Review

Akademisyenler ve Psikolojik Yıldırma: Sistematik Bir Derleme Araştırması

Number: 11 December 1, 2021
EN TR

Akademisyenler ve Psikolojik Yıldırma: Sistematik Bir Derleme Araştırması

Öz

Yapılan taramada, akademisyenler özelinde lisansüstü tezlerden bağımsız ve ampirik makalelere yönelik sistematik derleme çalışmasının olmadığı belirlenmiştir. Bu çalışma, akademisyenlerin maruz kaldığı psikolojik yıldırma uygulamaları konu alan ampirik makalelerin metodolojilerinin, kavramsal ve demografik değişkenlerinin ve temel bulgularının sentezlenmesi ve gelinen noktanın tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Sistematik derlemenin doğası gereği nitel araştırma yöntemi ile içerik çözümleme ve tematik analiz teknikleri kullanılmıştır. Mart 2021 tarihinde, “psikolojik taciz”, “mobbing”, “yıldırma”, psikolojik yıldırma” ve “psikolojik şiddet” anahtar kelimeleri kullanılarak DergiPark portalı üzerinde tarama yapılmış, tarama sonucunda 825 makaleye ulaşılmıştır. Bu makalelerden 2011-2021 yıllarında yayınlanan ve katılımcılarının akademisyen ve akademik çevre olduğu 21 makale çalışmaya dahil edilmiştir. 20 kritere göre içerik analizi yapılmış ve ulaşılan bulgular ise tematik gruplar altında sentezlenmiştir. Derleme bulgularına göre var olan algıların tersine akademik çevrede psikolojik yıldırmanın ve katılımcıların yıldırmaya maruz kalma düzeylerinin çok düşük olduğu bulunmuştur. Kıdem, yaş, cinsiyet, birim, medeni durum, eğitim durumu, üniversite niteliği ve uyruk değişkenleri ile psikolojik yıldırma olgusu arasında ayrışan ve farklı bulguların olduğu gözlenmiştir. Çalışmaların bir kısmında ise psikolojik yıldırma ile kavramsal değişkenler arasındaki ilişkinin test edildiği ve ulaşılan bulgulara göre yıldırma ile kavramsal değişkenler arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı saptanmıştır. Araştırma bulgularından genellenebilir çıkarımlar yapılamayacağı kanaatine varılmıştır. Veri üçleme ve hibrit yöntemlerin kullanıldığı araştırma projelerinin olmadığı görülmüştür. Genellenebilir sonuçlara ulaştıracak araştırma projelerinin yapılmasının gerekli olduğu belirlenmiştir. Akademisyenler ve akademik çevreye yönelik sistematik derleme ya da meta analiz çalışmalarının yok denecek kadar az olduğu saptanmıştır. Kanıta dayalı karar verme, gelecekte araştırılması gereken konuların ve literatürdeki boşlukların ya da yetersizlik alanlarının belirlenmesi için sistematik derleme ve meta analiz çalışmalarının yapılması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Akın, E. (2009). Cinsel ve duygusal tacizi patronlar önleyecek. Erişim: 22 Mayıs 2017 http://www.isteinsan.com.tr/yonetim/cinsel_ve_duygusal_ tacizi_patronlar_onleyecek.html.
  2. Akpınar, E. (2015). Üniversitede Araştırma Görevlilerinin Duygusal Tacize (Mobbing) Yönelik Algılarının Demografik Özeliklere Göre Analizi. Current Research in Education, 1(2) , 89-100.
  3. Çelik, R. ve Uysal, Ş. (2018). Öğretim Elemanlarının Mobbing Tecrübeleri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 6(15), 985-1005.
  4. Aksu, T. ve Güneri, B. (2011). Öğretim Elemanlarının Maruz Kaldıkları Yıldırma Davranışlarının İşe Yabancılaşmaları Üzerine Etkisi. e-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(4), 28-43.
  5. Aktop, N. G. (2006). Anadolu Üniversitesi öğretim elemanlarının duygusal tacize ilişkin görüşleri ve deneyimleri. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
  6. Ayan, S. ve Şahbudak, E. (2012). Üniversitelerde Asistanlara Yönelik Psikolojik Taciz: Gazi, Kocaeli ve Cumhuriyet Üniversitesi Örneği. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 4(1), 297-310.
  7. Aygün, H. (2012). Psikolojik Yıldırma (Mobbing) Üzerine Nitel Bir Araştırma. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 3(5), 92-121.
  8. Aytaç, T. (2017). Öğretmenlerin Eğitim Düzeyinin Yıldırma Algısına Etkisi: Meta-Analiz Çalışması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(1), 1-16.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Review

Publication Date

December 1, 2021

Submission Date

May 8, 2021

Acceptance Date

June 11, 2021

Published in Issue

Year 2021 Number: 11

APA
Tiftik, C. (2021). Akademisyenler ve Psikolojik Yıldırma: Sistematik Bir Derleme Araştırması. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 11, 249-279. https://izlik.org/JA79GP38ZL