Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Yıllık ölçeğe dayalı meteorolojik parametrelerin en iyi olasılık dağılımlarının incelenmesi

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 1, 126 - 141, 10.02.2026
https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1795995
https://izlik.org/JA64FM89MK

Öz

İklim ve iklim kaynaklı olaylar; canlı yaşamı, enerji, ekonomi ve sürdürülebilirlik üstünde büyük bir etkisi olması nedeniyle toplumların halen dikkatini çekmektedir. Yağış, sıcaklık ve nem gibi meteorolojik parametreler insanoğluna doğaya adapte olmak için önemli bilgiler sağlar. Bu kapsamda, bu çalışmanın amacı gerekli verilerin Türkiye’nin Meteoroloji Genel Müdürlüğünden temin edilip Türkiye’nin Karaman, Konya ve Ankara Bölgeleri için yıllık ölçek dikkate alınarak ortalama ve maksimum sıcaklık, ortalama nispi nem ve toplam yağış serileri için alansal ve zamansal değişkenliği analiz etmek ve bu seriler için en uygun olasılık dağılımlarını elde etmektir. Seçilen meteorolojik parametrelerinin alansal dağılımı Ters Mesafe Ağırlıklı Yöntem ile, bu parametrelerin olası değişkenliği ise Mann-Kendall testi (MKT), Spearman’ın Rho testi (SRT) ve Sen’in eğim testi (SSE) ile yapılmıştır. Parametrelerin en iyi dağılımları, sıkça kullanılan olasılık dağılımlar olan Normal, Lognormal, Lojistik, Gamma, Weibull, Gumbel ve Genelleştirilmiş Aşırı Değer dağılımlarının Kolmogorov-Smirnov, Anderson Darling, Ki-Kare, Cramer Von Mises, Akaike Bilgi Kriteri, Bayesian Bilgi Kriteri ve Maksimum Olabilirlik Tahminlerinden oluşan bir dizi uyumluluk testlerindeki performansa göre analiz edilmiştir. MKT ve SRT trend test sonuçları veri serilerinde çeşitli trend tipleri (artan veya azalan) tespit edilmesine rağmen, bu trendler α=0.01 anlamlılık seviyesi dikkate alındığında birkaç kez anlamlı olduğunu gösterirken, SSE sonuçları genellikle artan trendlerle tespit edilmiştir. En uygun dağılım sonuçları genel olarak Genelleştirilmiş Aşırı Değer, Lojistik ve Gama dağılımlarının en iyi uyum sağlayan dağılımlar olarak tespit edildiğini; Lognormal, Gumbel ve Weibull dağılımlarının daha az sayıda tespit edildiğini göstermiştir. Bu çalışmanın sunduğu önemli bulgular doğrultusunda, sonuçlarının iklim eylem planları, su kaynaklarının planlanması ve kentsel yönetim alanlarında faydalı olması beklenmektedir.

Etik Beyan

Bu çalışmada, “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi” kapsamında uyulması gerekli tüm kurallara uyulduğunu, bahsi geçen yönergenin “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler” başlığı altında belirtilen eylemlerden hiçbirinin gerçekleştirilmediğini taahhüt ederim.

Teşekkür

Meteorolojik Verilerin teminini sağlayan Meteoroloji Genel Müdürlüğü'ne teşekkür ederim.

Kaynakça

  • Abdolmanafi, A., Saghafian, B., & Aminyavari, S. (2025). Enhancing precipitation intensity estimation using ERA5-land reanalysis with statistical and machine learning approaches. Results in Engineering, 26, 104928. https://doi.org/10.1016/j.rineng.2025.104928
  • Abu Arra, A., & Şişman, E. (2025). New Insights into Meteorological and Hydrological Drought Modeling: A Comparative Analysis of Parametric and Non-Parametric Distributions. Atmosphere, 16(7), 846. https://doi.org/10.3390/atmos16070846
  • Acar, R., Akbas, E., Koycegiz, C., & Esit, M. (2025). Rainfall trends in the transboundary Euphrates-Tigris River Basin. Environmental Earth Sciences, 84(16), 473. https://doi.org/10.1007/s12665-025-12480-1
  • Akaike, H. (1976). An information criterion (AIC) Mathematical Sciences 14. 5.
  • Akçay, F., Şan, M., Nacar, S., & Kankal, M. (2023). Annual Trends of Precipitation and Temperature in the Northwestern Part of Turkey Using Innovative Approaches: A Holistic and Partial Study. Pure and Applied Geophysics, 180(8), 3131–3156. https://doi.org/10.1007/s00024-023-03319-6
  • Aksu, H., Aksoy, H., Cetin, M., Yaldiz, S. G., Yildirim, I., & Alsenjar, O. (2024). Development of rainfall intensity-duration-frequency curves under nonstationary conditions. Sustainable Water Resources Management, 11(1), 4. https://doi.org/10.1007/s40899-024-01176-2
  • Avşaroğlu, Y., Gümüş, V., Şimşek, O., Dinsever, L. D., & Kuş, M. (2021). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki aylık toplam tava buharlaşma verilerinin Mann-Kendall Testi ve Yenilikçi Şen Yöntemi ile trend analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(4), 1059–1070. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.908615
  • Candan, H., Oktay, E., & Sürmeli, İ. (2018). SANAYİLEŞME VE GÖÇ OLGUSUNUN KENT PLANLARI ÜZERİNE ETKİSİ: KARAMAN ÖRNEĞİ. Journal of International Social Research, 11(60).
  • Casas-Castillo, M. del C., Llabrés-Brustenga, A., Rodríguez-Solà, R., Rius, A., & Redaño, À. (2025). Scaling Properties of Rainfall as a Basis for Intensity–Duration–Frequency Relationships and Their Spatial Distribution in Catalunya, NE Spain. Climate, 13(2), 37. https://doi.org/10.3390/cli13020037
  • Chattamvelli, R., & Shanmugam, R. (2021). Gumbel Distribution. In R. Chattamvelli & R. Shanmugam (Eds), Continuous Distributions in Engineering and the Applied Sciences – Part II (pp. 263–271). Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-031-02435-1_11
  • de Souza, A., de Medeiros, E. S., de Oliveira-Júnior, J. F., Kumar, V., Gautam, S., & Bezerra, A. P. (2025). Analyzing Maximum Temperature Trends and Extremes in Brazil: A Study of Climate Variability and Anthropogenic Influences from 1960 to 2020. Aerosol Science and Engineering. https://doi.org/10.1007/s41810-025-00288-2
  • Dan’azumi, S., & Ibrahim, U. A. (2023). Trend analysis of observed precipitation, temperature, and streamflow for Hadejia-Nguru wetlands catchment, Nigeria. Theoretical and Applied Climatology, 151(1), 195–207. https://doi.org/10.1007/s00704-022-04270-7
  • Değer, İ. H., & Yüce, M. İ. (2024). Küresel Isınmanın Meteorolojik Veriler Üzerindeki Etkisinin Araştırılması. Journal of Sustainable Green Development, 1(1), 27–34. https://doi.org/10.5281/zenodo.10800857
  • Deger, I. H., Yuce, M. I., & Esit, M. (2025). Determination of univariate, bivariate and conditional return periods of hydrological droughts using two-dimensional multivariate functions. Stochastic Environmental Research and Risk Assessment. https://doi.org/10.1007/s00477-025-03076-z
  • Eşit, M. (2022). The Determination of the Most Appropriate Probability Distribution Models for the Meteorological Variables. Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(4), 1026–1041. https://doi.org/10.17798/bitlisfen.1168077
  • Esit, M., Yuce, M. I., Deger, İ. H., & Yasa, I. (2024). Trend and variability analysis in rainfall and temperature records over Van Province, Türkiye. Theoretical and Applied Climatology, 155(1), 451–472. https://doi.org/10.1007/s00704-023-04644-5
  • Gezgin, C., & Gündüz, H. İ. (2025). Konya İli Zemin Çökmelerinin PS-InSAR Yöntemi ile Değerlendirilmesi ve Litolojik Özelliklerle İlişkisi. Geomatik, 10(3), 304–315. https://doi.org/10.29128/geomatik.1638738
  • Granata, F., Zhu, S., & Di Nunno, F. (2025). Hydrological extremes in the Mediterranean basin: Interactions, impacts, and adaptation in the face of climate change. Regional Environmental Change, 25(3), 100. https://doi.org/10.1007/s10113-025-02432-7
  • Gümüş, V., Avşaroğlu, Y., Şimşek, O., & Dinsever, L. D. (2023). Evaluation of meteorological time series trends in Southeastern Anatolia, Turkey. G e o f i z i k a, 40(1), 51–73. https://doi.org/10.15233/gfz.2023.40.3
  • Haddad, K. (2021). Selection of the best fit probability distributions for temperature data and the use of L-moment ratio diagram method: A case study for NSW in Australia. Theoretical and Applied Climatology, 143(3), 1261–1284. https://doi.org/10.1007/s00704-020-03455-2
  • Haddad, K., & Rahman, A. (2011). Selection of the best fit flood frequency distribution and parameter estimation procedure: A case study for Tasmania in Australia. Stochastic Environmental Research and Risk Assessment, 25(3), 415–428. https://doi.org/10.1007/s00477-010-0412-1
  • Hamed, K., & Rao, A. R. (2019). Flood frequency analysis. CRC press.
  • Kiche, J., Ngesa, O., & Orwa, G. (2019). On Generalized Gamma Distribution and Its Application to Survival Data. International Journal of Statistics and Probability, 8(5), 85–102.
  • Kaine, G., & Wright, V. (2025). Regulator Theory, Natural Hazards, and Climate Change. Sustainability, 17(7), 2979. https://doi.org/10.3390/su17072979
  • Kaltakkıran, G. (2024). Ardahan ilinin meteorolojik verilerindeki değişimin istatistiksel olarak incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 14(1), 208–226. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1242946
  • Kartal, V., Yavuz, V. S., Ariman, S., Kaya, K., Alkanjo, S., & Simsek, O. (2024). Climate change trends in the Southeastern Anatolia region of Türkiye: Precipitation and drought. Journal of Water and Climate Change, 15(12), 5893–5919. https://doi.org/10.2166/wcc.2024.503
  • Kassem, Y., Gökçekuş, H., Çamur, H., & Esenel, E. (2021). Statistical analysis and determination of best-fit probability distribution for monthly rainfall in Northern Cyprus. Desalination and Water Treatment, 215, 347–379. https://doi.org/10.5004/dwt.2021.26556
  • Katikas, L., Dimitriadis, P., Koutsoyiannis, D., Kontos, T., & Kyriakidis, P. (2021). A stochastic simulation scheme for the long-term persistence, heavy-tailed and double periodic behavior of observational and reanalysis wind time-series. Applied Energy, 295, 116873. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2021.116873
  • Katipoğlu, O. M. (2022). Spatial analysis of seasonal precipitation using various interpolation methods in the Euphrates basin, Turkey. Acta Geophysica, 70(2), 859–878. https://doi.org/10.1007/s11600-022-00756-0
  • Katipoğlu, O. M. (2022). Analyzing the trend and change point in various meteorological variables in Bursa with various statistical and graphical methods. Theoretical and Applied Climatology, 150(3), 1295–1320. https://doi.org/10.1007/s00704-022-04231-0
  • Kaya, K., Alkanjo, S., Kartal, V., Yavuz, V. S., & Arıman, S. (2024). Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Journal of the Institute of Science and Technology, 14(4), 1489–1511. https://doi.org/10.21597/jist.1480483
  • Kendall, M. (1975). Rank Correlation Methods; Griffin: London, UK.
  • Khudri, M. M., & Sadia, F. (2013). Determination of the best fit probability distribution for annual extreme precipitation in Bangladesh. European Journal of Scientific Research, 103(3), 391–404.
  • Kızılelma, Y., Çelik, M., & Karabulut, M. (2015). İç Anadolu Bölgesinde sıcaklık ve yağışların trend analizi. Türk Coğrafya Dergisi, 64, 1–10. https://doi.org/10.17211/tcd.90494
  • Körük, A. E., Kankal, M., Yıldız, M. B., Akçay, F., Şan, M., & Nacar, S. (2023). Trend analysis of precipitation using innovative approaches in northwestern Turkey. Physics and Chemistry of the Earth, Parts A/B/C, 131, 103416. https://doi.org/10.1016/j.pce.2023.103416
  • Lai, C.-D., Murthy, D. N., & Xie, M. (2006). Weibull distributions and their applications. In Springer handbook of engineering statistics (pp. 63–78). Springer.
  • Laio, F. (2004). Cramer–von Mises and Anderson‐Darling goodness of fit tests for extreme value distributions with unknown parameters. Water Resources Research, 40(9).
  • Langat, P. K., Kumar, L., & Koech, R. (2019). Identification of the Most Suitable Probability Distribution Models for Maximum, Minimum, and Mean Streamflow. Water, 11(4), 734. https://doi.org/10.3390/w11040734
  • Lei, X., & Xu, X. (2025). Climate crisis on energy bills: Who bears the greater burden of extreme weather events? Economics Letters, 247, 112103. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2024.112103
  • Li, Z., Brissette, F., & Chen, J. (2013). Finding the most appropriate precipitation probability distribution for stochastic weather generation and hydrological modelling in Nordic watersheds. https://doi.org/10.1002/hyp.9499
  • Mamoon, A. A., & Rahman, A. (2017). Selection of the best fit probability distribution in rainfall frequency analysis for Qatar. Natural Hazards, 86(1), 281–296. https://doi.org/10.1007/s11069-016-2687-0
  • Mann, H. B. (1945). Nonparametric Tests Against Trend. Econometrica, 13(3), 245–259. https://doi.org/10.2307/1907187
  • Montes-Pajuelo, R., Rodríguez-Pérez, Á. M., López, R., & Rodríguez, C. A. (2024). Analysis of Probability Distributions for Modelling Extreme Rainfall Events and Detecting Climate Change: Insights from Mathematical and Statistical Methods. Mathematics, 12(7), 1093. https://doi.org/10.3390/math12071093
  • Ng, J. L., Abd Aziz, S., Huang, Y. F., Wayayok, A., & Rowshon, M. (2018). Generation of a stochastic precipitation model for the tropical climate. Theoretical and Applied Climatology, 133(1), 489–509. https://doi.org/10.1007/s00704-017-2202-x
  • Otieno, K., Chaba, L., Odhiambo, C., & Omolo, B. (2025). A systematic approach to modeling monthly maximum temperature and total rainfall in Kenya. Scientific Reports, 15(1), 31758. https://doi.org/10.1038/s41598-025-12810-0
  • Otiniano, C. E. G., Lisboa, M. N. S., & Ribeiro, T. K. A. (2025). A Revised Bimodal Generalized Extreme Value Distribution: Theory and Climate Data Application. Entropy, 27(7), 749. https://doi.org/10.3390/e27070749
  • Öğ, B., Gürer, T., Cengiz, S., Öztürk, A., Turan, E., & Özgür, E. (2024). Doğu ve Orta Karadeniz Bölgesi yağışlarının aylık, mevsimlik ve yıllık trend analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 14(1), 131–148. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1330442
  • Qadem, Z., & Tayfur, G. (2024). In-depth Exploration of Temperature Trends in Morocco: Combining Traditional Methods of Mann Kendall with Innovative ITA and IPTA Approaches. Pure and Applied Geophysics, 181(8), 2717–2739. https://doi.org/10.1007/s00024-024-03535-8
  • Rahman, G., Kim, J.-Y., Kim, T.-W., Park, M., & Kwon, H.-H. (2025). Spatial and temporal variations in temperature and precipitation trends in South Korea over the past half-century (1974–2023) using innovative trend analysis. Journal of Hydro-Environment Research, 58, 1–18. https://doi.org/10.1016/j.jher.2024.11.002
  • Rosli, M. R., Muhammad, M. K. I., & Sa’adi, Z. (2025). Best Fit Distribution for Annual Maximum Rainfall Events: IDF Curve Construction for Sibu, Sarawak. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 1505(1), 012016. https://doi.org/10.1088/1755-1315/1505/1/012016
  • Rwema, M., Sylla, M. B., Safari, B., Roininen, L., & Laine, M. (2025). Trend analysis and change point detection in precipitation time series over the Eastern Province of Rwanda during 1981–2021. Theoretical and Applied Climatology, 156(2), 98. https://doi.org/10.1007/s00704-024-05317-7
  • Saplıoğlu, K., & Dahir, A. O. (2018). Somaliland Bölgesi (Somali) Yağışlarının Trend Analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 8(1), 48–62. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.309268
  • Sen, P. K. (1968). Estimates of the regression coefficient based on Kendall’s tau. J Am Stat Assoc, 63. https://doi.org/10.1080/01621459.1968.10480934
  • Sharma, C., & Ojha, C. S. P. (2019). Changes of Annual Precipitation and Probability Distributions for Different Climate Types of the World. Water, 11(10), 2092. https://doi.org/10.3390/w11102092
  • Smirnov, N. (1948). Table for estimating the goodness of fit of empirical distributions. The Annals of Mathematical Statistics, 19(2), 279–281.
  • Spearman, C. (1961). The Proof and Measurement of Association Between Two Things (p. 58). Appleton-Century-Crofts. https://doi.org/10.1037/11491-005
  • Stauffer, R., Umlauf, N., Messner, J. W., Mayr, G. J., & Zeileis, A. (2017). Ensemble Postprocessing of Daily Precipitation Sums over Complex Terrain Using Censored High-Resolution Standardized Anomalies. https://doi.org/10.1175/MWR-D-16-0260.1
  • Stephens, M. A. (1974). EDF Statistics for Goodness of Fit and Some Comparisons. Journal of the American Statistical Association, 69(347), 730–737. https://doi.org/10.2307/2286009
  • Stone, M. (1979). Comments on model selection criteria of Akaike and Schwarz. Journal of the Royal Statistical Society. Series B (Methodological), 276–278.
  • Şen, K., & Aksu, H. (2021). İstanbul İçin Standart Süreli Gözlenen En Büyük Yağışların Eğilimleri. Teknik Dergi, 32(1), 10495–10514. https://doi.org/10.18400/tekderg.647558
  • Toma, M. B., Belete, M. D., & Ulsido, M. D. (2022). Trends in climatic and hydrological parameters in the Ajora-Woybo watershed, Omo-Gibe River basin, Ethiopia. SN Applied Sciences, 5(1), 45. https://doi.org/10.1007/s42452-022-05270-y
  • Ülke, A., & Özkoca, T. (2018). Sinop, Ordu ve Samsun İllerinin Sıcaklık Verilerinde Trend Analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 8(2), 455–463. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.351294
  • Ünal, C., & Özel, G. (2023). Ankara İli Meteoroloji Parametrelerinin Hava Kirliliği Üzerindeki Etkilerinin Regresyon Analizi ile İncelenmesi. Nicel Bilimler Dergisi, 5(2), 135–150. https://doi.org/10.51541/nicel.1231668
  • Wei, Y., Li, H., Zhou, Y., Commey, N. A., Jin, J., & Zhou, P. (2025). Study on the evolution of regional future drought-flood abrupt alternation events. Journal of Hydrology: Regional Studies, 59, 102459. https://doi.org/10.1016/j.ejrh.2025.102459
  • Wilks, D. S. (2011). Statistical methods in the atmospheric sciences (Vol. 100). Academic press.
  • Wixson, T. P., & Cooley, D. (2023). Attribution of Seasonal Wildfire Risk to Changes in Climate: A Statistical Extremes Approach. https://doi.org/10.1175/JAMC-D-23-0072.1

Examining the best probability distributions of meteorological parameters based on annual scale

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 1, 126 - 141, 10.02.2026
https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1795995
https://izlik.org/JA64FM89MK

Öz

Climate and climate related events are still taking the interests of societies as it has a huge impact on live life, energy, economy and sustainability. Meteorological parameters such as precipitation, temperature, humidity provide significant information to humanity to adopt with nature. Within this scope, the aim of this study is to analyze the spatio-temporal variability of mean and maximum temperature, mean relative humidity and total precipitation series and obtain the best fitted probability distributions of them for Karaman, Konya and Ankara Regions of Turkiye considering annual scale by obtaining required data from General Directorate of Meteorology of Turkiye. The spatial distribution of selected meteorological variables has been analyzed by Inverse Distance Weighting (IDW) technique and possible temporal variability of these variables have been examined by the trend tests of Mann Kendall (MKT), Spearman’s Rho (SRT), Sen’ Slope(SSE). The best fitted distributions of parameters have been analyzed by utilizing the most commonly used probability distributions of Normal, Lognormal, Logistic, Gamma, Weibull, Gumbel, Generalized Extreme Value considering their performance in a set of goodness of fit tests which are Kolmogorov-Smirnov, Anderson Darling, Chi Square, Cramer Von Mises, Akaike Information Criterion, Bayesian Information Criterion and Maximum Likelihood Estimations. The trend results of MKT and SRT have demonstrated that although there has been a variety of trend types (increasing or decreasing) in data series, a few times these trends have been significant when considering α=0.01 significant level while SSE results have been generally detected with increasing trend slopes. The best-fit distribution results have shown that generally Generalized Extreme Value, Logistics and Gamma distributions have been detected as the best fitted distributions while Lognormal, Gumbel and Weibull have been detected with less numbers. The results of this study are expected to be beneficial for climate change action and water resources planning and urban management areas as the study presents significant findings.

Etik Beyan

The author of this article declares that the materials and methods used in this study do not require ethics committee approval and/or legal-special permission.

Teşekkür

The General Directorate of Meteorology (MGM) of Turkiye is to be acknowledged for providing meteorological data

Kaynakça

  • Abdolmanafi, A., Saghafian, B., & Aminyavari, S. (2025). Enhancing precipitation intensity estimation using ERA5-land reanalysis with statistical and machine learning approaches. Results in Engineering, 26, 104928. https://doi.org/10.1016/j.rineng.2025.104928
  • Abu Arra, A., & Şişman, E. (2025). New Insights into Meteorological and Hydrological Drought Modeling: A Comparative Analysis of Parametric and Non-Parametric Distributions. Atmosphere, 16(7), 846. https://doi.org/10.3390/atmos16070846
  • Acar, R., Akbas, E., Koycegiz, C., & Esit, M. (2025). Rainfall trends in the transboundary Euphrates-Tigris River Basin. Environmental Earth Sciences, 84(16), 473. https://doi.org/10.1007/s12665-025-12480-1
  • Akaike, H. (1976). An information criterion (AIC) Mathematical Sciences 14. 5.
  • Akçay, F., Şan, M., Nacar, S., & Kankal, M. (2023). Annual Trends of Precipitation and Temperature in the Northwestern Part of Turkey Using Innovative Approaches: A Holistic and Partial Study. Pure and Applied Geophysics, 180(8), 3131–3156. https://doi.org/10.1007/s00024-023-03319-6
  • Aksu, H., Aksoy, H., Cetin, M., Yaldiz, S. G., Yildirim, I., & Alsenjar, O. (2024). Development of rainfall intensity-duration-frequency curves under nonstationary conditions. Sustainable Water Resources Management, 11(1), 4. https://doi.org/10.1007/s40899-024-01176-2
  • Avşaroğlu, Y., Gümüş, V., Şimşek, O., Dinsever, L. D., & Kuş, M. (2021). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki aylık toplam tava buharlaşma verilerinin Mann-Kendall Testi ve Yenilikçi Şen Yöntemi ile trend analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(4), 1059–1070. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.908615
  • Candan, H., Oktay, E., & Sürmeli, İ. (2018). SANAYİLEŞME VE GÖÇ OLGUSUNUN KENT PLANLARI ÜZERİNE ETKİSİ: KARAMAN ÖRNEĞİ. Journal of International Social Research, 11(60).
  • Casas-Castillo, M. del C., Llabrés-Brustenga, A., Rodríguez-Solà, R., Rius, A., & Redaño, À. (2025). Scaling Properties of Rainfall as a Basis for Intensity–Duration–Frequency Relationships and Their Spatial Distribution in Catalunya, NE Spain. Climate, 13(2), 37. https://doi.org/10.3390/cli13020037
  • Chattamvelli, R., & Shanmugam, R. (2021). Gumbel Distribution. In R. Chattamvelli & R. Shanmugam (Eds), Continuous Distributions in Engineering and the Applied Sciences – Part II (pp. 263–271). Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-031-02435-1_11
  • de Souza, A., de Medeiros, E. S., de Oliveira-Júnior, J. F., Kumar, V., Gautam, S., & Bezerra, A. P. (2025). Analyzing Maximum Temperature Trends and Extremes in Brazil: A Study of Climate Variability and Anthropogenic Influences from 1960 to 2020. Aerosol Science and Engineering. https://doi.org/10.1007/s41810-025-00288-2
  • Dan’azumi, S., & Ibrahim, U. A. (2023). Trend analysis of observed precipitation, temperature, and streamflow for Hadejia-Nguru wetlands catchment, Nigeria. Theoretical and Applied Climatology, 151(1), 195–207. https://doi.org/10.1007/s00704-022-04270-7
  • Değer, İ. H., & Yüce, M. İ. (2024). Küresel Isınmanın Meteorolojik Veriler Üzerindeki Etkisinin Araştırılması. Journal of Sustainable Green Development, 1(1), 27–34. https://doi.org/10.5281/zenodo.10800857
  • Deger, I. H., Yuce, M. I., & Esit, M. (2025). Determination of univariate, bivariate and conditional return periods of hydrological droughts using two-dimensional multivariate functions. Stochastic Environmental Research and Risk Assessment. https://doi.org/10.1007/s00477-025-03076-z
  • Eşit, M. (2022). The Determination of the Most Appropriate Probability Distribution Models for the Meteorological Variables. Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(4), 1026–1041. https://doi.org/10.17798/bitlisfen.1168077
  • Esit, M., Yuce, M. I., Deger, İ. H., & Yasa, I. (2024). Trend and variability analysis in rainfall and temperature records over Van Province, Türkiye. Theoretical and Applied Climatology, 155(1), 451–472. https://doi.org/10.1007/s00704-023-04644-5
  • Gezgin, C., & Gündüz, H. İ. (2025). Konya İli Zemin Çökmelerinin PS-InSAR Yöntemi ile Değerlendirilmesi ve Litolojik Özelliklerle İlişkisi. Geomatik, 10(3), 304–315. https://doi.org/10.29128/geomatik.1638738
  • Granata, F., Zhu, S., & Di Nunno, F. (2025). Hydrological extremes in the Mediterranean basin: Interactions, impacts, and adaptation in the face of climate change. Regional Environmental Change, 25(3), 100. https://doi.org/10.1007/s10113-025-02432-7
  • Gümüş, V., Avşaroğlu, Y., Şimşek, O., & Dinsever, L. D. (2023). Evaluation of meteorological time series trends in Southeastern Anatolia, Turkey. G e o f i z i k a, 40(1), 51–73. https://doi.org/10.15233/gfz.2023.40.3
  • Haddad, K. (2021). Selection of the best fit probability distributions for temperature data and the use of L-moment ratio diagram method: A case study for NSW in Australia. Theoretical and Applied Climatology, 143(3), 1261–1284. https://doi.org/10.1007/s00704-020-03455-2
  • Haddad, K., & Rahman, A. (2011). Selection of the best fit flood frequency distribution and parameter estimation procedure: A case study for Tasmania in Australia. Stochastic Environmental Research and Risk Assessment, 25(3), 415–428. https://doi.org/10.1007/s00477-010-0412-1
  • Hamed, K., & Rao, A. R. (2019). Flood frequency analysis. CRC press.
  • Kiche, J., Ngesa, O., & Orwa, G. (2019). On Generalized Gamma Distribution and Its Application to Survival Data. International Journal of Statistics and Probability, 8(5), 85–102.
  • Kaine, G., & Wright, V. (2025). Regulator Theory, Natural Hazards, and Climate Change. Sustainability, 17(7), 2979. https://doi.org/10.3390/su17072979
  • Kaltakkıran, G. (2024). Ardahan ilinin meteorolojik verilerindeki değişimin istatistiksel olarak incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 14(1), 208–226. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1242946
  • Kartal, V., Yavuz, V. S., Ariman, S., Kaya, K., Alkanjo, S., & Simsek, O. (2024). Climate change trends in the Southeastern Anatolia region of Türkiye: Precipitation and drought. Journal of Water and Climate Change, 15(12), 5893–5919. https://doi.org/10.2166/wcc.2024.503
  • Kassem, Y., Gökçekuş, H., Çamur, H., & Esenel, E. (2021). Statistical analysis and determination of best-fit probability distribution for monthly rainfall in Northern Cyprus. Desalination and Water Treatment, 215, 347–379. https://doi.org/10.5004/dwt.2021.26556
  • Katikas, L., Dimitriadis, P., Koutsoyiannis, D., Kontos, T., & Kyriakidis, P. (2021). A stochastic simulation scheme for the long-term persistence, heavy-tailed and double periodic behavior of observational and reanalysis wind time-series. Applied Energy, 295, 116873. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2021.116873
  • Katipoğlu, O. M. (2022). Spatial analysis of seasonal precipitation using various interpolation methods in the Euphrates basin, Turkey. Acta Geophysica, 70(2), 859–878. https://doi.org/10.1007/s11600-022-00756-0
  • Katipoğlu, O. M. (2022). Analyzing the trend and change point in various meteorological variables in Bursa with various statistical and graphical methods. Theoretical and Applied Climatology, 150(3), 1295–1320. https://doi.org/10.1007/s00704-022-04231-0
  • Kaya, K., Alkanjo, S., Kartal, V., Yavuz, V. S., & Arıman, S. (2024). Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Journal of the Institute of Science and Technology, 14(4), 1489–1511. https://doi.org/10.21597/jist.1480483
  • Kendall, M. (1975). Rank Correlation Methods; Griffin: London, UK.
  • Khudri, M. M., & Sadia, F. (2013). Determination of the best fit probability distribution for annual extreme precipitation in Bangladesh. European Journal of Scientific Research, 103(3), 391–404.
  • Kızılelma, Y., Çelik, M., & Karabulut, M. (2015). İç Anadolu Bölgesinde sıcaklık ve yağışların trend analizi. Türk Coğrafya Dergisi, 64, 1–10. https://doi.org/10.17211/tcd.90494
  • Körük, A. E., Kankal, M., Yıldız, M. B., Akçay, F., Şan, M., & Nacar, S. (2023). Trend analysis of precipitation using innovative approaches in northwestern Turkey. Physics and Chemistry of the Earth, Parts A/B/C, 131, 103416. https://doi.org/10.1016/j.pce.2023.103416
  • Lai, C.-D., Murthy, D. N., & Xie, M. (2006). Weibull distributions and their applications. In Springer handbook of engineering statistics (pp. 63–78). Springer.
  • Laio, F. (2004). Cramer–von Mises and Anderson‐Darling goodness of fit tests for extreme value distributions with unknown parameters. Water Resources Research, 40(9).
  • Langat, P. K., Kumar, L., & Koech, R. (2019). Identification of the Most Suitable Probability Distribution Models for Maximum, Minimum, and Mean Streamflow. Water, 11(4), 734. https://doi.org/10.3390/w11040734
  • Lei, X., & Xu, X. (2025). Climate crisis on energy bills: Who bears the greater burden of extreme weather events? Economics Letters, 247, 112103. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2024.112103
  • Li, Z., Brissette, F., & Chen, J. (2013). Finding the most appropriate precipitation probability distribution for stochastic weather generation and hydrological modelling in Nordic watersheds. https://doi.org/10.1002/hyp.9499
  • Mamoon, A. A., & Rahman, A. (2017). Selection of the best fit probability distribution in rainfall frequency analysis for Qatar. Natural Hazards, 86(1), 281–296. https://doi.org/10.1007/s11069-016-2687-0
  • Mann, H. B. (1945). Nonparametric Tests Against Trend. Econometrica, 13(3), 245–259. https://doi.org/10.2307/1907187
  • Montes-Pajuelo, R., Rodríguez-Pérez, Á. M., López, R., & Rodríguez, C. A. (2024). Analysis of Probability Distributions for Modelling Extreme Rainfall Events and Detecting Climate Change: Insights from Mathematical and Statistical Methods. Mathematics, 12(7), 1093. https://doi.org/10.3390/math12071093
  • Ng, J. L., Abd Aziz, S., Huang, Y. F., Wayayok, A., & Rowshon, M. (2018). Generation of a stochastic precipitation model for the tropical climate. Theoretical and Applied Climatology, 133(1), 489–509. https://doi.org/10.1007/s00704-017-2202-x
  • Otieno, K., Chaba, L., Odhiambo, C., & Omolo, B. (2025). A systematic approach to modeling monthly maximum temperature and total rainfall in Kenya. Scientific Reports, 15(1), 31758. https://doi.org/10.1038/s41598-025-12810-0
  • Otiniano, C. E. G., Lisboa, M. N. S., & Ribeiro, T. K. A. (2025). A Revised Bimodal Generalized Extreme Value Distribution: Theory and Climate Data Application. Entropy, 27(7), 749. https://doi.org/10.3390/e27070749
  • Öğ, B., Gürer, T., Cengiz, S., Öztürk, A., Turan, E., & Özgür, E. (2024). Doğu ve Orta Karadeniz Bölgesi yağışlarının aylık, mevsimlik ve yıllık trend analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 14(1), 131–148. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1330442
  • Qadem, Z., & Tayfur, G. (2024). In-depth Exploration of Temperature Trends in Morocco: Combining Traditional Methods of Mann Kendall with Innovative ITA and IPTA Approaches. Pure and Applied Geophysics, 181(8), 2717–2739. https://doi.org/10.1007/s00024-024-03535-8
  • Rahman, G., Kim, J.-Y., Kim, T.-W., Park, M., & Kwon, H.-H. (2025). Spatial and temporal variations in temperature and precipitation trends in South Korea over the past half-century (1974–2023) using innovative trend analysis. Journal of Hydro-Environment Research, 58, 1–18. https://doi.org/10.1016/j.jher.2024.11.002
  • Rosli, M. R., Muhammad, M. K. I., & Sa’adi, Z. (2025). Best Fit Distribution for Annual Maximum Rainfall Events: IDF Curve Construction for Sibu, Sarawak. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 1505(1), 012016. https://doi.org/10.1088/1755-1315/1505/1/012016
  • Rwema, M., Sylla, M. B., Safari, B., Roininen, L., & Laine, M. (2025). Trend analysis and change point detection in precipitation time series over the Eastern Province of Rwanda during 1981–2021. Theoretical and Applied Climatology, 156(2), 98. https://doi.org/10.1007/s00704-024-05317-7
  • Saplıoğlu, K., & Dahir, A. O. (2018). Somaliland Bölgesi (Somali) Yağışlarının Trend Analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 8(1), 48–62. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.309268
  • Sen, P. K. (1968). Estimates of the regression coefficient based on Kendall’s tau. J Am Stat Assoc, 63. https://doi.org/10.1080/01621459.1968.10480934
  • Sharma, C., & Ojha, C. S. P. (2019). Changes of Annual Precipitation and Probability Distributions for Different Climate Types of the World. Water, 11(10), 2092. https://doi.org/10.3390/w11102092
  • Smirnov, N. (1948). Table for estimating the goodness of fit of empirical distributions. The Annals of Mathematical Statistics, 19(2), 279–281.
  • Spearman, C. (1961). The Proof and Measurement of Association Between Two Things (p. 58). Appleton-Century-Crofts. https://doi.org/10.1037/11491-005
  • Stauffer, R., Umlauf, N., Messner, J. W., Mayr, G. J., & Zeileis, A. (2017). Ensemble Postprocessing of Daily Precipitation Sums over Complex Terrain Using Censored High-Resolution Standardized Anomalies. https://doi.org/10.1175/MWR-D-16-0260.1
  • Stephens, M. A. (1974). EDF Statistics for Goodness of Fit and Some Comparisons. Journal of the American Statistical Association, 69(347), 730–737. https://doi.org/10.2307/2286009
  • Stone, M. (1979). Comments on model selection criteria of Akaike and Schwarz. Journal of the Royal Statistical Society. Series B (Methodological), 276–278.
  • Şen, K., & Aksu, H. (2021). İstanbul İçin Standart Süreli Gözlenen En Büyük Yağışların Eğilimleri. Teknik Dergi, 32(1), 10495–10514. https://doi.org/10.18400/tekderg.647558
  • Toma, M. B., Belete, M. D., & Ulsido, M. D. (2022). Trends in climatic and hydrological parameters in the Ajora-Woybo watershed, Omo-Gibe River basin, Ethiopia. SN Applied Sciences, 5(1), 45. https://doi.org/10.1007/s42452-022-05270-y
  • Ülke, A., & Özkoca, T. (2018). Sinop, Ordu ve Samsun İllerinin Sıcaklık Verilerinde Trend Analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 8(2), 455–463. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.351294
  • Ünal, C., & Özel, G. (2023). Ankara İli Meteoroloji Parametrelerinin Hava Kirliliği Üzerindeki Etkilerinin Regresyon Analizi ile İncelenmesi. Nicel Bilimler Dergisi, 5(2), 135–150. https://doi.org/10.51541/nicel.1231668
  • Wei, Y., Li, H., Zhou, Y., Commey, N. A., Jin, J., & Zhou, P. (2025). Study on the evolution of regional future drought-flood abrupt alternation events. Journal of Hydrology: Regional Studies, 59, 102459. https://doi.org/10.1016/j.ejrh.2025.102459
  • Wilks, D. S. (2011). Statistical methods in the atmospheric sciences (Vol. 100). Academic press.
  • Wixson, T. P., & Cooley, D. (2023). Attribution of Seasonal Wildfire Risk to Changes in Climate: A Statistical Extremes Approach. https://doi.org/10.1175/JAMC-D-23-0072.1
Toplam 66 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil İngilizce
Konular İnşaat Mühendisliği (Diğer)
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

İbrahim Halil Deger 0000-0001-6360-3923

Gönderilme Tarihi 2 Ekim 2025
Kabul Tarihi 5 Şubat 2026
Yayımlanma Tarihi 10 Şubat 2026
DOI https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1795995
IZ https://izlik.org/JA64FM89MK
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Cilt: 16 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA Deger, İ. H. (2026). Examining the best probability distributions of meteorological parameters based on annual scale. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 16(1), 126-141. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1795995

Amaç ve Kapsam

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi (GUFBD), Gümüşhane Üniversitesi'nin yayın organıdır. Dergi kapsamında bütün Fen, Teknoloji ve Mühendislik alanlarında daha önce başka yerlerde yayınlanmamış, özgün, araştırma makaleleri, derlemeler ve editöre mektuplar yayınlanır (anket çalışmaları dergimizin konu kapsamına uygun değildir). Dergi bilimsel ve hakemli bir dergi olup, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık aylarında olmak üzere yılda dört kez çevrimiçi ortamda yayımlanır.


Derginin amacı araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin bilimsel yayına dönüştürülmesi, ulusal ve uluslararası indekslere girerek evrensel bilime katkı sağlamaktır.

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi (GUFBD), Gümüşhane Üniversitesi'nin yayın organıdır. Dergi kapsamında bütün Fen, Teknoloji ve Mühendislik alanlarında daha önce başka yerlerde yayınlanmamış, özgün, araştırma makaleleri, derlemeler ve editöre mektuplar yayınlanır (anket çalışmaları dergimizin konu kapsamına uygun değildir). Dergi bilimsel ve hakemli bir dergi olup, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık aylarında olmak üzere yılda dört kez çevrimiçi ortamda yayımlanır.


Derginin amacı araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin bilimsel yayına dönüştürülmesi, ulusal ve uluslararası indekslere girerek evrensel bilime katkı sağlamaktır.

                                                                                                                                   YAZAR REHBERİ
1. KAPSAM ve GENEL BİLGİ

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi (GUFBD), Gümüşhane Üniversitesi'nin yayın organıdır. Dergi kapsamında bütün Fen, Teknoloji ve Mühendislik alanlarında daha önce başka yerlerde yayınlanmamış, özgün, araştırma makaleleri, derlemeler ve editöre mektuplar yayınlanır (anket çalışmaları dergimizin konu kapsamına uygun değildir). Dergi bilimsel ve hakemli bir dergi olup Mart, Haziran, Eylül ve Aralık aylarında olmak üzere yılda dört kez çevrimiçi ortamda yayımlanır.

Derginin amacı araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin bilimsel yayına dönüştürülmesi, ulusal ve uluslararası indekslere girerek evrensel bilime katkı sağlamaktır.

2. YAYIN DİLİ ve ANLATIM
Dergide yayınlanacak tüm yazılar için yayın dili 2026 yılı itibariyle yalnızca İngilizcedir. Makalelerde açık, anlaşılır ve akademik bir dil kullanılmalı ve anlatım bilimsel üsluba uygun olmalıdır. Makale içerisinde yazar(lar) tarafından gerçekleştirilen çalışmalara yönelik (deneysel çalışmalar, analizler vb.) anlatımlarda üçüncü şahıs kullanılması tercih edilmelidir. Dil bilgisi, yazım ve noktalama kurallarına uygunluk yazarların sorumluluğundadır.

3. ELEKTRONİK ORTAMDA BAŞVURU
Dergi ile ilgili tüm yazışmalarda DergiPark tarafından sağlanan arayüz kullanılmalıdır. Dergi yazım kurallarına uygun olarak hazırlanmış makaleler, basılı kopyaya gerek olmaksızın, ULAKBİM DergiPark üzerinden https://dergipark.org.tr/tr/pub/gumusfenbil/ adresi kullanılarak gönderilmelidir. Dergiye makale göndermek isteyen yazarların yazım kuralları ile birlikte "Gönderi Kontrol Listesi"ndeki her maddeyi de kontrol etmeleri gerekmektedir. Makaledeki bilgilerin doğruluğunun sorumluluğu yazar(lar)a aittir.
Yayınlanacak makalelerde, araştırma ve yayın etiğine uygunluk esastır. "Makale Gönderimi ve Telif Hakkı Devir Formu" doldurulup yüklenmelidir. Yayın ile ilgili işlemler bu formun tesliminden sonra başlar. Bu formun farklı kopyaları başka şehirlerde yaşayan yazar(lar) tarafından ayrı ayrı imzalanıp gönderilebilir. Dergi ana sayfasında yer alan “Etik İlkeler ve Yayın Politikası” yazarlar tarafından önemle dikkate alınmalıdır.
Hayvanların veya zararlı maddelerin kullanıldığı araştırmalarda “Etik Kurul İzin Belgesi”nin makaleye eklenmesi gerekir. İnsanların denek olarak kullanıldığı araştırma sonuçlarını içeren makalelerde yazar(lar), “insan denemeleri üzerinde yetkili kurul” etik standartlarına ve gözden geçirilmiş Helsinki bildirgesi 1983’e uygunluğunu belgelemeleri gerekir.

4. DEĞERLENDİRME SÜRECİ
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi’ne iletilen yazılar öncelikle dergi baş editörünün yönlendireceği alan editörü tarafından konu başlığı ve anahtar kelimelere dayanılarak biçimsel açıdan değerlendirilir. Ön kontrol aşamasında öncelikle intihal tespit yazılımları kullanılarak benzerlik raporları oluşturulur. Aday yayının benzerlik raporu toplamda %20 den az olmalı ve tek bir kaynaktan ise %4 oranından fazla olmamalıdır. Daha sonra incelenecek yayının dergi formatına uygun olup olmadığına karar verilir. “Makale Gönderimi ve Telif Hakkı Devir Formu” olmayan veya eksik olan aday yayınlar ile benzerlik oranı sınırlarını aşan aday yayınlar ön incelemeye alınmaz. Öninceleme aşamasını geçen yazılar dergi baş editörü tarafından inceleme sürecinin gerçekleştirilmesi için ilgili alan editörüne yönlendirilir.
Alan editörü bilimsel içerik bakımından değerlendirilmek üzere aday yayını, konusuna uygun olarak en az üç hakeme yönlendirir. Hakem seçiminde öncelikle konu ile ilgili dergi yayın danışma kurulu üyelerinden ya da alanında uzman başka bir bilim insanından yararlanılır. Hakemler değerlendirmeleri sonucunda, uygun, düzeltilerek yayınlanabilir, düzeltildikten sonra tekrar görmek isterim, istediğim düzeltmelerin kontrolünü derginin uzman bilimsel ekibi tarafından yapılması uygundur veya yayınlanamaz şeklinde kararları verebilirler.
Düzeltme istenen yazılarla ilgili olarak yazar gerekli düzeltmeleri yapar. Ayrıca katılmadığı hususlarla ilgili olarak gerekçeli yazısını dergiye gönderir.
Hakem kurulu tarafından farklı türde değerlendirilen yazılar için alan editörü kendi görüşünü de ekleyerek değerlendirmenin sonuçlandırılması için baş editöre iletir. Değerlendirmede son karar baş editöre aittir. Baş editör gerekli görürse yeni bir hakem tayin eder veya yazı ile ilgili kararını sonuçlandırır.
Tüm değerlendirmeler sonucunda kabul ya da red kararı gerekçeleri ile birlikte DergiPark üzerinden yazışmadan sorumlu yazara iletilir.
Değerlendirme sonucu kabul kararı verilecek makaleler yazım ve dil editörüne yönlendirilerek ilgili makalenin yazım ve dil yönünden incelemesi ile dergi yazım kuralları açısından uygunluğu sağlanır. Kabul edilen makaleler dergi sekreteryası tarafından esasa bağlı kalınarak yayına uygun formata dönüştürülür.
Dergide yayımlanan makaleler başka hiç bir yerde yayımlanamaz veya bildiri olarak sunulamaz. Kısmen veya tamamen yayımlanan makaleler kaynak gösterilmeden hiçbir yerde kullanılamaz. Dergiye gönderilen makalelerin içerikleri özgün, daha önce herhangi bir yerde yayımlanmamış veya yayımlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır. Değerlendirmeye sunulacak çalışmaların bir başka dergiye gönderilmediği veya basılmadığı ön yazı ile belirtilmelidir.
Makale basım için kabul edilmezse “Makale Gönderimi ve Telif Hakkı Devir Formu” nun yasal bir önemi kalmaz ve hükümsüz olarak kabul edilir. Bu formun imzalanması ile yazarlar, makalenin “Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi” dergisi ve web sayfasında yayınlamasına ilaveten makalenin tamamı veya bir kısmının yasal olarak çoğaltılması ve dağıtılması hakkını Gümüşhane Üniversitesi’ne devrederek, kendi haklarından feragat etmektedirler.

5. MAKALE TÜRLERİ
Dergide yayınlanan farklı yayın formatları ile ilgili bilgiler ve yazı türlerine göre yazarların dikkat etmeleri gereken hususlar aşağıda belirtilmiştir:
5.1 Araştırma Makaleleri: Özgün bilimsel çalışmaları içermeli ve alanında uzman araştırmacılar tarafından tekrarlanabilecek düzeyde yeterli ayrıntıyı sağlamalıdır. Araştırma makaleleri tamamen İngilizce olacak şekilde hazırlanmalı ve şu bölümleri içermelidir: Başlık, yazar, kurum bilgileri, özet, anahtar kelimeler, giriş, amaç, gereç ve yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç, gerekli olması halinde etik beyan, yazar katkıları, teşekkür, kaynaklar ile şekil ve tablo açıklamaları.
5.2 Derleme Makaleleri: Yazar(lar)ın uzmanlık alanında daha önce yayınlanmış çalışmaların eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirilmesini, literatürün sentezlenmesini ve yeni bir görüş veya yorum ortaya konulmasını amaçlayan çalışmaları kapsar. Derleme makalesi sunan yazar(lar)ın SCI-Expanded kapsamında indekslenen en az 10 makalesi bulunmalı ve bunların en az 5 tanesi derleme yaptığı alanda doğrudan ilişkili olmalıdır. Derleme makaleleri İngilizce hazırlanmalı ve araştırma makalesine benzer şekilde ilgili bölümleri içermelidir. Ana metinde kelime ve kaynak sayısında bir üst sınır bulunmamakla birlikte, bu tür çalışmalar literatürle ilgili geniş bir tartışma ortaya koymalı ve kaynak sayısı en az 40 olmalıdır.
5.3 Editöre Mektup: Bu tür yazılar dergide daha önce yayınlanmış makalelerle ilgili görüş, eleştiri veya açıklamaları ya da dergi kapsamına giren güncel konulara ilişkin değerlendirmeleri içerebilir. Bu tür yazıların değerlendirilmesinde kapsam ve etik ilkeler dikkate alınır. Bu tür yazılar da İngilizce hazırlanmalı ve ana metin en fazla 1000 kelime olup kaynak sayısı 10’u geçmemelidir.

6. MAKALENİN HAZIRLANMASI
Dergiye değerlendirilmek üzere yayın gönderecek yazarların dergimiz yazım şablonlarını dikkate alarak yayınlarını hazırlamaları ve gerekli olan diğer belgelerle birlikte sisteme yüklemeleri gerekmektedir.

ETİK İLKELER VE YAYIN POLİTİKASI

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi yayıncı, baş editör, editör, hakem ve yazarların bilimsel ve akademik sorumluluk bilincine sahip olarak gerek etik kural ve davranışlara gerekse bilimsel değer ve ilkelere uygun hareket etmeleri adına bu kılavuzu yayınlamıştır. Bu kılavuz genel ilkeleri ile Uluslararası Etik İlkeler ve Yayın Politikası Yayın Etiği Komitesinin (COPE-Committee on Publication Ethics) “Dergi Editörleri Uygulama Kılavuzuna” dayanmaktadır.

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, araştırma ve yayın etiğine tam uyum sağlamayı ilke edinmiş olup, bu kapsamda değerlendirilmek üzere dergimize gönderilen çalışmalarda, etik kurul izni gerektiren durumlarda ilgili etik kurul onayının alınmış olması zorunludur. Etik kurul onayına ilişkin olarak, kurulun adı, onay tarihi ve karar veya belge numarası gibi bilgilerin açıkça belirtilmesi gerekmekte; bu bilgiler, makale dosyası ile birlikte ilk yükleme aşamasında sisteme eklenmelidir. Ayrıca, editör kurulu tarafından talep edilmesi hâlinde etik kurul onay belgesi de paylaşılmalıdır. İnsanlar üzerinde yapılan anket, görüşme, odak grup çalışması, gözlem gibi nitel veya nicel araştırmalar, klinik araştırmalar, hayvan deneyleri, özel veri gerektiren biyomedikal çalışmalar ile kişisel verilerin korunması kapsamına giren araştırmalarda etik kurul izni alınması zorunludur. Buna ilaveten, fikir ve sanat eserlerinin kullanıldığı çalışmalarda, ilgili telif hakkı düzenlemelerine tam olarak uyulması zorunludur. Bu kapsamda, kullanılan görsel, işitsel, yazılı ya da dijital materyallerin telif haklarına ilişkin gerekli izinlerin alınmış olması ve bu durumun çalışmada açıkça belirtilmesi gerekmektedir.

Dergimize gönderilen bir çalışma, daha önce herhangi bir dilde başka bir dergide yayımlanmamış ve eşzamanlı olarak başka bir dergide değerlendirme sürecinde bulunmamalıdır. Dergiye gönderilen tüm çalışmalar COPE (Committee on Publication Ethics) tarafından belirlenen genel etik kurallar dikkate alınarak hazırlanmalıdır. Yazarlar, hakemler ve editörler COPE’un önerileri ve genel yayın gereksinimleri doğrultusunda, uluslararası standartlara bağlı kalmak zorundadır. Bu kapsamda bazı önemli hususlar aşağıda açıkça belirtilmiştir.

Baş Editör ve Editörlerin Özellikleri ve Sorumlulukları
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, yayımlanacak makalelerde özgünlük, bilimsel katkı, yöntemsel sağlamlık ve anlatım netliğini esas alır. Editöryal kararlar tarafsızlık ilkesi doğrultusunda, derginin amaç ve kapsamı ile uyum içinde verilir. Baş Editör, Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi'ne gönderilen her çalışmayı, yazarın ırkı, cinsiyeti, dini inancı, etnik kökeni, vatandaşlığı veya siyasi felsefesine bakılmaksızın bilimsel içeriği açısından incelenmesini sağlamalıdır. Baş Editör ve editörler dergiye gönderilen yayınları öncelikle çalışmanın özgünlüğü, bilimselliği, alanına katkısı, dil bakımından anlaşılabilirliği gibi akademik nitelikler ile dergi kapsamına uygunluklarını dikkate alarak değerlendirirler. Baş Editör ve editörler dergiye gelen çalışmanın kabulünden, reddinden ya da yazardan iyileştirmeler istemekten sorumludur. Bazı durumlarda editörler karar vermeden önce yazardan birden fazla turda düzeltmeler isteyebilir. Editörler değerlendirme sonuçlarını olabildiğince kısa sürede baş editöre iletirler. Baş editör karar aşamasında tüm süreci dikkatle ele alır ve nihai değerlendirmesini sonuçlandırır.

Editörler, etik kurallar ve yayın politikalarına sıkı sıkıya bağlı kalır; düşünce özgürlüğünü ve bilimsel çeşitliliği destekler. Yazar, hakem ve okuyucuların kişisel verileri ile fikri mülkiyet haklarını korur. Hakem atamalarında uzmanlık uyumu gözetilir, kimlik bilgileri gizli tutulur ve çıkar çatışmalarına izin verilmez. Bilimselliği olmayan veya nezaket sınırlarını aşan değerlendirmelere müdahale edilir. Tüm değerlendirme süreci şeffaf, adil ve zamanında yürütülür. Etik kurul onayı gerektiren çalışmalar belgelendirilmediği takdirde reddedilir. Olumsuz sonuç içeren çalışmalar da bilimsel katkı kapsamında değerlendirilir. Editör, yayın kurulu ile etkili bir iletişim içinde çalışır, süreci yönlendirir ve derginin niteliğini artıracak katkılar sunar.

Baş Editör ve editörler kurulu üyeleri, gönderilen bir makale hakkında herhangi bir bilgiyi ilgili yazar, hakemler, potansiyel hakemler, dil editörleri, mizanpaj editörü ve diğer editör danışmanları dışında kimseyle paylaşamaz.

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Baş Editör ve editörler kurulu üyeleri, gönderilen bir çalışmada verilen yayınlanmamış materyalleri, yazarın açık yazılı izni olmadan kendi araştırması için kullanamaz. Baş editör, editörlerin, yazar/lar, şirket/ler veya kurum/lardan herhangi biri ile işbirliği veya bağlantılardan kaynaklanan çıkar çatışmalarının olduğu durumlarda yayının ön inceleme ve değerlendirme aşamalarını yapmaları için yayın kurulunun başka bir üyesini görevlendirir.

Baş editör, yayıncı ile beraber, yayın etiğine aykırı olduğu rapor edilen her davranışı yayın tarihine bakmaksızın inceler. COPE prosedürlerine göre etik olmayan bir durumun tespiti halinde ilgili yayınla alakalı bir hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirme olduğuna dair bildiri yayınlamaktan sorumludur.

Hakemlerin Görev ve Sorumlulukları
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisinde değerlendirme süreci çift taraflı kör hakemlik ilkesiyle yürütülür. Hakemler, yazarlar ile doğrudan iletişime geçmez. Değerlendirme formları ve hakem raporları editör sayesinde dergi yönetim sistemi aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Hakem değerlendirmesi, yazarla editör aracılığı ile sağlanan iletişim yoluyla makaleyi geliştirmede ve editörün çalışma hakkında karar almasında yardımcı olur.

Hakemler, değerlendirme sürecinde yapıcı ve nazik bir dil kullanmalı, aşağılayıcı veya kırıcı ifadelerden kaçınmalıdır. Yorumlar, nesnel ve çalışmanın kapsamıyla sınırlı olmalı; din, dil, ırk, siyasi görüş veya ticari kaygılar gibi unsurların değerlendirmeyi etkilemesine kesinlikle izin verilmemelidir. Tarafsızlık ve gizlilik esastır. Hakem, çıkar çatışması söz konusuysa değerlendirme yapmamalı ve durumu editöre bildirmelidir. Çalışma, uzmanlık alanı dışında ise değerlendirme davetini reddetmelidir. Değerlendirme daveti zamanında olumlu ya da olumsuz olarak yanıtlanmalı; kabul edilen değerlendirmeler süre içinde tamamlanmalıdır.

İncelenmek üzere alınan tüm çalışmalar gizli belgeler olarak değerlendirilmelidir. Baş editör ya da editör tarafından yetki verilmedikçe başkalarına gösterilmemeli veya başkalarıyla tartışılmamalıdır. Baş Editör ya da editör, bu yetkiyi ancak hakem incelemesine katkı sağlayabilecek istisnai bir koşul olması durumda verebilir.

Hakem değerlendirmesi yoluyla elde edilen bilgiler veya fikirler gizli tutulmalı ve kişisel avantaj için kullanılmamalıdır. Hakemler yazarlardan herhangi biri ile rekabetçi, işbirliğine dayalı veya diğer ilişkilerden veya bağlantılardan kaynaklanan çıkar çatışmalarının olduğu makaleleri değerlendirmeyi kabul etmemelidir.

Hakemler tarafından yapılan incelemeler objektif bir şekilde yapılmalıdır. Yazarlara kişisel eleştiri kabul edilemez. Hakemler, uygun destekleyici argümanlarla görüşlerini açıkça ifade etmelidir.

Çalışmayı gözden geçirme konusunda yeterli olmadığını düşünen veya zamanında gözden geçirmenin mümkün olmayacağını bilen davet edilen herhangi bir hakem, alternatif hakemlerle iletişime geçilebilmesi için olabildiğince kısa sürede editöre haber vermelidir.

Hakemler, daha önce yayınlanmış herhangi bir çalışmaya benzerliği olan yayınları fark etmesi durumunda editörleri bilgilendirmelidirler. Ayrıca çalışmada atıf olarak belirtilmeyen alıntılar varsa bunları yazarlara bildirmelidirler.

Yazar(lar) ın Görev ve Sorumlulukları
Yazarlar derginin yazım kurallarına ve makale hazırlama şablonlarına uymakla yükümlüdür. Yazarlar, gönderdikleri çalışmanın tamamen orijinal olduğundan emin olmalıdır. Yazarlar, makalenin daha önce başka bir yerde yayınlanmadığını onaylamalıdır. Yazarlar uygun bir şekilde istifade edilen çalışmalardan alıntı yapmalıdırlar. Yazarlar, çalışmanın orijinal olduğunu belirten ve telif hakkı ihlalini önleyen Makale Telif Hakkı ve Devir Formunu ıslak imza ile imzalayarak göndermelidir. Bir araştırmanın sonuçları, bilimsel bütünlük ve kalite korunarak tek bir yayında sunulmalıdır. Editörlük tarafından talep edildiğinde bilgi ve ham veriler sunulmalıdır. Yazar katkıları, makale yazım kurallarında belirtilen bölüme açık ve doğru şekilde yazılmalıdır.

Makalede adı geçen tüm yazarlar araştırmaya önemli ölçüde katkıda bulunmuş olmalıdır. Makaleyi dergiye gönderen yazışmalardan sorumlu yazar, katkıda bulunan tüm ortak yazarların dahil edilmesi ve katkısı olmayan kişilerin yazar listesine dahil edilmemesini sağlar. Makalenin değerlendirme aşaması veya sonrasında yazar ekleme ya da çıkarma yapılmaz.

Yazarlar, makaleyi etkilediği şeklinde yorumlanabilecek herhangi bir çıkar çatışması konusunda editörleri bilgilendirmelidir. Makale hangi aşamada olursa olsun (değerlendirme, erken görünüm, yayımlanmış) bir hata tespit edildiğinde, düzeltme ya da geri çekme için editöre bilgi verilmelidir.

Çalışma, kullanımlarında herhangi bir olağandışı tehlikeye sahip kimyasallar, prosedürler veya ekipman içeriyorsa, yazarlar bunları yazıda açıkça belirtmelidir. Çalışma, denek ve kobayları içeriyorsa, yazarlar çalışmada yapılan tüm işlemler için ilgili kanunlara ve kurumsal yönergelere uygun olarak hareket etmeli ve ilgili komitelerin / kuruluşların onayını almış olmalıdırlar. Etik kurul izni, veri kullanım izni, katılımcı onayı gibi belgeler gereken çalışmalarda, bu izinler eksiksiz şekilde sunulmalı; etik kurul izninin gerekmediği durumlarda ise bu durum makalenin yöntem bölümünde ve son sayfasında açıkça beyan edilmelidir.

Yazar/lar kendi yayınlanmış çalışmasında önemli bir hata veya yanlışlık fark ettiğinde, yazışmalardan sorumlu yazar makaleyi geri çekmek veya uygun düzeltmeyle yayınlamak için ilgili durumu derhal Baş Editöre bildirmekle yükümlüdür. Yazarların, derginin web sayfasında ilan edilen ortalama değerlendirme süresi boyunca editörlükle gereksiz iletişim kurmamaları beklenmektedir.

Yayıncının Görev ve Sorumlulukları
Gümüşhane Üniversitesi, Fen Bilimleri Dergisi'nin yayıncısı olarak, bilginin serbestçe paylaşılmasını destekleyen açık erişim politikası doğrultusunda hareket eder. Dergide yayımlanan tüm makaleler, okuyuculara ücretsiz ve sınırsız erişim imkânı sunar. Bu sayede, bilimsel bilginin yaygınlaştırılması ve kamu yararına sunulması hedeflenmektedir.

Yayıncı, makalelerin başvuru, değerlendirme, yayımlama ve sonraki tüm süreçlerinde yazarlardan herhangi bir ücret (başvuru ücreti, işlem ücreti, sayfa ücreti, vb.) talep etmez. Yazarların bilimsel katkılarının hiçbir maddi engelle karşılaşmadan yayımlanması temel ilkelerdendir.

Dergide yayımlanan tüm içerikler, uzun vadeli korunma ve arşivleme amacıyla DergiPark altyapısı kullanılarak saklanmakta ve LOCKSS (Lots of Copies Keep Stuff Safe) sistemi aracılığıyla yedeklenmektedir. Bu sayede, dijital içeriklerin sürekliliği ve güvenliği garanti altına alınır.

Yayıncı kurum, dergi süreçlerinin şeffaf, tarafsız ve akademik etik ilkelere uygun şekilde yürütülmesini sağlamakla yükümlüdür. Aynı zamanda, derginin ulusal ve uluslararası yayıncılık standartlarına uygun olarak faaliyet göstermesi için gerekli teknik, idari ve etik altyapıyı sunar.

Şikâyet Politikası
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi’nde yayımlanmış ya da erken görünümde olan makaleler ile editör, hakem veya yazarlar hakkında etik ilkelere aykırı bir durumun tespiti halinde, bu durumun derhal editörlüğe bildirilmesi gerekmektedir. Etik ihlallere ilişkin bildirimler, gerekli değerlendirmelerin yapılabilmesi amacıyla gufbed@gumushane.edu.tr e-posta adresine iletilmelidir. Bildirimler gizlilik ilkesi çerçevesinde ele alınacak ve ilgili süreçler yayın etiği kuralları doğrultusunda şeffaf şekilde yürütülecektir.

Açık Erişim Politikası
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, bilimsel bilginin herkes için erişilebilir olmasını savunur. Bu doğrultuda, bilimsel araştırmaları kamuya ücretsiz sunmanın bilginin küresel ölçekte paylaşımını ve etkisini artıracağı ilkesini benimseyerek, dergi içeriğini açık erişim olarak yayımlar. Yayımlanan tüm makalelere dergi web sayfası üzerinden ve internetten ücretsiz ve sınırsız erişim sağlanmakta olup, okuyuculardan herhangi bir abonelik ya da erişim ücreti talep edilmez.

Ücret Politikası
Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, bilimsel yayıncılıkta erişilebilirliği ve etik ilkelere uygunluğu esas alır. Bu kapsamda, dergiye gönderilen makaleler için herhangi bir gönderim, değerlendirme veya yayımlama ücreti talep edilmemektedir. Hakem değerlendirme süreci tamamlanmış ve yayıma kabul edilmiş tüm makaleler, ücretsiz olarak çevrimiçi biçimde erişime sunulmaktadır. Yazarlar, makalelerinin yayımlanması için hiçbir aşamada maddi bir yükümlülük altına girmezler. Ayrıca, makalelerin yayıma hazırlanması sürecinde gerçekleştirilen DOI ataması, sayfa düzenleme, dil kontrolleri, grafik işleme ve benzeri tüm işlemler de yazarlar açısından tamamen ücretsizdir. Bu politika, araştırmacılar arasında eşitliği teşvik etmek ve bilimsel bilgiye serbest erişimi desteklemek amacıyla uygulanmaktadır.

Kurum İçi Yazar Kotası Politikası

Dergimizin editoryal bağımsızlığını, tarafsızlığını ve uluslararası yayıncılık standartlarıyla uyumunu korumak amacıyla kurum içi yazar kotası uygulanmaktadır. Bu kapsamda, sorumlu yazarı veya ilk yazarı Gümüşhane Üniversitesi mensubu olan çalışmalar ile derginin yayın, danışma veya editörler kurulunda görev alan yazarların yer aldığı çalışmalar, ilgili cilt/yıl içinde yayımlanacak makalelerin en fazla %10’u ile sınırlandırılır.

Belirlenen kota dolduğunda, bu kapsama giren yeni başvurular editoryal ön değerlendirme aşamasında sürece alınmadan iade edilir. Kota uygulaması, makalelerin bilimsel niteliğinden bağımsız olup dergimizin yayın politikası gereği yürütülmektedir.


Yapay Zekâ (AI) ve AI Destekli Teknolojilerin Kullanımına İlişkin Politika

Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, bilimsel araştırma ve yayın süreçlerinde yapay zekâ (AI) ve AI destekli teknolojilerin kullanımına ilişkin aşağıdaki ilkeler benimsenmiştir:

1. Kapsam
Bu politika yalnızca makale yazım sürecinde yapay zekâ (AI) ve AI destekli teknolojilerin kullanımını kapsamaktadır. Veri analizi, modelleme veya araştırma kapsamında kullanılan AI temelli bilimsel yöntemler bu kapsamın dışındadır; bu tür kullanımlar, çalışmanın “Yöntem” bölümünde açıkça belirtilmelidir.

2. Yazım Sürecinde Kullanım İlkeleri
Yazar(lar), makale yazımında generatif AI veya AI destekli araçları yalnızca dilbilgisi, yazım denetimi, okunabilirlik veya biçem iyileştirme amacıyla kullanabilirler. Bu araçların kullanımı insan denetimi altında yapılmalı; yazar(lar) yapay zekâ tarafından üretilen içerikleri dikkatle gözden geçirmeli, doğruluğunu ve tutarlılığını kontrol etmelidir. Yapay zekâ araçları bağımsız yazar, ortak yazar veya kaynak olarak gösterilmemelidir. Yazarlık; bilimsel katkı, sorumluluk ve denetim gerektiren, yalnızca insana özgü bir niteliktir.

3. Beyan Zorunluluğu
Yazar(lar), makale yazım sürecinde herhangi bir generatif AI aracı (örneğin ChatGPT, Gemini, Copilot, Claude, vb.) veya AI destekli yazılım kullandıysa, bunu makalede açıkça beyan etmelidir. Dil bilgisi, yazım ve noktalama ile ilgili temel kontrollerin beyan edilmesine gerek yoktur. Bu beyan, Kaynaklar (References) bölümünden önce yer alacak şekilde aşağıdaki formatta eklenmelidir:

Yapay Zekâ ve AI destekli teknolojilerin yazım sürecinde kullanımına dair beyan
Bu çalışmanın hazırlanması sürecinde yazar(lar), [ARAÇ ADI / HİZMET ADI] aracını [KULLANIM AMACI] amacıyla kullanmıştır. Kullanım sonrasında üretilen içerik yazar(lar) tarafından gözden geçirilmiş, gerekli düzenlemeler yapılmış ve çalışmanın tüm içeriği için yazar(lar) tam sorumluluk taşımaktadır.

Eğer yazım sürecinde herhangi bir yapay zekâ aracı kullanılmadıysa, bu beyanın eklenmesine gerek yoktur.

4. Sorumluluk ve Denetim
Yazar(lar), makalenin tüm içeriğinden ve doğruluğundan tamamen sorumludur. Editörler, yapay zekâ araçlarının uygunsuz veya aşırı kullanımı şüphesi bulunan çalışmalarda ek bilgi veya açıklama talep etme hakkına sahiptir. Gerekli görülmesi hâlinde makale değerlendirme sürecinden çıkarılabilir veya yayımdan geri çekilebilir.

5. Politikanın Güncellenmesi
Yapay zekâ teknolojilerinin hızla gelişmesi nedeniyle bu politika düzenli olarak gözden geçirilecek ve gerektiğinde güncellenecektir. Yazar(lar), makale başvuru tarihinde yürürlükte olan en güncel politika hükümlerine uymakla yükümlüdür.

Makale gönderim/süreç işlemleri ücretsizdir.

Baş Editörler

Yer Bilimleri
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Mineraloji-Petrografi, İzotop Jeokimyası, Jeokronoloji, Magmatik ve Metamorfik Petroloji, Mineraloji ve Kristalografi
Ampirik Yazılım Mühendisliği, Bilgisayar Yazılımı, Gereksinim Mühendisliği, Otomatik Yazılım Mühendisliği, Yazılım Kalitesi, Süreçler ve Metrikler, Yazılım Testi, Doğrulama ve Validasyon
Akışkan Mekaniği ve Termal Mühendislik (Diğer), Enerji Üretimi, Dönüşüm ve Depolama (Kimyasal ve Elektiksel hariç), Otomotivde Isı Transferi

Editörler

DÖNEM GÖREV BİRİM KURUM
2023- Kurul Üyesi TÜSEB B Grubu Projeleri Değerlendirme Kurulu Üyesi TÜSEB
2020- Akreditasyon Denetçisi Sağlıkta Akredidasyon Denetçisi (TÜSKA-TÜSEB) TÜSEB-TÜSKA
2013-2017 Müdür Fen Bilimleri Enstitüsü Gümüşhane Üniversitesi
2011-2013 Müdür Kelkit Sağlık Hizmetleri MYO Gümüşhane Üniversitesi
2014-2018 Müdür Tıbbi Bitkiler, Geleneksel İlaçlar Uygulama ve Araştırma Merkezi Gümüşhane Üniversitesi
2009-2011 Müdür Yardımcısı Gümüşhane Sağlık Hizmetleri MYO Gümüşhane Üniversitesi
2018-2021 Bölüm Başkanı Genetik ve Biyomühendislik Bölümü-MDBF Gümüşhane Üniversitesi
2018-2021 Anabilim Dalı Bşk Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoteknoloji AbD Gümüşhane Üniversitesi
2018-2021 Komisyon Üyesi MDBF Staj Komisyonu Gümüşhane Üniversitesi
2017- Editör Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Bölüm Editörü Gümüşhane Üniversitesi
2017-2021 Kurul Üyesi FBE Biyoteknoloji AbD Yürütme Kurulu Üyesi Gümüşhane Üniversitesi
2018-2021 Komisyon Üyesi MDBF İç Kontrol Komisyonu Gümüşhane Üniversitesi
2018-2020 Kurul Üyesi Öğrenci Kulüpleri Denetim ve Koordinasyon Kurulu Gümüşhane Üniversitesi
2017-2019 Komisyon Başkanı Bölüm Staj Komisyon Başkanlığı Gümüşhane Üniversitesi
2016-2018 Komisyon Üyesi Bölüm Akademik Teşvik Komisyonu Gümüşhane Üniversitesi
2016-2018 Komisyon Üyesi Üniversite Akademik Teşvik Komisyonu Gümüşhane Üniversitesi
2014-2017 Danışman Merkezi Araştırma Laboratuvarı Gümüşhane Üniversitesi
2013-2017 Editör Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Baş Editörü Gümüşhane Üniversitesi
2014-2017 Komisyon Üyesi Eğitim Komisyonu Gümüşhane Üniversitesi
2013-2017 Komisyon Üyesi Bilimsel Araştırma Projeleri (GÜBAP) Komisyonu Üyesi Gümüşhane Üniversitesi
2013-2015 Komisyon Üyesi Engelli Öğrenci Komisyonu Üyesi Gümüşhane Üniversitesi
2012-2013 Yönetim Kur. Üye Kelkit Öğrenci Yurdu Gümüşhane Üniversitesi
2010-2013 Üye Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Koordinatörlüğü Gümüşhane Üniversitesi
2009-2012 Öğretim Görevlisi Gümüşhane Sağlık Hizmetleri MYO Tıbbi Laboratuvar Programı Gümüşhane Üniversitesi
2011-2013 Kurul Üyesi Meslek Yüksek Okulları Müdürler Kurulu (MEYOK) Üyesi Gümüşhane Üniversitesi

Kanser Biyolojisi, Moleküler Genetik, Tıbbi Biyokimya ve Metabolomik, Tıbbi Biyokimya - Nükleik Asitler, Gen ve Moleküler Tedavi, Tıbbi Biyoteknolojik Tanılama , Sağlık Bilimleri
Gıda Bilimleri, Gıda Mikrobiyolojisi, Gıda Teknolojileri
Orman Endüstri İşletmeciliği
Biyomateryaller, Malzeme Bilimi ve Teknolojileri, Makine Mühendisliği, Akım Makinaları, Biyomekanik, Kaynak Teknolojileri, Malzeme Tasarım ve Davranışları, Triboloji, Kaplama Teknolojisi, Korozyon, Malzeme Karekterizasyonu
İnşaat Mühendisliği
Tıbbi ve Biyomoleküler Kimya
Deprem Mühendisliği, İnşaat Geoteknik Mühendisliği, İnşaat Mühendisliğinde Sayısal Modelleme, İnşaat Mühendisliğinde Zemin Mekaniği
Matematik, Operatör Cebirleri ve Fonksiyonel Analiz
Yapay Zeka, Bulanık Hesaplama, Elektrik Mühendisliği, Elektrik Enerjisi Taşıma, Şebeke ve Sistemleri, Elektrik Enerjisi Üretimi (Yenilenebilir Kaynaklar Dahil, Fotovoltaikler Hariç), Elektrik Makineleri ve Sürücüler, Elektrik Tesisleri, Fotovoltaik Güç Sistemleri, Güneş Enerjisi Sistemleri, Yenilenebilir Enerji Sistemleri
Adi Diferansiyel Denklemler, Fark Denklemleri ve Dinamik Sistemler, Kısmi Diferansiyel Denklemler, Uygulamalı Matematik, Stokastik (Olasılıksal) Süreçler
Nükleer Fizik
Genel Jeoloji, Maden Yatakları ve Jeokimya
İnşaat Mühendisliğinde Zemin Mekaniği, Kaya Mekaniği ve Tahkimat, Kaya Mühendisliği Yapılarında Delme ve Patlatma, Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Hidrojeoloji, Kaya Mekaniği
Arazi Yönetimi, Planlamada Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Sismoloji, Sismoloji ve Sismik Arama
Nöral Ağlar, Yapay Zeka, Devreler ve Sistemler, Elektronik, Kablosuz Haberleşme Sistemleri ve Teknolojileri (Mikro Dalga ve Milimetrik Dalga dahil)
Analitik Kimya, Analitik Spektrometri, Enstrümantal Yöntemler
Çayır-Mera ve Yem Bitkileri, Organik Tarım
Biyoloji, Algoloji, Ekoloji, Hidrobiyoloji, Endüstriyel Biyoteknoloji, Bitki ve Mantar Sistematiği ve Taksonomi, Su Kalitesi ve Su Kirliliği, Limnoloji
Gıda Ambalajlama, Saklama ve İşleme, Gıda Teknolojileri, Kurutma Teknolojileri, Temel Gıda İşlemleri
Elektrik Mühendisliği, Sinyal İşleme
İstatistik, İstatistiksel Analiz, İstatistiksel Teori, Örnekleme Teorisi
Atık Yönetimi, Azaltma, Yeniden Kullanım ve Geri Dönüşüm, Ayırma İşlemleri, Endüstriyel Hammaddeler, Kimyasal-Biyolojik Kazanma Teknikleri ve Cevher Hazırlama, Metalik Madenler, Nanoteknoloji
Ağ Oluşturma ve İletişim, Bilgi Güvenliği ve Kriptoloji
Maden Mühendisliği, Kaya Mekaniği ve Tahkimat, Maden Tasarımı, İşletme ve Ekonomisi, Madencilik Yöntemleri ve Maden Sistem Analizi, Metalik Madenler, Maden Mühendisliği (Diğer)

I've been working as full-time worker in the General Directorate and Mineral Research and Exploration (MTA) since December 2007. I also worked for the Structural Geology Research group of University of Tubingen (Germany) between 2005-2006 and Karadeniz Tecnical University (Trabzon-Turkey) between 2005-2007. My field of interests are; study and exploration of structural controlled of ore-formation systems including, porphyry, epithermal, VMS, iron and chromium deposits in Turkey.
I have been studying mineral deposits with the exploration and goverment companies (MTA) since 2007, and worked for goverment. I 've been actively studying mineral deposits, drillings, geochemistry and exploration geology at Department of Base Metal Unit in the General Directorate of Mineral Research and Exploration (MTA). My research interests are mapping hydrothermal alterations, deposit-scale modelling, target generation, epithermal and porphyry systems, and conducting drillings. I have involved in a new collaborative project on the European Tethys Belt, and I have been as full-time explorer of the Project (exploration pollymetalic ores associated with arc magmatism of the Eastern Black Sea region since 2017) . With this project, genetic processes of the newly discovered ore deposits such as porphyry Cu-Mo, epithermal-Au and VMS deposits will be revealed by the new analytical data obtained from rock samples and mineralized samples from the Eastern Pontides. It will provide new knowledge for the exploration of newly mineral deposits in this underexplored belt, which extends from Bulgaria to Azerbaijan. In addition, this study will allow us to combine the metallogenic and geodynamic setting of the European Tethys belt (Bulgaria, Serbia, Greece) with the Lesser Caucasus and Iranian belts, from an international perspective. I am also competent person (QP) at the National Resources and Reserves Reporting Committee (UMREK) since February-2021 in Turkey.

Metalik Madenler, Genel Jeoloji, Maden Yatakları ve Jeokimya, Yapısal Jeoloji ve Tektonik
Derin Öğrenme, Makine Öğrenmesi Algoritmaları, Biyomedikal Mühendisliği (Diğer), Elektrik Mühendisliği, Sinyal İşleme
Biyokataliz ve Enzim Teknolojisi, Endüstriyel Mikrobiyoloji , Bakteriyoloji, Mikrobiyal Genetik, Biyoprosess, Biyoseparasyon, Biyomühendislik (Diğer)

Yayın Danışma Kurulu

Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Kaya Mekaniği, Mühendislik Jeolojisi
Mineraloji-Petrografi
Maden Yatakları ve Jeokimya
Mineraloji-Petrografi, Yapısal Jeoloji ve Tektonik
Bitki Morfolojisi ve Anatomisi, Bitki Bilimi (Diğer), Bitki ve Mantar Sistematiği ve Taksonomi, Eğitim
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Mineraloji-Petrografi
Mineraloji-Petrografi
Maden Yatakları ve Jeokimya
İstatistik
İnşaat Mühendisliği, Betonarme Yapılar
Mühendislik, Orman Endüstri Mühendisliği
Kaya Mekaniği, Mühendislik Jeolojisi, Uygulamalı Jeoloji
Ormancılık
Maden Yatakları ve Jeokimya
Jeotermal, Maden Yatakları ve Jeokimya, İzotop Jeokimyası
Mineraloji-Petrografi
Biyokimya ve Hücre Biyolojisi (Diğer), Gıda Bilimleri (Diğer)
Mineraloji-Petrografi, İzotop Jeokimyası, Mineraloji ve Kristalografi
İstatistik
İstatistik
Enzimler, Hücre Gelişimi, Proliferasyon ve Ölümü, Sağlık Bilimleri
Matematikte Kompleks Sistemler , Teorik ve Uygulamalı Mekanik Matematiği, Yaklaşım Teorisi ve Asimptotik Yöntemler
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Genel Jeoloji, Maden Yatakları ve Jeokimya, Mineraloji-Petrografi
Toprak Bilimi ve Ekolojisi, Toprak Fiziği
Arazi Yönetimi, Kartografya ve Sayısal Haritalama, Planlamada Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği, Kimya, Supramoleküler Kimya
Mühendislik, Elektrik Mühendisliği
Mühendislik Jeolojisi, Uygulamalı Jeoloji
Atomik, Moleküler ve Optik Fizik, Atom ve Molekül Fiziği, Doğrusal Olmayan Optik ve Spektroskopi, Tıp Fiziği
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Maden Yatakları ve Jeokimya, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Çevre Sorunları , Uzaktan Algılama
Fermantasyon, Gıda Mühendisliği, Gıda Mikrobiyolojisi
Bilgi Güvenliği ve Kriptoloji, Sayısal Analiz, Akışkan Akışı, Isı ve Kütle Transferinde Hesaplamalı Yöntemler (Hesaplamalı Akışkanlar Dinamiği Dahil)
Maden Mühendisliği, Kaya Mekaniği ve Tahkimat, Kaya Mühendisliği Yapılarında Delme ve Patlatma, Maden Tasarımı, İşletme ve Ekonomisi, Madencilik Yöntemleri ve Maden Sistem Analizi, Madenlerde İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı
Bitki Morfolojisi ve Anatomisi, Bitki ve Mantar Sistematiği ve Taksonomi
Diferansiyel ve İntegral Denklemlerin Sayısal Çözümü, Sayısal Analiz, Sembolik Hesaplama, Adi Diferansiyel Denklemler, Fark Denklemleri ve Dinamik Sistemler, Kısmi Diferansiyel Denklemler, Matematiksel Yöntemler ve Özel Fonksiyonlar, Yaklaşım Teorisi ve Asimptotik Yöntemler
Odun Dışı Orman Ürünleri Endüstrisi, Odun Koruma Teknolojisi, Ormancılık
Panel Veri Analizi , Endüstri Mühendisliği
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Maden Yatakları ve Jeokimya
Deprem Mühendisliği, İnşaat Geoteknik Mühendisliği, İnşaat Mühendisliğinde Sayısal Modelleme, İnşaat Mühendisliğinde Zemin Mekaniği, Yapı Dinamiği
Su Kaynakları ve Su Yapıları
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği
Genel Jeoloji, İnorganik Jeokimya, Organik Jeokimya, Sedimentoloji
Kimya, Analitik Kimya, Analitik Spektrometri, Çevre Mühendisliği, Gıda Bilimleri
Yenilenebilir Enerji Sistemleri, İçten Yanmalı Motorlar, Otomotiv Yanma ve Yakıt Mühendisliği
Uluslararası İlişkiler, Deprem Mühendisliği, Deniz Jeolojisi ve Jeofiziği, Türk Siyasi Tarihi, Bilim Tarihi , Afet ve Acil Durum Yönetimi, Uygulamalı Jeofizik, Oşinografi
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği, Kimya, Mühendislik, Madenlerde İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı, Sağlık Bilimleri, Afet ve Acil Durum Yönetimi
Malzeme Fiziği, Yoğun Madde Fiziği, Yoğun Maddenin Elektronik ve Manyetik Özellikleri; Süperiletkenlik
Sismoloji ve Sismik Arama, Uygulamalı Jeofizik, Jeofizik (Diğer)
Bulut Bilişim
Geomatik/Harita Mühendisliği , Navigasyon ve Konum Sabitleme, Yer Ölçümü (Hidrografik Etüt Dahil), Jeodezi
Kaya Mekaniği, Mühendislik Jeolojisi
Kazı Mekaniği, Maden Tasarımı, İşletme ve Ekonomisi, Metalik Madenler
Yer Ölçümü (Hidrografik Etüt Dahil), Jeomatik Mühendisliği (Diğer)
İstatistik
Hayvan Hücresi ve Moleküler Biyoloji
Kimya, Doğal Ürünler ve Biyoaktif Bileşikler
Görüntü İşleme, Fotogrametri, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Uzaktan Algılama
Betonarme Yapılar, Yapı Dinamiği
Metaller ve Alaşım Malzemeleri
Yapı Malzemeleri, Yapım Teknolojileri
Akışkan Mekaniği ve Termal Mühendislik, Akışkan Akışı, Isı ve Kütle Transferinde Hesaplamalı Yöntemler (Hesaplamalı Akışkanlar Dinamiği Dahil), Yenilenebilir Enerji Sistemleri, Enerji Üretimi, Dönüşüm ve Depolama (Kimyasal ve Elektiksel hariç)
Genel Fizik, Yoğun Maddenin Elektronik ve Manyetik Özellikleri; Süperiletkenlik, Yoğun Maddenin Yapısal Özellikleri, Enerji Sistemleri Mühendisliği (Diğer)
Mineraloji-Petrografi, Uygulamalı Jeoloji
Mühendislik, Arazi Yönetimi, Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Mekansal Veri Modelleme, Kadastro ve Mülkiyet
İnşaat Mühendisliği
İnşaat Mühendisliği
Mineraloji-Petrografi, İzotop Jeokimyası, Jeokimya (Diğer), Jeokronoloji, Magmatik ve Metamorfik Petroloji
Geomatik/Harita Mühendisliği , Planlamada Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), Uzaktan Algılama
Mühendislik, Akışkan Akışı, Isı ve Kütle Transferinde Hesaplamalı Yöntemler (Hesaplamalı Akışkanlar Dinamiği Dahil), Mikroakışkanlar ve Nanoakışkanlar, Temel ve Teorik Akışkanlar Dinamiği, Makine Mühendisliği, Otomotivde Isı Transferi
Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri, Çayır-Mera ve Yem Bitkileri
Geomatik/Harita Mühendisliği , Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Mekansal Veri Modelleme, Kartografya ve Sayısal Haritalama, Planlamada Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)
Gıda Bilimleri
Orman Endüstri Mühendisliği
Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri
İstatistik
Tahıllar ve Yemeklik Tane Baklagiller
Görüntü İşleme, Paralel ve Dağıtık Sistemler, İnsan Bilgisayar Etkileşimi
Termodinamik ve İstatistiksel Fizik, Makine Mühendisliği
Nükleer Fizik
Ormancılık, Orman Entomolojisi ve Orman Koruma
Maden Tasarımı, İşletme ve Ekonomisi, Madencilik Yöntemleri ve Maden Sistem Analizi, Madenlerde İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı
Görüntü İşleme, Makine Öğrenmesi Algoritmaları, Yapay Zeka (Diğer)
Toprak Bilimi ve Ekolojisi, Toprak Ekolojisi, Toprak Etüd ve Haritalama
Uluslararası İlişkiler, Deprem Mühendisliği, Deniz Jeolojisi ve Jeofiziği, Türk Siyasi Tarihi, Bilim Tarihi , Afet ve Acil Durum Yönetimi, Uygulamalı Jeofizik, Oşinografi
Biyoloji, Tıbbi Biyokimya - Lipidler, Sağlık Bilimleri, Afet ve Acil Durum Yönetimi
Mineraloji-Petrografi, İzotop Jeokimyası, Jeokimya (Diğer)
İnşaat Mühendisliği
Elektrik Makineleri ve Sürücüler, Güç Elektroniği, Yenilenebilir Enerji Sistemleri
Atom ve Molekül Fiziği, Genel Fizik, Nükleer Fizik
Uygulamalı Matematik
Fizik, Yoğun Maddenin Elektronik ve Manyetik Özellikleri; Süperiletkenlik
Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri
Büyükbaş Hayvan Yetiştirme ve Islahı, Hayvan Besleme, Küçükbaş Hayvan Yetiştirme ve Islahı
Adi Diferansiyel Denklemler, Fark Denklemleri ve Dinamik Sistemler, Uygulamalı Matematik
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği, Mineraloji-Petrografi
Gastronomi, Fermantasyon Teknolojisi, Gıda Ambalajlama, Saklama ve İşleme, Gıda Biyoteknolojisi, Gıda Sürdürülebilirliği, Gıda Teknolojileri, Meyve-Sebze Teknolojisi
Jeokronoloji
İnşaat Mühendisliği
Ulaştırma Mühendisliği
Mineraloji-Petrografi
Malzeme Tasarım ve Davranışları