SELÇUKLU MUTFAĞI AV ETLERİ VE YEMEKLERİ

Öz

İnsanlar için beslenme, ilk var oldukları zamanlardan beri temel bir ihtiyaç olmuştur. Besin gıdaları arasında avcılık faaliyetleri sonucunda elde edilen av etleri de yer almaktadır. Türkler, yaşadıkları coğrafyalarda avcılık faaliyetleri gerçekleştirmişlerdir. Avladıkları hayvanların etlerini besin olarak tüketirken, derilerinden çizme, kürklerinden giysi gibi günlük hayatta ihtiyaç duydukları ürünleri de temin etmişlerdir. Türkler için avcılık, savaşa hazırlanmak için bir tatbikat olarak da gerçekleştirilmiştir. Türk devletlerinden olan Selçuklu döneminde de avcılık, kültürel bir miras olarak devam etmiştir. Bu araştırmanın temel amacı, Selçuklu mutfağında hangi hayvanların avlanarak tüketildiği ve bu avlanan hayvanların etlerinden hangi yemeklerin yapıldığını mevcut literatürden derleyerek değerlendirmektir. Nitel araştırma yöntemi ile yürütülen çalışmada literatür tarama modeli kullanılmıştır. Bu doğrultuda, Selçuklu dönemi hakkında bilgi veren kaynaklar taranarak bu dönemde avlanan hayvanlar ve av etlerinden yapılan yemekler hakkında bilgiler toplanmıştır. Selçuklu döneminde avlanarak tüketilen hayvanlar, av kuşları ve av kara hayvanları olarak kategorize edilmiştir. Selçuklu mutfağındaki av yemekleri belirlenerek kategorize edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, Selçuklu döneminde avlanarak tüketilen av hayvanları keklik, bıldırcın, kaz, ördek, güvercin, sülün, balık, yaban (dağ) keçisi, geyik, tavşan ve ceylan olarak tespit edilmiştir. Selçuklu mutfağında av yemekleri olarak 24 adet yemek belirlenmiştir. Av hayvanı etleri genellikle ateşte, çevirme, şişte, çömlekte, tandırda vb. pişirilerek tüketilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Selçuklu Mutfak Kültürü
• Selçuklu Av Kültürü
• Selçuklu Av Hayvanları
• Selçuklu Av Yemekleri.

GAME MEATS AND DISHES IN SELJUK CUISINE

Öz

Nutrition has been a fundamental need for humans since the earliest periods of human existence. Meat obtained through hunting (game meats) has historically held a significant place. Turks carried out hunting activities in the regions where they lived. While they consumed the meat of the animals they hunted as food, they also obtained the products they needed in daily life, such as boots from their skins and clothes from their furs. For the Turks, hunting was also carried out as a form of military training. Hunting continued as a cultural heritage during the Seljuk period, one of the Turkish states. The main purpose of this research is to identify which animals were hunted and consumed in Seljuk cuisine and what kind of dishes were prepared from the meat of these hunted animals. In the study conducted with the qualitative research method, the literature review model was used. Relevant historical sources were examined to collect data on the types of animals hunted and the dishes made from their meat during the Seljuk era. Animals hunted and consumed during the Seljuk period were categorized as birds and land animals. These animals included partridge, quail, goose, duck, pigeon, pheasant, fish, wild goat, deer, rabbit, and gazelle. A total of 24 game meat dishes were identified in Seljuk cuisine. The meat was typically prepared by roasting over a fire, grilling on skewers, baking in clay pots, or cooking in a tandır (underground oven).

Anahtar Kelimeler

• Seljuk Culinary Culture
• Seljuk Game Culture
• Seljuk Game Animals
• Seljuk Game Dishes

Kaynakça

1. Akın, G., Özkoçak, V., & Gültekin, T. (2015). Geçmişten günümüze geleneksel Anadolu mutfak kültürünün gelişimi. Antropoloji, (30), 33-52. https://doi.org/10.1501/antro_0000000319
2. Albayrak, Y. & Davun, B. (2021). Türk İslam sanatında suret: Kubad-Abad sarayı siren tasvirli çiniler ve estetiği. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(52), 197-211. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1021759
3. Alpargu, M. (2008). 12. yüzyıla kadar iç asya’da Türk mutfağı. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
4. Alpargu, M. (2015). 12. yüzyıla kadar iç asya’da Türk mutfağı. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
5. Alsaç, F. (2018). Dede Korkut Hikâyeleri’nde kültürel bellek bağlamında gelenekler. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 4(1), 17-35. https://doi.org/10.20322/littera.378019
6. Arısoy, Y. (2018). Selçuklu dönemi seramiklerinde simgeler ve semboller. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Selçuk Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü.
7. Arlı, M. (1982). Türk mutfağına genel bir bakış. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri (31 Ekim-1 Kasım 1981), (ss. 19-33), Ankara Üniversitesi Basımevi.
8. Bakır, A. (2012). Selçuklu mutfak kültürü üzerine bir değerlendirme. Uluslararası Birinci Türk Mutfak Kültürü Sempozyumu. (14-15 Ekim 2010). (ss. 5-20), Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Yayınları.

9. Balcı, J. & Nebioğlu, M. (2022). Derin Köklerin Meyvesi Zeytin Yağı. Remzi Kitapevi.
10. Batu, A. (2018). Konya (Turkey) gastronomy culture extending to Seljuk Empire. Journal of ethnic foods, 5(3), 184-193. https://doi.org/10.1016/j.jef.2018.07.005
11. Bayat, F. (2019). Bayat, F. (2019). Sosyo-ekonomik bağlamlı pazar folkloru. Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 2(3), 11-17.
12. Bayram, S. & Karabacak, A. H. (1981). Sahib âta fahrü’d-Dîn ali’nin Konya, imaret ve Sivas gökmedrese vakfiyeleri. Vakıflar Dergisi, (13), 31-69.
13. Baysal, A. (2002). Yoğurt: küreselleşen türk besini. K. Toygar (Ed.), Türk Mutfak Kültürü Üzerine Araştırmalar, Cilt: IX, (ss. 1-9), Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları.
14. Bekdik, E. (2023). Anadolu Selçuklu dönemi seramiklerinde kuş motifi ve günümüz seramik sanatına uyarlanması. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
15. Belge, M. (2016). Tarih boyunca yemek kültürü. İletişim Yayınları.
16. Bezer, G. Ö. (2002). Selçuklular zamanında Anadolu’da yemeklik ve diğer madensel tuzlara dair notlar, Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, (6), 9-16.
17. Biçak, S. (2007). Türkiye Selçuklu toplumunda kadın (XI-XIV. yy). [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
18. Caferoğlu, A. (1972). Türklerde Av Kültü ve Müessesesi, VII. Türk Tarih Kongresi, Ankara 25-29 Eylül 1970, I. cilt, Ankara, s. 169-175
19. Candar, H. (2019). Türkiye Selçukluları zamanı Anadolu’da Türk mutfak kültürü. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi], Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,
20. Coşkun, R., Altunışık, R. & Yıldırım, E. (2019). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri SPSS Uygulamalı. Sakarya Yayıncılık.
21. Cunbur, M. (1982). Mevlânâ’nın mesnevî’sinde ve dîvân-ı kebîr’inde yemekler. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri (31 Ekim-1 Kasım 1981), (ss. 69-85), Ankara Üniversitesi Basımevi.
22. Çakmak, A. (2005). Türkiye Selçukluları'nda zirai hayat. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
23. Çanakçıoğlu, H. & Mol, T. (1996). Yaban Hayvanları Bilgisi. İstanbul Ünversitesi Rektörlüğü Basımevi ve Film Merkezi Müdürlüğü. İstanbul. ISBN 975-404-424-4
24. Çetin, A. (2008). Karahanlı-Selçuklu-Memlük Çizgisinde Türk Mutfağı. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
25. Çetinel, H. (2019). İbn-i Said El Mağribi'nin Kitab el Coğrafya’sından Anektotlar, Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 48, s. 581-588.
26. Çınar, A. K. (2016). Bozkır kültür çevresinde geyik inancı ve geyik kurbanı. Tarih ve Gelecek Dergisi, 2(1), 178-189. https://doi.org/10.21551/jhf.v2i1.5000178239
27. Çitak, B. & Sandıkçı, M. (2020). Afyonkarahisar Mutfağının yöresel çorbaları ve diğer şehirlerle karşılaştırılması. AHBVÜ Turizm Fakültesi Dergisi, 23(2), s. 256-270. Doi: 10.34189/tfd.23.02.002
28. Demirgül, F. (2018). Çadırdan saraya Türk mutfağı. Uluslararası Türk dünyası turizm araştırmaları dergisi, 3(1), 105-125.
29. Denizmen, S. (2021). Mevlânâ’nın dîvânında “kut” lu ceylan motifi. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 27(27), 213-238.
30. Dever, A. & İslam, A. (2015). Tarihsel süreç içerisinde Türk kültüründe spor algısı. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(5), 46-61.
31. Diken, H. A. (2024). Tarihî ve kültürel yönleriyle eski türklerdeki halk ekonomisi faaliyetlerine genel bir bakış. HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 12(23): 154-170. https://doi.org/10.20304/humanitas. 1414689
32. Doğru, O. (2015). Varka ve Gülşah minyatürlerinde figür yorumları, [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Gazi Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü.
33. Dursun, A. (2022). Orta Asya’dan doğu Avrupa’ya erken devir Türk sanatında geyik figürleri. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü,
34. Eflâkî, Ahmed (1973). Âriflerin Menkıbeleri, Türkçe terc. Tahsin Yazıcı.
35. Erdemir, A. D. (2014). Arşiv belgeleri ve bazı dokümanlar ışığında türk tıp tarihinde meyvalar, sebzeler ve yemişler. Türk Dünyası Tarih Dergisi. 325, 57-61.
36. Erdoğan, E. (2010). Türkiye Selçukluları mutfağı. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
37. Ersan, M. (2006). Türkiye Selçuklularında devlet erkânının eğlence hayatı. Tarih İncelemeleri Dergisi, 21(1), 73-106.
38. Eser, M. A. (2019). Divriği kale kazısı sırlı seramiklerinden kuş ve balık figürlü örnekler. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (48), 41-60.
39. Genç, R. (1982). IX. yüzyılda Türk mutfağı. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri (31 Ekim-1 Kasım 1981), (ss. 57-68), Ankara Üniversitesi Basımevi.
40. Genç, R. (2008). IX. yüzyılda Türk mutfağı. M. Sabri Koz (Ed.). Yemek Kitabı Tarih- Halkbilim-Edebiyat içinde. Cilt: I, (ss. 18-34), Kitapevi Yayınları
41. Gül, A. (2021). Selçuklu Anadolusu’nda hayvancılık. [Yayınlanmamış doktora tezi], Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
42. Güllü, Y. A. (2018). Türkiye Selçukluları dönemi kaynakları ışığında Anadolu’da gıda ve üretimi bilgileri. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Bursa Uludağ Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü.
43. Güven, Ö. (1992). Türklerde spor kültürü. Atatürk Kültür Merkezi Yayınları.
44. Güven, Ö. & Hergüner, G. (1999). Türk kültüründe avcılığın temel dayanakları. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(5), 32-49.
45. Hacıgökmen, M. A. (2018). Selçuklularda av merasimleri ve emir-i şikarlar. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, (43), 325-339. https://doi.org/10.21563/sutad.510514
46. Halıcı, F. (1986). Mevlânâ’nın eserlerinde yemek ve mutfak imajı. F. Halıcı (Ed), I. Milletlarası Yemek Kongresi, (25-30 Eylül 1986), (ss. 114-118), Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayını.
47. Halıcı, N. (2005). Konya Yemek Kültürü ve Konya Yemekleri. Rumi Yayınları.
48. Halıcı, N. (2007). Mevlevi mutfağı. Metro Kültür Yayınları.
49. Işın, P. M. (2019). Avcılıktan Gurmeliğe Yemeğin Kültürel Tarihi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
50. Işın, P. M. (2020). Bereketli İmparatorluk: Osmanlı Mutfağı Tarihi. Vakıfbank Kültür Yayınları.
51. İbn Bibi, (1996). El- Evâmirü’l- Alaiyye fi’l-Umuri’l- Alaiyye (Selçuk-nâme), I, çev. M. Öztürk. Kültür Bakanlığı Yayınları.
52. Kabaklı, A. (1989). Dede Korkut Kitabı’nda Yemekler ve Yemekle İlgili Bazı Töreler. F. Halıcı (Ed), II. Milletlarası Yemek Kongresi, (3-10 Eylül 1988), (ss. 185-189), Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayını.
53. Kahraman, G. (2016). Anadolu Selçuklu dönemi çinilerinde kullanılan hayvan figürlü motiflerin incelenmesi: beyşehir kubadabad sarayı örneği. Honor Committee, 339-461.
54. Karabulut, K. (2019). Anadolu Selçuklu Döneminden Resimli Bir El Yazması: Nasreddin Sivasi’nin Tezkiresi (Paris Bn, Persian 174), Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Sosyal Bilimler Enstitüsü.
55. Kaşgarlı, M. (1992). Divânü Lûgati’t-Türk. Cilt: III. (Atalay B. Çev.). Türk Dil Kurumu Yayınları.
56. Kâşgarlı, M. (1998). Divânu Lûgati’t-Türk. Cilt: II. (Atalay B. Çev.). Türk Dil Kurumu Yayınları.
57. Kepecioğlu, K. (1937). Türklerde Spor, VII. Türk Tarih Kongresi, Ankara 20-25 Eylül 1937, Cilt: I. , s. 939-948).
58. Kızıldemir, Ö., Öztürk, E., & Sarıışık, M. (2014). Türk mutfak kültürünün tarihsel gelişiminde yaşanan değişimler. AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(3), 191-210.
59. Köymen, M. A. (1982). Selçuklular zamanında beslneme sistemi, Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri (31 Ekim-1 Kasım 1981), (ss. 35-45), Ankara Üniversitesi Basımevi.
60. Kut, G. (2015). Şenliklerde Ziyafet Sofraları. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
61. Küçükaşçı, M. S. (2006). Orta Çağda Meyve Sembolizmi. E. G. Aksali ve D. Herkmen (Ed.). Meyve Kitabı içinde. Kitabevi.
62. Külcü, R. (2015). Türklerin kültür mirası olarak “12 hayvanlı türk takvimi”. Akademia Disiplinlerarası Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 1(1), 1-4.
63. Merçil, E. (2000). Türkiye Selçuklularında Meslekler. Türk Tarih Kurumu.
64. Merçil, E. (2018). Selçuklular’da av. Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi, (8), 136-146.
65. Metin, H. (2018). Pisidia Altıkapılı kaya kilisesi’ndeki kaya üstü resimlerine (petroglif) ilişkin bir gözlem. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 5 (17 Prof. Dr. Hüseyin Sever Armağan Sayısı), 164-176. ISSN:2148-2292
66. Mevlânâ, C. R. (1973). Mesnevî ve Şerhi, Cilt: II, (Gölpınarlı A. Çev.). Milli Eğitim Basımevi.
67. Mevlânâ, C. R. (1974). Mesnevî ve Şerhi, Cilt: IV, (Gölpınarlı A. Çev.). Milli Eğitim Basımevi.
68. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: I, (Gölpınarlı A. Çev.). Yükselen Matbaası.
69. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: II, (Gölpınarlı A. Çev.). Anadolu Üniversitesi Basımevi.
70. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: III, (Gölpınarlı A. Çev.). Anadolu Üniversitesi Basımevi.
71. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: IV, (Gölpınarlı A. Çev.). Anadolu Üniversitesi Basımevi.
72. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: V, (Gölpınarlı A. Çev.). Anadolu Üniversitesi Basımevi.
73. Mevlânâ, C. R. (1992). Dîvân-ı Kebîr. Cilt: VI , (Gölpınarlı A. Çev.). Anadolu Üniversitesi Basımevi.
74. Oğuz, B. (2000). Türkiye Halkının Kültür Kökenleri: I Giriş, Beslenme Teknikleri. Anadolu Aydınlanma Vakfı.
75. Oral, M. Z. (2008). Selçuklu Devri Yemekleri ve Ekmekleri. M. Sabri Koz (Ed.). Yemek Kitabı Tarih- Halkbilim-Edebiyat içinde. Cilt: I, (ss. 18-34), Kitapevi Yayınları
76. Ögel, B. (2000). Türk Kültür Tarihine Giriş. Cilt: II.
77. Öger., A. & Tek, R. (2016). Risâle-i Aşfezlik (Aşçılık Risalesi). Gazi Kitapevi.
78. Öney, G. (1967). İran Selçukluları ile mukayeseli olarak anadolu selçuklularında atlı av sahneleri. Anadolu, (11), 121-138. https://doi.org/10.1501/andl_0000000098
79. Özbek, S. (2001). Türkiye Selçuklularında kültürel hayat (Mevlânâ’nın Fihi Mâfih ve Mesnevi’sine göre). AKÜ. Sosyal Bilimler Dergisi, 3/1, s. 41-58.
80. Özbek, S. (2016). Tekke edebiyatına dair eserlerde sosyo-kültürel hayata dair bilgilerin değerlendirilmesi: Mevlana örneği. Uluslararası Edebiyat Ve Toplum Sempozyumu Bildiriler Kitabı 2. Cilt, 499.
81. Özer, O (2022). Av turizminin ekonomi ve gastronomi açısından değerlendirilmesi. [Yayınlanmamış doktora tezi], Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
82. Özer, O. & Özcan, C. C. (2023). Gastronomi ve av turizmi; Eski Türklerden Türkiye’ye av eti ve av. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(2), 607-623. DOİ: 10.33083/joghat.2023.287
83. Özgüdenli, O. & Uzunağaç, Ö. (2014). Selçuklu Anadolusu’nda ekmek. Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 1(1), 43-72. DOI: 10.16985/MTAD.201417924
84. Özkaya, D. F. & Cömert, M. (2017). Türk Mutfağında Yolculuk. Detay Yayıncılık.
85. Özrili, A. S. (2024). Türk Sanatında Ördek İmgesi: Kültürel İkon veya Sembolik Anlam. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 24(1), 251-268. https://doi.org/10.32449/egetdid.1413269
86. Öztürk, Y. (2021). Geçmişten günümüze Türk mutfak kültürü üzerine bir değerlendirme. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 8(67), s. 582-590. https://doi.org/10.26450/jshsr.2360
87. Salman, A. (2022). Selçuklu Anadolu’sunda av ve avcılık (1075-1318). [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
88. Seçim, Y. (2018). Evaluation of Seljuk and Ottoman cuisine in terms of gastronomy. Journal of Tourism Theory and Research, 4(2), s. 122-133.
89. Sevim, S. , ve Güllü, Y. A. (2019). Anadolu Selçuklu dönemi yerli ve yabancı kaynaklarında Anadolu'da gıda ve gıda üretimi üzerine bir değerlendirme. TESAM Akademi Dergisi, 6(1), s. 341-358. https://doi.org/10.30626/tesamakademi.530539
90. Sipehsâlâr Mecdeddîn Ferîdûn (2019). Mevlâna ve Etrafındakiler. (Risâle-İ Sipehsâlâr). Kapı Yayınları.
91. Soba, R. (2023). Dede Korkut hikâyeleri’nde avcılık ile ilgili kelimelerin tasnifi. Edebiyat Dilbilim Eğitim ve Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 2(2), 123-139.
92. Solmaz, Y., & Altıner, D. D. (2018). Türk mutfak kültürü ve beslenme alışkanlıkları üzerine bir değerlendirme. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(3), 108-124.
93. Soy, M. & Şengül, S. (2024). Selçuklu Mutfak Kültürü. Detay Yayıncılık.
94. Şahin, H. (2008). Türkiye Selçuklu ve Beylikler Dönemi Mutfağı. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
95. Şahin, H. (2015). Türkiye Selçuklu ve Beylikler Dönemi Mutfağı. A. Bilgin ve Ö. Samancı (Ed.). Türk Mutfağı içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
96. Şavkay, T. (2000). Osmanlı Saray Mutfağı. Şekerbank.
97. Şavkay, T. (2005). Halk Mutfağımız Geleneksel Tatlarımızdan Seçmeler 1. Şekerbank.
98. Şentürk, Y. (1993). Selçuklularda iktisadi hayat. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Marmara Üniversitesi, Türkiye Araştırmaları Enstitüsü.
99. Tezcan, M. (2000). Türk Yemek Antropolojisi Yazıları. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
100. Uzunağaç, Ö. (2015). Selçuklu Anadolu'sunda beslenme ve yemek kültürü. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Marmara Üniversitesi, Türkiye Araştırmaları Enstitüsü.
101. Üçüncü, B. B. K. (2014). Tarihî süreçte Beyşehir Gölü adalarında iskân, nüfus ve sosyo-ekonomik faaliyetler. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi.
102. Ünsal, A. (2016). Nimet Geldi Ekine Türkiye’nin Ekmeklerinin Öyküsü. Yapı Kredi Yayınları, 5. Baskı.
103. Üstün, M. C. (2012). Tonyukuk yazıtı t1 b7’de geçen “boluyın” sözcüğü için farklı bir okuma ve yorumlama yaklaşımı. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitü Dergisi, 1(9), 143-159.
104. Yalçın, Y., Turan, F. & Korkmaz, S. (2024). Alaaddin Keykubat döneminde (1220-1237) spor ve uygulama alanları. Herkes için Spor ve Rekreasyon Dergisi, 6(1), 32-46. https://doi.org/10.56639/jsar.1423770
105. Yaman, H. (2023). Eski Türkçede Avcılık Terimleri, Riza Tuncel (Ed.). Nobel Bilimsel Eserler, ISBN: 978-625-393-086-8, 361 sayfa.
106. Yavaş, A. (2019). Kubad-Abad sarayı kazılarında bulunan ziynet eşyaları. The Journal of Academic Social Science Studies, 6(6 Issue 1), 1543-1566.
107. Yavaş, A., (2003). Alanya-çıplaklı mahallesinde bilinmeyen bir Selçuklu köşkü. Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Dergisi, S. XII, 155-162.
108. Yazıcı, H. (2008). Dede Korkut hikayelerinde av. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 1(1), 91-105.
109. Yazıcızâde Ali (2009). Tevarih-i Âl-i Selçuk [Selçuklu Tarihi], haz. A. Bakır, Çamlıca Basım Yayın.
110. Yücecan, S. (1993). Türkler’de Beslenme Kültürü. F. Halıcı (Ed). IV. Milletlerarası Yemek Kongresi Bildirileri, (3-6 Eylül 1992), (ss. 291-298), Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayını.
111. Yücel, M. & Sanal, Ş. (2021). Selçuklu Dönemi eserlerinde hayvan sembolleri: Ahlat Müzesi örneği. Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi, 11(3), 535-545. https://doi.org/10.31020/mutftd.901682