Diz eklemi sakatlık riski analizinde kızılötesi termografi ve yıldız denge testi yöntemlerinin karşılaştırılması
Abstract
Spor sakatlık riskini öngörmek, koruyucu yaklaşımlar geliştirmek için kritiktir. Bu çalışmanın amacı, diz eklemi sakatlık riski analizinde yaygın olarak kullanılan iki non-invaziv yöntemin; Kızılötesi Termografi (IRT) ve Yıldız Denge Testi (SEBT) risk tasniflerinin uyumunu karşılaştırmaktır. Araştırmaya son bir yılda sakatlık geçirmemiş 28 aktif erkek spor bilimleri öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların nöromusküler riskleri 3 yönlü SEBT ile, fizyolojik sıcaklık asimetrileri ise maksimal egzersiz sonrası anatomik referanslarla belirlenen alanlarda IRT ile değerlendirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, IRT asimetri riski (>0,4°C) ile SEBT fonksiyonel risk kriterleri (kompozit skor ve anterior asimetri) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>.05). Bununla birlikte, SEBT anterior uzanım asimetrisi ile diz bölgesi en düşük ve ortalama sıcaklıkları arasında anlamlı negatif bir ilişki tespit edilmiştir (p<.05). Sonuç olarak, bu iki yöntem elde edilen risk kategorileri bakımından birbirini açıklayamamaktadır. IRT dokudaki fizyolojik stresi ve dolaşımı değerlendirirken, SEBT biyomekanik ve nöromusküler performansı ölçmektedir. Bu testler birbirinin alternatifi değil, sporcu sağlığı yönetiminde birbirini tamamlayan farklı araçlar olarak multidisipliner bir yaklaşımla birlikte kullanılmalıdır.
Keywords
Alt ekstremite asimetrisi, dinamik denge, nöromusküler kontrol, sporcu sağlığı yönetimi, termal görüntüleme
Ethical Statement
References
- Aicale, R., Tarantino, D., & Maffulli, N. (2018). Overuse injuries in sport: A comprehensive overview. Journal of Orthopaedic Surgery and Research, 13(1), Makale 309. https://doi.org/10.1186/s13018-018-1017-5.
- Akimov, E. B., & Son’kin, V. D. (2011). Skin temperature and lactate threshold during muscle work in athletes. Human Physiology, 37(5), 621. https://doi.org/10.1134/S0362119711050033.
- Aksoy, M., Ozgur, T., Odabas Ozgur, B., Demirci, D., Gürel, G., & Özen, Şahin. (2021). Incidence of Sport Injury in Contact and Non-Contact Sports. Progress in Nutrition, 23(2), e2021071. https://doi.org/10.23751/pn.v23i2.10752.
- Aldanyowi, S. N., & AlOraini, L. I. (2024). Personalizing injury management and recovery: A cross-sectional investigation of musculoskeletal injuries and quality of life in athletes. Orthopedic Research and Reviews, 16, 137–151. https://doi.org/10.2147/ORR.S460748.
- Alzahrani, A., Aljohany, M., & Alsirhani, H. (2026). Real-time wearable biomechanics framework for sports injury prevention and rehabilitation optimization. Scientific Reports, 16(1), 4436. https://doi.org/10.1038/s41598-025-34551-w.
- Ammer, K. (2008). The Glamorgan Protocol for recording and evaluation of thermal images of the human body. Thermology international, 18(4), 125-144.
- Ardern, C. L., Taylor, N. F., Feller, J. A., & Webster, K. E. (2014). Fifty-five per cent return to competitive sport following anterior cruciate ligament reconstruction surgery: an updated systematic review and meta-analysis including aspects of physical functioning and contextual factors. British Journal of Sports Medicine, 48(21), 1543–1552. https://doi.org/10.1136/bjsports-2013-093398.
- Bahr, R., & Holme, I. (2003). Risk factors for sports injuries—a methodological approach. British Journal of Sports Medicine, 37(5), 384–392. https://doi.org/10.1136/bjsm.37.5.384.
- Butler, R. J., Lehr, M. E., Fink, M. L., Kiesel, K. B., & Plisky, P. J. (2013). Dynamic Balance Performance and Noncontact Lower Extremity Injury in College Football Players: An Initial Study. Sports Health, 5(5), 417-422. https://doi.org/10.1177/1941738113498703.
- Butler, R. J., Southers, C., Gorman, P. P., Kiesel, K. B., & Plisky, P. J. (2012). Differences in Soccer Players’ Dynamic Balance Across Levels of Competition. Journal of Athletic Training, 47(6), 616-620. https://doi.org/10.4085/1062-6050-47.5.14.