Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme

Sümeyye Dalagan; Ümit Sormaz; Esat Özata

doi:10.5281/zenodo.19708034

EN TR

Contributions of Gastronomy Festivals to Local Tourism: A Stakeholder Perception Study

Öz

Gastronomy festivals bring together people to promote local culinary heritage and celebrate food and drink culture. As a matter of fact, the International Gastro Afyon Taste Festival is among the gastronomy festivals that offer an opportunity to introduce the local cuisine and food and beverage culture of Afyonkarahisar to both local people and foreign visitors and to provide visitors with a gastronomy experience. This research aims to determine the opinions of tourism businesses and local tradesmen participating in the International Gastro Afyon Tourism and Taste Festival about the festival, the contributions of the festival to Afyonkarahisar province, and suggestions for the sustainability of the festival. In this study conducted using the survey technique, one of the quantitative data collection methods; International Gastro Afyon Tourism and Taste Festival is organized by participating tourism businesses in socio-economic areas, regional development, promotion of local producers, social awareness of local people, promotion and advertising, increasing brand value and increasing demand for local products; revitalization of regional tourism and raising awareness. It has been found that it is believed to make important contributions such as supporting local products and increasing demand for businesses. In the light of these data, it is recommended that the festival period be extended over a longer period of time, with the idea that there will be more participation from outside the province within the scope of the research, and gastronomy tours are organized by local governments in cooperation with national and international tour operators during the festival.

Anahtar Kelimeler

Festival, Festival Perception, Gastronomy Festival, Gastro Afyon

Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme

Öz

Gastronomi festivalleri, yerel mutfak mirasını tanıtmak ve yiyecek ve içecek kültürünü kutlamak amacıyla toplanmış insanları bir araya getirmektedir. Nitekim Uluslararası Gastro Afyon Lezzet Festivali hem yerel halka hem de dışarıdan gelen ziyaretçilere Afyonkarahisar’ın yerel mutfak ve yiyecek-içecek kültürünü tanıtmak ve ziyaretçilere gastronomi deneyimini yaşatmak için bir fırsat sunan gastronomi festivalleri arasında yer almaktadır. Bu araştırmada, Uluslararası Gastro Afyon Turizm ve Lezzet Festivali’ne katılan turizm işletmeleri ve yerel esnafın festival hakkındaki görüşlerini, festivalin Afyonkarahisar iline sağladığı katkıları ve festivalin sürdürülebilirliği açısından önerilerin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Nicel veri toplama yöntemlerinden anket tekniği kullanılarak yürütülen bu çalışmada; Uluslararası Gastro Afyon Turizm ve Lezzet Festivali, katılımcı turizm işletmeleri tarafından sosyo-ekonomik alanlarda, bölgesel kalkınma, yerli üreticilerin teşviki, yerel halkın sosyal bilinçlendirilmesi, tanıtım ve reklam, marka değeri artırma ve yöresel ürünlere olan talebin artması;, bölgesel turizmin canlanması ve farkındalık yaratma, yerel ürünlerin desteklenmesi ve işletmelere talebin artması gibi önemli katkılar sağladığına inanıldığı bulgulanmıştır. Bu veriler ışığında, araştırma kapsamında il dışı katılımların daha fazla olacağı düşüncesiyle festival süresinin daha geniş süreye yayılması ve festival süresince, yerel yönetimlerce ulusal ve uluslararası tur operatörleriyle işbirliği yapılarak gastronomi turlarının düzenlenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Festival, Festival Algısı, Gastronomi Festivali, Gastro Afyon

Kaynakça

Al-Azzam, M. A. H. (2023). Festival attachment: A new perspective to understand the tourısts-festivals relationship. Shedet, 11(11), 102-110.
Arcodia C., & Whitford, M. (2007). Festival attendance and the development of social capital. Journal of Convention and Event Tourism, 8(2), 1-18. https://doi.org/10.1300/J452v08n02_01
Atak, O. T. (2009). Turizminin tanıtımında festivallerin yeri ve önemi: Antalya örneği [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Üniversitesi.
Avraham, E. (2004). Media strategies for improving an unfavorable city image. Cities, 21(6), 471-479. https://doi.org/10.1016/j.cities.2004.08.005
Aydın, A. (2024). Local foods in the scope of sustainable regional development, gastronomy tourism and marketing. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 12(4), 2511–2536. https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1497
Bachleitner, R., & Zins, A. H. (1999). Cultural tourism in rural communities: The residents’ perspective. Journal of business research, 44(3), 199-209. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(97)00201-4
Bakırcı, G. T., Bucak, T., & Turhan, K. N. (2017). Bölge gastronomi turizmi üzerine yöresel ürün festivallerinin etkisi: Urla örneği. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 5(Special Issue 2), 230-240. https://doi.org/10.21325/jotags.2017.126
Bilgili, B., Yağmur Ö., & Yazarkan H. (2012). Turistik ürün olarak festivallerin etkinlik ve verimliliği üzerine bir araştırma (Erzurum-Oltu Kırdağ Festivali örneği). Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, 2(2), 117-124.
Bütüç, E. (2019). Deneyimsel kalite algısı ve tatmin: Dokufest Festivali örneği. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Trakya Üniversitesi.
Cankül, D., & Demir, İ. (2018). Travel agencies and gastronomy tourism: Case of IATA member a-class travel agencies. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 1(1), 3-10. https://doi.org/10.33083/joghat.2018.0

Chi, C. G. Q., & Qu, H. (2008). Examining the structural relationships of destination image, tourist satisfaction and destination loyalty: An integrated approach. Tourism management, 29(4), 624-636. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2007.06.007
Crespi‐Vallbona, M., & Richards, G. (2007). The meaning of cultural festivals: Stakeholder perspectives in Catalunya. International Journal of Cultural Policy, 13(1), 103-122. https://doi.org/10.1080/10286630701201830
Crouch, G. I. (2011). Destination competitiveness: An analysis of determinant attributes. Journal of Travel Research, 50(1), 27-45. https://doi.org/10.1177/0047287510362776
Çela, A., Knowles-Lankford, J., & Lankford, S. (2013). Local food festivals in Northeast Iowa communities: A visitor and economic impact study. M. Robertson & E. Frew (Eds.), Events and festivals (pp. 70–85). Routledge.
Çetin, M., Demirel, H., & Çetin, K. (2019). Gastronomi konulu festivaller: Türkiye örneği. VIII. National IV. International Eastern Mediterranean Tourism Symposium (ss. 882–893), Mersin, Türkiye.
Çoban, M., & Suer, S. (2018). Destinasyon markalaşmasında festival turizminin rolü: Alaçatı Ot Festivali üzerine bir araştırma. International Journal of Contemporary Tourism Research, 2(1), 58-67. https://doi.org/10.30625/ijctr.424439
Çulha, O. (2008). Kültür turizmi kapsamında destekleyici turistik ürün olarak Deve Güreşi festivalleri üzerine bir alan çalışması, Yaşar Üniversitesi Dergisi, 3(12), 1827-1852. https://doi.org/10.19168/jyu.56877
Dalagan, S., & Sormaz, Ü. (2024). Muğla gastronomi festivalleri. E. Z. Özer & Ş. Kargiglioğlu (Ed.), Muğla mutfak kültürü ve gastronomi turizmi (ss. 177–197). Nobel Yayıncılık.
Dalgıç, A. (2018). Festı̇val zı̇yaretçı̇lerı̇nı̇n sadakatlerı̇nı̇ etkı̇leyen faktörlerı̇n analı̇zı̇: Adana Portakal Çı̇çeğı̇ Festı̇valı̇ örneğı̇ [Yayımlanmamış Doktora Tezı̇]. Mersin Üniversitesi.
Dalgın, T., Atak, O. & Çeken, H. (2016). Festivallerin bir kırsal turizm çekiciliği olarak önemi. Journal of International Social Research, 9(47), 1179-1184. https://doi.org/10.17719/jisr.2016.1464
Damster, G. & Tassiopoulos, D. (2005). Event management: A professional and developmental approach. Juta Academic.
De Bres, K., & Davis, J. (2001). Celebrating group and place identity: A case study of a new regional festival. Tourism Geographies, 3(3), 326-337. https://doi.org/10.1080/14616680110055439
Demir S. (2019). Coğrafi açıdan Türkiye’de festivaller [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Süleyman Demirel Üniversitesi.
Demirci, B., Yılmazdoğan, O. C., & Düşmezkalender, E. (2020). Festival algısı, festival memnuniyeti, festival değeri ve aidiyet ilişkisi: Eskişehir Sokak Lezzetleri Festivali örneği. Business & Management Studies: An International Journal, 8(1), 1096-1112. https://doi.org/10.15295/bmij.v8i1.1425
Doğrul, Ü., Atçeken, K., & Şahin, A. (2015). Festival kalitesinin ziyaretçilerin algıladıkları değer, tatmin ve sadakat üzerine etkisi: Mersin Uluslararası Narenciye Festivali üzerine bir uygulama. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1), 72-84. https://izlik.org/JA28PY36DK
Dwyer, L., & Kim, C. (2003). Destination competitiveness: Determinants and indicators. Current Issues in Tourism, 6(5), 369-414. https://doi.org/10.1080/13683500308667962
Erdem, Ö., Mızrak, M., & Aratoğlu, C. (2018). Festivallerin bölge turizmine katkıları ve sürdürülebilirliği: Uluslararası Mengen Aşçılık ve Turizm Festivali örneği. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 6(1), 228-245. https://doi.org/ 10.21325/jotags.2018.184
Fu, Y. Y., Wang, S., King, C., & Chu, Y. T. (2018). The influence of an international festival on visitors’ attitudes toward diverse cultures. Academica Turistica-Tourism and Innovation Journal, 11(2), 127-141. https://doi.org/ 10.26493/2335-4194.11.127-141
Getz, D. (1997). Event management & event tourism. Cognizant Communication Corporation.
Getz, D., & Page, S. J. (2016). Progress and prospects for event tourism research. Tourism Management, 52, 593-631. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.03.007
Giritlioğlu, İ., Olcay, A., & Özekici, Y. K. (2015). Bir turizm çeşitliliği olarak festival etkinliklerinin sınıflandırılması: Türkiye üzerine bir değerlendirme. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 5(13), 306-323. https://izlik.org/JA98MK59BC
Gürbüz, S., & Şahin, F. (2014). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri felsefe yöntem analiz. Seçkin Yayınevi. Hall, C. M., & Sharples, E. (2003). The consumption of experiences or the experience of consumptions? An ın- troduction of the tourism of taste. C. M. Hall, E. Sharples, R. Mitchell, B. Cambourne, & N. Macionis (Eds.), Food Tourism Around The World: Development, Management And Markets (pp. 1-24). ButterWorth- Heinemann.
Hall, C. M., & Sharples, L. (2008). Food and wine festivals and events around the world: Development, management and markets. Routledge.
Hertanu A. ve Boitor, B. (2012). A. B. S.T.E.P. Analysis on event tourism, Bulletin of the Transilvania University of Braşov series V, Economic Sciences, 5(54), 2, 25–31.
Hertanu, A., Boitor, B., & Bratucu, G. (2013). Marketing research on event tourism. Case Study European Youth Olympic Festival, Brasov 2013. Romanian Journal of Marketing, 2, 43-50.
Houghton, M. (2001). The propensity of wine festivals to encourage subsequent winery visitation. International Journal of Wine Marketing, 13(3), 32-41. https://doi.org/10.1108/eb008725
Inskeep, E. (1991). Tourism planning: An ıntegra-ted and sustainable approach. Van Nostrand.
İmirgi, A. (2005). Festival kavramı üzerine düşünceler. Milli Folklor, 17(65), 29-36.
Kargiglioğlu, Ş., & Kabacık, M. (2017). Gastronomi turizmi kapsamında Urla enginar festivaline gelen turistlerin festival hakkındaki görüşleri. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 5(3), 409-421.
Kilic, S. (2016). Cronbach’s alpha reliability coefficient. Psychiatry and Behavioral Sciences, 6(1), 47. https://doi.org/10.5455/jmood.20160307122823
Lee, I., & Arcodia, C. (2011). The role of regional food festivals for destinatıon branding. International Journal of Tourism Research, 13(4), 355-367. https://doi.org/10.1002/jtr.852
Lin, Y. H., & Lee, T. H. (2020). How the authentic experience of a traditional cultural festival affects the attendee's perception of festival identity and place identity. International Journal of Event and Festival Management, 11(3), 357-373. https://doi.org/10.1108/IJEFM-12-2019-0061
Lu, L., Chi, C. G., & Liu, Y. (2015). Authenticity, involvement, and image: Evaluating tourist experiences at historic districts. Tourism Management, 50, 85-96. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.01.026
McKercher, B., Mei, W., & Tse, T. (2006). Are short duration festivals tourist attractions. Journal of Sustainable Tourism, 14(1), 55-66. https://doi.org/10.1080/09669580608668591
Morais, D. B., & Lin, C. H. (2010). Why do first time and repeat visitors patronize a destination? Journal of Travel and Tourism Marketing, 27(2), 193- 210. https://doi.org/10.1080/10548401003590443
Özgürel, G., Alan, R., & Bingöl, Z. (2015). Yerel kalkınmada bir araç olarak festivaller: Munzur Kültür ve Doğa Festivali. International Journal of Social and Economic Sciences, 5(2), 113-121.
Penpece, D. (2014). Festivallerin pazarlanması: Türkiye’deki uluslararası festivaller üzerinde bir araştırma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(1), 193-210. https://izlik.org/JA66PU27UY
Pereira, L., Jerónimo, C., Sempiterno, M., Lopes da Costa, R., Dias, Á., & António, N. (2021). Events and festivals contribution for local sustainability. Sustainability, 13(3), 1520. https://doi.org/10.3390/su13031520
Pereira, J. M., Almeida, P., & Almeida, G. G. F. (2025). Bibliometric analysis of key variables in tourism: Destination, competitiveness, image, quality, and tourist satisfaction (2000–2023). Administrative Sciences, 15(2), 69. https://doi.org/10.3390/admsci15020069
Sarı-Gök, H. (2020). Gastronomi turizmi, F. A. B. ve A. Cabi (Eds.), Turizm Türlerine Profesyonel Bir Yaklaşım (ss. 247-284). Sage Yayıncılık.
Sert, A. N. (2013). Kırsal turizm bölgelerinde festivallerin yerel halk üzerindeki sosyal etkileri: Beypazarı festivaline yönelik bir araştırma [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Anadolu Üniversitesi.
Sert, A. N. (2017). Festivallerin yerel halk üzerindeki sosyal etkileri: Beypazarı örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 38, 187-199. https://izlik.org/JA85WN32RM
Shang, F., Goh, H. C., & Masud, M. M. (2025). Stakeholder perceptions of tourism’s impacts on the ecological environment of island destinations: A systematic review and meta-analysis. Scientific Reports, 15, 23306. https://doi.org/10.1038/s41598-025-05196-6.
Tanford, S., & Jung, S. (2017). Festival attributes and perceptions: A meta-analysis of relationships with satisfaction and loyalty. Tourism management, 61, 209-220. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2017.02.005
T.C. Afyonkarahisar Valiliği (2024, Ocak 9). Gastro Afyon turizm ve lezzet festivali için tanıtım toplantısı düzenlendi. http://www.afyonkarahisar.gov.tr/gastro-afyon-turizm-ve-lezzet-festivali-icin-tanitim-toplantisi-duzenlendi.
Tanford, S., & Jung, S. (2017). Festival attributes and perceptions: A meta-analysis of relationships with satisfaction and loyalty. Tourism Management, 61, 209-220. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2017.02.005 Taştan, H., Soylu, A. G., & Demir, Ş. (2018). Adana Lezzet Festivaline katılan bireylerin festival algılarının belirlenmesi. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(71), 334-349.
Tilki, S., & Yalçın, K. (2021). Kırsal turizm kapsamında gastronomi festivalleri: Ege Bölgesi Ot Festivalleri. Uluslararası Kırsal Turizm ve Kalkınma Dergisi (IRTAD), 5(1), 1-8.
Tokatlı, C. (2019). Yerel halkın festivallerin etkilerine yönelik algılarının algılanan değer, festival memnuniyeti ve festival sadakati üzerindeki etkisi: Uluslararası şile bezi kültür ve sanat festivali örneği [Yüksek Lisans Tezi]. Kırklareli Üniversitesi.
Türköz-Bakırcı, G., Bucak, T., & Turhan, K. N. (2017). Bölge gastronomi turizmi üzerine yöresel ürün festivallerinin etkisi: Urla örneği. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 5(Special Issue 2), 230-240.
Van De Wagen, L. (2005) Event management: For tourism, cultural, business and sporting events. Frenchs Forest.
Wan, Y.K.P., & Choi, S.H. (2022). Food tourists and food image in a creative city of gastronomy in Macao, China. Journal of China Tourism Research, 18(2), 376-396. https://doi.org/10.1080/19388160.2020.1852992
Wang, Y. & Pfister, R. E. (2008). Residents' attitudes toward tourism and perceived personal benefits in a rural community. Journal of Travel Research, 47(1), 84-93. https://doi.org/10.1177/0047287507312402
Wilson, J., & Udall, L. (1982). Folk festivals: A handbook for organization and management. University of Tennessee Press.
Wu, H. C., & Ai, C. H. (2016). A study of festival switching intentions, festival satisfaction, festival image, festival affective impacts, and festival quality. Tourism and Hospitality Research, 16(4), 359-384. https://doi.org/10.1177/1467358415610375
Yıldırım, O., Karaca, O. B., & Çakıcı, A. C. (2016). Yerel halkın Adana-Uluslararası Portakal Çiçeği Karnavalı” na yönelik algı ve memnuniyetleri üzerine bir araştırma. SOİD Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 13(2), 50-68. https://izlik.org/JA35CS24ZM
Yolal, M., Çetinel, F., & Uysal, M. (2009, Kasım). Festival motivasyonu ve algılanan fayda ilişkisinin incelenmesi: Uluslararası Eskişehir Festivali. Kongre ve Etkinlik Turizmi Dergisi 10(4), 276-291.
Zakiah, S., & Alhadihaq, M. Y. (2023). Sustainable tourism: Effect of destination image on loyalty customers. Journal of Environmental Management and Tourism, 14(6), 2774–2785. https://doi.org/10.14505/jemt.v14.6(70).24
Zhou, Y. (2010). Resident perceptions toward the impacts of the Macao Grand Prix. Journal of Convention & Event Tourism, 11, 138–153. https://doi.org/10.1080/15470148.2010.485179

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ticari Hizmetler (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Sümeyye Dalagan ^*
0000-0003-1085-4854
Türkiye

Ümit Sormaz
0000-0001-7514-1500
Kyrgyzstan

Esat Özata
0000-0002-8175-1361
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

24 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

19 Ocak 2026

Kabul Tarihi

24 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 5 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.5281/zenodo.19708034

IZ

https://izlik.org/JA63DT84BE

APA

Dalagan, S., Sormaz, Ü., & Özata, E. (2026). Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 45-65. https://doi.org/10.5281/zenodo.19708034

AMA

1.Dalagan S, Sormaz Ü, Özata E. Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme. SSAD. 2026;5(1):45-65. doi:10.5281/zenodo.19708034

Chicago

Dalagan, Sümeyye, Ümit Sormaz, ve Esat Özata. 2026. “Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme”. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi 5 (1): 45-65. https://doi.org/10.5281/zenodo.19708034.

EndNote

Dalagan S, Sormaz Ü, Özata E (01 Nisan 2026) Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi 5 1 45–65.

IEEE

[1]S. Dalagan, Ü. Sormaz, ve E. Özata, “Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme”, SSAD, c. 5, sy 1, ss. 45–65, Nis. 2026, doi: 10.5281/zenodo.19708034.

ISNAD

Dalagan, Sümeyye - Sormaz, Ümit - Özata, Esat. “Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme”. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi 5/1 (01 Nisan 2026): 45-65. https://doi.org/10.5281/zenodo.19708034.

JAMA

1.Dalagan S, Sormaz Ü, Özata E. Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme. SSAD. 2026;5:45–65.

MLA

Dalagan, Sümeyye, vd. “Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme”. Siirt Sosyal Araştırmalar Dergisi, c. 5, sy 1, Nisan 2026, ss. 45-65, doi:10.5281/zenodo.19708034.

Vancouver

1.Sümeyye Dalagan, Ümit Sormaz, Esat Özata. Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme. SSAD. 01 Nisan 2026;5(1):45-6. doi:10.5281/zenodo.19708034

33994

Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

Contributions of Gastronomy Festivals to Local Tourism: A Stakeholder Perception Study

Öz

Anahtar Kelimeler

Gastronomi Festivallerinin Yöre Turizmine Katkıları: Paydaş Algıları Üzerine Bir İnceleme

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster