THE AESTHETICS OF SHADOW AND LIGHT IN BERNARDO BERTOLUCCI'S CINEMA AN ANALYSIS OF THE CONFORMIST

Öz

Bernardo Bertolucci’s 1970 film The Conformist (Il conformista) stands as one of the most accomplished examples in the history of cinema of the expressive use of light and shadow as narrative devices. Set in fascist Italy, the film focuses on individuals’ desire to conform to social norms. This theme is conveyed not only through dramatic structure and dialogue, but primarily through visual compositions, architectural arrangements, and sharp contrasts of light and shadow. This study examines the aesthetic, psychological, and ideological functions of light and shadow in The Conformist, exploring the interplay between the film’s visual language, character analysis, and the construction of political meaning. Throughout the film, light and shadow function as expressive tools that reveal the characters’ inner conflicts. The repeated fragmentation of the protagonist Marcello Clerici’s face and body by shadows visually conveys his repressed impulses, sense of shame, and obsessive need to conform to social norms. Recurring visual motifs such as venetian blind shadows, window frames, and doorways create a spatial order that continually restricts, regulates, and disciplines the character. This visual order symbolizes the fascist ideology’s regime of discipline, order, and visibility, extending beyond individual psychology. Bertolucci’s cinematic visual landscape emphasizes the individual’s passive position within ideological frameworks through monumental architecture, symmetrical compositions, and spatial arrangements that diminish the figure within the frame. Light is employed not as a liberating force, but as a means of exposure, judgment, and hierarchical positioning. In this context, the film presents fascism not merely as a historical backdrop, but as a visual system operating through the interaction of light, shadow, and space. This paper examines The Conformist as a film that critically interrogates the relationship between ideology and the individual through visual aesthetics.

Anahtar Kelimeler

• Bertolucci
• The Conformist
• light and shadow
• cinematic narration
• ideology.

Bernardo Bertolucci Sinemasında Gölge ve Işığın Estetiği The Conformist Filminin İncelenmesi

Öz

Bernardo Bertolucci'nin 1970 yapımı filmi The Conformist (Il conformista), sinema tarihinde anlatım aracı olarak ışık ve gölgenin yetkin kullanımına en iyi örneklerden biridir. Filmin konusu, faşist İtalya'da bireylerin toplumsal normlara uymaya yönelik isteklerine odaklanmaktadır. Bu konu, dramatik yapı ve diyalogların yanı sıra, öncelikle görsel kompozisyonlar, mimari düzenlemeler ve keskin ışık-gölge kontrastları aracılığıyla aktarılmaktadır. Bu çalışma, The Conformist filminde ışık ve gölgenin estetik, psikolojik ve ideolojik rollerini ele alarak, filmin görsel dili, karakter analizi ve politik anlamın oluşumu arasındaki etkileşimi incelemektedir. Filmde ışık ve gölge, karakterlerin içsel sorunlarını ortaya çıkaran bir anlatım aracı olarak kullanılmaktadır. Başkarakter Marcello Clerici'nin yüzünün ve vücudunun gölgelerle tekrar tekrar bölünmesi, onun bastırılmış dürtülerini, utancını ve toplumsal normlara uymaya olan takıntısını görsel olarak aktarmaktadır. Panjur gölgeleri, pencere ve kapı çerçeveleri gibi tekrarlanan görsel temalar, karakteri sürekli olarak kısıtlayan, yöneten ve hizalayan bir uzamsal düzen oluşturmaktadır. Bu düzen, bireysel psikolojiyi aşan faşist ideolojinin disiplin, düzen ve görünürlük rejimini görsel olarak sembolize etmektedir. Bertolucci'nin sinematik görsel manzarası, yükselen mimari, simetrik kompozisyonlar ve mekansal bağlamda figürü en aza indirgeyen düzenlenmeler aracılığıyla, bireyin ideolojik çerçevelere karşı pasif rolünü vurgulamaktadır. Işık, genellikle özgürleştirici bir güç olarak değil, karakteri ortaya çıkaran, değerlendiren ve hiyerarşi içinde konumlandıran bir araç olarak kullanılmaktadır. Bu bağlamda film, faşizmi sadece tarihsel bir arka plan olarak değil, aynı zamanda ışık, gölge ve mekanın etkileşimi yoluyla işleyen görsel bir sistem olarak da ortaya koymaktadır. Bu bildiri, The Conformist'i görsel estetik yoluyla ideoloji ve birey arasındaki bağlantıyı derinlemesine sorgulayan bir film olarak incelemektedir.

Anahtar Kelimeler

• Bertolucci
• The Conformist
• ışık ve gölge
• sinemasal anlatım
• ideoloji.

Kaynakça

1. Alton, J. (1995). Painting With Light. Univ Of California Press.
2. Avlar, A. (2025). Sinemada Işık Kullanımı Üzerine Örnek Bir Çözümleme. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 57, 87-108. https://Doi.Org/10.52642/Susbed.1618391
3. Bayram, F. (2011). Işık ve Aydınlatma: Işığın Televizyon ve Sinemada İşlevsel Kullanımı Üzerine Bir Değerlendirme. Erciyes İletişim Dergisi, 1(2). https://İzlik.Org/JA95XJ38LC
4. Brown, B. (2006). Sinematografi Kuram ve Uygulama. Hil Yayın, İstanbul.
5. Devaux, F. (2000). Le conformiste de Bernado Bertolucci et le mythe de la caverne de Platon. CinémAction.
6. Foucault, M. (1992). Hapishanenin Doğuşu. İmge Kitabevi.
7. Holm, E. (2023, Temmuz 21). The Conformist: Finding Purpose in a Fascist State. Perisphere: https://www.perisphere.org/2023/07/21/the-conformist-finding-purpose-in-a-fascist-state/ adresinden alındı
8. Kilinç, M., & Köksal, S. (2019). Barok Dönem Resimlerinde Kullanılan Işık Tekniklerinin Günümüz Sinema Filmlerine Yansıması: Kış Uykusu Örneği. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, (1), 19-30.

9. Lefebvre, H. (1991). The production of space Nicholson-Smith D trans Blackwell. Cambridge MA.
10. Poznin, V. F. (2021). Color in the System of Artistic Means Of Cinema. Vestnik Of Saint-Petersburg State University. Arts, 11(3), 410-437.
11. Uluç, M. (2024). Sinemada Mekânın Yeniden İnşası. Eğitim Yayınevi.