PAMUKKALE TIP DERGİSİ YAYIN ETİĞİ VE YAYINLAMA İLKELERİ

Pamukkale Tıp Dergisi, bilimsel yayıncılıkta etik standartların korunmasını temel yayın ilkelerinden biri olarak kabul eder. Derginin yayın süreçleri, Committee on Publication Ethics (COPE) temel uygulamaları ve International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) önerileri dikkate alınarak yürütülür.

Dergiye gönderilen çalışmaların araştırma, yazarlık, hakemlik ve yayın süreçlerinde uluslararası kabul görmüş bilimsel ve etik ilkelere uygun olması gerekir.

Araştırma Etiği

İnsan katılımcıları, insanlardan elde edilen biyolojik materyalleri veya kişisel verileri içeren araştırmalar, ilgili ulusal ve uluslararası etik standartlara ve Dünya Tabipler Birliği Helsinki Bildirgesi'nin güncel ilkelerine uygun olarak yürütülmelidir.

Etik kurul onayı gerektiren çalışmalarda, araştırmaya başlanmadan önce yetkili ve bağımsız bir etik kuruldan onay alınmalıdır.

Etik kurul onayı bulunan çalışmalarda aşağıdaki bilgiler makalede açıkça belirtilmelidir:

• Etik kurulun tam adı,
• Onay/karar tarihi,
• Karar, protokol veya onay numarası.

Editörlük gerekli gördüğünde etik kurul onay belgesinin bir kopyasını yazarlardan talep edebilir.

Etik kurul onayı gerektirmeyen çalışmalarda, çalışmanın niteliğine uygun olarak bu durum ve gerektiğinde gerekçesi makalede belirtilmelidir.

Bilgilendirilmiş Onam

İnsan katılımcıların yer aldığı ve bilgilendirilmiş onam gerektiren araştırmalarda katılımcılardan veya gerektiğinde yasal temsilcilerinden uygun bilgilendirilmiş onam (informed consent) alınmalıdır.

Bilgilendirilmiş onam alınmışsa bu durum makalede belirtilmelidir. Onam gerekliliğinden yetkili etik kurul tarafından feragat edilmişse (waived) feragat durumu açıkça beyan edilmelidir.

Çalışmanın retrospektif olması, tek başına bilgilendirilmiş onam gerekliliğinden feragat edildiği anlamına gelmez. Yazarlar, etik kurul tarafından verilmemiş bir feragat veya muafiyet kararını beyan etmemelidir.

Olgu sunumlarında ve hastanın kimliğinin doğrudan veya dolaylı olarak anlaşılabileceği metin, fotoğraf, görüntü veya diğer materyallerin yayımlanmasında hastadan veya gerekli durumlarda yasal temsilcisinden yazılı yayın onamı (written consent for publication) alınmalıdır.

 Hasta Mahremiyeti ve Gizlilik

Yazarlar, hasta ve araştırma katılımcılarının mahremiyetini korumakla yükümlüdür.

Bilimsel açıdan zorunlu olmadıkça isim, baş harf, hastane veya protokol numarası ve benzeri kişiyi tanımlayabilecek bilgiler yayımlanmamalıdır.

Kimliğin gizlenmesinin yeterli olmadığı veya kişinin sunulan bilgilerden tanınma olasılığının bulunduğu durumlarda yazılı yayın onamı alınmalıdır.

Hayvan Deneyleri

Hayvanlar üzerinde gerçekleştirilen araştırmalar, ilgili ulusal ve uluslararası hayvan refahı ve deney hayvanlarının kullanımına ilişkin etik ilkelere uygun olarak yürütülmelidir.

Etik kurul veya yetkili kurul onayı gerektiren hayvan çalışmalarında kurulun tam adı, onay tarihi ve karar/protokol numarası makalede belirtilmelidir.

Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırılıklar

Pamukkale Tıp Dergisi aşağıdaki uygulamaları bilimsel araştırma ve yayın etiğiyle bağdaşmayan davranışlar olarak değerlendirir:

• İntihal,
• Veri uydurma (fabrication),
• Veri, görüntü veya araştırma sonuçlarının yanıltıcı biçimde değiştirilmesi (falsification),
• Aynı çalışmanın birden fazla dergiye eş zamanlı gönderilmesi,
• Mükerrer veya gereksiz tekrarlanan yayın,
• Uygun olmayan yazarlık uygulamaları,
• Hediye veya hayalet yazarlık,
• Kaynakların yanıltıcı veya uygunsuz kullanımı,
• Açıklanmamış çıkar çatışmaları,
• Etik kurul veya bilgilendirilmiş onam bilgilerinin yanlış veya yanıltıcı biçimde bildirilmesi.

Yayın etiğine ilişkin bir şüphe veya iddia ortaya çıktığında konu, olayın niteliğine uygun olarak COPE tarafından önerilen süreç ve rehberler dikkate alınarak değerlendirilir.

Etik sorunların değerlendirilmesi yalnızca makalenin yayımlanmasından önceki dönemle sınırlı değildir. Yayımlanmış bir makaleye ilişkin bilimsel veya etik kaygılar da gerektiğinde incelenir.

 Yazarlık Sorumluluğu

Makalenin tüm yazarları çalışmanın bilimsel bütünlüğünden sorumludur.

Yazar olarak belirtilen kişilerin çalışmaya bilimsel olarak anlamlı katkıda bulunmuş olması, yazarlık kriterlerini karşılaması ve gönderilen makalenin son halini onaylaması gerekir.

Yazarlık ve katkı beyanlarına ilişkin ayrıntılı hükümler derginin Yazarlık ve Yazar Katkıları Politikası kapsamında düzenlenir.

Çıkar Çatışmaları

Yazarlar, editörler ve hakemler bilimsel değerlendirme veya yayın sürecini etkileyebilecek mali veya mali olmayan çıkar çatışmalarını açıklamakla yükümlüdür.

Çıkar çatışmalarına ilişkin ayrıntılı hükümler derginin Çıkar Çatışması ve Finansal Destek Politikası kapsamında düzenlenir.

 Etik İhlal Bildirimleri

Okuyucular, yazarlar, hakemler veya diğer kişiler yayımlanmış veya değerlendirme sürecindeki bir çalışmaya ilişkin bilimsel ya da etik kaygılarını dergi editörlüğüne bildirebilir.

Bildirimler gizlilik, tarafsızlık ve bilimsel yayın etiği ilkeleri çerçevesinde değerlendirilir. Gerekli durumlarda yazarlardan açıklama, ham veri, etik kurul belgesi, bilgilendirilmiş onama ilişkin belge veya diğer destekleyici materyaller talep edilebilir ve ilgili kurumlarla iletişime geçilebilir.

İnceleme sonucunda gerekli görülmesi halinde düzeltme (Correction), kaygı bildirimi (Expression of Concern) veya geri çekme (Retraction) gibi uygun yayın sonrası işlemler uygulanabilir.