ETİK KURALLAR
Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi “Yayın Etiği”, “Araştırma Etiği” ve “Yasal/Özel İzin Belgesi Alınması” ile ilgili ulusal ve uluslararası etik kural ve ilkeleri benimsemektedir. Aşağıda belirtilen etik kurallar Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan yönergeler esas alınarak hazırlanmıştır. Yayın sürecine katılan bütün taraflar bu kurallara uymakla yükümlüdür.
YAYIN ETİĞİ
Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’ne gönderilen çalışmalarda değerlendirme ve yayın sürecine katılan editörler, yazarlar ve hakemler aşağıda her bir paydaş için ayrı başlıklar halinde belirtilen kuralları kabul etmiş olurlar.
Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’ne gönderilen makalelerin özgün olması ve bilime/sanata katkı sağlaması beklenmektedir. Dergide daha önce hiçbir yerde yayınlanmamış çalışmalara yer verilir.
Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’nde çift hakemlik uygulanır. Gönderilen çalışmalar iki hakemin değerlendirmesine sunulur. Hakemlerden bir olumlu bir olumsuz görüş varsa üçüncü hakemin görüşüne başvurulabilir. Üçüncü hakeme gönderme kararı ve yayınlanma konusunda son karar baş editöre aittir. Baş editör ve editörler hakem değerlendirmeleri sırasında ve sonrasında gerekli görürse çalışmada dergi ilkelerine uygunluk sağlamak amacıyla değişiklikler isteyebilir.
Aynı sayı içinde aynı yazarın birden fazla çalışması yayınlanamaz. Aynı yazarın dergide ardışık gelen sayılarda ikinci bir yazısı yayınlanmaz, bir sonraki sayı beklenmelidir.
YAZARLARIN ETİK SORUMLULUKLARI
Çalışma yayınlanmak üzere aynı anda başka bir dergiye gönderilmiş olmamalıdır.
Makalenin yazarları eksiksiz ve doğru bir biçimde belirtilmelidir. Makalede ismi bulunan bütün yazarların çalışmaya doğrudan katkısı bulunmalıdır.
Yayınlanmamış bildiri, tez ya da sunumdan çıkartılmış çalışmalar açıkça belirtilmelidir. Yazarlar bazı bölümleri ya da tamamı daha önce yayınlanmış olan bir çalışmayı atıf yapmadan ayrı bir yayın olarak tekrar yayınlamaktan kaçınmalıdır.
Yazarlar yararlanılan kaynakları metin içinde ve kaynaklar bölümünde eksiksiz bir şekilde belirtmelidir.
Çalışmaların yayınlanabilmesi için yazarlar, hakem ve editörlerin görüş ve önerilerini dikkate almalıdır. Yazarlar çalışmanın yayınlanması konusundaki son kararın baş editörde olduğunu kabul etmiş olurlar.
Yazarlar yayımlanmış makaleleriyle ilgili hata ya da hatalar fark ettiklerinde bilgi vermek, düzeltmek ya da geri çekmek amacıyla Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’yle iletişime geçmelidir.
Yazarlara herhangi bir şekilde telif ücreti ödenmez. Yayınlanmış yazıların bütün telif hakları dergiye ait olup Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’nden izin alınmaksızın başka bir yerde yayınlanamaz, çoğaltılamaz.
EDİTÖR VE ALAN EDİTÖRLERİNİN ETİK SORUMLULUKLARI
Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi editörleri bilimsel niteliklerinden emin oldukları makaleler yayınlamaktan, çift hakemlik değerlendirme süreci ve etik ilkelerin uygulanmasını sağlamaktan sorumludur.
Editörler Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’ne gönderilen makalelerle ilgili bilgileri gizli tutmalıdır.
Editörler intihalle ilgili önlemler almada sorumludur.
Editörler makalelerin uygun nitelikli hakemler tarafından incelenmesini, değerlendirmelerin yansız ve bağımsız yapılmasını sağlamalıdır.
Editörler makalelerin yayınlanması konusunda karar verirken makalelerin özgünlüğünü, bilime/sanata katkısını, kullanılan araştırma yönteminin ve varılan sonuçların geçerliliğini, anlatımın açıklığını, derginin amaç ve kapsamına uygunluğunu temel alırlar.
Editörler hakemlerin değerlendirmelerini, hakaret ve aşağılayıcı ifadeler içermediği sürece, herhangi bir değişiklik yapmadan yazara iletmede sorumludur.
Editörler hakemlerin dergiye yaptığı katkıyı gerektiği şekilde belirtmelidirler.
Editörler yazarların hakemlerin olumsuz görüşlerine ilişkin itirazlarını incelemeli, söz konusu itirazın kanıtlı gerekçelere dayanıp dayanmadığını belirlemeli ve gerekli görülürse farklı hakem görüşüne başvurmalıdır.
Editörler Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’yle ilişkisi olan yazarlardan gelen makalelerin de yansız bir şekilde değerlendirilmesini sağlamalı ve bu konuda okurları bilgilendirmelidir.
HAKEMLERİN ETİK SORUMLULUKLARI
Hakemler değerlendirmeyi kabul ettikleri makaleyi süresi içinde değerlendirmelidirler.
Hakemler sadece uzmanlık alanlarıyla ilgili makaleleri değerlendirmeyi kabul etmelidir.
Hakemler makaleye ilişkin her türlü bilgiyi gizli tutmalıdır.
Hakemler makaleleri bilimsel nitelikleri açısından ve yansız bir şekilde değerlendirmelidir.
Hakemler makalenin başka bir yerde yayınlandığını veya başka bir yayınla ciddi bir benzerliği olduğunu tespit ettiklerinde durumu dergi editörlüğüne bildirmelidir.
Hakemler değerlendirmelerini akademik kurallara uygun ve yapıcı bir dille yapmalı, küçültücü ve onur kırıcı kişisel yorumlardan kaçınmalıdır.
Hakemler çıkar çatışması olduğunu düşündüklerinde yazıyı değerlendirmeyi kabul etmeyerek durumu Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi baş editörüne bildirmelidir.
Hakemler makalenin yayınlanması konusunda son kararın baş editörün yetkisinde olduğunu kabul etmiş olurlar.
ARAŞTIRMA ETİĞİ
Araştırmacılar çalışmada yer alan verileri, bulguları ve değerlendirmeleri başka bir yerden aşırmamalı, uydurmamalı ya da çarpıtmamalıdır. Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi’nde yayınlanan makalelerde kaynak gösterilmeden başkasına ait herhangi bir bilgi, bulgu ya da düşünce kullanılamaz.
Araştırmaya temel oluşturan veriler, kaynaklar ve bulgular yeniden incelenebilmek, değerlendirilebilmek ve kullanılabilmek üzere başka araştırmacıların erişimine açık olmalıdır. Paylaşılan bilgilerde gizlilik ilkesine uyulmalıdır.
Araştırmanın farklı aşamalarında etkin katkıda bulunmamış kişilerin isimleri yazarlar arasında yer alamaz. Yazarların sırası araştırmaya katkı düzeyine göre belirlenmelidir.
Makaleye konu olan çalışmalar herhangi bir kurum veya kuruluş tarafından desteklenmişse, bu kurum veya kuruluş makalede belirtilmelidir. Çalışmalarıyla ilgili taraf olabilecek kişisel ve finansal ilişkiler bildirilmelidir.
Araştırmada çatışma durumu varsa makalenin sonunda Çatışma Beyanı verilmelidir.
Makalelerde kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulmalıdır.
Yazarlar araştırmaları için gerekli etik kurul izinlerini almış olmalıdır.
YASAL/ÖZEL İZİN BELGESİ ALINMASI
Etik kurul izni gerektiren çalışmalarda, alınan etik kurul izniyle ilgili bilgiler (izni veren kurumun adı, hangi tarihte ve hangi sayı numarasıyla alındığı) yöntem bölümünde ve ayrıca makalenin ilk sayfasında açık olarak belirtilmelidir. Etik kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki gibidir:
Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırma,
İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dâhil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanıldığı araştırmalar,
İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar.
Ayrıca, makalelerde başkalarına ait ölçek, anket ya da fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve makalede belirtilmesi gerekmektedir.
YAZILARIN DEĞERLENDİRİLMESİ
TYKHE`ye gönderilen yazılar, önce dergi ilkelerine ve yazım kurallarına uygunluk açısından baş editör ve yardımcıları tarafından değerlendirilir. Uygun görülen yazılar, ilgili alan editörünce incelenir ve makale ilgili alandan iki hakeme gönderilir. Hakem değerlendirmeleri olumlu olan çalışmalar baş editör tarafından onaylandığı takdirde yayın sırasına alınır ve yazarlara bilgi verilir.
TYKHE'ye gönderilen makaleler 01.04.2019 tarihinden itibaren Turnitin ve ithenticate programı kullanılarak intihal açısından taranmaktadır. Tarama sonucunda benzerlik oranı %15 ve üzerinde çıkan makaleler değerlendirme yapılmadan reddedilir. Editör ve yayın kurulunun sorun görmesi durumunda makaleler ayrıca iThenticate programı kullanılarak da taranır.
Yazım kurallarına uymadan gönderilen makaleler değerlendirmeye alınmaz.
30 Haziran 2025
Sayfa
1-19
