Yayın Politikası
• İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) yılda iki defa (Haziran ve Aralık) yayımlanan akademik, hakemli bir dergidir.
• İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) dinî araştırmalar alanına dair (Sosyal ve Beşerî Bilimler/Din) özgün araştırma makaleleri, kitap kritiği, araştırma notu, sempozyum değerlendirmeleri ve çeviri makaleler türlerindeki bilimsel çalışmaları yayınlamayı amaçlayan, bağımsız, çift kör hakemli, açık erişimli ve çevrimiçi yayın yapan bir dergidir.
• İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) yazım ve intihal kontrolü, ön-değerlendirme, kör hakemlik değerlendirmesi, redaksiyon ve düzenleme süreçlerinin işletildiği akademik bir dergidir.
• İDRAK ‘e yayımlanmak üzere gönderilen makaleler, en az iki hakem tarafından çift taraflı kör hakemlik değerlendirmesine tabi tutulur.
• Dergi yayın politikası olarak ulusal ve uluslararası düzeyde ortak kabul görmüş akademik standartları esas alır.
• Çalışmalar derginin yayın periyodundan 2 ay öncesine kadar gönderilebilir. Derginin yayın tarihi geldiğinde hakemleme veya editöryal inceleme süreçleri tamamlanmamış olan makaleler bir sonraki sayıya tehir edilebilir.
• Tüm yazılar ön-değerlendirme ve kör hakemleme süreçlerine tabi tutulur. Ön değerlendirme süreci yaklaşık 15 gün, hakemleme süreci ise yaklaşık 30 gün sürmektedir. Belirtilen süreler, hakemlerden kaynaklanan gecikmeler nedeniyle zaman zaman uzayabilir.
• Gönderilen çalışmalar daha önce yayınlanmamış veya eş zamanlı olarak birden fazla dergiye gönderilmemiş olmalıdır.
• Bir sayıda aynı yazarın birden fazla çalışması yayımlanmamaktadır. Aynı yazarın üst üste bir yıl içerisinde iki kez yayını olamaz.
• Her sayıda kurum içinden yayın yapan yazar sayısı o sayıdaki makalelerin %25'ini geçemez.
• Yazıların TR Dizin’in zorunlu tuttuğu etik kurul kararlarına uygunluğu kontrol edilecektir. Bu çerçevede:
Bireylerden ölçek, anket, mülakat ve diğer veri toplama araçları kullanılarak veri toplanması gereken çalışmalar/makaleler için yazarın bağlı olduğu üniversitenin Etik Kurul'undan onay alınması zorunludur. Onay belgesi DergiPark'a ek dosya olarak eklenmelidir.
• Birden çok yazarlı yazılarda yazarların katkı oranlarının bildirilmesi gereklidir.
• İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) yazarlardan makale değerlendirme ve yayın süreci için herhangi bir ücret talep etmemektedir. Yazarlara da herhangi bir ücret ödenmemektedir.
Yayın Ahlakı ve Yayın İstismarına Dair Beyanname
Derginin yayın sürecinde yer alan tüm paydaşların (yazarlar, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. Açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar (Bk. COPE Yönerge Türkçe) dikkate alınmalıdır.
İDRAK ‘e gönderilen tüm makaleler orijinal, yayınlanmamış ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde olmamalıdır. Her bir makale editörlerden biri ve en az iki hakem tarafından çift kör değerlendirmeden geçirilir. İntihal, duplikasyon, sahte yazarlık/ inkar edilen yazarlık, araştırma/veri fabrikasyonu, makale dilimleme, dilimleyerek yayın, telif hakları ihlali ve çıkar çatışmasının gizlenmesi, etik dışı davranışlar olarak kabul edilir.
Kabul edilen etik standartlara uygun olmayan tüm makaleler yayından çıkarılır. Buna yayından sonra tespit edilen olası kuraldışı, uygunsuzluklar içeren makaleler de dahildir.
Etik İlkeler
İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) araştırma etiğinde en yüksek standartları gözetir ve aşağıda tanımlanan uluslararası araştırma etiği ilkelerini benimser. Makalelerin etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır.
• Araştırmanın tasarlanması, tasarımın gözden geçirilmesi ve araştırmanın yürütülmesinde, bütünlük, kalite ve şeffaflık ilkeleri sağlanmalıdır.
• Araştırma ekibi ve katılımcılar, araştırmanın amacı, yöntemleri ve öngörülen olası kullanımları; araştırmaya katılımın gerektirdikleri ve varsa riskleri hakkında tam olarak bilgilendirilmelidir.
• Araştırma katılımcılarının sağladığı bilgilerin gizliliği ve yanıt verenlerin gizliliği sağlanmalıdır. Araştırma katılımcıların özerkliğini ve saygınlığını koruyacak şekilde tasarlanmalıdır.
• Araştırma katılımcıları gönüllü olarak araştırmada yer almalı, herhangi bir zorlama altında olmamalıdırlar.
• Katılımcıların zarar görmesinden kaçınılmalıdır. Araştırma, katılımcıları riske sokmayacak şekilde planlanmalıdır.
• Araştırma bağımsızlığıyla ilgili açık ve net olunmalı; çıkar çatışması varsa belirtilmelidir.
• Deneysel çalışmalarda, araştırmaya katılmaya karar veren katılımcıların yazılı bilgilendirilmiş onayı alınmalıdır. Çocukların ve vesayet altındakilerin veya tasdiklenmiş akıl hastalığı bulunanların yasal vasisinin onayı alınmalıdır.
• Çalışma herhangi bir kurum ya da kuruluşta gerçekleştirilecekse bu kurum ya da kuruluştan çalışma yapılacağına dair onay alınmalıdır.
• İnsan öğesi bulunan çalışmalarda, “yöntem” bölümünde katılımcılardan “bilgilendirilmiş onam” alındığının ve çalışmanın yapıldığı kurumdan etik kurul onayı alındığı belirtilmesi gerekir.
İntihal
Dergiye yüklenen makaleler, İntihal.net, İthenticate, Turnitin yazılımlarından en az biri kullanılarak intihal için taranır. İntihal/kendi kendine intihal tespit edilirse yazarlar bilgilendirilir. Editörler, gerekli olması halinde makaleyi değerlendirme ya da üretim sürecinin çeşitli aşamalarında intihal kontrolüne tabi tutabilirler. Yüksek benzerlik oranları, bir makalenin kabul edilmeden önce ve hatta kabul edildikten sonra reddedilmesine neden olabilir. Bu oranın %20'den az olması gerekir.
İDRAK (Dini Araştırmalar Dergisi) yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşımasını beklenmektedir.
1. Yazarların Sorumlulukları
• Adı beyan edilen tüm yazarlar önemli oranda araştırmaya katkıda bulunmalıdır. Haksız yazarlık söz konusu olmamalıdır.
• İntihal ve sahtecilik, çarpıtma, dilimleme gibi bilim araştırma ve yayın etiğine aykırı eylemlerden uzak durulmalıdır.
• Makaledeki tüm verilerin gerçek ve özgün olması gerekir.
• Tüm yazarlar geri çekme ve hataların düzeltilmesini sağlamak zorundadır.
• Kaynakça listesi eksiksiz olmalıdır.
• Aynı araştırmayı birden fazla yerde yayımlamamalıdır. Aynı makaleyi yayın talebiyle birden fazla dergiye eşzamanlı olarak teslim etmek yayın etiğine uygun olmayan bir davranıştır.
• Destek alınarak yürütülen araştırmalar için destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile onların araştırmadaki katkıları belirtilmelidir.
• Yazarlar, hakem raporlarını kişisel eleştiri olarak değerlendirmemeli; akademik sınırlar içinde düzeltmeli, gerekirse eleştirilere akademik ölçütlere göre cevap vermelidir.
• Yazarlar, makalelerini derginin yazım kurallarına uygun şekilde sunmalıdır.
2. Hakemlerin Sorumlulukları
• Değerlendirme sürecinde tarafsız ve önyargısız olmalıdır.
• Eserin konusu çalışma alanları dışında ise inceleme teklifini kabul etmemelidir.
• Makale değerlendirmede hakemlere 14 gün süre verilir. Ek süre isteyen hakemlere, derginin yayın süreci uygunsa ek süre verilebilir.
• Kontrol edilen makaleler, hakemler tarafından makale başkalarıyla paylaşılmaz, eser yayımlanmadan önce eserdeki bilgi ve verileri hakem, kendi çalışmalarında kullanamaz.
• Hakemler araştırmayla, yazarlarla ve/veya araştırma fon sağlayıcılar ile çıkar çatışması içerisinde olmamalıdır.
• Hakem değerlendirmelerinin objektif olması gerekir. Yazının akademik yeterliliği esas alınmalı ve yazarların şahsiyetlerine yönelik eleştiriler söz konusu edilmemelidir.
• Hakemlerin yaptıkları değerlendirmeleri destekleyecek açıklamalar sunması beklenir. Bu minvalde gerekli formları özenle doldurması beklenir.
• Yazarın fikirleri hakemin fikirlerine ters düşerse de yazarın fikirlerinin literatürde yer edinmesine saygı göstermelidir.
• Hakemler ilgili yayımlanmış ancak atıfta bulunulmamış eserleri belirtmelidir.
• Hakemler, makaleleri değerlendirirken kişisel yaklaşımlarını ve değer yargılarını akademik üslup ve bilimsel tarafsızlığın önüne koymamalıdır, eleştirilerinde yapıcı olmalıdır.
3. Editörlerin (Baş Editör ve Editör Yardımcıları) Sorumlulukları
• Yayın için gönderilen makaleler, tamamen akademik kıstaslara göre değerlendirilir. Makalelerin değerlendirilmesinde yazarların aidiyet, cinsiyet, din, ırk, etnik köken, kurumsal ilişkileri vs. hiçbir şekilde kıstas olarak kullanılmaz.
• Editörler bir makaleyi kabul etmek veya reddetmek için tüm sorumluluğa ve yetkiye sahiptir.
• Editörler kabul ettiği veya reddettiği makaleler ile ilgili çıkar çatışması içerisinde olmamalıdır.
• Sadece alana katkı sağlayacak makaleler ve çeviriler kabul edilmelidir.
• Hatalar bulunduğu zaman düzeltmenin yayımlanmasını veya geri çekilmesini desteklemelidir.
• Hakemlerin ismini saklı tutmalıdır ve intihal/sahte veri başta olmak üzere yayın etiğine aykırı çalışmalara engel olmalıdır.
• İDRAK’ e teslim edilen fakat yayımlanmayan makalelerin içerikleri, editör ve Yayın Kurulu tarafından kullanılamaz.
Özel Sayı Yayımlama Politikası
Dergimizde Yayın Kurulu'nun talebi üzerine yılda bir kez özel sayı yayımlanabilir. Özel sayıda yer alması için gönderilen makaleler önce editöryal ön incelemeye tabi tutulur. Daha sonra özel sayı için gönderilen makaleler periyodik sayılardakiler ile aynı değerlendirme süreçlerine (yazım kontrolü, çift kör hakemleme, dil kontrolü vb.) tabi tutulur.
Yapay Zeka Kullanımı
Dergimize gönderilen çalışmalarda, literatür taraması veya dil kontrolü gibi makalenin özgünlüğünü etkilemeyecek süreçlerde yapay zeka kullanımı kabul edilebilir. Ancak, yapay zeka kullanımı etik kurallar çerçevesinde gerçekleştirilmelidir ve uydurma veri, manipülasyon gibi etik dışı amaçlar için kesinlikle kullanılmamalıdır.
Yapay zeka kullanımı içeren çalışmalar için, makale gönderim aşamasında dergimize bu durumla ilgili bilgi verilmesi zorunludur. Yapay zeka kullanımına ilişkin tüm sorumluluk, yazarların kendisine aittir.
Düzeltme, Geri Çekme, Endişe İfadesi
Editörler, yayınlanan makalede, bulguları, yorumları ve sonuçları etkilemeyen küçük hatalar tespit edilirse düzeltme yayınlamayı düşünebilirler. Editörler, bulguları ve sonuçları geçersiz kılan büyük hatalar / ihlaller söz konusu olduğunda, makaleyi geri çekmeyi düşünmelidir.
Yazarlar tarafından araştırma veya yayını kötüye kullanmaya yönelik olasılık söz konusu ise; bulguların güvenilir olmadığına ve yazarların kurumlarının olayı soruşturmadığına dair kanıtlar var veya olası soruşturma haksız veya sonuçsuz görünüyor ise, editörler endişe ifadesi yayınlamayı düşünmelidir. Düzeltme, geri çekme veya endişe ifadesi ile ilgili olarak COPE yönergeleri dikkate alınır.
Etik İhlal Bildirimleri
Okurlar, İDRAK’te yayınlanan bir makalede önemli bir hata ya da yanlışlık fark ettiklerinde ya da editoryal içerik ile ilgili (intihal, yinelenen makaleler vb.) herhangi bir şikâyetleri olduğunda idrak@giresun.edu.tr adresine e-posta göndererek bildirimde bulunabilirler. Söz konusu şikâyetler editör ekibi tarafından dikkatli bire şekilde incelenerek geri bildirim yapılacaktır.
15 Haziran 2026
Sayfa
1-20
