 421-425. https://doi.org/10.1257/0002828041464669
Gürsoy, S., & Kılıç, E. (2021). Küresel Ekonomik Politik Belirsizliğin Türkiye CDS Primi ve BİST Bankacılık Endeksi Üzerindeki Volatilite Etkileşimi: DCC-GARCH Modeli Uygulaması. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 35(4), 1323-1334. https://doi.org/10.16951/atauniiibd.876769
Gürsoy, F., Pradhan, H. K., Rout, B. K., & Doğan, B. (2022). Investigating the asymmetric causal linkage between monetary policy uncertainty and the US dollar index. Financial Innovation, 8(1), 1–17. https://doi.org/10.1186/s40854-022-00413-0
Hatemi-J, A. (2012). Is the UAE stock market integrated with the USA stock market? New evidence from asymmetric causality testing. Research in International Business and Finance, 26(2), 273-280. https://doi.org/10.1016/j.ribaf.2012.01.002
Ilgın, K. S., & SARI, S. S. (2021). Küresel Risk Algısı İle BİSTBANKA ve Katılım Endeksi Arasındaki İlşikinin Analizi. 20. Uluslararası İşletmecilik Kongresi, 849-862. https://doi.org/10.32951/mufider.780774
İltaş, Y., & Güzel, F. (2021). Borsa Endeksi ve Belirsizlik Göstergeleri Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 39(3), 411-424. https://doi.org/10.17065/huniibf.821072
Keynes, J. M. (1921). A Treatise on Probability. Courier Corporation, 1-539.
Knight, F. H. (1921). Risk, Uncertainty and Profit (Vol. 31). Houghton Mifflin.
Kutlu, M. (2024). Risklerin ve faiz getirisinin BİST Banka endeksine etkileri: 2023 Türkiye genel seçimleri uygulaması. Erciyes University Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences, (69), 37–44. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.1362860
Li, X. M., & Peng, L. (2017). US Economic Policy Uncertainty and Co-Movements Between Chinese and US Stock Markets. Economic Modelling, 61, 27-39. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2016.11.019
Meinen, P., & Roehe, O. (2017). On Measuring Uncertainty and Its Impact on Investment: Cross-country Evidence from The Euro Area. European Economic Review, 92, 161-179. https://doi.org/10.1016/j.euroecorev.2016.12.002
Pastor , L., & Veronesi, P. (2013). Political Uncertainty and Risk Premia. Journal of Financial Economics, 110(3), 520-545. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2013.08.007
Pesaran, M. H., Shin, Y., & Smith, R. J. (2001). Bounds Testing Approaches to The Analysis of Level Relationships. Journal of Applied Econometrics, 16(3), 289-326. https://doi.org/10.1002/jae.616
Rouetbi, E., & Myriam, C. (2017). Dynamics of The Relationship Between Implied Volatility Indices and Stock Prices Indices: The Case of European Stock Markets. Asian Economic and Financial Review, 7(1), 52-62. https://doi.org/10.18488/journal.aefr/2017.7.1/102.1.52.62
Shah, S. F., & Albaity, M. (2022). The role of trust, investor sentiment, and uncertainty on bank stock return performance: Evidence from the MENA region. The Journal of Economic Asymmetries(26), 1-21 e00260. https://doi.org/10.1016/j.jeca.2022.e00260
Shin, Y., Yu, B., & Greenwood-Nimmo, M. (2014). Modelling asymmetric cointegration and dynamic multipliers in a nonlinear ARDL framework. In R. C. Sickles & W. C. Horrace (Eds.), Festschrift in honor of Peter Schmidt .281–314. Springer. New York, NY. https://doi.org/10.1007/978-1-4899-8008-3_9.
Sufian, F., & Habibullah, M. S. (2009). Bank Specific and Macroeconomic Determinants of Bank Profitability: Empirical Evidence from The China Banking Sector. Frontiers of Economics in China(4), 274-291. https://doi.org/10.1007/s11459-009-0016-1
Şahin, İ. (2013). Parasal Belirsizlik ve Borsa Getirisi: Türkiye Örneği [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Anabilim Dalı.
Toda, H. Y., & Yamamoto, T. (1995). Statistical Inference in Vector Autoregressions With Possibly Integrated Processes. Journal of Econometrics, 66(1-2), 225-250. https://doi.org/10.1016/0304-4076(94)01616-8
Yin, H., Chang, L., & Wang, S. (2023). The Impact of China's Economic Uncertainty on Commodity and Financial Markets. Resources Policy, 84, 103779. https://doi.org/10.1016/j.resourpol.2023.103779

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Para-Bankacılık, Finansal Ekonomi, Bankacılıkta Risk Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Harun Reşit Gürçay ^*
0000-0001-8291-0785
Türkiye

Murat Akbalık
0000-0002-7955-3630
Türkiye

Murat Turgut
0000-0002-0401-4309
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

7 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

28 Mart 2025

Kabul Tarihi

20 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 125

DOI

https://doi.org/10.33203/mfy.1667579

IZ

https://izlik.org/JA92FZ92DW

APA

Gürçay, H. R., Akbalık, M., & Turgut, M. (2026). Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları, 125, 27-49. https://doi.org/10.33203/mfy.1667579

AMA

1.Gürçay HR, Akbalık M, Turgut M. Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları. 2026;(125):27-49. doi:10.33203/mfy.1667579

Chicago

Gürçay, Harun Reşit, Murat Akbalık, ve Murat Turgut. 2026. “Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı”. Maliye ve Finans Yazıları, sy 125: 27-49. https://doi.org/10.33203/mfy.1667579.

EndNote

Gürçay HR, Akbalık M, Turgut M (01 Ocak 2026) Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları 125 27–49.

IEEE

[1]H. R. Gürçay, M. Akbalık, ve M. Turgut, “Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı”, Maliye ve Finans Yazıları, sy 125, ss. 27–49, Oca. 2026, doi: 10.33203/mfy.1667579.

ISNAD

Gürçay, Harun Reşit - Akbalık, Murat - Turgut, Murat. “Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı”. Maliye ve Finans Yazıları. 125 (01 Ocak 2026): 27-49. https://doi.org/10.33203/mfy.1667579.

JAMA

1.Gürçay HR, Akbalık M, Turgut M. Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları. 2026;:27–49.

MLA

Gürçay, Harun Reşit, vd. “Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı”. Maliye ve Finans Yazıları, sy 125, Ocak 2026, ss. 27-49, doi:10.33203/mfy.1667579.

Vancouver

1.Harun Reşit Gürçay, Murat Akbalık, Murat Turgut. Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları. 01 Ocak 2026;(125):27-49. doi:10.33203/mfy.1667579

Maliye ve Finans Yazıları dergisinin kapsamını ekonomi, maliye, finans ve bankacılık alanlarındaki çalışmalar oluşturmaktadır.

Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı

Ekonomik ve Politik Belirsizliklerin Bankacılık Endeksi Üzerine Etkisi: NARDL Yaklaşımı

Öz

Anahtar Kelimeler

The Impact of Economic and Political Uncertainties on Banking Index: ARDL Approach

Öz

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster