Cilt: 4 - Sayı: 2

Yıl: 2021

Makaleler

Fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran afetler; normal yaşamı ve insan faaliyetlerini durdurarak veya kesintiye uğratarak toplulukları etkileyen, doğal ve teknolojik veya insan kökenli olaylardır. Dünya genelinde, afetlerin ve afetlerden kaynaklanan kayıpların artışı bu alanda yapılacak akademik çalışmaların önemini arttırmaktadır. Afet ve Risk Dergisi (Journal of Disaster and Risk), farklı disiplinlerde afet konusunda yapılmış olan çalışmaların değerlendirilmesi ve dünya ile paylaşılması amacıyla oluşturulmuş akademik bir platform olmayı hedeflemektedir.

Yılda 2 kez (Kasım ve Mart aylarında) Türkçe ve İngilizce dillerinde yayımlanan dergimiz, yıl içinde güncel konularda da özel sayılar çıkarmayı amaçlamaktadır.   

Dergimiz, Ulakbim web portalı üzerinde bulunmaktadır.

Dergimiz, afet çalışmalarında aşağıdaki disiplinlere öncelik vermektedir:

  • ·        Afet Tıbbı
  • ·        Antropoloji
  • ·        Coğrafya
  • ·        Çevre ve Doğa Bilimleri
  • ·        Eğitim Bilimleri
  • ·        Ekonomi ve İşletme
  • ·        Harita ve Jeodezi
  • ·        Hukuk
  • ·        İktisadi ve İdari Bilimler
  • ·        Jeoloji - Jeofizik
  • ·        Kamu Yönetimi
  • ·        Mimarlık
  • ·        Mühendislik ve Temel Bilimler
  • ·        Psikoloji
  • ·        Sağlık Bilimleri
  • ·        Siyaset Bilimleri ve Uluslararası İlişkiler
  • ·        Sosyal ve Beşeri Bilimler
  • ·        Sosyoloji
  • ·        Şehir Bölge Planlama
  • ·        Yer Bilimleri

 

Hakemlik Süreci

Afet ve Risk Dergisi, karşılıklı bilinmezlik ilkesi “çift taraflı kör” (double-blind) hakemlik sürecini kullanmaktadır. Dergide yayımlanmak üzere gönderilen makaleler Editör  ve Alan Editörlerinin ön incelemesinden sonra en az 2 hakemin inceleme ve değerlendirmesinden geçirilmektedir. Derginin konu ve kapsamını içermeyen veya derginin yazım kurallarına içerik ve şekil şartları açısından uygun olmayan makalelerin hakemlik süreci başlatılmamaktadır.

Makale İşlem Ücreti

Afet ve Risk Dergisi’ne gönderilen makalelerden herhangi bir değerlendirme ve başvuru ücreti alınmamaktadır.

 

Abstracting/Indexing

Afet ve Risk Dergisi; DRJI tarafından taranmaktadır.

YAZIM KURALLARI

DİL

1. Makaleler Türkçe veya İngilizce olarak hazırlanmalıdır. Yazımda yalın, basit ve edilgen cümleler kullanılmalıdır.


SAYFA DÜZENİ
2. Sayfa büyüklüğü A4 (210*297mm) standardında olmalıdır.
3. Sayfa düzeni tek sütunlu olmalıdır.
4. Makalede her sayfada sağdan ve soldan alttan ve üstten 2,5 cm boşluk bırakılmalıdır.
5. Tam metin uzunluğu kaynaklar bölümü de dahil olmak üzere 20 sayfayı geçmemelidir.
6. Paragraflar iki yana yaslı olmalıdır.

METİN DÜZENİ
Makale Başlığı
7. Makalenin başlığı olabildiğince kısa ve çalışmanın içeriğine uygun olmalıdır.
8. Makale başlığı, üsten 1.15 aralıklı 2 satır bırakılarak, sadece baş harfleri büyük olacak şekilde, ortalı, satır aralığı 1.5, 14 punto büyüklüğünde ve Cambria/bold yazı karakterinde olmalıdır.
9. İngilizce başlık Türkçe özet metninden sonra 1.15 aralıklı 2 satır bırakılarak, sadece baş harfleri büyük olacak şekilde, ortalı, satır aralığı 1.5 14 punto büyüklüğünde ve Cambria/bold yazı karakterinde olmalıdır.

Yazar Ad ve Adresleri
10. Yazar adları, makale başlığından sonra 1.15 aralıklı bir satır bırakılıp, sadece baş harfleri büyük olacak şekilde, ortalı, satır aralığı 1.15, 12 punto büyüklüğünde ve Cambria yazı karakterinde olmalıdır.
11. Her bir yazar için, soyadından sonra yazar adreslerini gösteren, ondalık üst indisler kullanılır.
12. Yazar adresi, yazar adlarından sonra 1 satır aralık bırakılarak, baş harfleri büyük olacak şekilde, ortalı biçimde, 8 punto büyüklüğünde Cambria /italik yazı karakterinde olmalıdır.
13. Adres bilgisi kısaltma kullanmadan; unvan, üniversite adı, fakülte ve bölüm adı, ya da organizasyon adı, şehir ve e-posta biçiminde verilebilir.

Örn: Doç. Dr., Ankara Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, Ankara
e-posta: xxx@gmail.com ORCID No: 0000-0000-0000-0000

14. E-postadan sonra ORCID No eklenmelidir.
15. Aynı adresteki yazarlar, aynı üst indis kullanılarak aynı satırda gösterilmelidir.
16. Adres satırındaki indis numaraları, adres bilgisinin en solunda olmalıdır.
17. Sorumlu yazar üst indis olarak “*” işareti kullanılarak belirtilmelidir.

Özet
18. Özet bölümünde çalışmanın gerekçesi, yöntemler ve ulaşılan önemli sonuçlar kısaca belirtilmelidir.
19. Özet metni Türkçe ve İngilizce (Abstract) olarak hazırlanmalıdır.
20. Başlık olarak “Özet” ve “Abstract” sözcükleri, 11 punto büyüklüğünde Cambria /bold italik yazı karakterinde sola hizalı olarak yazılmalıdır.
21. Özet metni 10 punto büyüklüğünde, Cambria /italik yazı karakterinde, her iki yana hizalı olmalıdır.
22. Sözcük sayısı en az 100, en çok 250 olmalıdır.
23. Standart ve bilinen kısaltmalar hariç, kısaltma kullanımından kaçınılmalıdır. Fakat kısaltma kullanımı gerekli ise özet metni içerisinde ilk bahsedildiği yerde parantez içerisinde belirtilmesi gerekmektedir.

Anahtar Sözcükler
24. Özetten hemen sonra, en az 3, en çok 6 anahtar sözcük tanımlanmalıdır.
25. Özet metninin sonunda 1 satır aralıklı bir boşluk bırakılarak, Cambria /Bold yazı karakterinde, sola hizalı, 10 punto harflerle, “Anahtar Kelimeler”, başlığı yazılmalıdır.
26. Anahtar sözcükler 10 punto Cambria yazı karakterinde ve Anahtar Sözcükler başlığının altında sola hizalı olarak yazılmalıdır.
27. İngilizce özet metninin sonunda 1 satır aralıklı bir boşluk bırakılarak, Cambria yazı karakterinde, sola dayalı, altı çizili, 10 punto harflerle, “Keywords”, başlığı yazılmalıdır.
28. İngilizce anahtar sözcükler 10 punto Cambria yazı karakterinde ve Keywords başlığının altında sola hizalı olarak yazılmalıdır.

Bölümler
29. Makale metni özetten sonra genel olarak; Giriş, Materyal ve Yöntem, Bulgular ve Tartışma (veya Sonuç ve Öneriler), Teşekkür (varsa), Kaynaklar şeklinde bölümlendirilebilir.
30. Giriş bölümünde çalışmanın temel amacı, konuyu ele alış biçimi ve çalışmaya dayanak sağlayan genel literatür yer alabilir.
31. İzleyen bölümlerde kuramsal temeller, kullanılan ya da önerilen yöntemler, sayısal uygulamalar belirtilebilir ve elde edilen bulgular tartışılabilir.
32. Sonuçlar bölümünde ulaşılan sonuçların özeti ve yazarların önerileri yer alabilir.
33. Çalışmaya maddi destek sağlayan kurum, kuruluş veya kişilere, makale gönderilmeden ön inceleme yapıp öneride bulunan kişilere “Teşekkür” bölümünde yer verilmelidir, makalenin diğer bölümlerinde dipnotlarla veya herhangi bir biçimde belirtilmemelidir. Teşekkür bölümü çok kısa olmalıdır.
34. Bölüm metinleri 11 punto büyüklüğünde, “Cambria” yazı karakterinde düzenlenmelidir.
35. İngilizce özetten sonra gelen ilk bölüm için (Giriş), 1 satır aralıklı 2 boşluk bırakılmalıdır.
36. Bölüm sonlarında ve bölüm başlıklarından sonra 1 satır boşluk bırakılmalıdır.
37. Paragraf girintisi bırakılmamalıdır.
38. Bölüm başlığı sayfa sonunda yalnız kalıyorsa, izleyen sayfaya kaydırılmalıdır.
39. Başlıklar altında ve genel olarak resim, tablo ve matematik formül sonlarında bırakılan bir boş satırdan sonra paragraflar başlamalıdır.

Bölüm Numaralandırma
40. Bölümlerin başlıkları ve alt başlıkları ardışık ondalık sistemde numaralandırılmalıdır. Numaralandırmada derinlik üçten fazla olmamalıdır ve üçüncü alt başlık italic olmalıdır.
(Örnek: 1. GİRİŞ, 2. ANA BÖLÜM, 2.1. Ara Bölüm, 2.1.1. Alt Ara Bölüm gibi)
41. Özet bölümü numaralandırılmamalıdır.
42. Bölüm başlıkları büyük harflerle, ara ve alt ara bölümler baş harfleri büyük diğer harfler küçük olacak şekilde 11 punto büyüklüğünde, “Cambria” yazı karakterinde düzenlenmelidir.
43. Alt başlıklardan sonra boşluk bırakılmamalıdır.

Kısaltmalar
44. Kısaltmalar ilk geçtikleri yerde anlamlarının ardından parantez içerisinde belirtilmelidir.

Tablolar
45. Tablolar blok halinde sayfaya ortalanmalıdır.
46. Tablo numarası ve içeriği hakkında bilgi içeren başlık, tablonun 1 satır üzerine, “Tablo 1. Başlık” örnek biçiminde 10 punto büyüklüğünde, Cambria yazı karakterinde, sayfayı ortalayacak şekilde düzenlenmelidir.
47. Tablodan önce metin içinde tabloya atıf yapılmalıdır.
48. Tablolar sayfa ortasında olmamalıdır. Sayfanın üst veya alt kısmında olmalıdır. Metin içerisinde ilk tanımlandığı yerden sonra kullanılmalıdır.
49. Tablolardaki yazı ve rakamlar bulunduğu sayfalara sığdırılması için 8 puntoya kadar küçültülebilir.
50. Tablolar için kullanılan dipnotlar tablonun altında yer alacak şekilde 8 punto harflerle düzenlenmelidir.
51. Tablolar 1 satır aralığıyla oluşturulmalıdır.
52. Tablolarla metinler arasında bir satır, tablo ve/veya şekiller birbirini izliyorsa aralarında iki satır boşluk bırakılmalıdır.
53. Tablolar resim formatında olmamalıdır.

Şekiller
54. Şekiller (grafikler, resimler vb.) blok halinde sayfaya ortalanmalıdır.
55. Şekil numarası ve içeriği hakkında bilgi içeren başlık, şeklin 1 satır altında, “Şekil 1. Başlık” örnek biçiminde 10 punto büyüklüğünde, Cambria yazı karakterinde, sayfayı ortalayacak şekilde düzenlenmelidir.
56. Şekiller sayfa ortasında olmamalıdır. Sayfanın üst veya alt kısmında olmalıdır. Metin içerisinde ilk tanımlandığı yerden sonra kullanılmalıdır.
57. Şekilden önce metin içinde şekle atıf yapılmalıdır.
58. Şekillerle metinler arasında bir satır, tablo ve/veya şekiller birbirini izliyorsa aralarında iki satır boşluk bırakılmalıdır.
59. Şekiller en az 300dpi çözünürlükte olmalıdır.
60. Şekiller renkli biçimde düzenlenebilir.
61. Haritalarda ölçek, kuzey işareti ve lejant olmalıdır.

Tablo ve Şekil Numaralandırma
62. Metindeki tablo ve şekiller birbirini takip eden sıra ile numaralandırılmalıdır, bölüm numarası kullanılmamalıdır.

Matematiksel İfadeler
63. Değişkenler, matrisler ve vektörler italik harflere yazılmalıdır. Matrisler büyük harflerle, vektörler küçük harflerle ve her ikisi de koyu karakterlerle gösterilmelidir.
64. Metnin satır aralarında basit formüller kullanılması gerekli ise, formüller metin biçiminde hazırlanmalıdır.
65. Formüller denklem editörleri kullanılarak (ör. Ms. Word Equation Editor, MathType) düzenlenebilir biçimlerde hazırlanmalıdır. Yazıda resim formatında denklemeler, kullanılmamalıdır.
66. Denklemler ortalı olarak düzenlenmelidir. Denklem numaraları 11 punto Cambria yazı karakterinde, italic, parantez içinde sağa hizalı yazılmalıdır. Denklemlere ardışık sıra numarası verilmelidir. Sıra numaraları satır sonunda ve parantez içinde olmalıdır.
67. Denklemlerden önce metin içinde şekle atıf yapılmalıdır.

Terimler ve Birimler
68. Uluslararası kabul edilmiş birim ve terminoloji standartlarının kullanılmasına dikkat edilmelidir. Uluslararası birim sistemi (SI) kullanımı tercih edilmelidir.
69. Eğer birimler farklı sistemde tanımlanmış ise, SI karşılığı parantez içerisinde verilmelidir.

Dipnotlar
70. Ek bilgiler vermek için dipnotlar kullanılabilir. Metinde kullanılan dipnotlar, ondalık (decimal) sayı sisteminde üst indisler kullanılarak belirtilmelidir.
71. Dipnotlar kullanıldığı sayfanın en altında 8 punto büyüklüğünde Cambria /İtalik yazı karakterinde belirtilmelidir.

Atıflar ve Alıntılar
72. Referanslar makalenin sonunda “Kaynaklar” başlığı altında verilmelidir.
73. Atıf ve kaynaklar için APA6 kuralları geçerlidir.
74. İnternet üzerinden erişilen kaynağın linki verilerek son erişim tarihi yazılmalıdır. URL 1, URL 2 vs. şeklinde metin içinde belirtilen internet kaynağı “Kaynaklar” başlığı altında da sıra numarasına göre verilmelidir.
Örn:
URL 1, https://www.nufusu.com/il/erzincan-nufusu ((Son Erişim: 15.06.2019), İngilizce makaleler için (Last Acceded: 15.06.2019))
75. Makalelere yapılan atıflarda DOI numarası eklenmelidir.

Ekler
76. Gerek duyulması halinde ekler kısmı kaynakçadan sonra verilmelidir.

Etik İlkeler 


Afet ve Risk Dergisi, dergide yayımlanacak makalelerdeki intihalleri tespit etmek amacıyla iThenticate - İntihali Engelleme Programını kullanmaktadır. Yayından önce tespit edilen intihallerin %20’nin üstünde çıkması halinde, makale hakem değerlendirme süreci başlatılmadan reddedilmektedir Bir makale, benzerlik oranı %20'nin altında çıkmasına rağmen akademik yöntem ve etiğe aykırı ise, kaynak gösteriminde tutarsızlık, amaçlı yanlışlık ya da sahtecilik gösteriyorsa benzerlik oranına bakılmaksızın reddedilir veya yeniden yazılması istenir.

Dergiye gönderilecek bilimsel yazılarda, ICMJE (International Committee of Medcial Journal Editors) tavsiyeleri ile COPE (Committee on Publication Ethics) standartları dikkate alınmalıdır.

Afet ve Risk Dergisi'nde uygulanan yayın süreçleri, bilginin tarafsız ve saygın bir şekilde gelişimine ve dağıtımına temel teşkil etmektedir. Bu doğrultuda uygulanan süreçler, yazarların ve yazarları destekleyen kurumların çalışmalarının kalitesine doğrudan yansımaktadır. Hakemli çalışmalar bilimsel yöntemi somutlaştıran ve destekleyen çalışmalardır. Bu noktada sürecin bütün paydaşlarının (yazarlar, okuyucular ve araştırmacılar, yayıncı, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. Afet ve Risk Dergisi yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşımasını beklenmektedir.

Yazarların Etik Sorumlulukları

1. Makaleler gönderici yazarın kendi orijinal çalışması olmak zorundadır.
2. Gönderilen taslak makaleler kesinlikle yayımlanmamış ve daha önce yayımlanmış hiç bir bilgi içermemelidir.
3. Yazar(lar) açısından olası bir çıkar çatışması durumu algılanırsa/tespit edilirse, bu, gönderim işleminden önce taslak makalede mutlaka açıklanmalıdır.
4. Yazar(lar), taslak makalenin hazırlanmasında kullandıkları tüm veri kaynaklarına atıfta bulunmalıdır.
5. Yazar(lar) araştırma sonuçlarını doğru bir şekilde sunmalı ve buldukları sonuçların önemini içeren objektif bir tartışma yapmalıdır.
6. Araştırmada kullanılan veri ve metotların yeterli bir detayla makalede sunulması gerekmektedir ki diğer araştırmacılar bu çalışmayı tekrar edebilsinler.
7. Yazar(lar), istendiği takdirde, verilerin en azından işlenmemiş hallerini derginin hakem ve editörlerine sunmak üzere hazır halde bulundurmalıdır.
8. Özgün olmayan içeriklerin yeniden yayımlanmasına tolerans gösterilmez (örneğin, daha önce başka dilde basılmış bir makalenin İngilizce çevirisi kabul edilemez).
9. Yazar(lar)ın, eğer yayımlandıktan sonra makalelerinde hata(lar) ve eksiklik(ler) bulurlarsa, uygun önlemlerin alınması için en kısa zamanda derginin editörleri ile temasa geçmeleri gerekmektedir.
10. İntihal, veri uydurma ve görüntü manipülasyonu tolere edilmez.


Hakemlerin Etik Sorumlulukları

1. Makaleler; cinsiyet, ırk, etnik köken, din, milliyet ve siyasi görüş ayrımı yapılmaksızın makalenin bilimsel içeriği temel alınarak adil olarak değerlendirilir.
2. Değerlendirme esnasında gözlenen herhangi bir çıkar çatışması editöre iletilmek zorundadır.
3. Makale ile ilişkili bilgiler gizli tutulmalıdır.
4. Yayının ret edilmesine neden olabilecek bilgi editöre gönderilmek zorundadır.


Editörlerin Etik Sorumlulukları
1. Makaleler; cinsiyet, ırk, etnik köken, din, milliyet ve siyasi görüş ayrımı yapılmaksızın makalenin bilimsel içeriği temel alınarak adil olarak değerlendirilir.
2. Makale ile ilişkili bilgiler gizli tutulmalıdır.
3. Makalelerle ilişkili gözlenen herhangi bir çıkar çatışması mutlaka açıklanmalıdır.


Yayın Politikası

• Afet ve Risk Dergisi, dergide yayımlanacak makalelerdeki intihalleri tespit etmek amacıyla iThenticate - İntihali Engelleme Programını kullanmaktadır. Yayından önce tespit edilen intihallerin %20’nin üstünde çıkması halinde, makale hakem değerlendirme süreci başlatılmadan reddedilmektedir (Afet ve Risk Dergisi'nin yayın etiği için tıklayınız).
• Dergide afet ve risk konusunda çeşitli araştırma alanlarından gelen bilimsel makaleler yayımlanmaktadır.
• Dergiye gönderilen makaleler Türkçe veya İngilizce olarak kabul edilmektedir.
• Gönderilen makalelerin inceleme ve değerlendirme süreci, “Kör Hakemlik” yöntemi ile (hakem ve yazarların birbirlerinin bilgilerini görmeleri engellenerek) yürütülmektedir.
• Dergimiz Açık Kaynak Yayın Politikasını benimsemektedir.
• Dergimizde, makale yayınlama ve yayınlanan makalelere erişim süreçlerinde herhangi bir ücret talep edilmemektedir. Yayına kabul edilen makaleler için yazarlara ve hakemlere ücret ödenmemektedir.
• Dergimizde makale değerlendirme sürecinin, hakem değerlendirmelerine bağlı olarak her bir makale için en fazla 6 ay sürmesi öngörülmektedir.
• Gönderilen makaleler için “Düzeltme” kararı alındığında yazarların 15 gün içinde gerekli düzeltmeleri yaparak makalenin son şeklini sisteme yüklemeleri gerekmektedir. Düzeltmeler belirtilen sürede yapılıp gönderilmediği takdirde, editörler makaleyi reddetme hakkına sahiptir.
• Dergiye gönderilen makaleler, başka yerde yayınlanmamış veya yayınlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır.
• Tez, sunum veya bildiri olarak kullanılmış ve makale olarak dergimize gönderilen çalışmalar için daha önceki kullanımına yönelik bilgiler aşağıdaki koşullara göre ilk sayfada dipnot olarak verilmelidir.
- Çalışma özet bildiri olarak yayınlanmış ise; bildiri başlığı, etkinliğin adı, tarihi ve yer bilgisi yazılmalıdır.
- Çalışma lisansüstü tezlerden üretilmiş ise; tezin adı, danışmanın adı, yapıldığı üniversite ve enstitü bilgileri ile birlikte tamamlanma tarihi ve yer bilgisi yazılmalıdır.
- Çalışma araştırma kurumu veya fonu tarafından desteklenmiş ise; destek sağlayan kuruluş adı, proje numarası ve tamamlandığı tarih bilgisi yazılmalıdır.
- Belirtilen koşullar dışında sunulmuş ve bir kısmı yayınlanmış çalışmalardan üretilmiş makaleler için etkinlik bilgileri ayırt edici şekilde yazılmalıdır.
• Gönderilen makaleler hakemlere sunulmadan önce aşağıdaki noktalar dikkate alınarak incelenmekte, değerlendirme sürecine uygun bulunan makaleler hakemlere gönderilmektedir:
- Yazım kurallarına uygunluğu
- Şekilsel olarak şablona uygunluğu
- Amaç ve kapsamına uygunluğu
- Yayın ilkelerine uygunluğu
- Yayın etiğine uygunluğu
- Bilimsel niteliği ve özgünlüğü
• Bir makale en az 2 hakem tarafından değerlendirilmektedir. Bir hakem tarafından yayınlanmaya uygun görülmemesi durumunda makale üçüncü bir hakem tarafından değerlendirilmektedir. Makalenin yayına kabul edilmesi için ön şart olarak en az 2 hakem tarafından yayınlanmaya uygun görülmesi gerekmektedir. Hakem onayları sonrasında Baş Editör ve Yayın Kurulu, makalenin yayınlanıp yayınlanmayacağı konusunda karar yetkisine sahiptir.
• Dergimize makale gönderen tüm yazarlar eşit haklara sahiptir. Makalelerin değerlendirme, kabul ve yayınlama süreçlerinde çalışma veya yazara herhangi bir ayrıcalık tanınmamaktadır. Kabul edilen makalelerin yayınlanma sırası, kabul zamanına bağlı olarak ayarlanmaktadır. Fakat Yayın Kurulu, gerekli gördüğü durumlarda değişiklik yapma hakkını saklı tutmaktadır.
• Bir makale yayına kabul edildikten sonra, “Telif Hakkı Devir Formu” tüm yazarlar tarafından doldurulup imzalanarak dergi sistemine yüklenmelidir.
• Yayınlanmak üzere kabul edilen makaleler, Afet ve Risk Dergisi tarafından yayın haklarının tümüne sahip olarak yayınlanmaktadır.

Afet ve Risk Dergisi’ne gönderilen makalelerden herhangi bir değerlendirme ve başvuru ücreti alınmamaktadır.