Öğretmenlerin Çokkültürlü Eğitime Yönelik Tutumları: Van İli Örneği

Öz

Bu araştırmanın amacı, Van ilindeki ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan öğretmenlerin çokkültürlü eğitime yönelik tutumlarını incelemektir. Tarama modelindeki bu araştırma Van ilindeki ilokul, ortaokul ve liselerde görev yapmakta olan 201 öğretmen ile yürütülmüştür. Çalışmanın verileri Yazıcı, Başol ve Toprak (2009) tarafından Türkçe’ye uyarlanan “Öğretmelerin Çokkültürlü Tutum Ölçeği (ÖÇTÖ)” ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız gruplar t-testi, Kruskall Wallis-H testi ve ANOVA kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin çokkültürlü eğitime yönelik olumlu tutuma sahip oldukları, erkek öğretmenlerin kadın öğretmenlere göre, branşı sosyal bilimler olan öğretmenlerin diğer öğretmenlere göre ve iki dilli öğretmenlerin tek dilli öğretmenlere göre daha olumlu tutuma sahip oldukları ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• kültür,çokkültürlülük,çokkültürlü eğitim

Teachers’ Attitudes Toward Multicultural Education: Sample of Van

Öz

The aim of this research is to analyze attitudes of the teachers working in primary, secondary and high schools in Van towards multicultural education. The research was conducted with 201 teachers in Van. Data of the research was collected by “Teacher Multicultural Education Survey (TMAS)” adapted by Yazıcı, Başol & Toprak (2009). Descriptive statistics, independent samples t-test, Kruskall Wallis-H test and ANOVA were used in the analysis of the data collected. As a result of the research, it was found that teachers have positive attitude towards multicultural education. In addition, it was found that male teachers have more positive attitudes than female teachers, social science teachers have more positive attitudes than other teachers and bilingual teachers have more positive attitudes than monolingual teachers.

Anahtar Kelimeler

• culture,multiculturalism,multicultural education

Kaynakça

1. Açıkalın, M. (2010). Sosyal bilgiler eğitiminde yeni yaklaşımlar: Çokkültürlü ve küresel eğitim. İlköğretim Online, 9(3), 1226-1237.
2. Altaş, N. (2003). Çokkültürlü din eğitimi modeli geliştirmede işlem basamakları için bir deneme. Değerler Eğitimi Dergisi, 1(1), 19-42.
3. Aslan, M., & Kozikoğlu, İ. (2015). Pedagojik Formasyon Eğitimi Alan Öğretmen Adaylarının Eleştirel Pedagojiye İlişkin Görüşleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 1-14.
4. Aydın, H. (2013). Dünyada ve Türkiye'de çokkültürlü eğitim tartışmaları ve uygulamaları. Nobel Akademik Yayıncılık.
5. Aydın, H., & Tonbuloğlu, B. (2014). Graduate students perceptions’ on multicultural education: A qualitative case study. Eurasıan Journal of Educatıonal Research, 57, 29-50.
6. Banks, J. A., & Banks, C. A. M. (2010). Multicultural education: Issues and perspectives (Seventh edition). USA: Wiley.
7. Başarır, F. (2012). Öğretmen adaylarının çok kültürlü eğitime ilişkin görüşlerinin ve öz-yeterlik algılarının değerlendirilmesi (Erciyes Üniversitesi Örneği). (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Erciyes Üniversitesi, Kayseri.
8. Başbay, A. (2014). Investigation of multicultural education courses: The case of Georgia State University. Educational Sciences: Theory & Practice, 14(2), 602-608.

9. Başbay, A., & Bektaş, Y. (2010). Çokkültürlülük bağlamında öğretim ortamı ve öğretmen yeterlikleri. Eğitim ve Bilim, 34(152), 30-43.
10. Başbay, A., & Kağnıcı, D. Y. (2011). Çokkültürlü yeterlik algıları ölçeği: Bir ölçek geliştirme çalışması. Education & Science/Egitim ve Bilim, 36(161), 199-212.
11. Başbay, A., Kağnıcı, D. Y., & Sarsar, F. (2013). Eğitim fakültelerinde görev yapmakta olan öğretim elemanlarının çokkültürlü yeterlik algılarının incelenmesi. Turkish Studies, 8(3), 47-60.
12. Başeymez, F. (2009). Çokkültürlülük açısından Hatay; sosyolojik bir yaklaşım. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
13. Bulut, C., & Başbay, A. (2015). Öğretmenlerin çok kültürlü yeterlik algılarının incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(3), 957-978.
14. Bulut, M., & Orhan, S. (2012). Türkçe-Edebiyat ders kitaplarının dil ve kültür aktarımındaki rolü ve önemi üzerine bir inceleme. The Journal of Academic Social Science Studies, 5(8), 297-311.
15. Cırık, İ. (2008). Çok kültürlü eğitim ve yansımaları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(34), 27-40.
16. Çekin, A. (2013). Çokkültürlülük ve din öğretimi: din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin çokkültürlü eğitime ilişkin tutumları çerçevesinde bir analiz. Electronic Turkish Studies, 8(12), 241-248.
17. Çoban, A. E., Karaman, N. G., & Doğan, T. (2010). Öğretmen adaylarının kültürel farklılıklara yönelik bakış açılarının çeşitli demografik değişkenlere göre incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 125-131.
18. Coşkun, M. K. (2012). Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmen adaylarının çok kültürlü eğitime yönelik tutumları (İlahiyat-Eğitim DKAB karşılaştırması). Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 34, 33-44.
19. Damgacı, F. K., & Aydın, H. (2013). Akademisyenlerin çokkültürlü eğitime ilişkin tutumları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 45(45), 325-341.
20. Demir, S. (2012). Çok kültürlü eğitimin Erciyes Üniversitesi öğretim elemanları için önem derecesi. Electronic Turkish Studies, 7(4), 1453-1475.
21. Demir, S., & Başarır, F. (2013). Çok kültürlü eğitim çerçevesinde öğretmen adaylarının öz-yeterlik algılarının incelenmesi. International Journal of Social Science, 6(1), 609-641.
22. Demren, Ç. (2001). Erkeklik, ataerkillik ve iktidar ilişkileri. Ataerklik ve erkeklik biçimlerinin karşılıklı ilişkileri ve etkileşimleri. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
23. Gretta, K. N. (2001). A critical analysis of multicultural education with special referance to the values issue in the South African context. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Güney Afrika Üniversitesi, Eğitim Fakültesi.
24. Göçer, A. (2012). Dil-kültür ilişkisi ve etkileşimi üzerine. Türk Dili, 729, 50-57.
25. Hinton, S. (2011). Ethnic diversity, national unity and multicultural education in China. US-China Education Review B, 1(5), 726-739.
26. Karaçam, M. Ş., & Koca, C. (2012). Beden eğitimi öğretmen adaylarının çokkültürlülük farkındalıkları. Spor Bilimleri Dergisi: Hacettepe Üniversitesi, 23(3), 89-103.
27. Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
28. Kaya, I., & Aydın, H. (2014). Çoğulculuk, çokkültürlü ve çokdilli eğitim. Ankara: Anı Yayıncılık.
29. Kaya, Y. (2014). Öğretmen adaylarının çokkültürlü eğitim hakkındaki bilgi, farkındalık ve yeterliliklerinin belirlenmesi. E-AJI (Asian Journal of Instruction), 2(1), 102-115.
30. Keskin, Y., & Yaman, E. (2014). A new paradigm included in the elementary education social studies curriculum and course books: Multicultural education. TURKISH STUDIES-International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic-, ISSN, 1308-2140.
31. Koç-Damgacı, F., & Aydın, H. (2013). Akademisyenlerin çokkültürlü eğitime ilişkin tutumları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 12(45), 325-341.
32. Levinson, M. ( 2007). Common schools and multicultural education. Journal of Philosophy of Education, 41(4), 625–642.
33. National Council for Curriculum and Assessment (Ireland), & Tormey, R. (2005). Intercultural education in the primary school. National Council for Curriculum and Assessment.
34. Polat, S. (2009). Öğretmen adaylarının çok kültürlü eğitime yönelik kişilik özellikleri. Inerntional Online Journal of Education Sciences, 1(1), 154-164.
35. Polat, S. (2012). Okul müdürlerinin çok kültürlülüğe ilişkin tutumları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(42), 334-343.
36. Polat, İ., & Kılıç, E. (2013). Türkiye’de çokkültürlü eğitim ve çokkültürlü eğitimde öğretmen yeterlilikleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1),352-372.
37. Sevinç, V., Titrek, O., & Önder, İ. (2009). Çok kültürlü eğitime ilişkin öğretmen adaylarının görüşleri. The International Symposium on Multi-Culturalism in Education, Isparta.
38. Tortop, H. S. (2014). Öğretmen adaylarının üstün yetenekli ve çok kültürlü eğitime ilişkin tutumları. Üstün Yetenekliler Eğitimi Araştırmaları Dergisi-Journal of Gifted Education Research, 2(2), 16-26.
39. Ünlü, İ., & Örten, H. (2013). Öğretmen adaylarının çokkültürlülük ve çokkültürlü eğitime yönelik algılarının incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2013), 287-302.
40. Varış, F. (1994). Eğitimde program geliştirme teori ve teknikleri. Ankara: Alkım Kitapçılık Yayıncılık.
41. Yakışır, A. N. (2009). Bir modern olgu olarak çokkültürlülük. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
42. Yavuz, G., & Anıl, D. (2010). Öğretmen adayları için çok kültürlü eğitime yönelik tutum ölçeği: Güvenirlik ve geçerlik çalışması. International Conference on New Trends in Education and Their Implications. 11-13.
43. Yazıcı, S., Başol, G., & Toprak, G. (2009). Öğretmenlerin çokkültürlü eğitim tutumları: Bir güvenirlik ve geçerlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 37(37), 229-242.
44. Aslan, M. & Kozikoğlu, İ. (2017). Öğretmenlerin Çokkültürlü Eğitime Yönelik Tutumları: Van İli Örneği. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 31, 729-737.