Consumer Perceptions and Willingness to Recommend Aquaculture Products in Türkiye
Öz
Aquaculture plays a critical role in food security and sustainable animal production, yet consumer acceptance remains limited in many producing countries, including Türkiye. This study investigates whether selected consumer perceptions toward aquaculture products are associated with consumers’ willingness to recommend these products to others, an indicator of social acceptance.
Data were collected through an online survey in Türkiye and analyzed using responses from 443 valid participants. The analysis focused on perceptions related to brand preference, production process control and safety compared with wild-caught products, and preference for internationally recognized safety and sustainability certifications. Likert-type responses were evaluated using descriptive statistics, correlation analysis, and ordinary least squares regression.
The findings indicate that consumers generally hold favorable perceptions regarding the safety, controllability, and certification of aquaculture products. However, these perceptions account for only a small proportion of the variation in willingness to recommend. None of the examined perceptual variables showed a statistically significant effect at the conventional significance level, although perceptions of greater production control exhibited a marginal positive association. Overall, the results demonstrate that technical and rational evaluations of aquaculture products alone are insufficient to drive active recommendation behavior.
These findings suggest that improving consumer advocacy for aquaculture products in Türkiye may require strategies that extend beyond safety and certification claims, incorporating affective and experiential dimensions of consumer decision-making.
Anahtar Kelimeler
Aquaculture products, Consumer perception, Recommendation intention, Food safety perception, Certification trust
Türkiye’de Akuakültür Ürünlerine Yönelik Tüketici Algıları ve Tavsiye Etme Eğilimi
Öz
Akuakültür, gıda güvenliği ve sürdürülebilir hayvansal üretim açısından kritik bir role sahip olmasına rağmen, Türkiye dâhil birçok üretici ülkede tüketici kabulü sınırlı düzeyde kalmaktadır. Bu çalışma, akuakültür ürünlerine yönelik belirli tüketici algılarının, tüketicilerin bu ürünleri başkalarına tavsiye etme eğilimi ile ilişkisini incelemektedir.
Araştırmada, Türkiye genelinde çevrim içi anket yoluyla toplanan veriler kullanılmış ve 443 geçerli katılımcı analizlere dâhil edilmiştir. Analiz kapsamında, marka tercihi, akuakültür üretim süreçlerinin avcılıkla elde edilen ürünlere kıyasla daha kontrollü ve güvenli olduğu algısı ile uluslararası güvenlik ve sürdürülebilirlik sertifikalarına sahip ürünlere yönelik tercihler ele alınmıştır. Likert ölçekli veriler tanımlayıcı istatistikler, korelasyon analizi ve en küçük kareler (OLS) regresyon yöntemi ile değerlendirilmiştir.
Elde edilen bulgular, tüketicilerin akuakültür ürünlerinin güvenliği, kontrol edilebilirliği ve sertifikasyonuna ilişkin algılarının genel olarak olumlu olduğunu göstermektedir. Ancak bu algıların, tavsiye etme eğilimini açıklama gücünün oldukça sınırlı olduğu belirlenmiştir. İncelenen değişkenlerin hiçbiri istatistiksel olarak güçlü bir belirleyici olarak öne çıkmamış, yalnızca üretim süreçlerinin daha kontrollü olduğu algısının sınırlı düzeyde pozitif bir ilişki sergilediği görülmüştür. Sonuçlar, akuakültür ürünlerine yönelik teknik ve rasyonel değerlendirmelerin tek başına aktif tavsiye davranışını tetiklemek için yeterli olmadığını ortaya koymaktadır.
Bu bulgular, Türkiye’de akuakültür ürünlerine yönelik tüketici kabulünün artırılmasında, güvenlik ve sertifikasyon vurgusunun yanı sıra, tüketici deneyimine ve algısal faktörlere odaklanan yaklaşımların önemine işaret etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Akuakültür ürünleri, Tüketici algısı, tavsiye eğilimi, sertifikasyon güveni, Türkiye, gıda güvenliği algısı
Bu çalışma, insan katılımcılarla yürütülen araştırmalar için geçerli etik ilkelere uygun olarak gerçekleştirilmiştir. Anket çalışması için İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Etik Kurulu’ndan etik onay alınmıştır (Başvuru No: 2358488; Karar Tarihi: 29.01.2024; Dosya No: 2024/35; Tarih ve Sayı: 08.02.2024–2412386). Çalışmaya katılım gönüllülük esasına dayalı olup, veri toplama süreci öncesinde tüm katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alınmıştır. Anketler anonim olarak uygulanmış, kişisel veya kimlik belirleyici herhangi bir veri toplanmamış ve analizlerde kullanılmamıştır.