Bayburt İlindeki Şeker Pancarı Ekim Alanlarında Fungal Hastalıkların Tespiti
Öz
Şeker pancarı (Beta vulgaris L.), Türkiye’de stratejik öneme sahip endüstriyel bitkilerden biri olup, üretim sürecinde çeşitli biyotik stres faktörlerine maruz kalmaktadır. Bu faktörler arasında fungal patojenler, kök çürüklüğü, yaprak lekesi ve solma gibi semptomlara yol açarak verim ve kalite kayıplarına neden olmaktadır. Bu yüksek lisans çalışmasının amacı, Bayburt ilinin merkez, Demirözü ve Aydıntepe ilçelerinde yer alan şeker pancarı ekim alanlarındaki fungal patojenleri tespit etmek ve yaygınlıklarını belirlemektir. Çalışma kapsamında altı farklı tarım alanında saha çalışmaları yürütülmüş, hastalık semptomu gösteren bitki örnekleri toplanmış, laboratuvar koşullarında izole edilerek morfolojik ve mikroskobik incelemelerle tanılanmıştır. Yapılan analizler sonucunda farklı lokasyonlarda çeşitli fungal türler belirlenmiştir. Merkez ilçeye bağlı Aşağıkırzı köyünde Fusarium oxysporum (BAA1-3); Çatalçeşme’de Fusarium redolens (BDÇ1-1), Fusarium solani (BDÇ1-2) ve Apiospora arundini (BDÇ1-3); Şirin’de Fusarium equiseti (BDŞ4-1), Trichothecium roseum (BDŞ1-4) ve Fusarium proliferatum (BDŞ1-5); Güneşli’de Rhizoctonia solani (BDG1-2); Çayıryolu’nda ise Fusarium acuminatum (BMÇ1-7) ve Botrytis cinerea (BMÇ1-8) tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, Bayburt ilinde şeker pancarı ekim alanlarını etkileyen çeşitli fungal patojenlerin varlığı ve dağılımını ortaya koymakta olup, bitki sağlığının korunması ve sürdürülebilir üretimin artırılması amacıyla etkili ve bölgeye özgü hastalık yönetim stratejilerinin geliştirilmesine yönelik değerli temel veriler sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Anahtar kelimeler: Bayburt
,
Fungal hastalıklar
,
Fusarium spp.
,
Rhizoctonia solani
,
Şeker pancarı
Detection of Fungal Diseases in Sugar Beet Cultivation Areas in Bayburt Province
Abstract
Sugar beet (Beta vulgaris L.) is one of the strategically important industrial crops in Turkey and is exposed to various biotic stress factors during its production process. Among these factors, fungal pathogens cause significant yield and quality losses by inducing symptoms such as root rot, leaf spot, and wilting. The aim of this master’s study was to identify fungal pathogens and determine their prevalence in sugar beet cultivation areas located in the central district, Demirözü, and Aydıntepe regions of Bayburt Province. Within the scope of the study, survey studies were conducted in six different agricultural fields. Plant samples showing disease symptoms were collected, isolated under laboratory conditions, and diagnosed through morphological and microscopic examinations. As a result of these analyses, several fungal species were identified in different locations. In Aşağıkırzı village (central district), Fusarium oxysporum (BAA1-3) was detected; in Çatalçeşme, Fusarium redolens (BDÇ1-1), Fusarium solani (BDÇ1-2), and Apiospora arundini (BDÇ1-3) were isolated; in Şirin, Fusarium equiseti (BDŞ4-1), Trichothecium roseum (BDŞ1-4), and Fusarium proliferatum (BDŞ1-5) were identified; in Güneşli, Rhizoctonia solani (BDG1-2) was found; and in Çayıryolu, Fusarium acuminatum (BMÇ1-7) and Botrytis cinerea (BMÇ1-8) were recorded. These findings reveal the occurrence and distribution of diverse fungal pathogens affecting sugar beet cultivation in Bayburt Province and provide valuable baseline data for developing effective and region-specific disease management strategies aimed at maintaining crop health and improving sustainable production.
Keywords
Bayburt
,
Fungal diseases
,
Fusarium spp.
,
Rhizoctonia solani
,
Sugar beet.