Matematik Kaygısının Aracılık Rolü: Ortaokul Öğrencilerinde Algılanan Ebeveyn Tutumu ve Olumsuz Değerlendirilme Korkusu Arasındaki İlişki
Öz
Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin matematik kaygısının, algılanan anne-baba tutumu ile olumsuz değerlendirilme korkusu arasındaki ilişkide aracılık rolünü incelemektir. Araştırma 7. ve 8. sınıflarında öğrenim gören toplam 1441 öğrenci ile yürütülmüştür. Araştırmanın verileri üç ölçek yardımıyla toplanmış olup yapısal eşitlik modellemesi ile analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, algılanan anne-baba tutumunun matematik kaygısını negatif yönde; matematik kaygısının ise olumsuz değerlendirilme korkusunu pozitif yönde yordadığı bulunmuştur. Ayrıca, matematik kaygısının algılanan anne-baba tutumu ile olumsuz değerlendirilme korkusu arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Yapısal eşitlik modeline göre, öğrencilerin algıladıkları anne-baba tutumunun, matematik kaygısı aracılığıyla olumsuz değerlendirilme korkusundaki toplam varyansın %49 unu açıkladığı tespit edilmiştir. Araştırma bulguları, mevcut alanyazın doğrultusunda tartışılmış ve uygulayıcılara yönelik çeşitli öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Olumsuz değerlendirilme korkusu, matematik kaygısı, algılanan anne-baba tutumu, yapısal eşitlik modeli
Etik Beyan
Kaynakça
- Acar-Bulut, Ö., & Kali-Soyer, M. (2021). Investigation of the relationship between perceived parental attitude, fear of negative evaluation and self-efficacy perception of elementary school students. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 11(61), 215–228. http://turkpdrdergisi.com/index.php/pdr/article/view/949
- Afat, N. (2013). Çocuklarda üstün zekânın yordayıcısı olarak ebeveyn tutumları. HAYEF Journal of Education, 10(1), 155–168.
- Ak, H. N. (2022). Sosyal kaygı ile algılanan ebeveyn tutumları, benlik saygısı ve başa çıkma stilleri ilişkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Yakın Doğu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Lefkoşa, KKTC.
- Akgün, L., Gönen, S., & Aydın, E. (2007). İlköğretim öğrencilerinin matematik kaygı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(1), 94–101.
- Akkuş, R., & Tekinsav Sütcü, S. (2022). Olumlu ve olumsuz değerlendirme korkusu ve duygu düzenleme güçlüklerinin sosyal kaygı belirtileri ve performans algısı üzerindeki rolü. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 55(3), 787–818.
- Aksoy, Ö. N. (2019). Üstün ve özel yetenekli öğrencilerin akademik ortamlarda olumsuz değerlendirilme korkusunun incelenmesi: Balıkesir örneği. Anadolu Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(3), 95–110.
- Alkan, M., & Bökeoğlu, Ç. Ö. (2020). Üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı düzeylerinin yordanmasında anne-baba tutumlarının rolü. Eğitim ve Bilim, 45(203), 297–314. https://doi.org/10.15390/eb.2020.8951
- Alkan, V. (2015). Akademik ortamlarda olumsuz değerlendirilme korkusu ölçeğinin geliştirilmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
- Alpoğuz, D., & Şahin, A. (2014). Demokratik veya otoriter olarak algılanan ana-baba tutumlarının ilköğretim öğrencilerinin Türkçe dersi akademik başarılarına etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 2(3), 53–67.
- Ayan, A. (2014). Ortaokul öğrencilerinin matematik özyeterlik algıları, motivasyonları, kaygıları ve tutumları arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü.
