Araştırma Makalesi

Özerklik Teorisi ve Sosyal İlişki Gereksinimi Ölçeğinin Türkçeye Adaptasyonu

Sayı: 6 15 Mart 2020
PDF İndir
EN TR

Özerklik Teorisi ve Sosyal İlişki Gereksinimi Ölçeğinin Türkçeye Adaptasyonu

Öz

Sosyal yönden bağlantı kurma, diğer insanların sevgi ve saygısını kazanma ihtiyacı temel bir gereksinim olarak kabul edilmektedir. Bu konu Özerklik Teorisinde incelenmiş ve ilişkililik (relatedness) ya da sosyal ilişki kurma gereksinimi olarak tanımlanmıştır. Aynı teori kapsamında sosyal ilişki kurma gereksinimi düzeyini belirleme yönelik “The Need for Relatedness Scale” (NRS-10) adıyla bir ölçek geliştirilmiştir. Ölçek Kanada’da İngilizce olarak geliştirilmiştir. Amacı, okul ve benzeri iş ortamlarında yetişkinlerin sosyal ilişki kurma gereksinimi düzeyini belirlemektir. Konuyla ilgili Türkçe çalışmalar yapabilmek için kullanımı kolay, geçerlik ve güvenirliği tatminkâr ölçme araçlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmanın amacı önce Özerklik Teorisini sunmak daha sonra bu teori temelinde geliştirilen NRS-10 ölçeğinin Türkçeye adaptasyonunu sağlamaktır. NRS-10 on maddeden oluşan iki boyutlu bir ölçektir. Türkçe eşdeğerlik ön çalışması, İngilizce öğretmenliği son sınıf öğrencilerden oluşan 90 kişilik bir grupla yapılmış ve Türkçe form "Sosyal İlişki Gereksinimi Ölçeği" (SİGÖ-10) olarak adlandırılmıştır. Çalışma grubu toplamda 390 üniversite son sınıf öğrencilerinden oluşmuştur. SİGÖ-10 ile birlikte bir anket formu ve Çevresel Destek Ölçeği kullanılmıştır. Hipotez testi, yapısal faktör analizi, iç tutarlılık katsayısı ve korelasyon teknikleri kullanılmıştır. Bulgular NSR-10'un Türkçe formunun yetişkinler arasında sosyal ilişki ihtiyacı düzeyini belirlemek amacıyla kullanılabilecek bir ölçek olduğunu göstermiştir. Ölçek Türkçe çalışmalarda veri toplamak amacıyla kullanılabilir. Konu ile ilgili benzer çalışmaların yapılması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alderfer, C. P. (1972). Existence, relatedness, and growth: Human needs in organizational settings. New York, NY, US: Free Press.
  2. Çelik, B. S., Batık, M. V., & Özcan, K. (2016). Arkadaşlık İlişkilerinde Kalıp Yargılar Ölçeği: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Electronic Turkish Studies, 11(19):133-144.
  3. Beyazkürk, D., Anlıak, Ş., & Dinçer, Ç. (2007). Çocuklukta Akran İlişkileri ve Arkadaşlık. Eurasian Journal of Educational Research (EJER), 26(1), 13-26.
  4. Connell, J. P., & Wellborn, J. G. (1991). Competence, autonomy and relatedness: A motivational analysis of self-system processes. In M. Gunnar & L. A. Sroufe (Eds.), Minnesota Symposium on Child Psychology: Vol. 23. Self-processes in development (pp. 43-47). Chicago: University of Chicago Press.
  5. Deci, E. L., and Ryan, R. M. (2002). Handbook of self-determination research. Rochester: University of Rochester Press.
  6. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2010). Self‐determination. John Wiley & Sons, Inc.
  7. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2010a). Self‐determination. The Corsini encyclopedia of psychology, 1-2.
  8. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2010b). Intrinsic motivation. The Corsini encyclopedia of psychology,1-2.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mukadder Karaman-ekşioğlu Bu kişi benim
Türkiye

Çiğdem Gül Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

6 Aralık 2019

Kabul Tarihi

20 Ocak 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Ünal-karagüven, M. H., Karaman-ekşioğlu, M., & Gül, Ç. (2020). Özerklik Teorisi ve Sosyal İlişki Gereksinimi Ölçeğinin Türkçeye Adaptasyonu. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 6, 366-377. https://doi.org/10.21733/ibad.656251

Cited By