Araştırma Makalesi

Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı

Sayı: 16 30 Nisan 2026
PDF İndir
EN TR

Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı

Öz

Bilim tarihinde erken modern dönemde bilimsel bilginin yöntemsel ve epistemolojik temelleri önemli dönüşümler geçirmiştir. Bu dönüşüm sürecinde Blaise Pascal, matematik, fizik ve olasılık kuramına yönelik çalışmalarıyla bilimsel düşüncenin gelişiminde özgün bir konum edinmiştir. Pascal, matematiksel kesinliği kabul etmekle birlikte, deneysel bilginin sınırlarını ve insan aklının yanılabilirliğini vurgulayarak bilimsel bilginin mutlaklık iddialarını sorgulamıştır. Özellikle olasılık kuramına yaptığı katkılar, belirsizliğin rasyonel biçimde ele alınabileceğini göstererek bilimsel düşünceye yeni bir perspektif sunmuştur. Bunun yanı sıra fizik alanındaki deneyleri, deneysel yöntemin olanaklarını ve sınırlarını birlikte görünür kılmıştır. Bu bağlamda Pascal’ın bilim anlayışı, bilimsel bilginin gelişimini kesinlikten ziyade olasılık, deney ve eleştirel akıl çerçevesinde konumlandıran bir yaklaşım olarak değerlendirilebilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe Ana Bilim Dalı’nda yapılan “Bir Bilim Adamı, Bir Filozof, Bir Din Adamı Olarak Blaise Pascal” başlıklı yüksek lisans tezinin bir kısmından çıkarılmıştır.

Kaynakça

  1. Adamson, D. (1995). Blaise Pascal: Mathematician, physicist and thinker about God. Macmillan Press.
  2. Baise, A. (2013). Probability, objectivity, and induction. The Journal of Ayn Rand Studies, 13(2), 81–95.
  3. Brown, G. (1984). A defence of Pascal’s wager. Religious Studies, 20(3), 465–479. Cambridge University Press.
  4. Burton, D. M. (1991). The history of mathematics: An introduction. Wm. C. Brown Publishers.
  5. Chevalier, J. (1961). Pascal (M. Toprak, Trans.). Milli Eğitim Basımevi.
  6. Chrystal, G. (2020). Blaise Pascal. Delphi Classics.
  7. Clarke, D. M. (2003). Pascal’s philosophy of science. In N. Hammond (Ed.), The Cambridge companion to Pascal. Cambridge University Press.
  8. Edwards, A. W. F. (2003). Pascal’s work on probability. In N. Hammond (Ed.), The Cambridge companion to Pascal. Cambridge University Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

17. Yüzyıl Felsefesi, Felsefe Tarihi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

3 Şubat 2026

Kabul Tarihi

8 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 16

Kaynak Göster

APA
Bayrak Tekin, Ö. (2026). Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 16, 86-104. https://doi.org/10.47948/efad.1881103
AMA
1.Bayrak Tekin Ö. Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı. KMÜ EFAD. 2026;(16):86-104. doi:10.47948/efad.1881103
Chicago
Bayrak Tekin, Öznur. 2026. “Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı”. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 16: 86-104. https://doi.org/10.47948/efad.1881103.
EndNote
Bayrak Tekin Ö (01 Nisan 2026) Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 16 86–104.
IEEE
[1]Ö. Bayrak Tekin, “Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı”, KMÜ EFAD, sy 16, ss. 86–104, Nis. 2026, doi: 10.47948/efad.1881103.
ISNAD
Bayrak Tekin, Öznur. “Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı”. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. 16 (01 Nisan 2026): 86-104. https://doi.org/10.47948/efad.1881103.
JAMA
1.Bayrak Tekin Ö. Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı. KMÜ EFAD. 2026;:86–104.
MLA
Bayrak Tekin, Öznur. “Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı”. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, sy 16, Nisan 2026, ss. 86-104, doi:10.47948/efad.1881103.
Vancouver
1.Öznur Bayrak Tekin. Blaise Pascal’ın Bilimsel Düşünce Dünyasına Katkısı. KMÜ EFAD. 01 Nisan 2026;(16):86-104. doi:10.47948/efad.1881103

20525   20522     20540       Creative Commons Lisansı

Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. 

Karamanoglu Mehmetbey University Journal of the Faculty of Letters is lisensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-No Derivative 4.0 International License.