ETİK İLKELER
Yayın hayatına Haziran 2018’de başlayan Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık dergisi Haziran ve Aralık ayı olmak üzere yılda iki kez yayımlanmaktadır. Derginin kısaltılmış adı Hars Akademi’dir. Makalelerde araştırma ve yayın etiğine uyan Hars Akademi, Yayın Etiği Komitesi’nin (COPE) ilkelerini benimsemektedir.

Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler
• İntihal: Başkalarının özgün fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermek,
• Sahtecilik: Bilimsel araştırmalarda gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak,
• Çarpıtma: Araştırma kayıtları veya elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan cihaz veya materyalleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
• Tekrar yayım: Mükerrer yayınlarını akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
• Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırıp birden fazla sayıda yayımlayarak bu yayınları akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
• Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek veya olan kişileri dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini sonraki baskılarda eserden çıkartmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek,

Diğer etik ihlal türleri şunlardır:
a) Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,
b) Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaları, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanmak,
c) İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,
ç) Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,
d) Dayanaksız, yersiz ve kasıtlı olarak etik ihlal isnadında bulunmak,
e) Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak,
f) Araştırmacılar ve yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlüğüne uymamak,
g) Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak,
h) Akademik atama ve yükseltmelerde bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunmak,

Paydaşların Sorumlulukları

Editörler İçin Etik Sorunluluklar
• Editörler, dergiye gönderilen tüm makaleleri bilimsel nitelik, özgünlük, yöntemsel yeterlilik ve derginin amaç ve kapsamına uygunluk açısından tarafsız ve adil bir şekilde değerlendirmekle yükümlüdür. Editörler, görevlerini yerine getirirken hiçbir ayrım gözetmemeli; yazarların cinsiyeti, etnik kökeni, dini inancı, kurumsal aidiyeti veya siyasi görüşü gibi unsurlardan etkilenmemelidir.
• Editörler, dergide uygulanan çift taraflı kör hakemlik sisteminin sağlıklı bir şekilde yürütülmesini temin eder ve hakemlik sürecinde gizliliği korur. Hakemlerin ve yazarların kimlik bilgileri karşılıklı olarak gizli tutulur ve bu bilgiler üçüncü kişilerle paylaşılmaz.
Editörler, değerlendirme sürecinde ortaya çıkabilecek çıkar çatışmalarını dikkate almalı ve böyle bir durum söz konusu olduğunda ilgili makalenin editoryal sürecinden çekilmelidir. Editörler ile yazarlar, hakemler veya ilgili kurumlar arasında çıkar çatışması bulunması halinde süreç başka bir editör tarafından yürütülür.
• Editörler, dergiye gönderilen makalelerde intihal, veri uydurma, sahtecilik, çarpıtma, dilimleme veya diğer etik ihlallere karşı gerekli kontrolleri yapmakla yükümlüdür. Etik ihlal şüphesi oluşması halinde COPE ilkeleri doğrultusunda gerekli inceleme başlatılır. Gerekli görülmesi halinde yazardan açıklama talep edilir; durumun ciddiyetine göre makale reddedilir, düzeltilir veya geri çekilir.
• Editörler, değerlendirme sürecinin makul bir süre içerisinde tamamlanması için gerekli özeni gösterir. Süreci geciken değerlendirmelerde hakem değişikliği yapılabilir.
• Editörler, yayımlanan makalelerde sonradan tespit edilen ciddi hata veya etik ihlal durumlarında düzeltme, geri çekme veya endişe ifadesi yayımlanmasına karar verebilir. Bu süreçlerde şeffaflık ilkesi benimsenir.
• Editörler, yayımlanan çalışmaların fikri mülkiyet haklarını korumakla ve olası telif ihlallerine karşı gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.
• Editörler, dergiye iletilen şikâyet ve itirazları titizlikle değerlendirir; gerekli durumlarda taraflardan yazılı açıklama talep eder ve süreci nesnel biçimde yürütür.
• Editörler, yayın politikalarının güncel akademik ve etik standartlara uygunluğunu düzenli olarak gözden geçirir ve gerektiğinde günceller.
Yazarlar İçin Etik Sorumluluklar
• Yazarlar, yazılarının özgün olduğunu onaylamalıdır. İntihal, sahtecilik, uydurmacılık, yinelenen yayın, veri üretimi vd. etik olmayan davranışlar yasaktır. Bunun yanında yazarlar araştırmaya katılanlara fiziksel ve yasal zarar vermemeli, psikolojik istismarda bulunmamalıdırlar. Ayrıca yazarlar araştırmalarına katılanlara özel yaşama gizlilik garantisi vermeli ve araştırmayı destekleyen kişileri ya da kurumları (sponsor) tanımlamalıdırlar.
• Gerek makale içerisinde gerekse dosya adında yazar ismine yer verilmemelidir.
• Yazarlar, yazılarının oluşturulmasında kullanılan tüm kaynakları kaynak listesine eklediğinden emin olmalıdır. Bir yazar yayımlanmış eserinde önemli bir hata veya yanlışlık olduğunu keşfettiğinde, derhal dergi editörünü veya yayıncısını haberdar etmeli ve makaleyi geri çekmek veya düzeltmek için editörle iş birliği yapmalıdır.
• Yazarlar, herhangi bir çıkar çatışmasıyla ilgili durumu Hars Akademi’ye bildirmelidir.
• Makalelerle ilgili tüm süreçler elektronik ortamda yapılmaktadır. Derginin yazım dili Türkçe olmakla birlikte Almanca ve İngilizce dillerini de desteklemektedir.
• Dergiye gönderilen makaleler, başka bir dergide yayımlanmamış veya yayımlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır. Fakat bilimsel bir toplantıda sunulmuş ve yayımlanmamış olan bildiriler yayımlanmak üzere dergiye gönderilebilir ancak bildirinin sunulduğuna ilişkin bilgi dipnotta bildirilmelidir.
• Yazar/lar dergi web sayfasında verilen yazım kurallarını takip etmekle ve mutlaka bu kurallara bağlı kalmakla yükümlüdür. Yazım kurallarına ve kaynakça gösterimine uygun olmayan durumlarda dergi editörü yazıya müdahale edebilir, üzerinde düzeltme yapabilir. Süreci yetişmeyen makaleler bir sonraki sayıda değerlendirilmek üzere işleme alınacaktır.
Hakemler İçin Etik Sorumluluklar
• Hakemler yazıya ilişkin bilgileri gizli tutmalıdır. Bunun yanında hakemler, makalenin yayımlanmasını reddetmek için sebep olabilecek tüm bilgileri Editör Kurulu'nun dikkatine sunmalıdır.
• Hakemler, makaleleri bilimsellik açısından değerlendirmelidir. Yazıları yalnızca özgünlüklerine, önemlerine ve derginin alanlarına uygunluğuna göre objektif olarak değerlendirmelidirler. Hakemler yazarlardan bağımsız olarak makaleleri bilimsellik açısından değerlendirilmelidir.
• Hakemler, makalede herhangi bir çıkar çatışması ile karşılaştığında Hars Akademi’ye bildirimde bulunmalıdır.
• Editör, makalelerin yayımlanmasını belirlemek ve kötü niyetli davranışları (misconduct) önlemek için gönderilen makaleleri iyice kontrol eder. Bir araştırma kötü niyetli olarak tanımlanırsa, editörün ve hakemlerin geri bildirimlerine göre, yazının geri çekilmesinden veya düzeltilmesinden ilgili yazar sorumludur.
• Dergide kör hakemlik sistemi uygulanmaktadır. Ancak hakemler kendilerine gönderilen değerlendirme formunda, kendilerine dair istenen bilgileri doldurmak zorundadır. Bu bilgiler hiçbir şekilde yazarla paylaşılmamaktadır.
• Makaleler, hakemlere sistem üzerinden doğrudan (yazarın yüklediği dosyada şekil ve yazım kuralları haricinde değişiklik yapılmadan) yönlendirilmektedir.
• Dergide kör hakemlik sistemi uygulandığından makale üzerinde yazar-hakem gizliliğini sağlama adına makalenin sahibini tanımlayıcı isim ya da herhangi bir kimlik bilgisine yer verilmemelidir. Bu bilgiler, yazara “Telif Hakkı Formu” ile gönderilen “Yazar Tanıma Formu” yoluyla dergi editörü tarafından yazıya eklenecektir.
 

Yapay Zekâ Politikası
1. Yazarların Sorumlulukları
Yapay zekâ araçları akademik makalelerde yazar olarak gösterilemez. Yazarlar, yapay zekâ kullanımını çalışmanın içerisinde açıkça ve şeffaf biçimde beyan etmekle yükümlüdürler. Ayrıca bu kullanımın kapsamı da detaylı şekilde belirtilmelidir. Makalenin özgünlüğü, doğruluğu ve bilimsel değerlendirmeleri tamamen yazarların sorumluluğundadır. Bununla birlikte, yapay zekâ tarafından oluşturulan içeriklerin ana metne doğrudan eklenmesi uygun görülmemekte ve etik kurallar gereği yasaklanmaktadır.
2. Editörlerin ve Hakemlerin Sorumlulukları
Yayımlanmamış makalelerin yapay zekâ platformlarına yüklenmesi kesinlikle yasaktır ve bu tür bir uygulama etik ihlal olarak değerlendirilir. Editörler ve hakemler, değerlendirme sürecinde yapay zekâ kaynaklı içerik kullanımına dair şüphe duyduklarında, ilgili etik prosedürleri titizlikle uygulamakla yükümlüdür. Ayrıca, yazarların yapay zekâ kullanımına ilişkin beyanları dikkatle incelenmeli ve bu konuda tam bir şeffaflık sağlanmalıdır. Editoryal süreç içerisinde yapay zekâ araçlarının kullanımı yalnızca dergi yönetiminin açık onayıyla ve belirli sınırlar çerçevesinde mümkündür.
3. Yapay Zekâ Kullanımının İzin Verildiği Alanlar
Kavramsal diyagramlar, görsel açıklamalar ve veri görselleştirme gibi teknik alanlarda yapay zekâ araçlarının kullanımı kabul edilebilir. Ancak bu tür görsellerin, içerikteki bilgilerin doğru, açık ve anlaşılır biçimde sunulmasını sağlaması gerekmektedir. Böylece yapay zekâ destekli görsel materyaller, akademik çalışmanın kalitesini artırmaya yönelik bir araç olarak işlev görmelidir.
4. Yapay Zekâ Kullanımının Yasaklandığı veya Kısıtlandığı Alanlar
Makalenin temel bölümleri olan özet, giriş ve tartışma gibi kısımların tamamen yapay zekâ ile hazırlanması kesinlikle yasaktır. Ayrıca, araştırma bulgularının üretilmesi ve yorumlanması süreçlerinde yapay zekâ kullanımına izin verilmemektedir. Kaynak üretimi ve atıf işlemlerinde ise yapay zekâ araçlarının kullanımı kesinlikle yasaklanmıştır; bu işlemler yazarların kendisi tarafından titizlikle gerçekleştirilmelidir.
5. İhlal Durumunda Uygulanacak Yaptırımlar
Yapay zekâ kullanımının makale içerisinde beyan edilmemesi ya da belirlenen kurallara aykırı şekilde kullanılması durumunda, ilgili çalışma değerlendirme sürecinde reddedilecektir. Yayın sonrasında bu tür ihlaller tespit edilirse, gerekli görüldüğü takdirde düzeltme yayımlanması ya da makalenin geri çekilmesi gibi yaptırımlar uygulanacaktır. Ayrıca, tekrarlayan veya ciddi ihlallerde bulunan yazarların gelecekteki başvuruları dergi tarafından kabul edilmeyebilir.

Etik Kurul İzni
Dergimiz, etik kurul izni gerektiren tüm bilim dallarındaki çalışmalarda, ilgili etik kurul kararı alınmış olmasını şart koşmaktadır. Bu kapsamda yazarlar, “Örneklem ve Yöntem/Gereç ve Yöntem” bölümünde Etik Kurul onay tarihi ve sayısını yazmalıdır.
Ulakbim TR Dizin’in 2020 yılından itibaren uygulamaya koyduğu düzenlemeler doğrultusunda, etik kurul izni bulunmayan çalışmalar dergimizde değerlendirmeye alınmamaktadır.
Etik Kurul İzni Gerektiren Araştırmalar
Dergimizde, etik kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki çalışmaları kapsamaktadır:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem ve görüşme teknikleri gibi yöntemlerle katılımcılardan veri toplanmasını içeren nitel veya nicel yaklaşımlarla yürütülen tüm araştırmalar,
• Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesinde retrospektif çalışmalar.
Bu tür çalışmaların değerlendirmeye alınabilmesi için ilgili etik kurul izinlerinin alınmış olması ve bu izinlerin makale metninde açıkça belirtilmesi gerekmektedir.

İntihal Denetimi
Dergimize yayımlanmak üzere gönderilen çalışmalar, İntihal.net programı aracılığıyla intihali önlemek amacıyla taranır. Dergimize gönderilen çalışmalarda kabul edilebilir benzerlik oranı en fazla %20'dir. Bu oranı aşan çalışmalar ön inceleme aşamasında yazarlara iade edilir. Dergimiz gönderilen veya yayımlanan bir makalede intihal tespit edilmesi durumunda COPE ilkeleri doğrultusunda hareket eder. 

Editoryal Bağımsızlık
Editörler ile yayıncı arasındaki ilişki editoryal bağımsızlık ilkesine dayanır. Editörlerin yayınla ilgili kararları yayıncıdan bağımsızdır.

Fikri Mülkiyet ve Veri Koruma
Dergi, yayımlanan çalışmaların fikri haklarını korur. Telif ihlali durumunda gerekli hukuki ve etik süreçler işletilir. Yazar, hakem ve okuyuculara ait kişisel veriler yürürlükteki mevzuata uygun biçimde korunur.

Çıkar Çatışması
Yazarlar, hakemler ve editörler potansiyel çıkar çatışmalarını beyan etmekle yükümlüdür. Yayın süreci tarafsızlık ve bağımsızlık ilkelerine göre yürütülür.

Şikayetler
Dergimizde etik dışı bir durum tespit edilmesi hâlinde, harsakademi@gmail.com adresine bildirilmelidir. Şikayetler, COPE akış şemalarına uygun olarak değerlendirilir. 

Yayın Politikaları

1- Makale Değerlendirme Süreci 
• Dergiye gönderilen makaleler, başka bir dergide yayımlanmamış veya yayımlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır. Fakat bilimsel bir toplantıda sunulmuş ve yayımlanmamış olan bildirilere ilişkin bilgi dipnotta yer almalıdır. Makaleler, Hars Akademi dergisi yazım kurallarına uygun olarak yazılmış olmalıdır. Makalelerle ilgili tüm süreçler elektronik ortamda yapılmaktadır.
• Hars Akademi dergisine gönderilen her makale Dergipark tarafından intihal kontrolünden geçirilmektedir. Kontrol sonrası % 20'nin üzerinde benzerliğe rastlanan makaleler değerlendirme sürecine alınmadan yazarına iade edilir. Makalelerde ve diğer çalışmalarda intihale ve %20 üzerinde benzerliğe rastlanmadığı ve yayıma uygunluk açısından incelendikten sonra (yayıma uygun görülmeyen makaleler sürece dâhil edilmez) çalışmalar alanında uzman iki hakeme gönderilir. Makaleler, hakemlere sistem üzerinden doğrudan (yazarın yüklediği dosyada değişiklik yapılmadan) yönlendirilmektedir. Makale üzerinde yazar-hakem gizliliğini sağlama adına makalenin sahibini tanımlayıcı herhangi bir bilgi olmamalıdır. Bu nedenle gerek makale içerisinde gerekse dosya adında yazar isimlerine yer verilmemelidir.
• Hakemlerin değerlendirmeleri sonucunda iki hakem tarafından olumlu rapor alan makale, bir sonraki sayıda yayımlanır. Hakem raporlarında eşitlik olmaması durumunda makale editör tarafından üçüncü bir hakeme gönderilir. Bu durumda makalenin yayımlanıp yayımlanmamasına üçüncü hakemin raporuna göre karar verilir. Ayrıca hakeme tanınan süre içerisinde makale değerlendirilmezse makale yeni bir hakeme gönderilir. Çeviri, aktarım, kitap, etkinlik tanıtımı, röportaj vd. gibi yazılar bir hakeme yönlendirilir.
• Hakemlerden gelen raporlara göre, makalenin aynen yayımlanmasına (kabul), raporda belirtilen düzeltmeler yapıldıktan sonra yayımlanmasına (düzeltmelerle kabul), raporda belirtilen düzeltmeler yapıldıktan sonra tekrar hakemlere gönderilmesinin istenmesine (düzeltme) veya yayımlanmamasına (ret) karar verilir. Hakem raporlarına göre verilen bu karar, yazar veya yazarlara mümkün olan en kısa süre içerisinde bildirilir. Hakemler tarafından revizyon istenmesi durumunda yazarlar, önerilen düzeltmeleri çalışmada farklı renkte (örneğin kırmızı) işaretleyerek sunmalıdır.
• Hakemlerin düzeltme yönünde görüş bildirmeleri durumunda, yazardan gerekli düzeltmeleri tamamlayarak göndermesi istenir. Düzeltme istenen makaleler, yazarı tarafından düzeltilmedikçe yayımlanmaz. Yayımlanmak üzere kabul edilen makalelerdeki görüş ve bilimsel sorumluluklar yazara ait olup Hars Akademi sorumlu tutulamaz. Hars Akademi dergisi başvuru, hakemlik veya yayın için herhangi bir ücret talep etmemektedir.
• Dergiye gönderilen bir makalenin yayınlanıp yayımlanmasına son olarak dergi editörü karar verir.

2- Arşiv, Açık Erişim ve Telif Hakkı Politikası
Dergimizde yayımlanan çalışmalar, LOCKSS’ta dijital olarak arşivlenir. Dergimiz, ayrıca yazarların çalışmalarının versiyonlarını kendi web sayfalarında, kurumsal web sayfalarında ve diğer depolarda kendi kendilerine arşivlemelerine izin verir. Dergi açık erişimli bir dergi olduğu için herhangi bir ambargo süresi bulunmamaktadır.
Yazarlar, dergimizde yayımlanan çalışmalarının telif hakkına sahiptirler ve çalışmaları Creative Commons Atıf Uluslararası (CC BY 4.0) olarak lisanslıdır. Dergimizde yayımlanan tüm çalışmalar CC BY 4.0 lisansı altında açık erişim olarak yayımlanmaktadır. Dergimizde yayınlanan makalelere https://dergipark.org.tr/tr/pub/hars/archive sayfasından ücretsiz bir şekilde ulaşılabilir. Telif Hakkı Bildirim Formuna ulaşmak için tıklayınız.
Bunları yapmakta özgürsünüz
Paylaş: Eseri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz. her türlü amaç için, ticari amaç da dahil
Uyarla: Her türlü amaç için karıştır, aktar ve mevcut eserin üzerine inşa et her türlü amaç için, ticari amaç da dahil
Lisans şartlarını yerine getirdiğiniz sürece, lisans sahibi bu özgürlükleri (belirtilen hakları) iptal edemez.
Aşağıdaki şartlar altında:
Atıf: Uygun referans vermeli, lisansa bağlantı sağlamalı ve değişiklik yapıldıysa bilgivermelisiniz. Bunları uygun bir şekilde yerine getirebilirsiniz fakat bu, lisans sahibinin sizi ve kullanım şeklinizi onayladığını göstermez.
Ek sınırlamalar yoktur: Lisansın izin verdiği hakları başkaları üzerinde kanunlarla ya da teknolojiyikullanarak sınırlayamazsınız.

3- Özel Sayı Yayımlama Politikası
Dergimi Yayın Kurulu'nun talebi üzerine yılda bir kez özel sayı yayımlanabilir. Özel sayıda yer alması için gönderilen makaleler önce Editöryal ön incelemeye tabi tutulur. Sonra derginin yazım kurallarına uygunluk açısından incelenir ve intihali önlemek için benzerlik tarama yapılır. Bu aşamalardan sonra çift taraflı körleme modelinin kullanıladığı akran değerlendirmesi sürecine alınır.

4- Ücret Politikası
Dergide makale yayını ve makale süreçlerinin yürütülmesi ücrete tabi değildir. Dergiye gönderilen ya da yayın için kabul edilen makaleler için hiçbir ad altında işleme ücreti ya da gönderim ücreti alınmaz.

5- Reklam ve Sponsorluk Politikası
Dergimizde, reklam ve sponsorluk kabul edilmemektedir. Dergimizin tüm giderleri Yayıncı tarafından karşılanmaktadır.