Sayı 24

1 Nis 2026

4 Makale

Araştırma Makalesi

Araştırma Makalesi İbn Miskeveyh’in Mutluluk ve Felsefe Eseri: Kavramsal Analiz, Bilimlerin Tasnifi ve Günümüze Yansımaları

Hakan Hadi Kadıoglu ^*

1 Nisan 2026 Sayfa 1-7

PDF Görüntüle

Araştırma Makalesi A Sociological Reading of Mahmood Falaki’s The Fall of the Father of Oil: A Genetic Structuralist Approach

Mahmoud Ranjbar , Amirreza Allahyari ^*

1 Nisan 2026 Sayfa 8-23

PDF Görüntüle

Araştırma Makalesi شهریار و سیر تاریخی غزل ترکی آذری

Yakub Nevruzi ^*

1 Nisan 2026 Sayfa 24-35

PDF Görüntüle

Çeviri

Çeviri Fuzûlî ve Hâfız Gazellerinde Rindane, Kalenderane ve Mestane Mazmunların Tahlili ve Mukayesesi

1 Nisan 2026 Sayfa 36-47

PDF Görüntüle

Makale Gönderim Tanıtımına buradan ulaşabilirsiniz.

Makale Gönderim Tanıtımı videosuna buradan ulaşabilirsiniz.

Makale şablonunu lütfen buradan indiriniz.

Bilgilendirme: Doğu Esintileri 2026 yılından itibaren Chicago Kaynakça Kitabı'nın On Yedinci Baskısı kaynakça stilini kullanacaktır.

Derginin başvuru, hakemlik, yayın ve etik standartlarla ilgili politikaları hakkında kapsamlı bilgi için Politikalar sayfasını ziyaret edebilirsiniz. Benzer şekilde, dergi hakkında ayrıntılı bilgi için lütfen Amaç ve Kapsam sayfasını ziyaret ediniz.

Derginin yönergelerine uygunluğu sağlamak için herhangi bir makale göndermeden önce derginin politikalarını gözden geçirmeniz önemle tavsiye edilir.

Değerlendirilmek üzere gönderilen makaleler orijinal olmalı ve daha önce herhangi bir elektronik veya basılı ortamda sunulmamış veya yayınlanmamış olmalıdır. Bir makale daha önce bir konferans veya toplantıda sunulmuşsa, yazarlar organizasyonun adı, tarihi ve yeri de dahil olmak üzere etkinlik hakkında ayrıntılı bilgi vermelidir.

Yazarların makaleleri aşağıda listelenen ilgili kılavuza uygun olarak hazırlamaları gerekmektedir:

• Gözlemsel orijinal araştırma çalışmaları: STROBE kılavuzları
• Sistematik incelemeler ve meta-analiz: PRISMA kılavuzları (protokoller için lütfen PRISMA-P kılavuzlarına bakınız)
• Davranışsal ve halk sağlığı müdahalelerinin randomize olmayan değerlendirmeleri: TREND kılavuz ilkeleri
• Olgu Sunumu: CARE vaka raporu kılavuzları
• Nitel araştırma: SRQR kılavuzları

Araştırmanız için doğru kılavuzu bulmak için lütfen Equator Network'ün anketini buradan doldurunuz.

İranoloji Araştırmaları Dergisi, yazarları, araştırmalara cinsiyet ve toplumsal cinsiyet hususlarının dahil edilmesini teşvik etmek amacıyla yazılarını hazırlarken ' Araştırmada Cinsiyet ve Cinsiyet Eşitliği – SAGER – yönergelerini ' takip etmeye teşvik etmektedir. Yazarlar, gönderimden önce, anlaşılması kolay ve yaygın hatalardan ve tuzaklardan arınmış, açık, özlü ve doğru yazılar üretmek için Yazarlar ve Çevirmenler için EASE Kılavuzlarına başvurabilirler.

Makalelerin biçimlendirilmesi Chicago Kaynakça Kitabı'nın On Yedinci Baskısı doğrultusunda olmalıdır.

Makaleler sadece derginin çevrimiçi makale gönderme ve değerlendirme sistemi aracılığıyla gönderilebilir. Diğer herhangi bir ortam aracılığıyla ve yazarlar dışında yapılan gönderimler değerlendirmeye alınmayacaktır.

Makale dosyalarına ek olarak, yazarlar ilk gönderim sırasında aşağıdaki formu da sunmak zorundadır:

· Telif Sözleşmesi ve Yazar Katkı Formu

MAKALENİN HAZIRLANMASI
Başlık sayfası: Tüm başvurularla birlikte ayrı bir başlık sayfası gönderilmeli ve bu sayfa aşağıdakileri içermelidir:
• Makalenin tam başlığı ve en fazla 50 karakterden oluşan kısa bir başlık (kısa başlık),
• Yazar(lar)ın ad(lar)ı, bağlı oldukları kurumlar, en yüksek akademik derece(ler)i ve ORCID kimlikleri,
• Hibe bilgileri ve diğer destek kaynakları hakkında ayrıntılı bilgi,
• Sorumlu yazarın adı, adresi, telefonu (cep telefonu numarası dahil) ve e-posta adresi,
• Makalenin hazırlanmasına katkıda bulunan ancak yazarlık kriterlerini karşılamayan kişilere teşekkür.
• Yazar(lar) derginin Yayın Kurulu üyesi ise, bu durum başlık sayfasında belirtilmelidir.

Özet: Editöre Mektuplar dışındaki tüm gönderiler için yazarlar, Türkçe ve İngilizce özetleri sunmak zorundadır. Orijinal Makaleler için özetler, alt başlıklar olmaksızın sunulmalıdır. Kelime sayısı özelliklerine ilişkin bilgi için Tablo 1'e bakınız.

Anahtar Kelimeler: Her başvuruya, özetin sonunda konu indekslemesi için en az üç en fazla altı anahtar kelime eklenmelidir. Anahtar kelimeler kısaltma yapılmadan tam olarak listelenmelidir.

Makale Türleri
Araştırma Makaleleri
Araştırma Makaleleri, orijinal araştırmalara dayanan yeni bilgiler sunar. Araştırma makalelerinin kabulü genellikle araştırmanın özgünlüğü ve önemine dayanır. Bir Araştırma Makalesinin ana metni, Giriş, Materyal ve Yöntemler, Bulgular ve Tartışma gibi alt başlıklarla yapılandırılmalıdır.

Orijinal makalelerin sınırlamaları, eksiklikleri ve kısıtlamaları, sonuç paragrafından önce Tartışma bölümünde belirtilmelidir.

Araştırma Makalelerinin sınırlamaları için lütfen Tablo 1'i kontrol ediniz. Araştırma yazıları için etik ilkeler akış şemasını buradan inceleyebilirsiniz.

Derleme Makaleleri
Belirli bir alanda kapsamlı bilgi ve uzmanlığa sahip ve güçlü bir yayın geçmişi olan yazarlar tarafından yazılan derleme makaleler memnuniyetle karşılanmaktadır. Hatta bu yazarlar dergiye bir derleme makale ile katkıda bulunmaya davet edilebilir. Derleme makaleleri, derginin konusuyla ilgili mevcut bilgi durumuna kapsamlı bir genel bakış sağlamalı ve ilgili araştırmaların tartışmalarını ve değerlendirmelerini içermelidir. Derleme makalelerinin alt başlıkları yazarlar tarafından planlanabilir. Ancak her derleme makalesi bir "Giriş" ve bir "Sonuç" bölümü içermelidir. Derleme Makalelerinin sınırlamaları için lütfen Tablo 1'e bakınız.

Editöre Mektuplar
"Editöre Mektup," daha önce yayınlanmış bir makalenin önemli veya gözden kaçırılmış yönlerini tartışan bir tür elyazmasıdır. Bu tür elyazması ayrıca derginin kapsamı içindeki, okuyucuları özellikle eğitici vaka raporları gibi ilgilendiren konularda da makaleler sunabilir. Okuyucular ayrıca "Editöre Mektup" formatını kullanarak yayınlanmış elyazmalarına yönelik yorumlarını paylaşabilirler. "Editöre Mektup"un metni yapılandırılmamış olmalı ve özet, anahtar kelimeler, tablolar, şekiller, resimler veya diğer ortam içeriği içermemelidir. "Editöre Mektup" içinde yorum yapılan elyazması uygun bir şekilde alıntılanmalıdır.

Kitap İncelemeleri
Dergi, ilgili konuda dışarıdan bir uzman tarafından gözden geçirilmiş olması koşuluyla, dergi kapsamındaki güncel ve kayda değer kitapların incelemelerini memnuniyetle karşılar. Bu incelemeler, kitabın eleştirel bir değerlendirmesini sunmalı, güçlü ve zayıf yönlerinin yanı sıra derginin okuyucu kitlesiyle olan ilgisini vurgulamalıdır. Kitap değerlendirmelerinin sınırlamaları için lütfen Tablo 1'e bakınız.

Biyografi
Beden eğitimi ve spor alanında tanınmış kişilerin hayat hikayelerini gerçeklere dayalı, kronolojik bir sıraya göre, belge ve tanıklara dayalı, kişinin önemini ve farklılıklarını içeren yazılar, editoryal süreçten geçirilerek yayınlanabilir. Biyografi yazıları aşağıda belirtildiği şekilde yapılandırılmalıdır:

Giriş bölümü: Biyografinin ilk bölümü olan giriş bölümünde, biyografisi yazılan kişinin doğumundan doğduğu yere kadar temel bilgilere yer verilir. İlgili kişinin ailesi, soy ağacı ve çevresi hakkındaki bilgilere değinilmelidir.

Gelişme bölümü: İlgili bireyin çocukluk yıllarından eğitim ve öğretim yıllarına kadar olan bilgilere gelişme bölümünde yer verilir. Gelişme bölümünce ayrıca, özel hayattaki arkadaşlıklardan, okul yıllarındaki başarılardan ve zamanla oturmaya başlan kişilikten söz edilmelidir.

Sonuç bölümü: Biyografinin son kısmı olan sonuç bölümü, kişinin iş yaşamı ve özel hayatını içerir. Evlilik, kariyer vb. konular, iş yerindeki başarılara ve kişinin toplumdaki sosyal konumundan bu bölümde bahsedilmelidir.

Tablo 1. Makale türleri için kısıtlamalar

Makale türü	Sözcük limiti	Özet sözcük limiti	Kaynak limiti	Tablo limiti	Resim limiti
Özgün Araştırma	5000	300	45	6	5 ya da toplamda 10 resim
Derleme	5000	300	50	6	10 ya da toplamda 15 resim
Editöre Mektup	400	Özet yok	5	Tablo yok	Resim yok
Kitap İncelemesi	1000	Özet yok	20	5	2
Biyografi	2000	Özet yok	20	4	4

*Kelime sınırı, özet, referanslar, tablolar ve şekil açıklamalarını içermemelidir.

Tablolar
Tablolar ana belgede referans listesinden sonra yer almalı ve metin içinde atıfta bulunuldukları sıraya göre ardışık olarak numaralandırılmalıdır. Her tablonun üzerinde açıklayıcı bir başlık bulunmalı ve tabloda kullanılan kısaltmalar tablonun altında dipnotlarla tanımlanmalıdır (ana metinde tanımlanmış olsalar bile). Tablolar, kelime işlem yazılımının "tablo ekle" komutu kullanılarak oluşturulmalı ve verilerin okunmasını ve anlaşılmasını kolaylaştırmak için açık bir şekilde düzenlenmelidir. Tablolarda sunulan veriler ana metinde sunulan verilerin tekrarı olmamalı, ana metni desteklemeli ve geliştirmelidir.

Şekiller ve Şekil Açıklamaları
Şekiller TIFF veya JPEG formatında ayrı dosyalar olarak gönderilmeli ve Word belgesine veya ana makale dosyasına gömülmemelidir. Bir şeklin alt birimleri varsa, her alt birim ayrı bir dosya olarak sunulmalı ve alt birimler tek bir görüntüde birleştirilmemelidir. Şekiller, alt birimleri belirtmek için etiketlenmemelidir (a, b, c, vb.). Bunun yerine, şeklin farklı bölümlerini tanımlamak için şekil açıklaması kullanılmalıdır. Kalın ve ince oklar, ok başları, yıldızlar, yıldız işaretleri ve benzeri işaretler şekil açıklamalarını desteklemek için görseller üzerinde kullanılabilir. Her bir şeklin minimum çözünürlüğü 300 DPI olmalı ve şekiller net ve kolay okunabilir olmalıdır. Şekil açıklamaları ana belgenin sonunda listelenmelidir. Şekillere ana metin içinde atıfta bulunulmalı ve bahsedildikleri sıraya göre ardışık olarak numaralandırılmalıdır.

Kısaltmalar
Makalede kullanılan tüm kısaltmalar ve akronimler, hem özet hem de ana metinde ilk kullanımda tanımlanmalıdır. Kısaltma, tanımın ardından parantez içinde verilmeli ve makale boyunca tutarlı bir şekilde kullanılmalıdır.

Ürünlerin tanımlanması
Bir makalede bir ilaç, ürün, donanım veya yazılım programından bahsederken, parantez içinde ürün hakkında ayrıntılı bilgi vermek önemlidir. Bu, ürünün adını, ürünün üreticisini ve şirketin bulunduğu şehir ve ülkeyi içermelidir. Örneğin, General Electric tarafından Milwaukee, Wisconsin, ABD'de üretilen bir Discovery St PET/BT tarayıcıdan bahsediliyorsa, bilgiler aşağıdaki formatta sunulmalıdır: "Discovery St PET/CT tarayıcı (General Electric, Milwaukee, WI, ABD)." Bu bilginin verilmesi, ürünün doğru şekilde tanımlanmasını ve kaynak gösterilmesini sağlamaya yardımcı olur.

Ek Materyaller
Ek materyaller, ses dosyaları, videolar, veri kümesi ve ek dokümanlar (örneğin, ekler, ek figürler, tablolar gibi), makalenin ana metnini tamamlamak amacıyla kullanılır. Bu ek materyaller, referans listesinden sonra ayrı bir bölüm olarak sunulmalıdır. Her bir ek materyalin makale ile ilgisini açıklamak için kısa açıklamalar eklenmelidir. Ek materyaller için sayfa numarası gerekli değildir.

Kaynaklar
Atıf yapılırken ana kaynaklar ile birlikte en son ve en güncel yayınlar tercih edilmelidir. Kaynakların doğruluğundan yazarlar sorumludur. Hem metin içi kaynaklar hem kaynakça bölümü Chicago Kaynakça Kitabı'nın On Yedinci Baskısına göre (Microsoft Word uygulamasında, Başvurular, Kaynakları Yönet) hazırlanmalıdır.

Metin içi referanslarda, parantez içerisinde yazar soy ismi ve yayın tarihi olacak şekilde atıf yapılmalıdır. Sosyal Bilimlerde yayınlar sayfa bakımından hacimli oldukları için dergimizde mutlaka baskı yılından sonra sayfa sayısı da kullanılmalıdır.

Yazar veya Yazarlar: Bir kitap bir veya daha fazla yazar tarafından yazılmış olabilir. Bir, iki veya üç yazarlı eserlerde yazarların adları ve soyadları tam olarak yazılmalıdır. Dört veya daha fazla yazarı olan eserlerde yalnızca ilk yazarın Adı Soyadı yazılır. Diğer yazarlar (ve diğerleri “vd.”) olarak belirtilir. Soyadı olmayan yazarlarda bu kural aranmaz. Adları veya nâmları olduğu gibi yazılır.

Dipnotta
Tek yazarlı; Adı Soyadı,

İki Yazarlı; Adı Soyadı ve Adı Soyadı

Üç Yazarlı; Adı Soyadı, Adı Soyadı ve Adı Soyadı

Dört veya daha fazla yazarlı; İlk yazarın Adı Soyadı vd,

Kaynakçada

Tek yazarlı; Soyadı, Adı.

İki Yazarlı; Soyadı, Adı ve Adı Soyadı.

Üç Yazarlı; Soyadı, Adı, Adı Soyadı ve Adı Soyadı.

Dört veya daha fazla yazarlı; Soyadı, Adı, Adı Soyadı, Adı Soyadı ve Adı Soyadı.

Editör veya Editörler: Bir kitap bir veya daha fazla editör tarafından denetlenmiş veya düzenlenmiş olabilir. Bir, iki veya üç editörü bulunan eserlerde editörlerin adları ve soyadları tam olarak yazılmalıdır. Dört veya daha fazla editörü olan eserlerde yalnızca ilk editörün Adı Soyadı yazılır. Diğer editörler (ve diğerleri “vd.”) olarak belirtilir. Editör veya editörler dipnotta eser adından hemen sonra “ed.” Kısaltmasıyla belirtilir. Editör adlarının yazım usulü yazar adlarıyla aynıdır. Kaynakçada belirtilirken “ed.” kısaltması kullanılmaz. Bunun yerine “Editör” yazılır.

Çeviren veya Çevirenler: Bir kitap bir veya daha fazla mütercim tarafından çevrilmiş olabilir. Bir, iki veya üç mütercimi bulunan eserlerde mütercimlerin adları ve soyadları tam olarak yazılmalıdır. Dört veya daha fazla mütercimi olan eserlerde yalnızca ilk mütercimin Adı Soyadı yazılır. Diğer mütercimler (ve diğerleri “vd.”) olarak belirtilir. Mütercimler, kitabın editörü yoksa dipnotta eser adından hemen sonra “çev.” kısaltmasıyla belirtilir. Şayet editörlü bir kitapsa mütercim adları editör adları yazıldıktan sonra yazılır. Mütercim adlarının yazım usulü yazar ve editör adı yazım usulüyle aynıdır. Kaynakçada belirtilirken “çev.” kısaltması kullanılmaz. Bunun yerine “Çeviren” yazılır.

Baskı Sayısı: Bu değer, eserin kaçıncı defa basıldığını göstermektedir. Bir kitap aynı veya farklı yıllar içerisinde birden fazla baskıya girmiş olabilir. Farklı yıllarda defaten baskıya giren eserlerin basım tarihleri farklı olacağından dipnotta veya kaynakçada bu değeri belirtmek araştırmacının takdirine kalmıştır. Ancak aynı yıl içerisinde birden fazla baskı yapan eserin içeriğinde değişiklikler olabileceği ihtimaline karşı bu eserin baskı sayısı “no. bs.” kısaltmasıyla kesinlikle belirtilmedir.

Cilt: Bir kitabın birden fazla cildi bulunabilir. Bu durumda kitabın cilt numarası dipnotta “c.”, kaynakçada “C.” Olarak belirtilmelidir.

Basım Yeri: Kitabın basıldığı şehirdir.

Yayıncı: Kitabı yayımlayan kurum veya kuruluştur.

Tarih: Kitabın yayımlandığı tarihtir.

Sayfa: Atıf yapılan bilginin bulunduğu sayfayı veya sayfa aralığını ifade etmektedir. Yalnızca dipnotta gösterilir. Sayfa numarası gösterilirken “s.” Kısaltması kullanılmaz. Şayet atıf yapılan bilgi birden çok sayfayı kapsıyorsa ilk sayfa numarası verildikten sonra araya (-) işareti konulur, son sayfa numarası girilir ve (.) ile bitirilir. Sayfa aralığına atıf yapılırken; ✘ Yanlış: 157-158. Doğru: 157-58.

DOİ: "Digital Object Identifier" dijital nesneleri benzersiz bir şekilde tanımlamak için kullanılan bir sistemdir. Özellikle akademik ve bilimsel yayınlarda sıkça kullanılır. DOİ, bir dijital nesnenin (örneğin bir makale, bir veri kümesi veya bir kitap) kalıcı bir şekilde tanımlanmasını sağlar. DOİ numarası genellikle "doi:10.0000/abcd" gibi bir biçimde sunulur ve bu numara ile belirli bir dijital nesneye referans verilebilir, böylece o nesneye kolayca erişim sağlanabilir.

URL: "Uniform Resource Locator" Bir web sayfasının, bir dosyanın veya bir internet kaynağının konumunu belirtmek için kullanılan bir adres sistemidir. URL'ler genellikle İnternet tarayıcılarında kullanılır ve kullanıcıların belirli bir kaynağa erişmelerini sağlar.

Dipnot ve Kaynakça Örnekleri

Kısaltmalar Dizini
çev. : Çeviren (Tercüme eden, çeviren olarak girilmelidir)
ed. : Editör
der.: Derleyen
müst.: Müstensih
thk.: Tahkîk
yay.: Yayınlayan (Neşreden, yayınlayan olarak girilmelidir)
haz.: Hazırlayan
yay. haz.: Yayına Hazırlayan
bs.: Baskı
C.: Cilt
c.: Cilt
sy.: Sayı
vd.: ve diğerleri

Önemli Not: Eğer makalenin ana dili latin alfabesi dışındaysa mutlaka parantez içinde latin alfabeli başlık yazılmalıdır.

Örnek: Hossein Ghasempour Moghaddam, “آموزه های فلسفی زندگی در شعر خیام نیشابوری” [The Philosophical Teachings of Life in Omar Khayyam's Poetry], A Journal of Iranology Studies, sy. 23 (Aralık 2025): 95-102, https://doi.org/10.62425/dogu.1753470

Kitap
Dipnot
İbnü’l Esîr, İslâm Tarihi: el-Kâmil fi’t-Târîh Tercümesi, çev. Ahmet Ağırakça vd., 1. bs, c. 9 (İstanbul: Ocak Yayıncılık, 2016), 89.
el-Makrîzî, es-sülûk li ma'rifeti Düveli'l-Mülûk, thk. Muhammed Abdulkadir Atâ, c. 5, (Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l- İlmiyye, 1997), 377.
Mehmet Levent Kaya, çev., Moğolların Gizli Tarihçesi, 1. bs (İstanbul: Kabalcı Yayıncılık, 2011), 66.
Ca’ferî b. Muhammed el-Hüseynî, Târîh-i Kebîr (Tevârîh-i Enbiyâ ve Mülûk), çev. İsmail Aka (Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 2011), 100-105.
Ruy Gonzâlez de Clavijo, Timur Devrinde Kadis’ten Semerkant’a Seyahat, çev. Ömer Rıza Doğrul (İstanbul: Köprü Kitapları, 2016), 89.
Serkan Acar, Kâsım Hanlığı (İstanbul: IQ Kültür Sanat Yayıncılık, 2008), 51.
Savaş Eğilmez ve Ensar Macit, Bozkırın Son Fatihi Emir Timur: Tarihi ve Avrupa Diplomasisi (Ankara: Gece Kitaplığı, 2018), 150-51.

İkinci defa atıf
İbnü’l Esîr, el-Kâmil fi’t-Târîh, 9:110.
el-Makrîzî, es-sülûk li ma'rifeti Düveli'l-Mülûk, 5:379.
Kaya, Moğolların Gizli Tarihçesi, 68.
el-Hüseynî, Târîh-i Kebîr, 150.
Ruy Gonzâlez de Clavijo, Kadis’ten Semerkant’a Seyahat, 192.
Acar, Kâsım Hanlığı, 53.
Eğilmez ve Macit, Bozkırın Son Fatihi Emir Timur, 160.

Kaynakça
Acar, Serkan. Kâsım Hanlığı. İstanbul: IQ Kültür Sanat Yayıncılık, 2008.
Ca’ferî b. Muhammed el-Hüseynî. Târîh-i Kebîr (Tevârîh-i Enbiyâ ve Mülûk). Çeviren İsmail Aka. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2011.
Eğilmez, Savaş, ve Ensar Macit. Bozkırın Son Fatihi Emir Timur: Tarihi ve Avrupa Diplomasisi. Ankara: Gece Kitaplığı, 2018.
el-Makrîzî. es-sülûk li ma'rifeti Düveli'l-Mülûk. Tahkîk Muhammed Abdulkadir Atâ. C. 5, Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l- İlmiyye, 1997.
İbnü’l Esîr. İslâm Tarihi: el-Kâmil fi’t-Târîh Tercümesi. Çeviren Ahmet Ağırakça, Beşir Eryarsor, Zülfikar Tüccar, Abdulkerim Özaydın, Yunus Apaydın ve Abdullah Köse. 1. bs. C. 9. 10 c. İstanbul: Ocak Yayıncılık, 2016.
Kaya, Mehmet Levent, çev. Moğolların Gizli Tarihçesi. 1. bs. İstanbul: Kabalcı Yayıncılık, 2011.
Ruy Gonzâlez de Clavijo. Timur Devrinde Kadis’ten Semerkant’a Seyahat. Çeviren Ömer Rıza Doğrul. İstanbul: Köprü Kitapları, 2016.

Kitap Bölümü
Dipnot
Savaş Eğilmez ve Ahmet Safa Yıldırım, “Bayramlu Beyliği ve Beylik Mirası Olarak ‘Ordu’ Adı”, içinde Çayeli’nden Erzurum’a Yrd. Doç. Dr. Cemil Kutlu Armağan Kitap, ed. Selami Kılıç ve Ahmet Safa Yıldırım (Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları, 2016), 320-21.
Ahmet Safa Yıldırım, “Beyliğin Adı Üzerine Bir Analiz: Hacıemiroğulları mı? Bayramlu mu?”, içinde Orta Karadeniz’de Türk İskânı: Bayramlı/Hacıemiroğulları Beyliği, ed. Sadullah Gülten vd. (Ordu: Ordu Büyükşehir Belediyesi Kültür Yayınları, 2023), 17.

İkinci defa atıf
Eğilmez ve Yıldırım, "Bayramlu Beyliği", 316.
Yıldırım, “Beyliğin Adı Üzerine Bir Analiz”, 18.

Kaynakça
Eğilmez, Savaş ve Ahmet Safa Yıldırım. “Bayramlu Beyliği ve Beylik Mirası Olarak ‘Ordu’ Adı”. İçinde Çayeli’nden Erzurum’a Yrd. Doç. Dr. Cemil Kutlu Armağan Kitap. Editör Selami Kılıç ve Ahmet Safa Yıldırım. 307-46. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları, 2016.
Yıldırım, Ahmet Safa. “Beyliğin Adı Üzerine Bir Analiz: Hacıemiroğulları mı? Bayramlu mu?”. İçinde Orta Karadeniz’de Türk İskânı: Bayramlı/Hacıemiroğulları Beyliği. Editör Sadullah Gülten, Murat Özkan, Mesut Karakulak ve Kamil Yavuz. 13-27. Ordu: Ordu Büyükşehir Belediyesi Kültür Yayınları, 2023.

El-Yazması
Dipnot
Hâce Kerîmüddin Mahmud b. Muhammed, “Tezkire-i Aksarâyî der Târih-i Hulefâ ve Âl-i Selçuk ve Âl-i Cengiz”, müst. Muhammed b. Ali Katib h 745, 112-13, Ali Emiri Koleksiyonu, 34 Ae Farsça 674, İstanbul Millet Kütüphanesi.

İkinci defa atıf
Hâce Kerîmüddin Mahmud, “Tezkire-i Aksarâyî der Târih-i Hulefâ”, 13.

Kaynakça
Hâce Kerîmüddin Mahmud b. Muhammed. “Tezkire-i Aksarâyî der Târih-i Hulefâ ve Âl-i Selçuk ve Âl-i Cengiz”. Müstensih Muhammed b. Ali Katib, 745(h). Ali Emiri Koleksiyonu, 34 Ae Farsça 674, İstanbul Millet Kütüphanesi.

Bilimsel Dergi Makalesi
Dipnot
Erkan Göksu, “Türkiye Selçuklu Devleti’ne Tâbi‘ Devletler ve Tâbiiyet Hukuku Üzerine Bir Değerlendirme”, Belleten 81, sy. 290 (Nisan 2017): 47.
Savaş Eğilmez, Ahmet Safa Yıldırım ve Yunus Emre Aydın, “Ceneviz Ticaret Kolonisi Simisso (1280-1420)”, Tarih İncelemeleri Dergisi 36, sy. 2 (Aralık 2021): 533-34, https://doi.org/10.18513/egetid.1050201.

İkinci defa atıf
Göksu, “Türkiye Selçuklu Devleti’ne Tâbi‘ Devletler”, 60.
Eğilmez, Yıldırım ve Aydın, “Ceneviz Ticaret Kolonisi Simisso”, 540.

Kaynakça
Eğilmez, Savaş, Ahmet Safa Yıldırım ve Yunus Emre Aydın. “Ceneviz Ticaret Kolonisi Simisso (1280-1420)”. Tarih İncelemeleri Dergisi 36, sy. 2 (Aralık 2021): 527-63. https://doi.org/10.18513/egetid.1050201.
Göksu, Erkan. “Türkiye Selçuklu Devleti’ne Tâbi‘ Devletler ve Tâbiiyet Hukuku Üzerine Bir Değerlendirme”. Belleten 81, sy. 290 (Nisan 2017): 43-65.

Ansiklopedi Maddesi
Dipnot
Ali Sevim, “Malazgirt Muharebesi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, c. 27 (Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2003), 482.

İkinci defa atıf
Sevim, “Malazgirt Muharebesi”, 483.

Kaynakça
Sevim, Ali. “Malazgirt Muharebesi”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 27:481-83. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2003.

Tez
Dipnot
Ahmet Safa Yıldırım, "XIII–XV. Yüzyıllarda Karadeniz’de Ceneviz Ticaret Kolonileri ve Ticaret" (Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi, 2022), 210-20.

İkinci defa atıf
Yıldırım, "Karadeniz’de Ceneviz Ticaret Kolonileri ve Ticaret", 222.

Kaynakça
Yıldırım, Ahmet Safa. "XIII–XV. Yüzyıllarda Karadeniz’de Ceneviz Ticaret Kolonileri ve Ticaret". Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi, 2022.

Üretim
Bir makale yayın için kabul edildikten sonra, profesyonel dil editörleri tarafından yapılan bir değerlendirme sürecinden daha geçer. Bu süreçte dilbilgisi, noktalama işaretleri ve biçimlendirme hataları düzeltilirken, makalenin genel anlaşılırlığını ve okunabilirliğini artırmak için değişiklikler yapılabilir.

Dil Değerlendirme süreci sonrasında, makale "ahead-of-print" yayını olarak çevrimiçi olarak yayınlanabilir. Bu, makalenin dergi sayısında yer almadan önce okuyucuların erişimine sunulduğu anlamına gelir. Bu, okuyucuların araştırmaya en kısa sürede erişimini sağlamak amaçlıdır.

Makale resmî olarak yayınlanmadan önce, yazara PDF düzeltme nüshası incelemesi için gönderilir. İlgili yazarın, makalenin yayınlanması için belirli bir süre içinde (genellikle 2 gün) makaleyi gözden geçirmesi ve onaylaması istenir. Bu, yayın sürecinde önemli bir adımdır, çünkü yazarın hataları yakalaması veya son değişiklikleri yapması için son bir fırsat sunar.

Açık Erişim Politikası

2022 yılından itibaren dergide yayımlanan tüm içerik, üçüncü tarafların içeriği orijinal çalışmaya atıfta bulunarak ticari olmayan amaçlarla kullanmalarına izin veren Creative Commons Attribution-NonCommercial (CC BY-NC) 4.0 Uluslararası Lisansı altında lisanslanmıştır. Bu lisans, içeriğin ticari olmayan amaçlar için paylaşılmasına ve uyarlanmasına izin verir, dergide yayımlanan araştırmanın yayılmasını ve kullanılmasını teşvik eder.

2022'den önce yayımlanan içerik geleneksel bir telif hakkı altında lisanslanmıştır, ancak arşiv hâlâ ücretsiz erişime açıktır.

Tüm yayımlanan içerik, https://dergipark.org.tr/tr/pub/dogu adresinde çevrimiçi ve ücretsiz olarak erişilebilir durumdadır.

Telif Hakkı Politikası

Tüm makalelerle birlikte bir Telif Hakkı Sözleşmesi ve Yazarlık Katkı Formu gönderilmelidir. Bu formu imzalayan yazarlar, yazının Doğu Esintileri tarafından yayınlanması durumunda, makalenin Creative Commons Attribution-NonCommercial (CC BY-NC) 4.0 Uluslararası Lisansı altında lisanslanacağını kabul ederler. Bu lisans, üçüncü tarafların içeriği ticari olmayan amaçlarla paylaşmasına ve uyarlamasına olanak tanırken, orijinal çalışmaya uygun şekilde kredi verilmesini gerektirir.

Yazarlar, Doğu Esintileri’nde yayımlanan çalışmalarının telif haklarını saklı tutarlar.

Daha önce yayınlanmış içeriği, figürleri, tabloları veya diğer herhangi bir materyali basılı veya elektronik formatta kullanırken yazarlar, telif hakkı sahibinden izin almakla sorumludur. Bu konuda yasal, mali ve cezai sorumluluklar yazar(lara) aittir.

Kendi Kendine Arşivleme Politikası

Yazarlar, yayınlandıktan sonra çalışmalarını kurumsal veya kişisel web sitelerinin yanı sıra açık erişim havuzlarında kendi kendilerine arşivleme hakkını saklı tutar. Yazarların makalelerini paylaşırken orijinal yayına uygun şekilde atıfta bulunmaları ve DOI numarasını eklemeleri beklenmektedir. Buna ek olarak, yazarlardan paylaşılan versiyondan yayıncının web sitesinin URL'sine bir bağlantı sağlamaları istenmektedir. Bu gereklilik, yayıncının web sitesindeki çevrimiçi yayınlanmış versiyonun kesin kayıt versiyonu olarak açıkça tanımlanmasıyla bilimsel kaydın bütünlüğünü ve gerçekliğini korumayı amaçlamaktadır.

Yayın Ücreti Politikası

Doğu Esintileri, Atatürk Üniversitesi tarafından finanse edilmektedir. Yazarlardan, değerlendirme ve yayın süreci boyunca herhangi bir ücret ödemeleri talep edilmemektedir.

Yazarlardan, makale işleme ücretinin ödenmesi için aldıkları herhangi bir mali destek konusunda doğru bir şekilde bilgi vermeleri beklenmektedir.

Reklam Politikası

Doğu Esintileri, web sitesinde dijital reklamları kabul etmektedir. Bu reklamlar, derginin Editoryal Kurulu ve yönetimi tarafından onaylanmalı ve net bir şekilde reklam olarak etiketlenmelidir. Reklam verenler, editoryal kararlara veya reklam politikalarına etki sahibi değillerdir.

Dergide reklam vermek isteyenler, Editoryal Ofis ile iletişime geçmelidir.

Yapay Zeka Politikası

Dergi yayınlanan makalelerde üretken yapay zeka (ÜYZ) araçlarının kullanımı etik, şeffaf ve sorumlu bir çerçevede yürütülmelidir. Bu politika, yazarlar, editörler ve hakemler için yapay zekâ destekli araçların kullanım sınırlarını belirlemektedir.

Dergi, ÜYZ destekli teknolojilerin makale hazırlama sürecinde kullanımına ilişkin olarak Yayın Etik Komitesi (COPE) ve ICMJE tarafından belirlenen yönergeleri takip etmektedir. ÜYZ araçları akademik veya bilimsel çalışmalarda "yazar" olarak kabul edilemez ve gösterilemez. ÜYZ’nin yazarlık veya değerlendirme yetkisi yoktur; bilimsel yayınlar araştırmacının özgün fikri ve orijinal bulgularına dayanmalıdır. ÜYZ, makale yazma sürecinde dil düzeltmeleri için kullanılabilir (ve bunun makalede açıkça belirtilmesi gerekmektedir).

Dergi, telif hakkı ve yayın etiği düzenlemelerini desteklemeyi taahhüt eder. Üretken yapay zekâ ile üretilen görsel içeriklerle ilgili devam eden yasal belirsizlikler veya telif hakkı ihlalleri nedeniyle, bu tür materyallerin yayınlarımızda kullanılmasına genellikle izin verilmez; ancak aşağıdaki durumlar hariçtir:

Yapay zeka üzerine yapılan araştırmalarda doğrudan referans verilen görseller için not kısmında “Üretken Yapay Zeka ile oluşturulduğu ve hangi yapay zekanın kullanıldığı” şeklinde beyan yazılmalıdır. Ör: Not. Görsel yapay zekâ (DALL·E, OpenAI, 2026) kullanılarak oluşturulmuştur. Ayrıca bu beyan makalede kaynaklardan önce de detaylı bir şekilde yazmalıdır.

Sorumlu ve insan kontrollü üretken yapay zeka kullanımı asıldır. Üretken yapay zeka sistemlerinin kullanımının açıklanabilir ve denetlenebilir olması amacıyla yazarlar, üretken yapay zekâ ile oluşturulan görsellerin doğruluğunu ve uygunluğunu doğrulamalı ve makalede kullanılan yapay zekâ metodolojisini açıkça belirtmelidir. Üretken yapay zekâ ile oluşturulan tüm içerikler bilimsel standartlara ve etik kurallara uygun olmalıdır.

Yazarlar, dil düzenleme, yazım kontrolü veya teknik iyileştirme amacıyla üretken yapay zekâ araçlarından yararlanabilirler. Ancak çalışmanın bilimsel içeriği, analizleri ve sonuçları tamamen yazarlara aittir. Çalışmanın bilimsel içeriğinin oluşturulmasında özgün fikir oluşturma ve hipotez geliştirme sorumluluğu yazara aittir. Bulguların anlamlandırılması, tartışma, yorumlama, sonuç çıkarma üretken yapay zekaya bırakılmaz. Veri analizinde kullanılan yöntemlerin ÜYZ tarafından oluşturulması etik sorun yaratabilir. Üretken yapay zekâ sistemleri yazar olarak gösterilemez. ÜYZ kullanımı söz konusu ise makale içerisinde açık şekilde beyan edilmelidir. Yapay zekâ tarafından üretilen içeriğin doğruluğu ve etik uygunluğu konusunda nihai sorumluluk yazarlara aittir. Gizli hasta verileri, etik kurul gerektiren veriler veya telif gerektiren eserler ÜYZ sistemlerine yüklenemez. ÜYZ araçları çalışmanın bilimsel içeriğini oluşturamaz.

Editörler, ön değerlendirme süreçlerinde dil kalitesi veya benzerlik analizi gibi sınırlı amaçlarla ÜYZ destekli sistemlerden yararlanabilir. Bununla birlikte editoryal kararlar yalnızca editörler tarafından verilir. Gizli hasta verileri, etik kurul gerektiren veriler veya telif gerektiren eserler ÜYZ sistemlerine yüklenemez.

Hakemler, değerlendirme sürecindeki makale içeriklerini herhangi bir ÜYZ sistemine yükleyemez. Bu durum veri gizliliğini ihlal eder. Hakemler yalnızca kendi yazdıkları değerlendirme metninin sadece dil düzenlemesi amacıyla yapay zekâ araçlarını kullanabilirler. Hakem raporlarının bilimsel içeriğinden hakem sorumludur.

Beyan sorumluluğunun yerine getirilmemesi, eksik beyanda bulunulması veya yasaklı kullanım halinde ihlal gerçekleşir. İhlalin varlığı halinde şu yaptırımlar dan biri uygulanabilir. Makale reddi, yayın sonrası makale geri çekilmesi, dergi tarafından yazara uygulanacak editoryal yasak ve kurumsal bildirim süreçleri yürütülecektir.

Hakem Değerlendirme Süreci

Doğu Esintileri’ne gönderilen makaleler, yazarlar ve hakemler arasında karşılıklı anonimlik sağlanan çift-kör hakem değerlendirme sürecinden geçer. Her gönderi, tarafsız bir değerlendirme sürecini sağlamak için en az iki dış bağımsız hakem tarafından, kendi alanlarında uzman olan kişiler tarafından incelenir.

Gönderiler, öncelikle teknik değerlendirme sürecinden geçer. Bu süreçte, editoryal ofis çalışanları, makalenin derginin kurallarına uygun olarak hazırlandığını ve sunulduğunu kontrol eder. Derginin kurallarına uymayan gönderiler, teknik düzeltme talepleriyle birlikte yazarlara geri gönderilir.

Derginin kurallarına uygun olan gönderiler, baş editöre atanır. Baş editör, her bir gönderinin kapsam ve kalite açısından dergiye uygunluğunu değerlendirir. Dergiye uygun olmayan gönderiler bu aşamada reddedilebilir.

Görevlendirildikten sonra, Yardımcı Editörler bir makaleyi reddetme, çift-kör hakem değerlendirme sürecini devam ettirme veya hakem değerlendirmesinden önce düzeltmeler isteme konusunda karar verebilirler.

Yardımcı Editörler, hakemler tarafından sunulan raporlara dayanan önerilerini baş editöre sunarlar. Düzeltmeler yapılmış olan makaleler, yeni bir öneri oluşturmak için hakemlerle çalışmayı amaçlayan Yardımcı Editörler tarafından tekrar değerlendirilir.

Tüm gönderilerde karar verme sürecinde baş editör son yetkili kişidir.

Gecikme durumunda, yazarlar gecikmenin nedenini bildirdiğinde, yazarlara makalelerini geri çekme imkânı verilir.

Hakem değerlendirme süreci tamamlandığında, yazarlar makaleleri hakkında anonim hakem değerlendirme raporlarını ve editoryal kararı alacaklardır. Hakem değerlendirme raporları herhangi bir ortamda kamuoyuna açıklanmayacaktır. Gönderilen materyal gizli kabul edilir ve yayınlanana kadar hiçbir şekilde kullanılmamalıdır. Bir hakemin bir yazarın fikirlerini veya verilerini izinsiz kullanmış olabileceği şüphesi varsa, Editoryal Kurul, ilgili COPE yönergesine uygun olarak konuyu ele alacaktır.

Yazarlar, gönderim sırasında hakem önerisinde bulunabilirler. İlgilenen editör, önerilen hakemlerin makaleyi değerlendirmek için davet edilip edilmeyeceğine karar verecek tek yetkilidir.

Hakemler, COPE’un hakemlik ilkelerine (COPE's Ethical Guidelines for Peer-reviewers) uyum sağlamak zorundadır ve bu ilkeler, hakemlerin çift-kör değerlendirme sürecinin bütünlüğünü ve tarafsızlığını sağlamak için takip etmeleri gereken bir çerçeve sunar.

Editoryal Kurul, hakem değerlendirmesi manipülasyonunu en aza indirmek için COPE'un ilgili akış şemasını takip eder. Yayından sonra hakem değerlendirmesi manipülasyon şüphesi varsa, Editoryal Kurul, COPE'un uygun akış şemasını takip edecektir.

Potansiyel hakemler, bir makaleyi değerlendirmek için bir daveti kabul etmeden önce herhangi bir çıkar çatışması olabileceğini editöre bildirmelidir. Potansiyel bir hakemin davet edilip edilemeyeceği konusunda bilinçli bir karar vermek için editörün potansiyel hakemi inceleme sürecine dahil etme konusunda bilgilendirilmesi önemlidir. Bu aynı zamanda değerlendirme sürecinin bütünlüğünü ve şeffaflığını sağlamaya yardımcı olur.

Editörler ile hakemler arasındaki iletişim, üçüncü taraflarla paylaşılmaması gereken gizli bilgiler içerir.

Derginin Baş Editörü ya da yardımcı editörlerinden biri herhangi bir yazıda yazar ise, ilgi editör yazı değerlendirme sürecinden çıkarılır. Doğu Esintileri, baş editör ya da yardımcı editör üyeleri tarafından gönderilen yazıların hakem değerlendirme süreçlerini yürütmek üzere dış editörler istihdam edecektir. Dış editör ataması işleyişi; Atatürk Üniversitesi Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğü, tarafından Atatürk Üniversitesi dışından ve yazarın kurumundan bağımsız olarak alanında uzman birini arar ve makale için editör daveti gönderir. Davetli editörden, sistemde bir kayıt oluşturarak çift-kör hakem değerlendirme sürecini yürütmesi ve takip etmesi istenir. Davetli editör kararında bağımsızdır. İlgili yazının değerlendirme sürecine dahil olan davetli editör, iletişim bilgileriyle web sayfasında yayınlanacaktır. Tarafsızlığı korumak için hakemlerin gizliliğini koruyoruz. Hakemlerden ve dış editörlerden, şeffaflığı ve güvenilir bir değerlendirme sürecini teşvik etmek için olası çıkar çatışmalarını açıklamaları istenir. İlgili yazı için nihai karar davetli editör tarafından verilir.

Bir makalenin hakem değerlendirmesi derginin olağan politikasından sapma gösteriyorsa, aldığı değerlendirme türü makalede belirtilecek ve bu şekilde değerlendirme sürecinin şeffaflığı sağlanacaktır.

Revizyon Süreci

"Minör düzeltme" veya "major düzeltme" gerektiren makalelerin gönderen yazarları, karar mektubunu baş editörden alacaklardır. Karar mektubu, hakemler ve editörlerin önerilerini, makalenin gözden geçirilmiş ve güncellenmiş versiyonunu göndermek için belirlenen son teslim tarihini içerecektir.

Bir makalenin gözden geçirilmiş bir versiyonunu gönderirken, yazarlar, her bir hakem tarafından belirtilen her bir konunun nasıl ele alındığını ve değişikliklerin hangi satırlarda yapıldığını belirten ayrıntılı bir "Hakemlere Yanıt" sunmalıdır (her bir hakemin yorumu, yazarın cevabı ve değişikliklerin yapıldığı satır numaralarıyla birlikte) ve ana belgenin üzerinde işaretlemeler bulunmalıdır.

Gözden geçirilmiş makaleler, karar mektubunda belirtilen süre içinde gönderilmelidir. Eğer makalenin gözden geçirilmiş versiyonu ayrılan süre içinde gönderilmezse, düzeltme seçeneği iptal edilebilir. Gönderen yazar(lar) ek süre gerektiğine inanıyorsa, ilk süre dolmadan önce uzatma talep etmelidirler.

Yayın Etiği

Doğu Esintileri, çeşitli kuruluşların belirlediği yönergeler ve temel uygulamalara uymayı amaçlar; bunlar arasında Yayın Etik Komitesi (COPE) kılavuz ilkeleri, Bilimsel Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama İlkeleri (COPE, DOAJ, OASPA, WAME ortak bildirisi) yer alır. Bu yönergeler ve öneriler, bilimsel yayıncılıkta şeffaflığı, bütünlüğü ve en iyi uygulamaları teşvik etmek amacıyla tasarlanmıştır. Dergi, bu standartlara uyarak yayımladığı araştırmaların yüksek kalitede olduğundan ve bilimsel topluluğun etik standartlarını karşıladığından emin olmayı amaçlar.

Yazarlara, makalelerinin etik standartlara ve uygulamalara uygun olduğundan emin olmak için EASE Etik Kontrol Listesi'ni kullanmaları önerilir.

İnsan denekleri içeren tüm araştırmalar, gerçekleştirilmeden önce kurumsal inceleme kurulu (IRB) veya etik kurul gibi bir inceleme kurulu tarafından incelenmeli ve onaylanmalıdır. Araştırmayı inceleyen ve onaylayan etik kurulun adı, etik kurul onay numarası ve tarihi, yayınlanmak üzere gönderildiğinde makalenin Yöntemler bölümüne eklenmelidir. Ayrıca dergi, makale gönderim sürecinin bir parçası olarak yazarlardan etik kurul onayının bir kopyasını sunmalarını isteyebilir. Bunun amacı, araştırmanın uygun şekilde incelenip onaylandığından emin olmak ve derginin araştırmanın yayın için gerekli etik standartları karşıladığını doğrulamasını sağlamaktır.

Bir çalışma etik kurul onayından muaf tutulmuşsa, yazarlar etik kuruldan muafiyetin nedenini açıklayan bir beyan sunmalıdır. Bu, araştırmanın bir etik kurul tarafından incelendiğinden ve muafiyet kararının ilgili kılavuz ve yönetmeliklere uygun olarak verildiğinden emin olmak içindir.

Doğu Esintileri’ne etik kurul onayı olmadan bir makale gönderildiğinde, dergi makaleyi COPE'un Araştırma, Denetim ve Hizmet Değerlendirmeleri rehberine göre değerlendirecektir. Bu rehber, etik kurul onayı olmayan makalelerin nasıl ele alınacağı konusunda yönlendirme sağlar ve derginin yayınlamayla ilgili araştırma ile ilişkili riskleri ve potansiyel etik endişeleri değerlendirmesine olanak tanır.

Dergi, etik kurul onayının eksikliğinin önemli bir endişe kaynağı olduğuna karar verirse, makale editöryal incelemeden sonra reddedilebilir. Bu, derginin yüksek etik standartları sürdürmesini ve yalnızca bir etik kurul tarafından uygun şekilde incelenmiş ve onaylanmış araştırmaları yayınlamasını sağlamak içindir.

İnsan denekleri içeren araştırmalarla ilgili makaleler için, tüm katılımcılardan yazılı bilgilendirilmiş onam alındığını belirten bir ifadenin eklenmesi gerekmektedir. Bilgilendirilmiş onam yazılı olarak belgelenmeli ve bilgilendirilmiş onam formunun bir kopyası ileride başvurulmak üzere araştırmacılar tarafından saklanmalıdır.

Araştırmaya 18 yaşın altındaki çocukların katılması durumunda, çocuğun ebeveyni veya vasisi çocuk adına bilgilendirilmiş onam sağlamalıdır. Bu, çocukların savunmasız bir nüfus olduğu ve araştırmaya katılmanın risklerini ve faydalarını tam olarak anlayabilecek yetilerinin olmayabileceği için gereklidir.

Eğer makale bir anket veya görüşmelerin bulgularını raporluyorsa, yazarlar katılımcıların çalışmaya katılmak için bilgilendirilmiş onaylarını verdiğini ve kişisel bilgilerinin kaydedilmesine izin verdiklerini doğrulamalıdır. Alıntılar veya diğer atfedilebilir ifadeler bulunuyorsa, bunlar anonimleştirilmeli veya makalede kişinin adının yer almayı kabul ettiği belirtilmelidir.

Çalışma katılımcılarının anonimliğini korumak ve araştırmanın gizlilik ilkelerine saygı göstererek yürütülmesini sağlamak, yazarların sorumluluğundadır. Özellikle katılımcıların kimliklerini açığa çıkarabilecek fotoğraflar için bu önemlidir, çünkü uygun onay olmadan böyle fotoğrafların yayınlanması, söz konusu kişilerin haklarını ihlal edebilir.

Katılımcılarda hastaların anonimliğini korumak için yazarlar, katılımcılardan veya yasal temsilcilerinden imzalı izin belgeleri almalıdır. Bu izin belgeleri, katılımcıların fotoğrafların yayınlanması için onaylarını verdiğini göstermeli ve fotoğrafların kullanımına ilişkin herhangi bir kısıtlama veya koşulu belirtmelidir. Fotoğrafların yayın onayına ilişkin bilgiler, makalede sunulmalıdır.

İntihal ve Etik Dışı Durumlar

Tüm gönderiler, hakem değerlendirme ve/veya üretim süreçlerinde birden fazla kez benzerlik tespit yazılımı (CrossCheck tarafından iThenticate) ile taranır.

Başkalarının (ya da kendi) önceki çalışmalarını tartışırken, her durumda materyali doğru bir şekilde alıntıladığınızdan emin olunmasına çalışılır.

Yazarlara, aşağıda örneklenen herhangi bir intihal ve etik dışı davranıştan kaçınmaları kesinlikle tavsiye edilir.

• Atıf manipülasyonu: Bir yazarın, derginin veya diğer yayınların alıntı sayısını, kendi alıntıları yaparak, aynı dergiden makalelerin aşırı alıntılanması veya onursal alıntılar veya alıntı yığınları dahil etmek gibi çeşitli yollarla manipüle etme uygulaması.

• Kendi kendine intihal: Bir yazarın önceki yayınlarından örtüşen bölümleri veya cümleleri uygun şekilde alıntı yapmadan kullanma pratiğidir. Bu, başka birinin (bu durumda yazarın kendi eseri) çalışmasını uygun şekilde atıfta bulunmadan kullanmak anlamına gelen bir intihal biçimi olarak kabul edilir.

• Dilimleme: Bir araştırma çalışmasındaki aynı verilerin birkaç farklı makalede kullanılmasıdır. Bu, aynı hipotezleri, popülasyonu ve yöntemleri birden fazla makalede rapor etmek anlamına geldiği için etik dışı kabul edilir.

• Veri üretimi: Veri toplama veya deneyler sırasında gerçekleşmeyen verilerin çalışmaya eklenmesidir. Bu, yanıltıcı veya yanlış bilgiyi gerçek veri gibi sunma pratiği olduğu için araştırma kabahatl olarak kabul edilir.

• Veri manipülasyonu/sahteciliği: Araştırma verilerini yanıltıcı bir izlenim vermek amacıyla manipüle etmektir. Bu, görüntüleri manipüle etmek, aykırı değerleri veya "güven verici olmayan" sonuçları çıkarmak, veri noktalarını değiştirmek ve diğer manipülasyon biçimlerini içerebilir. Bu aynı zamanda yanıltıcı veya yanlış bilgiyi gerçek veri gibi sunma pratiği olduğu için bir araştırma kabahati biçimi olarak kabul edilir.

İddia edilen veya şüphelenilen intihal, alıntı manipülasyonu veya veri sahteciliği/üretimi gibi araştırma kabahatleri durumunda, Editoryal Kurul, iddiaların veya şüphelerin adil, şeffaf ve tutarlı bir şekilde ele alınmasını sağlamak için ilgili COPE akış şemalarını takip edecektir.

YAZARLIK

Yazar olmak için aşağıdaki kriterlerin sağlanması gerekmektedir.

1. Çalışmanın konseptine veya tasarımına veya çalışma için verilerin elde edilmesine, analizine veya yorumlanmasına önemli katkı sağlamak,

2. Çalışmanın taslağını hazırlamak veya önemli entelektüel içerik için eleştirel olarak gözden geçirmek,

3. Yayınlanacak versiyonun son onayı,

4. Çalışmanın herhangi bir bölümünün doğruluğu veya bütünlüğü ile ilgili soruların uygun şekilde araştırılmasını ve çözülmesini sağlamak için çalışmanın tüm yönlerinden sorumlu olmayı kabul etme.

Yazarlar, çalışmanın kendi yaptıkları kısımlarından sorumlu olmanın yanı sıra, tüm yazarların katkılarının doğru ve uygun bir şekilde kabul edilmesini sağlamak için çalışmanın belirli diğer kısımlarından hangi ortak yazarların sorumlu olduğunu da belirleyebilmelidir. Yazarlar, başvuru sırasında bireysel katkılar hakkında bilgi vermek için CRediT (Katılımcı Rolleri Sınıflandırması)’i kullanabilirler. Tüm yazarların, sorumlu yazar tarafından paylaşılan bireysel katkıları üzerinde mutabık kalmaları beklenmektedir. Yazarların katkı beyanı nihai makale ile birlikte yayınlanacaktır ve çalışmaya yapılan katkıları doğru bir şekilde yansıtmalıdır.

Yazarlar, ortak yazarlarının katkılarının bütünlüğüne güven duymalıdır. Bu, ortak yazarlarının araştırmayı etik ve sorumlu bir şekilde yürüttüğüne ve makalede sunulan veri ve sonuçların doğru ve güvenilir olduğuna güvenmeleri gerektiği anlamına gelir.

Yazarlık kriterlerinin dördünü de karşılamayan kişiler makaleye yazar olarak dâhil edilmemelidir. Bu kişilerin katkılarını tanımak ve araştırmaya katkıları konusunda şeffaflık sağlamak için, makalenin başlık sayfasında araştırmaya katkılarından dolayı teşekkür edilebilir.

Yayın kurulu bir hayalet, fahri veya hediye yazarlık durumundan şüphelenirse, gönderim askıya alınacak ve ilgili COPE akış şeması ile yazarlık ve katkıda bulunmaya ilişkin COPE Politikası izlenecektir.

Yazar Değişikliği

Yazarlık değişiklik talepleri, yazarların çıkarılması veya eklenmesi, yazarların sırasının değiştirilmesi gibi herhangi bir değişiklik, nedenlerini belirten bir mektupla birlikte editoryal ofise sunulmalıdır. Mektup, çıkarılan herhangi bir yazar da dâhil olmak üzere tüm yazarlar tarafından imzalanmalıdır.

Derginin Editoryal Kurulu, yazarlıkta değişiklik taleplerini tutarlı ve şeffaf bir şekilde ele alarak, ilgili COPE akış şeması yönergelerini takip edecektir. Bu prosedürler, araştırmanın bütünlüğünü ve tüm ilgili yazarların itibarını korumak amacıyla uygulanmaktadır.

Çıkar Çatışması Beyanı

Yazarlar, çalışmalarında uygunsuz etki veya önyargıya yol açabilecek herhangi bir ilişki veya çıkarı açığa çıkarmak zorundadır. Bu, çıkar çatışmalarını mümkün olduğunca çevrimiçi başvuru sistemi aracılığıyla gönderdikleri makalelerini sunarken yapılmalıdır.

Doğu Esintileri’ne gönderilen makalelerin hakemlik sürecinde yer alan bireylerin mevcut veya potansiyel rekabet eden çıkarları hakkında herhangi bir bilgi verme ve açıklama yapma gerekliliğini talep ve teşvik etmektedir. Bu, olası bir önyargıya yol açabilecek çıkar çatışmalarının belirlenebilmesi amacıyla yapılmalıdır.

Editoryal kurul, editörlerin, yazarların veya hakemlerin potansiyel çıkar çatışmalarıyla ilgili durumları ilgili COPE akış şemaları çerçevesinde ele alacaktır.

Finansal Destek Beyanı

Doğu Esintiler, yazarlardan araştırmalarını gerçekleştirmek için aldıkları herhangi bir mali destek hakkında bilgi vermesini istemektedir. Bu bilgi, makalenin dergiye sunulduğu sırada sağlanması gereken finansal destek beyanında yer almalıdır.

Finansal destek beyanı, destekleyici kurumların adını, hibe numaralarını ve her destekleyicinin araştırmadaki rolünün bir açıklamasını içermelidir. Eğer destekleyici kurumun araştırmadaki bir rolü olmadıysa, bu da finansman beyanında belirtilmelidir. Bu bilgi, okuyucuların araştırmada olası önyargılar ve çıkar çatışmalarını anlamaları açısından önemlidir.

Yayın Sonrası Düzeltme Talepleri ve İadeler

Tüm yayın sonrası düzeltme talepleri editoryal bir incelemeye tabidir. Editoryal kurul, talebi gözden geçirecek ve düzeltmenin gerekli ve uygun olup olmadığına karar verecektir. Bir düzeltmenin yayınlanması kararı, hatanın doğası, makale üzerindeki potansiyel etkisi ve destekleyici kanıtlara dayanacaktır. Editoryal kurul, kararını vermek için gerektiğinde yazarlar, hakemler ve diğer uzmanlarla da danışabilir. Düzeltme talebi onaylanırsa, makale derginin arşivinde düzeltilir.

Editoryal Kurul, dergi politikaları ve COPE kuralları doğrultusunda vakaları gözden geçirir.

Eğer ihlal iddiaları doğrudan ihbarcılar tarafından yapılırsa, Editoryal Kurul, ilgili COPE akış şemasını takip edecektir. Dergi, bir sosyal medya sitesinde yayınlanan bir makaleyle ilgili endişeler ortaya çıktığında COPE'nin ihbarcılara nasıl yanıt verilmesi gerektiğine dair akış şemasına uygun hareket edecektir.

Çözümlenemeyen iddiaları çözmek için bazı durumlarda, bağımsız bilirkişiler atanabilir.

Potansiyel etik ihlalleri araştırmak için, editoryal kurul diğer baş editörlerle bilgi paylaşabilir ve soruşturmaları daha verimli ve etkili bir şekilde yürütebilir. Baş editör ile iletişim gerektiğinde, editoryal kurul ilgili COPE önerilerini takip edecektir.

Gerekli durumlarda, dergi araştırmacılar tarafından şüphelenilen etik ihlaller hakkında kurumlara başvurabilir ve bu endişeleri desteklemek için kanıtlar sunabilir. Bu süreçte COPE yönergelerine uygun hareket edilecektir.

Etik ihlal endişeleri durumunda, editörler COPE yönergelerine göre vakayı araştıracaktır. Araştırma endişeleri doğruladığında, editörler geri çekme bildirimi yayınlayabilir. Geri çekme bildirimi, dergide yayınlanacak ve makalenin kaydı geri çekme durumunu yansıtacak şekilde güncellenecektir. Makale derginin arşivinde kalacak, ancak geri çekildiği açık bir şekilde belirtilecektir. Makalenin kaydı ayrıca geri çekme durumunu yansıtmak için ilgili dizinlerde güncellenecektir.

Geri Çekme Talepleri

Makale yayınlanmadan önce geri çekme talepleri, derginin editör kurulu tarafından incelenir. Bir makaleyi geri çekme talebinin yapılabilmesi için yazarlar, taleplerini ve geri çekme nedenlerini belirten tüm yazarlar tarafından imzalanmış bir mektubu dergi editörüne göndermelidir. Editör kurulu daha sonra talebi inceleyecek ve yazarlar tarafından sunulan nedenlere dayanarak bir karar verecektir. Talep kabul edilirse, makale dergiden geri çekilecek ve yazarlara karar bildirilecektir. Yazarlar, geri çeklme talebi onaylanana kadar başka bir dergiye çalışmalarını değerlendirmeye sunmamalıdır. Bu, olası çıkar çatışmalarını veya yayınların tekrarlanmasını önlemek amacıyla yapılır.

İtiraz ve Şikâyet

Derginin yayın kurulu, COPE'un yönergeleri ve önerilerine uygun olarak itiraz ve şikâyetleri ele almakla sorumludur. Bir yazarın bir itirazı veya şikâyeti varsa doğrudan yayın ofisiyle iletişime geçmelidir. Yayın kurulu, COPE yönergelerine dayanarak durumu gözden geçirecek ve bir karar verecektir.

Karar alma sürecinde, baş editör tüm itiraz ve şikâyetlerde nihai yetkiye sahiptir. Bazı durumlarda, Yayın Kurulu’nun kendi içinde çözemediği konular için tarafsız bir temsilci atanmaktadır. Dergi, itiraz ve şikâyetleri ele almak için adil ve şeffaf bir süreç izlemektedir ve bilimsel kayıtların bütünlüğünü korumayı hedeflemektedir.

Preprint Politikası

Doğu Esintileri, ön baskıları “önceden yayımlanmış eser” olarak değerlendirmemekte, yazarların çalışmalarını dergiye göndermeden önce ticarî olmayan bir ön baskı sunucusunda bulunma ve tartışma imkânına sahip oldukları şeklinde değerlendirmektedir. Ancak, yazarlar makalelerinin ön baskı sunucusuna yerleştirilmesini ve onun DOI numarasını dergiye başvuru sürecinde sağlamakla yükümlüdürler.

Makale dergide kabul edilir ve yayımlanırsa, yazarların arşivlenmiş ön baskıyı güncellemesi ve makalenin yayınlanmış versiyonuna bağlantı vermesi sorumluluğu kendilerine aittir. Bu, okuyucuların en güncel ve doğru bilgilere kolayca erişebilmelerini sağlamaya yardımcı olur.

İzin Politikası

2022 Mart sayısı itibarıyla derginin içeriği Creative Commons Attribution-NonCommercial (CC BY-NC) 4.0 Uluslararası Lisansı altında lisanslanmıştır.

Bu lisans kapsamında, kullanıcılar orijinal yazar ve dergiye uygun şekilde referans vermek kaydıyla, derginin içeriğini ticari olmayan amaçlarla paylaşabilir, adapte edebilir, çoğaltabilir ve dağıtabilirler.

2022 Mart ayından önce yayımlanan içeriğin telif hakkı sahibi Atatürk Üniversitesi’dir.

Sorumluluk Reddi

Dergide yayınlanan makalelerde kibeyan veya görüşler sadece yazar(lar)ın görüşleridir ve editörler, yayın kurulu ve/veya yayıncının görüşlerini yansıtmamaktadır. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, makalelerin içeriğinden sorumlu değildir ve bu makalelerde ifade edilen görüşlere katılmaz. Yazarların çalışmalarının doğru ve iyi araştırılmış olduğunu ve makalelerinde ifade edilen görüşlerin kendi görüşleri olduğunu sağlamak yazarların sorumluluğundadır. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, yazarlara çalışmalarını bilimsel toplulukla paylaşmaları için bir platform sağlamaktadır.